Thursday, August 9, 2018

ESL အဂၤလိပ္စာ

ေက်ာင္းစဖြင္ျပီလို႔ေရးေတာ့ ေမးပါတယ္။ ဘာသင္တဲ့ေက်ာင္းလဲ ဆရာတဲ့။ 

ေက်ာင္းအေၾကာင္း နည္းနည္း နည္းနည္း ေရးထားျပီး။

တေယာက္က ေမးဖူးတယ္။ အခုမွ အေမရိကားေရာက္တဲ့သူေတြအတြက္ ဘယ္လိုစာအုပ္ေတြ ဖတ္သင့္သလဲ။ စာအုပ္မေရြးတတ္လို႔ ဖတ္ရင္းနဲ႔ စိတ္ရႈပ္၊ စိတ္ရႈပ္ေတာ့ ေခါင္းကုတ္၊ စာအုပ္ေဘးပုတ္ ျဖစ္ေနတယ္ဆရာ။ smile!

အဂၤလိပ္စာ ပိုတတ္ခ်င္တာကိုက လမ္းမေပၚေရာက္ပါျပီ။ လက္ေတြ႔က်တာေျပာပါရေစ။ စကားေျပာပါ။ မရွက္ပါနဲ႔။ ဒီမွာက ဖတ္စရာမ်ားတယ္။ စာတိုက္ပံုးဖြင့္တိုင္း အခမဲ့ပို႔ေပးေနတဲ့ ေၾကာ္ျငာေတြကိုလည္းဖတ္ပါ။ ကေလးေတြဖတ္တဲ့ စာအုပ္ေတြကေန စသင့္တယ္။ ကာကြယ္ေဆးထိုးေပးတဲ့ေဆးခန္းမွာ ဘယ္သူမဆို စာအုပ္ ၂-၃-၄ အုပ္ အခမဲ့ ယူသြားခိုင္းတယ္။ ကိုယ့္စိတ္ဝင္စားတဲ့ စာအုပ္ေတြ ယူလာခဲ့ပါ။ ဖတ္ပါ။ (အခုေတာ့ အဲတာမရွိေတာ့ပါ။) စာၾကည့္တိုက္ကေတာ့ အေကာင္းဆံုး။ အဲတာလည္း စာၾကည့္ကိုက္ကဒ္ျပားေပးခ်င္လြန္းလို႔ ေနာက္ကေန လိုက္လုပ္ေပးေနတယ္။ အဖြဲ႔ဝင္လိုက္ပါ။ စာအုပ္ေတြငွားဖတ္ပါ။

တီဗြီၾကည့္ပါ။ ကာတြန္းျဖစ္ျဖစ္၊ မိုးေလဝသသတင္းျဖစ္ျဖစ္၊ ေၾကာျငာေတြျဖစ္ျဖစ္၊ သတင္းျဖစ္ျဖစ္၊ ရုပ္ရွင္၊ အားကစား၊ စိတ္ဝင္စားတာကို ၾကည့္ပါ။

အေမရိကန္ေတြ အဂၤလိပ္စာသင္ေပးနည္းက ကြ်န္ေတာ္တို႔ဆီမွာနဲ႔ မတူတာေတြရွိတယ္။ စာလံုးတိုင္းကို နားလည္ဘို႔မလို၊ ျခံဳငံုသိရင္ ျဖီးျဖန္းေျဖရတာမ်ိဳး။ ဒီမွာ အဲတာကေနစတယ္။ ဘဏ္သြားမယ္။ ေငြသြင္းခ်င္တာနဲ႔ ေငြထုတ္ခ်င္တာကို မွန္ေအာင္ေျပာတတ္ရင္ ရျပီ။ ေမးဘို႔ ဘယ္ေနရာမွ ဝန္မေလးပါနဲ႔။ ေဆးရံုေဆးခန္းသြားသြား၊ ဘယ္ရံုးသြားသြား အဆံုးမွာ သူတို႔ကေန ဘာေမးခ်င္ေသးလဲနဲ႔ စကားေျပာခန္းကို နိဂံုးခ်ဳပ္တယ္။

အလုပ္အားခ်ိန္မွာ အခ်ိန္ပိုင္းေက်ာင္းတခုခုတက္ပါ။ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။ ဥပမာ အင္ဒီယာနာပိုးလစ္ျမိဳ႕က ကြ်န္ေတာ္ ကူသင္ေနတဲ့ Christel House ညေနေက်ာင္း။ ESL Schools and Programs လို႔ အင္တာနက္မွာရိုက္ရွာရင္ ကိုယ္ေနတဲ့ေနရာ၊ ကိုယ့္အလုပ္ခ်ိန္နဲ႔ အံကိုက္တာေရြးလို႔ရတယ္။ အားလံုး အခမဲ့သာျဖစ္တယ္။ ကေလးပါရင္ ထိန္းေပးအုံးမယ္။

ေနာက္တေယာက္လည္း ေမးတယ္။ ဆရာရွင့္ Story reading ကို ဘယ္လိုသင္ၾကားေပးပါသလဲ။ နည္းလမ္းေလး မၽွေဝေပးလို႔ရႏိုင္မလားရွင့္။

၉ တန္း၊ ၁ဝ တန္းအဆင့္ အဂၤလိပ္စာသင္တာမွာ ထံုးစံအတိုင္း သဒၵါ၊ အဖတ္နဲ႔ အေရးသင္တယ္။ ၾကားထဲမွာ အေျပာလည္းပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ေက်ာင္းမွာ စတုိရီ ေခၚ ဖတ္စရာတခုခုကို အင္တာနက္သတင္းျဖစ္ျဖစ္၊ သတင္းစာထဲကျဖစ္ျဖစ္၊ ေရြးျပီး ေက်ာင္းသားတေယာက္ကို ေကာ္ပီတခုစီေဝတယ္။ တိုတိုေလးေတြပါ။ အဲတာနဲ႔အတူ Squeepers worksheet ဆိုတာ တရြက္စီေပးတယ္။ စတိုရီမွာ ပံုတပံုပါတယ္။ အရင္ဆံုး ဆာေဗးဆိုတဲ့အကြက္မွာ ဘာေတြျမင္သလည္း သိတာေတြ ခ်ေရးရတယ္။ လူ၊ ေယာက္်ား၊ မိန္းမ၊ ကေလး၊ သစ္ပင္၊ ပင္လယ္ စသျဖင့္။ ေနာက္ ေမးခြန္း (၃) ခုၾကိဳက္တာေမး။ ဘယ္မွာလည္း၊ ဘယ္တံုးကလည္း၊ ဘာလုပ္ေနတာလည္း။ ေနာက္ မွန္းဆခ်က္ (၃) ခု။ သစ္ေတြခုတ္ေနတယ္။ ခိုးထုတ္ေနတယ္။ သစ္ေတာျပဳန္းတီးမယ္။

စတိုရီဖတ္မယ္။ ေႏွးေႏွးဖတ္ျပမယ္။ မွန္မွန္ဖတ္ျပမယ္။ မသိတဲ့ စာလံုး (၅) လံုးမွတ္ထားေစမယ္။ ေျဖေပးတယ္။ ေနာက္ ေရွ႕မွာ မဖတ္ခင္က ကိုယ္ေမးတာေတြကို ဖတ္ျပီးသိလာတဲ့အေၾကာင္းအခ်က္အရ ကိုယ္တိုင္ ျပန္ေျဖမယ္။ ေနာက္ဆံုး စတိုရီကို ဆမ္မာရီေရးေစတယ္။

အဂၤလိပ္သဒၵါသင္နည္းကေတာ့ ျမန္မာျပည္နဲ႔ အေတာ္မတူပါ။ ဝါစဂၤရွစ္ပါး၊ အက္တစ္-ပက္ဆစ္၊ ဒါရိုက္-အင္ဒါရိုက္၊ အနည္း-အမ်ား၊ ေမးခြန္းလုပ္နည္းဆိုျပီး က႑ခြဲမသင္ပါ။ သဒၵါ၊ အဖတ္၊ အေျပာ၊ အေရးကိုသင္ေနရင္း သိေစတယ္။ တခ်ိဳ႕ရက္ေတြမွာ လက္ပ္ေတာ့တလံုးစီေပးျပီး ဗီဒီယိုဖိုင္ထဲကေျပာတာေတြကို သင္တယ္။ ျမန္မာေက်ာင္းသားေတြ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ တိုးတက္တတ္ေျမာက္လာၾကတယ္။

ဒီစာေရးခဲ့စဥ္က ေက်ာင္းဆရာက တေယာက္။ ေနာက္ထပ္ ၂ ေယာက္ေျပာင္းသြားျပီ။ စာသင္နည္းက မတူၾကပါ။ ဒီႏွစ္ ေနာက္တေယာက္ နက္ျဖန္ကစသင္လိမ့္မယ္။ တူမွာမဟုတ္။ အဆင္သင့္ေတာ့ ေရးဦးမယ္။

အိႏၵိယမွာကတည္းက ခင္မင္ရင္းႏွီးတဲ့ ဆရာေတာ္တပါး တျမန္ႏွစ္က ၾကြလာတယ္။ ဆရာေတာ္က ျပည္တြင္းမွာ ကေလးေတြကို အဂၤလိပ္စာလည္းသင္ေပးေနလို႔ ယူအက္စ္ေအမွာ ESL ေခၚ အဂၤလိပ္စာကို ဒုတိယဘာသာအျဖစ္သင္တဲ့ ေက်ာင္းေတြမွာ အသံုးျပဳတဲ့စာအုပ္ေလးႏွစ္အုပ္ကို လွဴလိုက္ပါတယ္။ စိတ္ထဲကေန ေတာင္းတဲ့ဆုကေတာ့ ျမန္မာျပည္သားေတြ စာတတ္ေတြ ျဖစ္ၾကပါေစ။

ESL = English as a second language
English လူသစ္မ်ားသို႔ေပးစာ (၃) https://doctortintswe.blogspot.com/2015/12/english.html

ကေန႔ညေန ေက်ာင္းအျပင္ဘက္ကပံု

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၈-၈-၂ဝ၁၈

Prayer ဆုေတာင္းျခင္းအမႈ

မက္ေဆ့ခ်္တခုရတယ္။ ဆုမေတာင္းလင့္ အေမွာင္ထုသည္ လင္းလာမည္မဟုတ္ Pray not, the darkness will not be brighten. လို႔ Sir Edwin Arnold က ေျပာထားေပမဲ့ ဆုေတာင္းေပးလို႔ ဘယ္သူနစ္နာသြားသလဲလို႔ တခါတခါ စဥ္းစားေနမိတယ္။ Happy Birthday! ဆရာ။

ကြ်န္ေတာ္ကေတာ့ စိတ္ထဲမွာႏွစ္ႏွစ္ကာကာ ဆုေတာင္းတာျဖစ္ျဖစ္ ျဖစ္ေစခ်င္တာကိုေျပာတာျဖစ္ျဖစ္ အက်ိဳးရႏိုင္တယ္လို႔ ယံုၾကည္တယ္။ ဘယ္သူကလာကန္ေတာ့ကန္ေတာ့ ပါးစပ္ကေတာ့ သာဓုမေခၚဘူးပါ။ အန္တီကပဲ ဆုေတာင္းေပးပါတယ္။ အဲဒီအေၾကာင္း ေရးထားတယ္။

ကြ်န္ေတာ္ ညတိုင္းလိုလို အိပ္ကာနီးတိုင္း ဆုေတာင္းတယ္။ အထူးအာရံုျပစရာတခုခုရွိရင္ အဲတာကိုအရင္နဲ႔ အျမဲမျပတ္တာကေတာ့ ေနမေကာင္းလို႔ေမးသူေတြအတြက္ ျဖစ္ပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္ရတဲ့ မဂၤလသုတ္ထဲက တပိုဒ္ကို တခါခါ ပါဠိတမ်ိဳးတည္း တခါခါျမန္မာဘာသာျပန္ပါ ရြတ္ဆိုျပီးမွ ဆုေတာင္းတယ္။

၁၉၉ဝ ခုႏွစ္ႏိုဝဘၤာလထဲမွာ ေထာက္လွမ္းေရးက လာဖမ္းလို႔ ထြက္မေျပးခင္ ျမန္မာျပည္ထဲမွာ ပုန္းေနရတုန္းက ဇာတိရြာဆရာေတာ္ကေန ဗလာစာအုပ္ထဲက ဆုတ္ယူထားတဲ့စာရြက္ေပၚမွာ သူ႔လက္ေရးနဲ႔ ခဲတံနဲ႔ ေရးေပးထားတဲ့ မဂၤလသုတ္ထဲကတပိုဒ္ျဖစ္ပါတယ္။

ဖု႒ႆ ေလာကဓေမၼဟိ၊ စိတၱံ ယႆ နကမၸတိ၊ အေသာကံ ဝိရဇံ ေခမံ၊ ဧတံ မဂၤလ မုတၱမံ။

ဆင္းရဲျခင္း၊ ခ်မ္းသာျခင္း၊ ခ်ီးမြမ္းျခင္း၊ ကဲ့ရဲ႕ျခင္း၊ လာဘ္ရျခင္၊ လာဘ္မရျခင္၊ အေျခြအရံမ်ားျခင္း၊ အေျခြအရံနည္းျခင္း တည္းဟူေသာ ေလာကဓံတရား (၈) ပါးတို႔ႏွင့္ေတြ႔ၾကံဳေသာ္ျငားလည္း၊ ဘုရား၊ ရဟႏၲာတို႔၏စိတ္သည္ တုန္လႈပ္ျခင္းမရွိ၊ ေၾကာက္ရြ႔ံ႕ျခင္းမရွိ၊ ရမက္လဲမရွိ၊ ေဘးရန္လဲမရွိျဖစ္ေတာ္မူပါေပ၏။ ဤမွန္ေသာစကားေၾကာင့္ ႕႕႕႕႕ ရပါလို၏။

အခုဆို ၂၇ ႏွစ္နဲ႔ ငါးလရွိျပီ။ ရက္ပ်က္တာေတြလည္း အမွန္ကယ္ရွိပါတယ္။ အက်ိဳးရွိတယ္လို႔ အခုစာေရးေနခ်ိန္အထိ ထင္ေသးတယ္။ စာေရးျဖစ္သြားလို႔ ေက်းဇူး။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၈-၈-၂ဝ၁၈

Weed မူးယစ္အထူးကုဆရာဝန္က အေကာင္းဆံုးလုပ္ေပးႏိုင္

အသက္ ၁၉ ပါ က်ားပါ မူးယစ္ေဆး ရာမ နဲ႔ weed ကို အခ်ိန္ၾကာၾကာသံုးစြဲးခဲ့ပါတယ္ ေဆးသံုးရင္ စိတ္ေဖာက္ ခ်င္သလိုျဖစ္တာနဲ႔  အားလံုးကို ျဖတ္လိုက္တာ ၄လရွိပီးအခုအေျခေနက စိတ္က တခါခါဆိုလြတ္သြားခ်င္တယ္ အသိနဲ႔ျပန္ထိန္းေနရတယ္ ေနာက္ပီးအျမင္အာရုံေတြမေကာင္းေတာဘူး ခဏခဏသန္းေနတယ္ဆရာ ကားေမာင္းလို႔ေတာင္ အဆင္မေျပေတာ့ဘူး မနက္အိပ္ယာႏိုးလည္းမလန္းဆန္းဘူး တေန႔လံုး ႏံုးႏံုးနဲ႔ကိုယ္စိတ္ကိုယ္ ၾကည့္ေနရတယ္ အထူးကုဆရာနဲ႔ျပၾကည့္ေတာ့ Depres-x sertraline 50mg တေန႔တျခမ္း၆ လေသာက္ခိုင္းပါတယ္ အခုဆို ေသာက္လာတာ ၃လရွိပီး ခုထိမေကာင္းေသးပါဘူးဆရာ ေက်းဇူျပဳပီး ဆရာဘယ္လိုကုသရမလဲ ေျပာျပေပးပါေနာ္ တကယ္အေနခက္ဒုကၡေရာက္ေနပါတယ္ဆရာ

ေဆာရီး။ မူးယစ္အထူးကုဆရာဝန္က အေကာင္းဆံုးလုပ္ေပးႏိုင္။ စာေတြ ဘေလာ့မွာရွိတယ္။

1. Amphetamines (1) ယာဘ-ရာဘ-ရာမ-ယာမ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/amphetamines-1.html
2. Amphetamines (2) ရာမ ဇာတ္လမ္းတခု http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/drugs-used-in-military.html
3. Amphetamines (2) ရာမ ဇာတ္လမ္းတခု http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/drugs-used-in-military.html
4. Amphetamines စိတ္ၾကြေဆး http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/amphetamines.html
5. Amphetamines စိတ္ၾကြေဆး http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/amphetamines.html
6. Burundanga ပဒိုင္းပြင့္လိုေဆး https://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/burundanga.html
7. California nuns fight ban on marijuana businesses ေဆးေျခာက္ႏွင့္ သီလရင္ https://doctortintswe.blogspot.com/2016/02/california-nuns-fight-ban-on-marijuana.html
8. Carfentanyl ဆင္ျဖဴေတာ္ မူးယစ္ေဆး http://doctortintswe.blogspot.com/2017/02/carfentanyl.html
9. Common Medicines you really shouldn’t mix with Alcohol အရက္နဲ႔တြဲရန္မသင့္ေသာေဆးမ်ား
10. Cough Syrup Addiction ေခ်ာင္းဆိုးေပ်ာက္ေဆးစြဲျခင္း http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/cough-syrup-addiction.html
11. Drug Abuse ေဆးဝါးတလြဲသံုးျခင္း https://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/drug-abuse.html
12. Drugs and politics ေဆးတန္ခိုးနဲ႔ ဟီးရိုးျဖစ္ႏိုင္တယ္ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/drugs-and-politics.html
13. Drugs used in the military စစ္သံုးေဆးမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/amphetamines-2.html
14. Ecstasy Drug Tests စိတ္ၾကြေဆး ေဆးစစ္ျခင္း http://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/ecstasy-drug-tests.html
15. Ecstasy စိတ္ၾကြေဆးမ်ား https://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/ecstasy.html
16. High မူးယစ္ေဆးမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/2015/07/high.html
17. Ice ဆိုတာ ေရခဲမဟုတ္ပါ https://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/ice.html
18. Inhalant abuse လမ္းေဘးေဆးရွဴ https://doctortintswe.blogspot.com/2015/01/inhalant-abuse.html
19. Marijuana addiction ေဆးေျခာက္က စြဲသလား https://doctortintswe.blogspot.com/2017/09/marijuana-addiction.html
20. Marijuana ေဆးေျခာက္ https://doctortintswe.blogspot.com/2016/05/marijuana.html
21. Methadone မက္သဒုံး https://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/methadone.html
22. Methamphetamine (မက္သမ္ဖတမင္း) http://doctortintswe.blogspot.com/2017/03/methamphetamine.html
23. Military and Crystal Meth စစ္တပ္နဲ႔ စိတ္ၾကြေဆး http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/military-and-crystal-meth.html
24. Molly လူငယ္ေတြ သံုးေနၾကတဲ့ စိတ္ၾကြေဆး ေမာ္လီေဆးျပား ပိုဆိုးဝါး http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/molly.html
25. Opium ဘိန္း https://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/opium.html
26. Pseudoephedrine (ယာဘ) ကို ဒါကေနလုပ္တယ္ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/pseudoephedrine.html
27. Yaba ယာဘ http://doctortintswe.blogspot.com/2015/02/yaba.html

Dr. တင့္ေဆြ

မီ နဲ႔ မွီ

၁။ ကြ်န္ေတာ္ ျမန္မာစာအသံုးမွာ မီနဲ႔မွီ အသံုးကို သိခ်င္လို႔ပါဆရာ ေျဖေပးနိုင္မလားဗ်

၂။ ဆရာခဗ်ား ခါေတာ္မွီ ႏွင့္ ခါေတာ္မီ မွာဘယ္ဟာကစာလံုးေပါင္းအမွန္လဲခဗ်ား။ ေလးစားစြာျဖင့္။

၃။ အပမီ၊ အပမွီ။ ဘယ္ဟာ အမွန္လဲဆရာ။

၄။ ဆရာရွင့္ စာလုံးေပါင္းေလးေတြ အမွားျပင္ေပးတာဖတ္ရတာ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ မီ/မွီ သုံးတာအရမ္းမွားေနလို႔ ရွင္းျပေပးပါရွင့္။ မမီမကမ္း၊ လွတာလိုက္လို႔မမီ၊ သူ႔အလွမမီ၊ တိုင္မွီ။ မွီခိုဆိုတာ မွန္လားရွင့္။ ဘယ္ပန္းခ်ီေရးလို႔မမီ၊ မၾကာမီေတြမွာ ဟထိုးလိုလားရွင့္။ လူေတြ အရမ္းေရးၾကတာ လွတာလိုက္လို႔မမွီဘူးလို႔ ဒါလဲဟထိုးပါရင္ မွန္လားရွင့္။

မီ ဆိုတာ မတိုင္ခင္ကသေဘာမွာ သံုးတယ္။ မ နဲ႔တြဲျပီးသံုးတယ္။
မတိုင္မီ၊
မၾကာမီ၊
မလာမီ၊
မသြားမီ၊
မေျပာမီ၊
အခ်ိန္မေစ့မီ။

ႏုိင္သည္သေဘာလည္းသံုးတယ္။ လွမ္းယူလို႔ရႏိုင္သည္၊ လုိက္လို႔ရႏိုင္သည္။
မီေအာင္လိုက္ပါ၊
မီေအာင္ဆိုပါ။

မွီ ကို အားကိုးအားထားျပဳသည္မွာသံုးတယ္။
တုိင္ကုိမွီေနသည္၊
မွီကပ္ေနသည္၊
မွီတင္းေနထိုင္ၾကသည္၊
မွီျငမ္းျပဳသည္၊
မွီဝဲပါ၊
မွီအံုး၊
မွီခိုသူ။

လွတာလိုက္လို႔မမွီဘူးလို႔ေရးတာ မမွန္ပါ။ လွတာလိုက္လို႔မမီဘူးဆိုတာ သူတပါးလွတာကို လိုက္လို႔မမီဘူးလို႔ ေရးခ်င္တာ ထင္တယ္။ လွတာက နာမဝိေသသန (သို႔) နာမ္။ မမီဘူးဆိုတာက ၾကိယာဝိေသသန။ သဒၵါအရ မွားတယ္။ လွတာကို မွီခိုတာဆိုရင္ အဓိပၸါယ္တမ်ိဳးျဖစ္တယ္။ သူ႔အလွကို လိုက္မမီဆိုရင္ မွန္တယ္။

အပမွီအသံုးက သတ္ပံုစာအုပ္ေတြမွာမပါ။ အပ ပေယာဂဝင္တာကိုဆိုခ်င္တာဆိုရင္ အပမွီသာသံုးသင့္တယ္ထင္ပါတယ္။ သတ္ပံုကိုသာေျပာတာ၊ တကယ္ေတာ့ အဲလိုျဖစ္တာ မရွိပါ။ စိတ္အေျခအေနတခုကိုေျပာၾကတာျဖစ္တယ္။

မၾကာမီလာမည္ ေမွ်ာ္။ ၾကီးရင္ ခ်ီ ငယ္ရင္မွီ။

ဘယ္ပန္းခ်ီေရးလို ့ မမီ (ေဇာ္ဝမ္း) https://www.youtube.com/watch?v=SnbTOvfewq0

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Osteoporosis အရိုးပြေရာဂါ

၁။ ဆရာ ခင္ဗ်ာ က်ေတာ္ အသက္ ၂၅ႏွစ္အရြယ္ က်န္းမာေရးဝန္ထမ္း တဦးပါ အရိုးပြေရာဂါအေႀကာင္းသိခ်င္ပါတယ္ ေျဖႀကားေပးပါ ခင္ဗ်ာ

၁။ အ႐ိုးပြတာကိုေကာ ဘယ္လိုသိႏိုင္ပါသလဲ႐ွင့္။ ကုသနည္းေလးပါသိပါရေစ။ (အသက္ စတာ မသိ)

၃။ က်မ၏အေမပါ။ အသက္ကေတာ့ ၅၈ နစ္ပါ။ အသြားအလာမရွိပါ။ အထိုင္မ်ားပါသည္။ ေသြးဆံုးျပီး ကတည္းက ဒူးေခါင္းအေကြးအဆန္႔ ခက္ခဲလာပါ တယ္ရွင့္။ အိမ္သာအတက္အဆင္းလည္း အဆင္မေျပပါ။ ဓါတ္မွန္ ရုိက္ေသာ္လည္း ဘာေရာဂါမွမရွိပါ။ ဒူးေခါင္းျပန္ေကာင္းလာေအာင္ ဘယ္လိုျပဳမူေနထိုင္ရမည္ကို ညႊန္ၾကားေစလိုပါတယ္။

၄။ ဆရာရွင့္ ေမးစရာရွိလို႔ေမးခြင့္ျပဳပါ အေမအသက္က ၆၅ ႏွစ္ ရွိပါျပီ။ အခုမိုးတြင္းမွာ ေခ်ာ္လဲသြားလို႔ လက္ေကာက္ဝတ္ႏွင့္ တင္ပဆံု႐ိုးအက္သြားပါတယ္။ အ႐ိုးသိပ္သည္းဆတိုင္းေတာ့ အ႐ိုးပြေနတယ္ေျပာပါတယ္။ ေဆးထိုးလို႔ရတယ္ေျပာပါတယ္။ တႏွစ္ခံေသာေဆးကို တခါထိုးတာႏွင့္ ေန႔တိုင္း တေန႔တလံုးႏႈံးႏွင့္ တႏွစ္ထိုးတာ ဘယ္နည္းမွာ အက်ဳိးအာနိသင္ ကြာျခားမႈႏွင့္ဆ ိုးက်ဳိးရွိမရွိသိခ်င္ပါတယ္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

၄။ ကြ်န္ေတာ့္အေမက ရန္ကုန္မွာေနပါတယ္။ အသက္က ၅၈ ႏွစ္ရွိပါၿပီ။ ေရာဂါျဖစ္တာက ေအာက္ပိုင္း ပူတဲ့ေရာဂါ ျဖစ္ပါတယ္။ ေျခေထာက္ေတြပူတယ္။ ေဆးထိုးေဆးေသာက္ လုပ္ပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့တပတ္ခန္႔က အ႐ိုးကိုစစ္တဲ့ စက္ဆိုလား အခမဲ့စစ္ေပးတယ္ဆိုလို႔ စစ္ၾကည့္တာ အ႐ိုးပါးတာ အဆင့္ ၃ ကိုေရာက္ေနၿပီေျပာပါတယ္။ အဲတာနဲ႔ ေဆေပးလိုက္ပါတယ္တဲ့။ တပတ္ကို တလံုးေသာက္ရတဲ့ေဆး။ အ႐ိုးပါးေရာဂါ ျဖစ္တဲ့သူ ေဆာင္ရန္၊ ေရွာင္ရန္ေလးေတြ သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ ကြ်န္ေတာ္က ႏိုင္ငံျခားမွာဆိုေတာ့ အေဝးကပဲဂရုစိုက္ ႏိုင္ပါတယ္။

၆။ ဆရာခင္ဗ်ာ။ osteoporosis နဲ႔ osteomalacia မွာ ဘယ္ဒင္းက အ႐ိုးပြျပီး ဘယ္ဟာက အ႐ိုးပါးတာပါလဲခင္ဗ်ာ။ Porosis ကို ပြတယ္လို႔ မွတ္သားထားေနမိလို႔ပါ။

Osteomalacia ဟာ အရိုးေတြေပ်ာ့တာလို႔ဆိုပါတယ္။ အရိုးတည္ေဆာက္ဘို႔ လိုအပ္တဲ့ ေဖါ့စ္ဖါးရပ္စ္နဲ႔ ကယ္လ္စီယမ္ေတြ နည္းလို႔ျဖစ္တယ္။ ဒါမွမဟုတ္ ကယ္လ္စီယမ္ေတြကို ျပန္လည္စုပ္ယူတာက လိုတာထက္ မ်ားလို႔ ျဖစ္တယ္။ ဒုတိယနည္းကို ပါရာသိုင္းရြိဳက္အလုပ္ပိုလုပ္တာကေန ဆက္ျဖစ္တယ္။ ကေလးေတြမွာ Osteomalacia ျဖစ္တာကို Rickets လို႔ေခၚတယ္။ Rickets ကို အရိုးေပ်ာ့ေရာဂါလို႔ အစဥ္အလာ ဘာသာျပန္တယ္။ Osteoporosis ဆိုတာက အရိုးထုထည္နဲ႔ သိပ္သည္းဆနည္းနည္းလာတာျဖစ္တယ္။ က်ိဳးလြယ္ေစတယ္။ Bone mineral density (BMD) တိုင္းရင္ နည္းေနမယ္။ ဒါေၾကာင့္ Osteomalacia ကို အရိုးေပ်ာ့ေရာဂါနဲ႔ Osteoporosis ကို အရိုးအားနည္းေရာဂါ၊ ဒါမွမဟုတ္ အရိုးပြေရာဂါလို႔ ဘာသာျပန္တာ သင့္မယ္ထင္ပါတယ္။ အရိုးအတူးကုဆရာဝန္ေတြက တိတိက်က် ေျပာႏိုင္မွာပါ။ ေမးခြန္းေမးလို႔ ေက်းဇူးတင္တယ္ဗ်ာ။

အမ်ိဳးသမီးအသက္ၾကီးသူေတြမွာ အဲလိုျဖစ္တာကို Osteoporosis ေအာ္စတီယို ပိုရိုးဆစ္လို႔ေခၚတယ္။ တျခား နာမည္ေတြရွိတယ္၊ Thin bones အရိုးပါးျခင္းနဲ႔ Low bone density အရိုးသိပ္သည္းဆနည္းျခင္း။ အရိုးအားနည္းတာ ေျပာလည္း မွန္တယ္။ အားနည္းေတာ့ က်ိဳးလြယ္မယ္။ အရိုးေရာဂါထဲမွာ အမ်ားဆံုးျဖစ္တာလို႔ ေျပာႏိုင္တယ္။

Calcium ကယ္လ္စီယမ္နဲ႔ တျခားဓါတ္ေတြကို စစ္ေဆးရင္ နည္းေနတာေတြ႔ရမယ္။ ကယ္လ္စီယမ္က လူၾကီးပံုမွန္ 9.0 to 10.5 mg/dL နဲ႔ ဒါမွမဟုတ္ 2.25 to 2.75 mmol/L လို႔ အေျဖထြက္မယ္။ ကေလးဆိုရင္ 7.6 and 10.8 mg/dL ဒါမွမဟုတ္ 1.9 to 2.7 mmol/L လို႔ အေျဖထြက္မယ္။

အမ်ိဳးသမီးေတြ အသက္ ၅ဝ ေက်ာ္လာရင္ တဝက္ေလာက္မွာျဖစ္တယ္။ အရိုးတခုခုက်ိဳးျပီး ေဆးရံု ေရာက္လာၾကတယ္။ အရိုးဆိုတာ အသက္ရွိေနသ၍ အသစ္ျဖစ္လိုက္၊ အိုေဟာင္းလိုက္၊ ေသသြားလို႔ အစားထိုးလိုက္နဲ႔ သံသရာ လည္ေနတယ္။ အသစ္အစားမထိုးႏိုင္လာရင္ ဒီေရာဂါျဖစ္လာမယ္။ ကယ္လ္စီယမ္နဲ႔အတူ ဗီတာမင္ (ဒီ) လဲ အတူတူ လိုတယ္။ တခ်ိဳ႕လူမ်ိဳးေတြမွာ၊ တခ်ိဳ႕မိသားစုေတြမွာ ပိုျဖစ္ၾကတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ အီစထိုဂ်င္ေဟာ္မုန္း၊ အမ်ိဳးသားေတြမွာ တက္စတိုစတီရုန္းေဟာ္မုန္း နည္းလာခ်ိန္ျဖစ္တဲ့ တခ်ိဳ႕ေရာဂါေတြအတြက္ေပးေနရတဲ့ ေဆးေတြေၾကာင့္လဲ ျဖစ္တယ္။ အိပ္ယာထဲ အၾကာၾကီးလဲေနရသူေတြ၊ အရက္ေသာက္မ်ားသူေတြ၊ ပိန္သူေတြ၊ ေဆးလိပ္ေသာက္သူေတြမွာ ပိုေတြ႔ရတယ္။

ေရာဂါရွိေနေပမဲ့ ဘာမွ မခံစားရတာကမ်ားတယ္။ အရိုးက်ိဳးမွ စစ္ေတာ့သိလာရတတ္တယ္။ ခါးရိုးထဲက နာတာၾကာသူေတြ စစ္သင့္တယ္။ ေရာဂါျဖစ္လို႔ၾကာရင္ တခ်ိဳ႕က အရပ္ပုသြားၾကတယ္။

Bone mineral density testing စစ္ေဆးနည္းလုပ္ရတယ္။ DEXA scan နည္းလုပ္တာမ်ားတယ္။ အရိုးေတြကို ဓါတ္မွန္လဲရိုက္တယ္။ မက်ိဳးဘဲရိုက္ၾကည္တာနဲ႔ေတာ့ မသိႏိုင္ပါ။

အမ်ိဳးသမီးေတြ ၄၅-၅ဝ ႏွစ္ဝန္းက်င္ ေသြးဆံုးခ်ိန္မွာ ဒီေရာဂါျဖစ္လာတယ္။
• အသက္ အသက္ ၅ဝ ေက်ာ္အမ်ိဳးသမီးမ်ား ကယ္လ္စီယမ္ 1,000 mg နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) 400 - 800 IU ေန႔စဥ္ လိုတယ္။
• အသက္ ၅၁ ကေန ၇ဝ ဆိုရင္ ကယ္လ္စီယမ္ 1,200 mg of calcium နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) 400 - 800 IU ေန႔စဥ္ လိုတယ္။
• ေယာက္်ား အသက္ ၅၁ ကေန ၇ဝ အတြက္ ကယ္လ္စီယမ္ 1,000 mg နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) 400 - 800 IU လိုတယ္။
• အသက္ ၇ဝ ေက်ာ္သူတိုင္း ကယ္လ္စီယမ္ 1,200 mg နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) 800 IU ေန႔စဥ္လိုတယ္။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းရေတာ့မယ္။ အစားအေသာက္ျပင္ပါ၊ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။ ကယ္လ္စီယမ္ နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) ေသာက္ပါ။ Bisphosphonates ေဆးကို အမ်ားဆံုးေပးတယ္။ Estrogens, Teriparatide, Raloxifene, and Calcitonin ေတြလဲ ေပးႏိုင္တယ္။ ေဆးလိပ္၊ အရက္ ေလွ်ာ့ပါ-ျဖတ္ပါ။ ေခ်ာ္လဲမွာမွန္သမွ် သိထားပါ။ ပင္လယ္ငါးမ်ား၊ အရိုးပါစားလို႔ရတဲ့ငါးေတြ၊ ႏြားႏို႔၊ ဒိန္ခဲ၊ တို႔ဖူး၊ ဘဂီကူလီ ေခၚတဲ့မံုလာပြင့္အစိမ္းေရာင္ေတြမွာ ကယ္လ္စီယမ္ ပါတယ္။ ခြဲစိတ္ကုသဘို႔လိုသူေတြကို Kyphoplasty နည္းနဲ႔ Spinal fusion နည္းလုပ္ရတယ္။

Calcium blood test ကယ္လ္စီယမ္ စစ္ေဆးျခင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2013/02/calcium-blood-test.html
Vitamin D ဗီတာမင္ (ဒီ) http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2009/08/vitamin-d.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

AIDS ေမးခြန္း

ဆရာ တခုေလာက္ေမးခြင့္ျပဳပါ aids ေရာဂါက စျဖစ္ျပီဆို ဘယ္လိုပံုစံေတြ စျဖစ္တာလဲသိခ်င္ပါတယ္ ဆရာ မျဖစ္ေသးရင္ေရာ ကာကြယ္ဖို႔ ေဆးေတြရွိလားသိခ်င္ပါတယ္ဆရာ

HIV/AIDS ဟာ ကပ္ေရာဂါ
HIV ပိုးကို ၁၉၈၁ ခုႏွစ္က စေတြ႔ခဲ့ျပီး၊ HIV/AIDS ဟာ တကမာၻလံုးကို ျခိမ္းေျခာက္ အႏၲရာယ္ ျပဳေနဆဲ ကပ္ေရာဂါ Pandemic diseases ေတြထဲက တမ်ဳိး ျဖစ္တယ္။ HIV ဗိုင္းရပ္စ္ဟာ Retroviridae အုပ္စုဝင္ ျဖစ္ျပီး HIV-1 နဲ႔ HIV-2 ဆိုျပီး ႏွစ္မ်ဳိး႐ွိတယ္။ HIV-1 ဟာ ပိုမို ျပင္းထန္တယ္၊ ကူးစက္လြယ္တယ္။ ကူးစက္ခံရရင္ လူ႔ခႏၶာကိုယ္တြင္းက ခုခံမႈစနစ္ Immune System မွာ႐ွိတဲ့ CD4 Cell (Helper T Cells) ကို အဓိက ကူးစက္ ဖ်က္ဆီးတယ္။ ကူးစက္ခံရတဲ့ CD4 Cell ေတြကို CD8 Cell ေတြက ရန္သူပိုးမႊားလို႔ ထင္မွတ္ျပီး မွားယြင္း တိုက္ခိုက္လို႔ CD4 Cell ေတြ ေလ်ာ့နည္းေစတယ္။ က်န္းမာတဲ့လူမွာ CD4 Cell အေရအတြက္ 1200 cells/μl ႐ွိတယ္။

HIV ဆိုတာ ဘာလဲ
HIV (Human Immunodeficiency Virus) ဆိုတာ လူ႔ရဲ႕ ကိုယ္ခံစြမ္းအားကို က်ဆင္းေစတဲ့ Virus ပိုး ျဖစ္တယ္။

AIDS ဆိုတာ ဘာလဲ
AIDS (Acquired Immune Deficiency Syndrome) ခုခံအား က်ဆင္းမႈေရာဂါ ဆိုတာ HIV ပိုး ကူးစက္ခံရလို႔ ရလာရတဲ့ ေရာဂါလကၡဏာ အစုအေပါင္းျဖစ္တယ္။ လကၡဏာ သတ္သတ္မွတ္မွတ္ မရွိဘူး။ Opportunistic infections အခြင့္သာလို႔ ဝင္လာတဲ့ ကူးစက္ေရာဂါေတြေၾကာင့္ အသက္ အႏၱရာယ္ကို စိုးရိမ္ရတဲ့အထိ ျဖစ္ေစတယ္။

HIV ကူးစက္ႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းမ်ား
၁။ ပိုး႐ွိသူ ႏွင့္ လိင္တူ-လိင္ကဲြ ဆက္ဆံျခင္း၊ လူနာ ၉ဝ% က လိင္ဆက္ဆံရာက ကူးတယ္။ ၆ဝ-၇ဝ% က လိင္တူဆက္ဆံလို႔ ကူးတယ္။
၂။ ပိုးပါတဲ့ ေသြးသြင္းျခင္း (၉ဝ% ေက်ာ္ ကူးႏိုင္စြမ္းရွိတယ္)၊ ပိုး႐ွိသူနဲ႔ ေဆးထိုးအပ္ ေဆးထိုးျပြန္ မွ်ေဝသံုးစြဲျခင္း၊ တကတူး ေဆးမင္ေၾကာင္ ထိုးျခင္း၊ ဓါတ္အပ္ စိုက္ျခင္း၊ ကြင္းေတြတပ္ဆင္ အလွျပင္ျခင္း၊
၃။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္က ကေလးကို ကူးစက္ျခင္း (၁၅-၃ဝ%) တို႔ ျဖစ္တယ္။

ဘယ္ေတာ့ AIDS ျဖစ္လာသလဲ
HIV ပိုးဝင္ျပီးေနာက္ ေဆးမကုသူေတြမွာ ၈-၁ဝ ႏွစ္ၾကာမွ AIDS ျဖစ္လာတယ္။

အဆင့္မ်ား
(၁) ဘာ ေရာဂါလကၡဏာမွ မရွိေသးတာ။
(၂) သာမန္အေရျပား၊ အေရျပားႏု၊ အသက္ရွဴလမ္း အေပၚပိုင္းေတြမွာ ေရာဂါလကၡဏာေတြ ရွိလာတာ။
(၃) ဝမ္းခဏခဏ၊ အၾကာၾကီး (၁ လ) ေလွ်ာတာ၊ ဆိုးဝါးတဲ့ ဗက္တီးရီးယားပိုးဝင္တာ၊ ႏူမိုးနီးယား၊ အဆုပ္တီဘီ ျဖစ္လာတာ။
(၄) ဦးေႏွာက္မွာ Toxoplasmosis ေရာဂါ၊ အစာျမိဳျပြန္-ေလျပြန္-အဆုပ္မွာ Candidiasis မိႈေရာဂါ၊ Kaposi's Sarcoma ေရာဂါ ဝင္လာတာ။ ဒီလိုေရာဂါေတြက လူေကာင္းေတြဆိုရင္ ကုသရတာလြယ္တယ္။ CD4 positive T cell count အေရအတြက္က 200 per mm3 of blood ထက္နည္းမယ္။ WHO ကေန Antiretroviral (ARV) therapy ေဆးကုဘို႔ ညႊန္းတယ္။

ေဆးကုသျခင္း
 HIV ကို လံုးဝ ေပ်ာက္ကင္း ေစႏိုင္တဲ့ ေဆးဝါး ယခုအခ်ိန္ထိ မေပၚေသးပါ။
 ဗိုင္းရပ္စ္ ေပါက္ပြားတာကို ထိန္းခ်ဳပ္ေပးျပီး၊ CD4 Cell အေရအတြက္ ဆက္မေလ်ာ့ က်ေစလို႔ ေရာဂါ ေ႐ွ႕ဆက္ တိုးမွာကို ဟန္႔တားေပးတဲ့ ေဆးေတြသာ ႐ွိတယ္။
 HIV ပိုးေၾကာင့္ ခံစားရတဲ့ ေဝဒနာေတြကို သက္သာေစဘို႔၊
 ေရာဂါပိုး အေရအတြက္ကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးဘို႔၊
 လူနာရဲ႕ သက္တမ္းကို ဆြဲဆန္႔ေပးဘို႔၊
 လူနာရဲ႕ က်န္းမာေရး ေကာင္းမြန္ေစျပီး အလုပ္ ျပန္လုပ္ႏိုင္ေစဘို႔သာ ျဖစ္တယ္။

HIV ကူးစက္မႈ ႐ွိ-မ႐ွိ၊ အေကာင္း-အဆိုး စစ္ေဆးျခင္း
HIV antibody ကို အလွ်င္အျမန္ စစ္ေဆးေပးတဲ့ ကိရိယာ (Rapid HIV test) ကို အလြယ္တကူ ရႏိုင္တယ္။ အျခား စစ္ေဆးႏိုင္တဲ့ စမ္းသပ္နည္းေတြကေတာ့ ELISA, Western Blot နည္းေတြ ျဖစ္တယ္။ ပိုးဝင္ ျပီးခ်ိန္က HIV antibody စစ္ေဆး ေတြ႔႐ွိခ်ိန္ထိ ကာလကို Window period လို႔ ေခၚတယ္။ ဒီကာလမွာ HIV ကူးစက္ခံရမွန္း မသိႏိုင္တဲ့အခ်ိန္ ျဖစ္ျပီး အျခားသူေတြကိုေတာ့ ကူးစက္ႏိုင္စြမ္း ႐ွိတယ္။ ၉၉% ေသာ HIV ကူးစက္ ခံရသူမ်ားဟာ ၃ လ အၾကာမွာ HIV antibody စစ္ေဆး ေတြ႔႐ွိႏိုင္တယ္။

ေရာဂါပိုး ဝင္ခါစမွာ ေသြးစစ္ရင္ ခ်က္ခ်င္း မေပၚဘူး။ HIV antibody test ကို စစ္ရင္ လြန္ခဲ႔တဲ့ (၃) လ မတိုင္ခင္က အေျခအေနကိုပဲ ျပတယ္။ အမ်ိဳးသား နဲ႔ အမ်ိဳးသမီး အိမ္ေထာင္ မျပဳမီမွာလဲပဲ ႏွစ္ေယာက္လံုးက ေသြးစစ္ သင့္ၾကတယ္။

HIV/AIDS ေရာဂါ အေကာင္း-အဆိုး သိခ်င္ရင္ စမ္းသပ္တဲ့ နည္းတခုကို CD4 (Cluster of differentiation 4) လို႔ ေခၚတယ္။ အလြယ္ေခၚ T4 count; T-helper cells; T-suppressor cells; Cytotoxic T-cells နဲ႔ တရားဝင္ အေခၚက CD4 lymphocyte count; CD8 lymphocyte count; CD4/CD8 ratio; CD4 percent ျဖစ္တယ္။

CD4 Count
လူတိုင္းမွာ ခုခံႏိုင္စြမ္း ရွိေအာင္ လုပ္ေပးေနတဲ့ (ဆဲလ္) ေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတဲ့ထဲမွာ Lymphocyte ေခၚတဲ့ ေသြးျဖဴဥတမ်ိဳး ပါတယ္။ HIV ပိုးဝင္လာရင္ T-cells ကို တိုက္ခိုက္တယ္။ CD4 က T cells ထဲကို HIV-1 ဝင္လာေစဘို႔ “ဧည့္ၾကိဳ တာဝန္ ယူသလို ျဖစ္တယ္။ အဲဒီ (ဆဲလ္) ေတြကို အသံုးခ်ျပီး၊ ပံုတူပြါးတာမို႔ ခုခံအားစနစ္ကို ဖ်က္ဆီးရာ ေရာက္ေစတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ဒီ (ဆဲလ္) ေတြ နည္းေနတာဟာ ခုခံစြမ္းအားေတြ က်ဆင္းတယ္လို႔ သြယ္ဝိႈက္ျပီး ေျပာတယ္။

ေရာဂါ ျဖစ္စပိုင္းမွာေတာ့ လူဟာ ပ်က္စီး-ေျပာင္းသြားတဲ့ CD4 cells ကို အစားထိုး ေပးႏိုင္ေသးတယ္။ ေနာက္ပိုင္းၾက ဒီလို မလုပ္ႏိုင္ေတာ့ဘူး။ CD4 cells ေတြ နည္းလာေလေလ ခုခံအားက်ေလဘဲ။ ေနာက္ဆံုး ဘာဆိုဘာမွ မခုခံႏိုင္ေတာ့ပါ။

CD4 Count ကို တခါတည္း စမ္းရတာ မဟုတ္ပါ။ ေနာက္စမ္းရင္ အေျဖ မတူတာေတြ ထြက္မယ္။ ယွဥ္ၾကည့္ရတယ္။ တေယာက္ထဲမွာေတာင္ မနက္ခင္းမွာ ညေနထက္ နည္းတတ္တယ္။ HIV မဟုတ္ဘဲ ႏူမိုးနီးယား၊ ေရယံု၊ တုပ္ေကြးတို႔လို ေရာဂါ တခုခု ရေနရင္လည္း CD4 count ခဏတျဖဳတ္ နည္းတယ္။ ကင္ဆာေဆး ေသာက္ေနရရင္လည္း နည္းတယ္။

ပံုမွန္ CD4 counts 500-1500/mm3 အတြင္းရွိတယ္။ ဓါတ္ခြဲခမ္း တခုႏွင့္တခု မတူပါ။ 500-1200 x 106/L လို႔ သတ္မွတ္တာလဲ ရွိတယ္။ CD4 Count 200 cells/mm3 ရွိတာေတြ႔ရင္ AIDS ေရာဂါသည္လို႔ ေျပာတယ္။ ARV ေဆးကို တခ်ိဳ႕ ေဆးရံုေတြက 350 cells/mm3 ရွိကတည္းက ေရာဂါလကၡဏာ ရွိရွိ-မရွိရွိ ေဆးေပးတယ္။ CD4 နည္းေပမဲ့ က်န္းမာေနသူလဲ ရွိတယ္။ မနည္းေပမဲ့ ေနမေကာင္း ျဖစ္ေနသူလဲ ရွိျပန္ေသးတယ္။

HIV viral load test ေခၚတဲ့ ေသြးထဲမွာ ဒီဗိုင္းရပ္စ္ေတြ ဘယ္ေလာက္ရွိေနသလဲ သိတဲ့ စမ္းသပ္မႈနဲ႔ပါ တြဲမွ ေရာဂါ ဆိုးလာတာ၊ ေဆးထိေရာက္တာ ဆိုတာ ပိုေသျခာတယ္။ CD4 ဟာ HIV ပိုးက ဘယ္ေလာက္ ဖ်က္ဆီးထားျပီလဲ ဆိုတာကို သိေစႏိုင္ျပီး၊ Viral load ကေတာ့ ေသြးထဲမွာ HIV ပိုး ဘယ္ေလာက္ မ်ားမ်ား ရွိေနသလဲကို သိေစတယ္။ Viral load မ်ားေနတာ မေကာင္းဘူး။ 100,000 ေက်ာ္ရင္ ေဆးကုပါ။

HIV ရွိရင္ CD4 အေရအတြက္ က်ဆင္းတယ္။ ARV ေဆးေပးျပီးေနာက္ နလံထမွာ တခါ ျပန္တက္လာတယ္။ CD4 နဲ႔ Viral load (VL) ဆက္စပ္ေနတာ ရွိသလို တခါတေလ အဲလို မဟုတ္တာလဲ ေတြ႔ေနရတယ္။ ၁ဝ% ေလာက္မွာ VL က်ေနေပမဲ့ CD4 မတက္ဘူး။ ဒါ့ေၾကာင့္ CD4 တံု႔ျပန္မႈ မရွိတာနဲ႔ ေဆးကုတာ မထိေရာက္ဘူးလို႔ မေျပာႏိုင္ပါ။ Viral load (VL) က CD4 ေလာက္ေတာ့ မတိက်ပါ။ အေျခခံ အက်ဆံုးအခ်က္ကို ေျပာရရင္ ေဆးစစ္နည္းေတြဆိုတာ လူေတြလိုဘဲ Perfect မျဖစ္ၾကပါ။ ေဆာရီး။

သံမဏိ စည္းမ်ဥ္း ၅ ခ်က္
၁။ အေျခအေနမွန္ကို ရွင္းရွင္း သိေနၾကေအာင္ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာပါ။ စိုးရိမ္တာ ရွိသမွ် ထုတ္ေျပာပါ။ တေယာက္ အေပၚ တေယာက္ ရိုးသားပါ။ ကုိယ္ထင္တာကို တရားသူၾကီးလုပ္ျပီး ဆံုးျဖတ္ခ်က္ မခ်ပါနဲ႔။

၂။ အေၾကာက္ မလြန္ပါနဲ႔။ မီးဖိုနဲ႔ အိမ္သာ အတူသံုးရတာနဲ႔ ပိုးက ကိုယ့္ဆီ ကူးမလာႏိုင္ပါ။ အတူေနေလ့ရွိၾကတဲ့ ညီအကိုလို၊ ေမာင္ႏွမလို၊ သားအမိ-သားအဖလို၊ အခန္းကို (ရွယ္) လုပ္ေနေလ့ရွိတဲ့ သူငယ္ခ်င္းလို ေနၾကတာက စိုးရိမ္စရာ နတၳိပါ။

၃။ HIV အေၾကာင္း က်န္းမာေရး-လူမႈေရး သုတေတာ့ ေလ့လာထားၾကပါ။ တိတိပပ ေျပာပါ့မယ္၊ “ေသြး၊ မိခင္ႏို႔၊ က်ား-သုတ္ရည္၊ မ-ဗဂ်ိဳင္းနားက အရည္၊ ” ဤေလးမည္ကေနသာ ကူးပါတယ္။ လက္ျခင္းထိ၊ ပါးျခင္းအပ္၊ ေက်ာျခင္း ကပ္ယံုနဲ႔ လံုးဝမကူးပါ။ သြားထိလို႔ ဓါတ္လိုက္မွာလား ေၾကာက္စရာ မထားပါနဲ႔။ စာအတူ ဖတ္ပါ၊ တီဗြီအတူ ထိုင္ၾကည့္ပါ။ ထမင္း တစားပြဲထဲ ထိုင္စားပါ။ ေညာင္းလို႔ ႏွိပ္နင္းေပးလဲ ေရာဂါ မရပါ၊ ကုသိုလ္သာ ရပါမယ္။

၄။ သူ႔ အတြင္းေရး-လံုျခံဳမႈကို ေလးစားပါ။ တစိမ္းတရံေတြကို “သူကေရာဂါသည္ လို႔ မလိုအပ္ဘဲနဲ႔၊ ႏွိမ္ခ်င္တဲ့ သေဘာနဲ႔ မေျပာပါနဲ႔။

၅။ စည္းကမ္း-ကလနား သတ္မွတ္ထားပါ။ ကုိယ့္ပစၥည္း လာသံုးတာကို အျပတ္ျငင္းပါ၊ အားမနာပါနဲ႔။ ေဆာရီး ေလာက္နဲ႔ မရပါ။ ပိုးရွိသူကေန ခ်တဲ့ စည္းကမ္းကိုလည္း တျခားလူေတြက လိုက္နာၾကပါ။

ဒီလိုေရာဂါအတြက္ အင္မတန္ စိတ္ထားျမင့္တဲ့ ဆိုရွယ္-ဝပ္ကားေတြ ျဖစ္ႏိုင္ၾကပါတယ္။ ဆရာဝန္ေတြမွ မဟုတ္ပါ၊ ႏိုင္ငံလွည့္ျပီး၊ ကမာၻလွည့္ျပီး၊ ေရာဂါကာကြယ္ေရး အသိေပးသူေတြ မနည္းပါ။

HIV/AIDS လင့္ေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ ဘေလာ့မွာ ဖတ္ပါရန္။

Dr. တင့္ေဆြ

Filtered Message ေရးထားတာကို အခုမွသာေတြ႔ရ

ဖရင္းမျဖစ္ေသးသူေတြကေနစာေရးရင္ ကြ်န္ေတာ္က တခါတည္း မသိႏိုင္။ အဲတာကို ဖစ္လ္တာမက္ေဆ့ခ်္ေခၚသတဲ့။ သိတဲ့သူကေျပာမွ လိုက္ရွာရတယ္။ ေတြ႔တဲ့အခါ အဆက္ပ္ လုပ္မွ အျပန္အလွန္ စာေရးလို႔ရသတဲ့။

ဒီအေၾကာင္းသိေတာ့ အဲလိုလုပ္ရတာ တေထာင္ေက်ာ္တယ္။ တခ်ိဳ႕ဆို ၁-၂ ႏွစ္ၾကာေနျပီ။ ခုထိ မကုန္ေသးပါ။

အခုပဲ ဖုန္းကေန ေတြ႔တာေတြကို အဆက္ပ္လုပ္တယ္။ လက္ပေတာ့ကေနျပန္ဖြင့္ေတာ့ ဖစ္လ္တာမက္ေဆ့ခ်္ ၂ဝ-၃ဝ ေလာက္ပါတယ္။ ေဆာရီး။ ေရးထားတာကို အခုမွသာေတြ႔ရလို႔ အကုန္ျပန္ေရးရတယ္။ အဲတာဆို ေနာင္မွာ သူတို႕ေရးရင္ တန္းသိႏိုင္ျပီ။ ေန႔တိုင္းအဲလိုဟာေတြ သိသိလာတယ္။

ဖုန္းေရာ ကြန္ျပဴတာပါသံုးေနရတာ မလြယ္ဘူး။ ေမာတယ္။ ကေန႔ဟာေတြက ဇြန္ တတိယပါတ္ကလာထားတာေတြ။ တခ်ိဳ႕ကအထင္လြဲၾကမယ္။ ေဆာရီး။

Dr. တင့္ေဆြ
၈-၈-၂ဝ၁၈

Wednesday, August 8, 2018

ေရႊနဲ႔ယိုးမွား ပန္းစကား

ဆင္တူရိုးမား နဲ႔ ဆင္တူယိုးမွား၊ ဘယ္ဟာက မွန္ပါသလဲဆရာ။

ဆင္တူယိုးမွားက မွန္မယ္ထင္ပါတယ္။ မားမားမတ္မတ္နဲ႔ ကီးမား ေခၚ အသားစဥ္းေကာမွာသာ မားကိုသံုးတယ္။ လူအမည္ေတြရွိတယ္။ မားမားလို႔ေခၚတာရွိတယ္။

မွားကိုေတာ့ မွားယြင္း၊ အမွား၊ အေယာင္ေယာင္အမွားမွား၊ အမွတ္မွား၊ လမ္းမွား၊ အယူမွား၊ သတ္ပံုမွား။

ယိုး
ယိုးဒယားသီခ်င္း
ယိုးမယ္ဖြဲ႔သည္
ယိုးယား = ေရွာင္ရွားသည္
ယုိးစြပ္သည္
ယုိးစြဲ (စြပ္စြဲ)
ယုိးစြဲလုိက္
ယုိးမယ္ဖြဲ႔သည္
ယုိးမွားေၾကာ္
ျပယိုးေက်ာက္
သူခိုးဟုယိုးသည္

ရိုး
ကမ္းရိုးတန္း
က်ိဳက္ထီးရိုး
ခံႏုိင္ရုိးလား
ငေဖါင္ရိုး
စုပ္ပါရိုးလား
တူႏိုင္ရိုးလား
ဓါးရိုးလွံရိုး
ၾကိရိုင္းပင္
မုရိုးစည္
ျမစ္ကမ္းရိုး
ရိုးကူးတံတား
ရိုးတြင္းျခင္ဆီ
ရိုးျဖတ္ေကာက္
ရိုးရာစရိုက္
ရိုးရာစရိုက္
ရုိးက်ပင္
ရုိးခနဲရိပ္ခနဲ
ရုိးတုိးရြတ
ရုိးတုိးရိပ္တိတ္ (အြန္လိုင္းသတ္ပံုမွာ ရိုးတိုးရိ္ပ္တိပ္ ုျဖစ္ေန)
ရုိးပိန္ဆံမာ
ရုိးျပတ္ (ေကာက္ပင္)
ရုိးရင္း
ရုိးရာဓေလ့
ရုိးရုိးကုပ္ကုပ္
ရုိးရုိးတန္းတန္း
ရုိးရုိးရြရြ
ရုိးရဲေသာအေရာင္
ရုိးသားေျဖာင့္မတ္
ေခ်ာင္းရိုး ေျမာင္းရိုး
ေျပာရိုးဆိုရိုး

ဆင္တူရိုးမား နဲ႔ ဆင္တူယိုးမွား၊ ဘယ္ဟာက မွန္ပါသလဲဆရာ။

ဆင္တူယိုးမွားက မွန္မယ္ထင္ပါတယ္။ မားမားမတ္မတ္နဲ႔ ကီးမား ေခၚ အသားစဥ္းေကာမွာသာ မားကိုသံုးတယ္။ လူအမည္ေတြရွိတယ္။ မားမားလို႔ေခၚတာရွိတယ္။

မွားကိုေတာ့ မွားယြင္း၊ အမွား၊ အေယာင္ေယာင္အမွားမွား၊ အမွတ္မွား၊ လမ္းမွား၊ အယူမွား၊ သတ္ပံုမွား။

ယိုး
ယိုးဒယားသီခ်င္း
ယိုးမယ္ဖြဲ႔သည္
ယိုးယား = ေရွာင္ရွားသည္
ယုိးစြပ္သည္
ယုိးစြဲ (စြပ္စြဲ)
ယုိးစြဲလုိက္
ယုိးမယ္ဖြဲ႔သည္
ယုိးမွားေၾကာ္
ျပယိုးေက်ာက္
သူခိုးဟုယိုးသည္

ရိုး
ကမ္းရိုးတန္း
က်ိဳက္ထီးရိုး
ခံႏုိင္ရုိးလား
ငေဖါင္ရိုး
စုပ္ပါရိုးလား
တူႏိုင္ရိုးလား
ဓါးရိုးလွံရိုး
ၾကိရိုင္းပင္
မုရိုးစည္
ျမစ္ကမ္းရိုး
ရိုးကူးတံတား
ရိုးတြင္းျခင္ဆီ
ရိုးျဖတ္ေကာက္
ရိုးရာစရိုက္
ရိုးရာစရိုက္
ရုိးက်ပင္
ရုိးခနဲရိပ္ခနဲ
ရုိးတုိးရြတ
ရုိးတုိးရိပ္တိတ္ (အြန္လိုင္းသတ္ပံုမွာ ရိုးတိုးရိ္ပ္တိပ္ ုျဖစ္ေန)
ရုိးပိန္ဆံမာ
ရုိးျပတ္ (ေကာက္ပင္)
ရုိးရင္း
ရုိးရာဓေလ့
ရုိးရုိးကုပ္ကုပ္
ရုိးရုိးတန္းတန္း
ရုိးရုိးရြရြ
ရုိးရဲေသာအေရာင္
ရုိးသားေျဖာင့္မတ္
ေခ်ာင္းရိုး ေျမာင္းရိုး
ေျပာရိုးဆိုရိုး

ပုပၸါးနတ္ေတာင္

သိုးကေလး
ပုပၸါးနတ္ေတာင္
အေခါင္ၿမင္႔ဖ်ား
စံုေတာၿပား၌
နံ႔ရွားၾကိဳင္လြင့္
ခါတန္ပြင့္သည္
ေရႊႏွင့္ရိုးမွား ပန္စကား။

သိုးကေလး
စံကားပြင့္ႏွင့္
ႏႈိင္းတင့္ႏိုးသည္
ရဲမ်ိဳးသမီး
ေမာင္ၾကီးႏွမ
ညက္လွၿပာစင္
မယ့္သည္ပင္သည္ခရီးသား။

သိုးကေလး
ၿမိတ္လြတ္စုလည္း
အငယ္တည္းက
ကၽြမ္း၀င္ၾကသည္
ေမြးဖတူရင္း
မ်ိဳးသည္မင္းႏွင့္
ခ်စ္ၿခင္းစုရံုး
သက္ထက္ဆံုးသည္
ႏွလံုးမၿခားေစာင့္တရား။

ေဆြမိမင္း
မ်က္သုတ္နီစင္
ရထည္းဖ်င္ႏွင့္
က်ိဳင္းစင္ၿမ၀ါ
မတ္ၾကီးလ်ာကို
မယ္သာၾကိဳက္မိတုမရွိ။

ပုဂံေခတ္၊ အမည္မသိေရွးစာဆို။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Facebook Statistics ေဖ့စ္ဘြတ္ စတက္

အသစ္ေပၚလာတဲ့ အီးေမးလ္၊ တြစ္တာ၊ အင္စတက္ဂရမ္၊ စတဲ့ ဆက္သြယ္နည္းေတြက အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတာ။ ျမန္မာျပည္မွာ ေဖ့စ္ဘြတ္ကို အမ်ားဆံုးသံုးၾကတယ္။

၂၉-၇-၂ဝ၁၈ ေန႔က စာရင္းဇယားေတြအရ
ကမာၻမွာ လူေပါင္း ၂႕၂၃ ဘီလီယန္ ေဖ့စ္ဘြတ္ကို သံုးေနၾကတယ္။ မႏွစ္ကထက္ ၁၁% တိုးလာတာ။
ေန႔စဥ္သံုးစြဲေနသူေပါင္းက ၁႕၄၇ ဘီလီယန္ရွိတယ္။ အက္တစ္ျဖစ္သူေတြလို႔ ေခၚတယ္။
ေန႔စဥ္ Like နဲ႔ Share Buttons ကိုသံုးသူေပါင္း ၁ဝ သန္းရွိတယ္။ အဲတာေတာင္ ၂ဝ၁၄ စာရင္းအရသာရွိေသးတယ္။
စကၠန္႔တိုင္းမွာ ပရိုဖိုင္းအသစ္ ၅ ခုတိုးတိုးလာေနတယ္။
ေန႔အခ်ိန္ ၁ နာရီနဲ႔ ၃ နာရီၾကားမွာ အမ်ားဆံုးသံုးၾကတယ္။
ဓါတ္ပံုတင္ေနသူေပါင္း ေန႔စဥ္ သန္း ၃ဝဝ ရွိတယ္။
ပ်မ္းမွ် လူတေယာက္ဟာ မိနစ္ ၂ဝ ၾကာသံုးတယ္။
မိနစ္တိုင္းမွာ ကြန္မင့္ေရးတာ ၅ သိန္း ၁ ေသာင္းရွိတယ္။ စေတးတပ္တင္ေနသူေပါင္း ၂ သိန္း ၉ ေသာင္း ၃ ေထာင္။ ဓါတ္ပံုေပါင္း ၁ သိန္း ၃ ေယာင္း ၆ ေထာင္။
၂ဝ၁၃ စာရင္းအရ သူမ်ားေတြတင္ထားတာကို ရွယ္ေနတဲ့ အပိုင္းအစေပါင္း ၄႕၇၅ သန္းရွိတယ္။
အသက္ ၁၈ ႏွစ္နဲ႔ ၂၄ ႏွစ္အရြယ္ေတြ ၅ဝ% က အိပ္ရာထတာနဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္ကိုင္ၾကတယ္။
အသက္ ၂၅ ကေန ၃၄ အရြယ္ရွိသူေတြက ၂၉႕၇% ပါတယ္။
စီးပြါးေရး၊ ႏုိင္ငံေရး၊ လူမႈေရး၊ ဘသာေရးအက်ိဳးအတြက္ သူတို႔ကို ပစ္မွတ္ထားျပီးလုပ္ၾကတယ္။ အဲဒီစာရင္းထဲမွာ  အမ်ိဳးသမီးေတြက ၇၆% ရွိတယ္။ ေယာက္်ားေတြက ၆၆% ပါဝင္ၾကတယ္။
ပရိုဖိုင္းလ္အတုေပါင္းကလည္း ၈၃ သန္းရွိတယ္။

ကြ်န္ေတာ့္သံုးသပ္ခ်က္
ေဖ့စ္ဘြတ္ကို ဖတ္ေန သံုးေနတာ ေပၚကာစကတည္းကပါ။ သုေတသနေတာ့ မလုပ္အားပါ။ ကိုယ္တိုင္စာေရးသူေတြ ကြန္မင့္ေရးသူေတြက ကိုယ့္ဘာသာစကားကိုယ္ မကြ်မ္းက်င္ၾကတာ ရာခိုင္ႏႈန္းအလြန္႔အလြန္ မ်ားတယ္လို႔ ယူဆတယ္။

ကြ်န္ေတာ့္ဆီ အမ်ားဆံုးက က်န္းမာေရး ေမးၾကတာ ၉ဝ% ရွိမယ္။ သတ္ပံုျပင္စရာမလိုတာက ၁ဝ% ထက္နည္းတယ္။

အေပ်ာ္အပ်က္ေရးၾကတာကလည္း ၂ဝ% ေလာက္ရွိမယ္။ ရီသလိုေနာက္သလို ေခတ္ဆန္ဆန္ေရးတာပါလို႔ ဘယ္လို ဆင္ေျခေပးေပး သူတို႔လည္း ျမန္မာစာမွန္ေအာင္ေရးသူေတြမဟုတ္ပါ။ သူတို႔ထဲက မွန္လွ ၁% ေလာက္သာရွိမယ္။

သူမ်ားေရးထားတာကို ရွယ္တာေတြ တဂ္လုပ္တာေတြထဲက အမွားလြတ္တာ အေတာ္ကိုရွားတယ္။ ဆုေတာင္းစာေတြ တရားစာေတြမွာ သတ္ပံုမွားၾကတာ ၅ဝ% ေလာက္ရွိမယ္။

မမွန္တဲ့ မွားတဲ့ လိမ္တဲ့ သတင္းေတြ သတိေပးခ်က္ေတြကို ေလွ်ာက္ေဝေနသူေတြလည္း မနည္းပါ။ မိတ္ေဆြပ်က္ရျခင္းအေၾကာင္းပို႔ကို ခဏခဏ (ခဏခဏ) တင္ရေပါင္းမ်ားလွျပီ။ ဘီလ္ေပးျပီး အလိမ္ခံၾကသူေတြ။

ထိုင္ေနအေကာင္းသားလို႔ ဆိုစကားရွိတယ္။ ထိုင္မေနခ်င္ၾက။ လူပံုအလယ္ထြက္ထြက္ျပၾကတယ္။ ကန္ေတာ့ပါ။ ပုဆိုး ဖင္ေပါက္။ ထဘီ စုတ္ျပဲ။ စကပ္ မလံု။ တခ်ိဳ႕က ႕႕႕
ကိုယ္ေရးးတာကိုယ္ မွားေနမွန္းမသိသူေတြ ရာခိုင္ႏွႈန္းအလြန္မ်ားတာသိတယ္။ ကိန္းဂဏန္ မသိပါ။ ေဆာရီး။

ေကာက္ခ်က္
ေဖ့စ္ဘြတ္သံုးသူေတြ ကိုယ့္ဘာသာစကားေတာ့ ၾကိဳးစားသင္ယူသင့္ၾကတယ္။ သင္ရင္ တတ္တယ္။ အသက္ၾကီးမွသင္လည္း တတ္တာပဲ။ ကြ်န္ေတာ္ထက္ အသက္ၾကီးသူ မပါေလာက္။ ကြ်န္ေတာ္လည္း မွားတတ္တယ္။ သိတာနဲ႔ ျပင္တယ္။ ျပင္ေပးလာသူေတြကို ေက်းဇူး။

ငယ္ငယ္က ဆိုၾကတယ္။ ေအဘီစီဒီ မတတ္ဘဲနဲ႔ အရပ္ထဲကိုလည္။ ဖိနပ္ခိုးတတ္တယ္။ ေအဘီစီဒီ မတတ္ဘဲနဲ႔ အရပ္ထဲကိုဝင္။ ဖိနပ္ခိုးတာျမင္။ စာမတတ္တာကို ေျပာတာ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၇-၈-၂ဝ၁၈

ဘူရိဒတ္ လကၤာ

ဘူရိဒတ္နဂါးမင္းမယ္ေတာ္သည္ သားေတာ္ကို မျမင္မေတြ႔ရသျဖင့္ လြမ္းမိႈင္ေတြေဝပံုကို ဖြဲ႔ဆိုျခင္း

တရိႈက္မက္မက္၊ တသက္သက္လွ်င္၊ စက္လက္မ်က္ရည္၊ ဆည္လည္းမတတ္၊ မိန္းေသျပတ္မွ်၊ ၾကင္ဆြတ္ေလေလ၊ ေအာက္ေမ့ေခ်ေသာ္၊ မေျပတို႔ႏိုင္၊ ကမ္းနယ္ယိုင္လ်က္၊ ရိပ္ျမိဳင္နန္းထဲ၊ ေနစျမဲသား၊ ေသြးခဲဘုန္းေခါင္၊ မယ္ေတာ့္ေမာင္ကို၊ ေျပာင္ေျပာင္ဝင္းဝင္း၊ ဗိမာန္တြင္း၌၊ ဟင္းလင္းအခ်ည္း၊ ျမင္ကတည္းက၊ အူသည္းျငိမ့္ျငိမ့္၊ ေၾကာျခင္စိမ့္မွ်၊ ႏွစ္သိမ့္လြမ္းရူး၊ ပက္လက္မူးလ်က္၊ အထူးေရွ႕ေနာက္၊ ေတာင္ေျမာက္မသိ၊ မ်က္စိမိုက္မိုက္၊ ေမွာင္တိုက္အသြင္၊ ယခုထင္ခဲ့၊ တိုင္ပင္ႏိႈင္းခ်က္၊ သားဝမ္းထြက္ႏွင့္၊ ဆိုတတ္မနီး၊ တဖ်င္ၾကီးသို႔၊ ကိုယ္ထီးက်န္စြာ၊ ငါ့ၾကမၼာကား၊ ဇာတာျဂိဳဟ္တန္႔၊ မသန္႔စန္းလဂ္၊ ေရွးဝိပါတ္ေၾကာင့္၊ ေရငွက္ဟသၤာ၊ ေရမဲ့ရာ၌၊ မ်က္ႏွာေအာက္ခ်၊ မိႈင္လည္တသို႔၊ သားလွလုလင္၊ မ်ိဳးလြန္းၾကင္ကို၊ ဖူးခ်င္ေတာင့္တ၊ မေတြ႔ရ၍၊ ေၾကာင့္ၾကညွိဳးခ်ံဳး၊ မရႊင္ျပံဳးသည္၊ ကိုယ္လံုးသမ္းတို႔စြတကား။

႐ွင္မဟာရ႒သာရ ေရးသာတဲ့စာမွာ တစ္ရိႈက္မက္မက္၊ တစ္သက္သက္လွ်င္ မဟုတ္ပါ။ တစ္ဖ်င္ၾကီးသို႔ မဟုတ္ပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

စိတ္က်န္းညံ့ေလ်ာ့ ကြ်န္ကန္ေတာ့၏

႐ွင္မဟာရ႒သာရ ေရးသားစီရင္တဲ့ စတုဓမၼသာရ ကိုးခန္းပ်ိဳ႕ဟာ ဘုရားေဟာ ဝီသတိနိပါတ္ ဟတၳိပါဇာတ္ေတာ္ကို ျပန္ဆို ဖြဲ႔ႏြဲ႔တာျဖစ္ပါတယ္။ မူကြဲႏွစ္ခု ေတြ႔ထားတယ္။ အမ်ားစု ေရးသားၾကတာကေတာ့

ငါႏွင့္ငါသာ၊ ႏိႈင္းစရာဟု၊ ပညာမုန္ယို၊ အရြယ္ပ်ိဳက၊ မဆိုစေလာက္၊ မာန္ေစာင္ေျမာက္၍၊ ႏႈတ္ေငါက္လြန္မိ၊ ေဒါသရိွလည္း၊ ေႏွာင္းၿပီးတခါ၊ ႐ိုေသစြာလွ်င္၊ ဤစာကိုးခန္း၊ ပုလဲပန္းျဖင့္၊ စိတ္က်န္းမာန္ေလွ်ာ့ ငါကန္ေတာ့၏၊ မေပါ့ခ်စ္ခင္၊ သားႏွယ္ၾကင္။

ေျမာင္းျမျမိဳ႕ တိုက္သစ္ ပေဇၨာတာရံု အရွင္ကုမာရရဲ႕ စာေပအမွတ္ - ၁၊ အလကၤာပန္းကံုး၊ စာမ်က္ႏွာ ၁၆၅ မွာ တမ်ိဳးေတြ႔တယ္။ မူရင္းသတ္ပံုအတိုင္း ကူးယူေဖၚျပပါတယ္။

ငါႏွင့္ငါသာ ႏိႈင္းစရာဟု ပညာမုန္ယို အရြယ္ပ်ိဳက မဆိုစေလာက္ မာန္ေစာင္ေျမာက္၍ ႏႈတ္ေငါက္လြန္မိ ေဒါသျငိလည္း ေနာင္ျပီးတခါ ရိုေသစြာလွ်င္ ဤစာကိုးခန္း ပုလဲပန္းျဖင့္ စိတ္က်န္းညံ့ေလ်ာ့ ငါကန္ေတာ့၏။ ဟူေသာလကၤာကို ေရးသားျပီးလွ်င္ ကန္ေတာ့ပူေဇာ္ေလသည္။ မိမိ၏အမွားကိုသိ၍ လူသိရွင္ၾကား ကန္ေတာ့ဝန္ခံျခင္းျဖင့္ပင္ ထိုအရွင္၏ ပညာရွိလကၡဏာျပည့္စံုပံုကို စံတင္ေလာက္ေပ၏။ ယခုအခါ၌မူ ကိုယ့္အမွားကို ဝန္မခံရဲေသာ သူေတာ္ေကာင္းေယာင္ ေဆာင္သူတို႔ ေပါမ်ားေနေသာေၾကာင့္ ေလာကၾကီးတခုလံုး ကေမာက္ကမျဖစ္ေနေခ်သည္။

ေနာင္ျပီးတစ္ခါ လို႔ မေရးပါ။ ေလာကၾကီးတစ္ခုလံုးလို႔ မေရးသားပါ။

ကြ်ႏ္ုပ္၏ ျမန္မာစာအေရးအသား ေထာက္ျပခ်က္မ်ား မွားယြင္းခြ်တ္ေခ်ာ္ေနခဲ့ပါလွ်င္ စိတ္က်န္းညံ့ေလ်ာ့ ကြ်န္ကန္ေတာ့၏။ စိတ္က်န္းမာန္ေလွ်ာ့ ကြ်န္ကန္ေတာ့၏၊

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Tuesday, August 7, 2018

Dust in the wind ကမာၻမေၾကဘူး

ကမာၻမေက်ဘူးလို႔ ေရးၾကတာေတြ႔တယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္သီခ်င္းစားသားမွာ ကမာၻမေၾက ဗမာျပည္လို႔ ေရးပါတယ္။

ရွစ္ေလးလံုးအေရးေတာ္ပံုနဲ႔အတူ ရင္နင့္ေအာင္ စပ္ဆို သီဆိုတဲ့သီခ်င္းေတြ အေျမာက္အျမားေပၚေပါက္ခဲ့ပါတယ္။ သီခ်င္းတပုဒ္ကေတာ့ ကမာၻမေက်ဘူး ႕႕႕႕။ ျပည္ပႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈၾကီးထဲမွာ တိုက္ဆိုင္မႈရွိတိုင္း ေက်ာင္းသားေတြက သီဆိုခဲ့ၾကပါတယ္။ အလြန္ေအာင္ျမင္တဲ့သီခ်င္းျဖစ္ပါတယ္။

ကြ်န္ေတာ္တို႔ မႏွစ္က ဖို႔ဒ္ဝန္းျမိဳ႕ စာေပေဟာေျပာပြဲကအျပန္ ကားေပၚမွာ အက္ဖ္အင္မ္ေရဒီယိုကေန အဲဒီသီခ်င္းရဲ႕ မူလအဂၤလိပ္သီခ်င္းလာတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ရြယ္စဥ္ေခတ္ကတည္းက ေကာ္ပီခ်င္းေတြ ေခတ္စားခဲ့တာ အမွတ္ရတယ္။

Dust in the wind

I close my eyes, only for a moment
And the moment's gone
All my dreams pass before my eyes, a curiosity
Dust in the wind
All they are is dust in the wind
Same old song, just a drop of water
In an endless sea
All we do crumbles to the ground
Though we refuse to see
Dust in the wind
All we are is dust in the wind
Oh, ho, ho
Now, don't hang on, nothing lasts forever but the earth and sky
It…

Dust in the wind lyrics - Kansas https://www.youtube.com/watch?v=g0zSB2WEtwU
Kansas - Dust In The Wind ...with Lyrics https://www.youtube.com/watch?v=_Vl3lydJy9s

မင္းသမီးဒိုင္ယာနာကြယ္လြန္ေတာ့ အယ္လ္တန္ဂြ်န္က Candle in the Wind သီခ်င္းစပ္ဆိုခဲ့တာလည္း နာမည္ၾကီးတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Khmer Rouge ခမာရု

ခမာရုေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ေယာက္ ေထာက္ဒဏ္တသက္ ခ်မွတ္ခံရဆိုတာ လြန္ခဲ့တဲ့ သံုးႏွစ္တိတိကသတင္းပါ။ ကေမာၻဒီယားပို႔စ္မွာ ထည့္မေရးလိုက္ရပါ။ ပံုအတြက္ ကန္ေတာ့ပါ။

ကေမာၻဒီယားႏိုင္ငံ ဖႏြမ္ပင္ျမိဳ႕မွာ အသက္ ၈၈ ႏွစ္ရွိျပီျဖစ္တဲ့ ညြန္ေခ်းနဲ႔ ၈၃ ႏွစ္ရွိသူ ခီယူဆန္ဖန္တို႔ဟာ ကြန္ျမဴနစ္ေမာ္ဝါဒီအစိုးရက အသက္မေသၾကေသးတဲ့ ထိပ္တန္း ေခါင္းေဆာင္ေတြ ျဖစ္တယ္။ ခမာရု ေမာ္ဝါဒီ အစိုးရလက္ထက္မွာ ငတ္မြတ္လို႔ေရာ၊ ေသေအာင္အလုပ္လုပ္ခိုင္းခံရလိုေရာနဲ႔ အစိုးရကေန သတ္ျပစ္လို႔ ကေမာၻဒီယားျပည္သူျပည္သား စုစုေပါင္း ၂ သန္းေသခဲ့ပါတယ္။ ခမာရုကြန္ျမဴနစ္ အစိုးရက တႏိုင္ငံလံုးကို စိုက္ပ်ိဳးေရးတိုင္ျပည္ျဖစ္ေအာင္ အတင္းအဓမၼ ပံုသြင္းဘို႔ ၾကိဳးစားခဲ့ပါတယ္။ ဆိုရွယ္လစ္ ေတာ္လွန္ေရးလုပ္ၾကတာ ျဖစ္တယ္။ ျမိဳ႕ေတြမွန္သမွ်မွာ လူမေနရ၊ ျမိဳ႕သူျမိဳ႕သားေတြအကုန္ ေတာသြားျပီး ေက်းလက္ သမဝါယဆိုတာထဲမွာ ခိုင္းတာ အကုန္လုပ္ၾကရတယ္။ ကြန္ျမဴနစ္ အစိုးရဟာ ေလးႏွစ္တာအတြင္း ႏိုင္ငံေတာ္ရန္သူလို႔ သမုတ္ခံရသူေတြကို သတ္ျပစ္ပါတယ္။ ပညာတတ္ေတြ၊ လူနည္းစုေတြ၊ အစိုးရအရာရွိေတြ မိသားစုအားလံုးပါ အဆံုးစီရင္တယ္။ ညြန္ေခ်းဟာ အိုင္ဒီေယာ္ေလာ္ဂ်ီတာဝန္ယူရတယ္။ ခီယူ ဆန္ဖန္က လူ႔ေရွ႕ထြက္ရသူ ျဖစ္တယ္။ ဒီအမႈစစ္ေနခဲ့တာ ၃ ႏွစ္ၾကာပါတယ္။ စြဲဆိုခ်က္ကို တနာရီခြဲၾကာတင္သြင္းတယ္။ လူသားမ်ိဳးတံုးတဲ့ျပစ္မႈေျမာက္တာ ေတြ႔ရလို႔ ေထာင္ဒဏ္ တသက္ခ်လိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဓိကလူဆိုးၾကီး ညြန္ေခ်းဟာ တရားသူၾကီးက အမိန္႔ဖတ္ေတာ့ တုန္လႈတ္မႈမျပပါ။ ကေမာၻဒီယားျပည္သူေတြရဲ႕ေဒါသ မေျပၾကေသးပါ။

ခမာရုဆိုတာဘာလဲ
၁၉၇၅-၁၉၇၉ အတြင္း ကေမာၻဒီယားမွာ Saloth Sar ဆေလာ့သ္ ဆာေခၚျပီး Pol Pot ပိုးလ္ေပါ့လို႔ နာမည္ဆိုး တြင္ခဲ့သူရဲ႕ အစိုးရျဖစ္ပါတယ္။ ဘာသာေရးမွန္သမွ် ဖ်က္ျပစ္တယ္။ စာသင္ေက်ာင္းေတြဖ်က္တယ္။ ေငြေၾကးဖ်က္တယ္။ စိုက္ပ်ိဳးေရးနဲ႔ ေလာကနိဗၺာန္ ထူေထာင္ဘို႔ဆိုျပီး၊ အတင္းအၾကပ္လုပ္ခဲ့တယ္။ ၁၉၇၉ မွာ ဗီယက္နမ္က က်ဴးေက်ာ္ ဝင္ေရာက္တဲ့အခါ ပိုးလ္ေပါ့က ထြက္ေျပးလြတ္ေျမာက္ႏိုင္ခဲ့ျပီး၊ ၁၉၉၇ မွာ ေသသြားတယ္။

Cambodia ကေမ႓ာဒီးယား https://doctortintswe.blogspot.com/2018/08/cambodia.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Skineal Cream လိမ္းေဆး

မဂၤလာပါဆရာ အသက္၂၉ႏွစ္ပါ မ်က္ႏွာကို စကင္နယ္လ္သံုးမိလို႔ အခုဖ်က္လိုက္တိုင္း မ်က္ႏွာတစ္ခုလံုးယားၿပီး ဖုေတေပါက္လာတယ္ အလုပ္သြားေနရတာဆိုေတာ့ အရမ္းဒုကၡေရာက္ပါတယ္ဆရာ ဘာလုပ္ရမလဲ ညႊန္ၾကားေပးပါ
ေလးစားစြာျဖင့္

က်ား-မ မသိ။

မဂၤလာပါဆရာ အသက္၂၉ႏွစ္ပါ အမ်ိဳးသမီးပါ မ်က္ႏွာကို စကင္နယ္လ္သံုးမိလို႔ အခုဖ်က္လိုက္တိုင္း မ်က္ႏွာတစ္ခုလံုးယားၿပီး ဖုေတေပါက္လာတယ္ အလုပ္သြားေနရတာဆိုေတာ့ အရမ္းဒုကၡေရာက္ပါတယ္ဆရာ ဘာလုပ္ရမလဲ ညႊန္ၾကားေပးပါ ေလးစားစြာျဖင့္

အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ အသက္ေတာ့ ထပ္ေမးလို႔သိလာတယ္။ အရြယ္ေရာက္အမ်ိဳးသမီးဆိုရင္ ေမးနည္းစည္းကမ္းမွာ ေျပာစရာေတြပါတယ္။ အဲဒီေဆးကို ဘာ့ေၾကာင့္သံုးရသလဲ မသိ။ ေစ်းဆစ္သလို ေျဖေနရတာ အခ်ိန္ကုန္ေစတယ္။ မေျပာလိုသူေတြအတြက္ ဘေလာ့ ေပးထားတယ္။

Beauty Product Dangers အလွအပသံုးပစၥည္းေတြရဲ႕ အမွန္တရား https://doctortintswe.blogspot.com/2017/02/beauty-product-dangers.html

Allergy အလာဂ်ီ သို႔မဟုတ္ မတည့္အတူေန https://doctortintswe.blogspot.com/2018/08/allergy.html

Skineal Cream 15g လိမ္းေဆးထဲမွာ Ketoconazole 10mg, Clobetasol Propionate 0.25mg and Neomycin Sulfate 5000IU ေဆးေတြပါတယ္။ ဖန္းဂတ္းစ္ ေခၚ မိႈပိုးအတြက္ ထိေရာက္တယ္။ ဗက္တီးရီးယားပိုးၾင္တာလည္းရတယ္။ ေရာင္ရမ္းျဖစ္စဥ္ကိုလည္း သက္သာေစမယ္။ tinea manus, tinea pedis, tinea corporis နဲ႔ tinea cruris ေခၚ အေရျပားေရာဂါေတြကို သက္သာေစမယ္။

ေရာဂါရွိသူေတြ တေန႔ ၂ ၾကိမ္လိမ္းရတယ္။ tinea corporis နဲ႔ tinea cruris ကို ၂ ပါတ္လိမ္းရတယ္။ tinea pedis နဲ႔ tinea manus ေရာဂါေတြကို ၄ ပါတ္လိမ္းရတယ္။

မ်က္ႏွာအတြက္ ဆရာဝန္ညႊန္မွသာ လိမ္းရမယ္။ တျခားေနရာေတြမွာ အနာက်ယ္တာအတြက္လည္း အဲလိုပဲ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၇-၈-၂ဝ၁၈

ကဗ်ာရယ္ေတာ့ မဟုတ္ပါ

တူေတာ္ေမာင္ ေညာင္ကန္သားက ပန္းပ်ိဳးပင္ေတြယူလာျပီး ရြာစာသင္ေက်ာင္းမွာ လွဴတယ္ဆိုလို႔။

ပုပၸါး ေတာင္ေတာ္သာ
ပန္း စကားဝါ
ေညာင္ကန္မွာ ယူလာစိုက္။

စကားျဖဴလည္းပါ
ပြင့္ခ်ိန္မွာ ေနာက္တခါ
အလည္သာ ေရာက္ခ်င္လိုက္။

သူ႔အန္တီလည္း ပုပၸါးကို အလည္သြားခဲ့ေသးတယ္။

ပုပၸါးမွာ ေနပူပူ
ေညာင္ကန္သူ ပန္းဝယ္တုန္း။

သူ႔ေခါင္းမွာ ပန္လို႔လာ
ျဖဴေဖြးတဲ့ စပယ္ပါ
သည္တခါ စကားဝါနဲ႔ ႏွစ္ႏွစ္ကာျပံဳး။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၇-၈-၂ဝ၁၈

Never Send ေနာင္တသက္လံုး အဲလိုဟာေတြ မပို႔ေစလိုပါ

Kyaw Pwint Moe သီတဂူ ႕႕႕
အဲလိုဟာေတြ ေနာင္တသက္လံုး မပို႔ပါရန္။

ငယ္ ငယ္ခ်စ္ True facts
အဲလိုဟာေတြ ေနာင္တသက္လံုး မပို႔ပါရန္။

• Fed Up With Wishes ဆုေတာင္းစာေတြ မလာပါေစနဲ႔လို႔ ဆုေတာင္းပါတယ္ https://doctortintswe.blogspot.com/2018/04/fed-up-with-wishes.html
• Do Not Send ဆုေတာင္းတာေတြ မရလိုပါျပီ https://doctortintswe.blogspot.com/2018/01/do-not-send.html
• GIF Files ေနာင္တသက္လံုး အဲလိုဟာေတြ မပို႔ေစလိုပါ https://doctortintswe.blogspot.com/2017/09/no-video-files.html
• Powerlessness ကြ်န္ေတာ့္ၾသဇာ ဘယ္ေလာက္ေညာင္းသလဲ https://doctortintswe.blogspot.com/2017/12/powerlessness.html
• Stickers အရုပ္သည္ေတြ https://doctortintswe.blogspot.com/2018/01/stickers.html
• Unfriended လူညံ့ေတြမ်ားတာ စိတ္မေကာင္းပါ https://doctortintswe.blogspot.com/2017/05/unfriended.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Sleeping Question မအိပ္ဘဲေန အသက္ရွည္မလား

ကြ်န္ေတာ္အသက္က ၃၂ပါအိမ္ေထာင္မရွိလူပ်ိဳပါ။ ညအိပ္ရင္ ၅နာရီထက္ပိုအိပ္မရပါ။ ည ၁၁နာရီအိပ္ေပ်ာ္ရင္ မနက္ ၄နာရီေက်ာ္ေက်ာ္နိုးပါတယ္။ ျပန္အိပ္မရပါဘူး။ ၆နာရီနဲ႔ ၇နာရီၾကားဆို အိပ္ေရးမ၀သလို ၿငီးစိစိခံစားရပါတယ္။ အဲ့ေနာက္က်ပုံမွန္ပါပဲ။ ေစာေစာအိပ္ရင္ေစာေစာနိုးၿပီး ေနာက္က်ရင္လည္း ၅နာရီခြဲထပ္ပိုအိပ္မရပါဘူး။ လူတေယာက္ရဲ႕အိပ္ခ်ိန္က ဘယ္ေလာက္ဆိုလုံေလာက္ပါသလည္းဆရာ။ အေ၀းေျပးကုန္ကားေမာင္းတာပါဆရာ။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

1. Insomnia အိပ္မရျခင္း https://doctortintswe.blogspot.com/2017/03/insomnia.html
2. Melatonin မယ္လာတိုနင္ https://doctortintswe.blogspot.com/2016/03/melatonin.html
3. Sleeping မအိပ္ဘဲေန အသက္မရွည္ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/sleeping.html
4. Pregnancy and Sleeping pills ကိုယ္ဝန္နဲ႔ အိပ္ေဆး http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/pregnancy-and-sleeping-pills.html
5. Sleeping pills အိပ္ေဆး http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/sleeping-pills.html
6. Sleeping positions during pregnancy ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ ဘယ္လိုအိပ္သင့္သလဲ http://doctortintswe.blogspot.com/2016/09/sleeping-positions-during-pregnancy.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

Menstruation Question ရာသီေမးခြန္း

(ကန္ေတာ့ပါ)

ဆရာရွင့္ ကၽြန္မအခု 28 လံုးပါ တားေဆးကို ေသာက္ေနပါတယ္ရွင့္ ရာသီမမွန္လို႔ပါ ကၽြန္မသိခ်င္တာေလးရွိလို႔ပါဆရာ အဲဒီေဆးက ၂၁လံုးကေဟာ္မုန္းေဆး ၇လံုးကအားေဆးဆိုေတာ့ ကၽြန္မေသာက္ေနတုန္း ရာသီလာရင္ မေသာက္ပဲ ရပ္ထားရမွာပါလား ဆရာ ၃ - ၄လစြဲေသာက္ရမယ္ဆိုတာက ရာသီလာရက္ေတြလည္း ေသာက္ရမွာပါလား နားမလည္လို႔ပါ ဆရာရွင့္

Pills Q and A https://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/pills-q-and-1.html စာ ဘေလာ့မွာဖတ္ႏိုင္။

ဆရာရွင့္ ဘေလာ့မွာ အိမ္ေထာင္သည္ေတြေမးထားတာေတြပဲ ေတြ႔ရပါတယ္ ကၽြန္မက ရာသီမလာတာ ၃လေလာက္ ရွိေနပါတယ္ Marvelon ေသာက္ေနပါတယ္ရွင့္ဆရာ့ blog ထဲမွာဖတ္ၾကည့္တာ နားမလည္ျဖစ္ေနလို႔ပါ ဆရာ ကၽြန္မက ရာသီလာရင္ ရပ္ထားရမွာလား သိခ်င္တာပါရွင့္ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ ဆရာရွင့္

လင့္ေတြတခ်ိဳ႕ကေဟာင္းလို႔ ပို႔မရတာနဲ႔ အသစ္ေတြနဲ႔ အစားထိုးလိုက္ျပီ။

1. Amenorrhea (2) ရာသီမလာရင္ (၂) https://doctortintswe.blogspot.com/2016/06/amenorrhea.html
2. Amenorrhea ရာသီမလာရင္ http://doctortintswe.blogspot.com/2016/06/amenorrhea.html
3. Antidepressant and premenstrual syndrome http://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/antidepressant-and-premenstrual-syndrome.html
4. Birth Control pills 25 FAQs ကိုယ္ဝန္တားစားေဆး အေမး-အေျဖ ၂၅ ခု https://doctortintswe.blogspot.com/2015/03/birth-control-pills-25-faqs.html
5. Contraceptive pills ကိုယ္ဝန္တားေဆး https://doctortintswe.blogspot.com/2016/05/contraceptive-pills.html
6. DUB အခါမဟုတ္ ရာသီဆင္းျခင္း http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/dub.html
7. medicaleducation.blogspot.in/2011/04/menstruation_25.html
8. Menstrual mood swings ရာသီလာျခင္းႏွင့္ စိတ္ေျပာင္းလဲမႈ https://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/menstrual-mood-swings.html 0
9. Menstrual Suppression ရာသီမလာေအာင္ႏွိမ္ျခင္း https://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/menstrual-suppression.html
10. Menstruation (1) မိန္းမပီသတာ စိုးရိမ္စရာမရွိပါ (၁) http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/04/menstruation.html
11. Menstruation (3) မိန္းမပီသတာ စိုးရိမ္စရာမရွိပါ (၃) https://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/menstruation-3.html
12. Menstruation (4) မိန္းမပီသတာ စိုးရိမ္စရာမရွိပါ (၄) https://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/menstruation-4.html
13. Menstruation (5) မိန္းမပီသတာ စိုးရိမ္စရာမရွိပါ (၅) http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/menstruation-5.html
14. Menstruation after having baby ကေလးေမြးဖြါးျပီးေနာက္ ဘယ္ေတာ့မွာရာသီျပန္ေပၚမလည္း http://doctortintswe.blogspot.com/2015/04/menstruation-after-having-baby.html
15. Menstruation and athlete http://doctortintswe.blogspot.com/2015/01/menstruation-and-athlete.html
16. Menstruation and athlete က်ိန္စာသင့္ခံရတာလား၊ အယူအဆလြဲမွားတာလား http://doctortintswe.blogspot.com/2015/01/menstruation-and-athlete.html
17. Menstruation Questions ရာသီအေၾကာင္း
18. Museum of Menstruation ရာသီျပတိုက္ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/12/museum-of-menstruation.html
19. Myths about menstrual cycle ရာသီလာျခင္း အရိုးစြဲအယူအဆမ်ား http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/myths-about-menstrual-cycle.html
20. Premenstrual syndrome (PMS) ရာသီမလာခင္ ျဖစ္ခ်င္တာေတြ http://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/premenstrual-syndrome-pms.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

၇ ကို ခုနစ္လို႔သာေရးရတယ္

အဲလိုဟာေတြ ေနာင္ မပို႔ပါရန္။ ခုနစ္ရက္ သတ္ပံုကလည္း မွားေနတယ္။

ဂဏန္း ၇ ကို ခုနစ္လို႔သာေရးရတယ္။

ခိုးလိုးခုလု
ခု ဆယ္ ရာ ေထာင္
ခုခံ
ခုတံုးလုပ္သည္
ခုနစ္ (၇)
ခုႏွစ္သကၠရာဇ္
ခုႏွိမ္ပါ
ယခု
ယခုပင္
ယခုအခါ
ယခုေန႔
အခုအခံ

No Wishes ဆုေတြ မလိုခ်င္ပါ https://doctortintswe.blogspot.com/2017/12/no-wishes-messages.html
Fed Up With Wishes ဆုေတာင္းစာေတြ မလာပါေစနဲ႔လို႔ ဆုေတာင္းပါတယ္ https://doctortintswe.blogspot.com/2018/04/fed-up-with-wishes.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

တပါတီစနစ္ အလိုမရွိ

ဆရာေမာင္စြမ္းရည္က ပို႔ေပးတဲ့ကဗ်ာ။ ပံုက နည္းနည္းေလးေတာ့ ဝါးတယ္ဆရာ။ ဖတ္လို႔ရပါတယ္။ ေက်းဇူး။

ရွစ္ေလးလံုးကာလမွာ တပါတီစနစ္ အလိုမရွိ၊ ဒီမိုကေရးရရွိေရး ဒို႔အေရးလို႔ ေအာ္ခဲ့ၾကတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔အရပ္မွာေတာ့ လူ႔အခြင့္ေရး ဘာမွန္းမသိၾကေသးပါ။

ရွစ္ေလးလံုးမ်ိဳးဆက္ဆိုသူေတြက တစ္ပါတီစနစ္လို႔ေရးေနၾကတယ္။ သခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္းကို ဂုဏ္ျပဳသူေတြကလည္း သခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္းေလးခ်ိဳးေတြကို ေပၚလစီသတ္ပံု ေျပာင္းေရးေနၾကတယ္။

တစ္ပါတီသတ္ပံု က်ဆံုးပါေစ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၆-၈-၂ဝ၁၈

Fentanyl and cocaine drug deaths rise

ဖင္တႏိုင္းႏွင့္ ကိုကိန္းေၾကာင့္ ေသဆံုးမႈ မ်ားလာ

ကေန႔ထြက္လာတဲ့ အဂၤလန္ကသတင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဖင္တႏိုင္းလ္ႏွင့္ ကိုကိန္းကို အနာသက္သာေဆးအျဖစ္သံုးတယ္။ ကင္ဆာလို ဆိုးဆိုးဝါးဝါးနာတာအတြက္ေပးပါတယ္။

အဂၤလန္ႏိုင္ငံမွာ ၂ဝ၁၇ ခုႏွစ္အတြင္း အဲလိုေသဆံုးမႈ ၂၉% ျမင့္တက္ခဲ့တယ္။ Spice ေခၚ Mephedrone စိတ္ၾကြေဆးေၾကာင့္ေသရတာက တဝက္သာရွိတယ္။

Heroin ဟီးရိုးအင္း ေခၚ ဘိန္ျဖဴနဲ႔ Morphine အနာသက္သာေဆး ေမာဖိန္းေၾကာင့္ ေသဆံုးရမႈကေတာ့ ၂ဝ၁၂ ထက္ေလ်ာ့နည္းလာတယ္။

တခ်ိဳ႕က စြဲေနၾကတယ္။ ေသဆံုးသူ ၃ ပံု၂ ပံုက ေဆးတလြဲသံုးၾကလို႔ျဖစ္တယ္။ တရုပ္ျပည္ကေန တရားမဝင္သြင္းတယ္။
တခ်ိဳ႕က ဟီးရုိးအင္းထဲ ေရာထားတယ္။

Carfentanyl ေဆးက အႏၲရာယ္အမ်ားဆံုးေပးတယ္။ သူတို႔ဆီမွာ ဒီႏွစ္ထဲ အဲဒီေဆးေၾကာင့္ ၂၇ ေယာက္ေသခဲ့တယ္။

ကြ်န္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ စာရင္းမရွိအင္းမရွိတာကေနရာတကာ။ ဘယ္ေလာက္ဆိုးသလဲ မသိႏိုင္။ ေဖ့စ္ဘြတ္ကေန ဘယ္ဟာျဖစ္ျဖစ္ တခုႏွစ္ခုေလာက္သိတာနဲ႔ အလြန္မ်ားေနျပီေျပာတာ မမွန္ႏိုင္။ ေန႔တိုင္းေမးၾကတယ္။ ခုတေလာ နာမည္ၾကီးေနတဲ့ဆိုတာေတြ။ အဲတာေတြက အမွားေတြသာ။

ေဆးစြဲ အရက္စြဲေတြ နည္းပါး ပေပ်ာက္ပါေစသတည္း။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၆-၈-၂ဝ၁၈

တသန္းၾကယ္ေရာင္ ျပဴလတ္ေယာင္သို႔

ရွင္မဟာသီလဝံသ စပ္ဆိုတဲ့ ဆုေတာင္းခန္းပ်ိဳ႕ကို ပါေမာကၡ ဦးဧေမာင္နဲ႔ ေဒၚသန္းေဆြ (မဟာဝိဇၨာ) ရန္ကုန္တကၠသိုလ္တို႔က တည္းျဖစ္ျပီး ၁၉၆၉ ခုႏွစ္ႏိုဝဘၤာလမွာ ထုတ္ေဝခဲ့ပါတယ္။ အပုဒ္ (၈) ျမန္မာစာသတ္ပံုကို တင္ျပလိုက္ပါတယ္။

တသန္းၾကယ္ေရာင္၊ ျပဴလတ္ေယာင္သို႔၊ ကုန္ေအာင္စံုေစ့၊ ရြာဓေလ့ဟု၊ ခ်စ္ေျပြ႕ေထြေငၚ၊ ဆင္လတ္ေသာ္တည့္၊ ရိုက္ေၾကာ္ပင္လယ္၊ ျမစ္ဝွမ္းႏွယ္လွ်င္၊ တဆယ္မည္ျပား၊ စံတိၾကားသည္၊   ၊ ျပည္ဖ်ား ရပ္ၾကီးပီပီတည္း။

တစ္သန္း မဟုတ္။ တစ္ဆယ္ မဟုတ္။ ရွင္မဟာသီလဝံသထက္ ေတာ္တဲ့ စာေရးဆရာေတြ၊ ကဗ်ာဆရာေတြ၊ ျမန္မာစာဆရာေတြကသာ ႕႕႕

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၆-၈-၂ဝ၁၈

ကိုယ္ေတာ္အတြက္ မွတ္ေနတာ

ကြ်န္ေတာ္ ျမန္မာစာသတ္ပံုအေၾကာင္း အျမင္ကတ္ေလာက္ေအာင္ ေရးေနမိတယ္။

လွေတာသားေတာ မဟုတ္။ လွေတာနားကလာသူေတြေျပာတဲ့ သူတို႔ရြာဆရာေတာ္နဲ႔ တူေနမွန္းသိပါတယ္။

ဆရာေတာ္က ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းသားေတြကို စာအံခိုင္းတယ္။ ငယ္ရြယ္သူေတြျဖစ္ေတာ့ ပ်င္းၾကတာေပါ့။
ဘုန္းၾကီးက စိတ္မရွည္
ေဟ့ေကာင္ေတြ စာက်က္ခိုင္းတာ မင္းတို႔အတြက္ကြလို႔ ေငါက္ငမ္းပါသတဲ့။
အဲေတာ့ ေက်ာင္းသားေတြက ျပန္ေလွ်ာက္ပါတယ္။
ဆရာေတာ္အတြက္ မွတ္ေနတာ။ တပည့္ေတာ္တို႔အတြက္ဆို ေနပါေစေတာ့ဘုရားတဲ့။

ကြ်န္ေတာ့္အတြက္ မဟုတ္ပါ။ ေမးခြန္းကို သတ္ပံုျပင္ေပးျပီး ေျဖပါတယ္။

ကိုယ့္တိုင္းျပည္ကစာအတြက္ဆို ေနပါေစေတာ့သမား မ်ားေနေသးတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၆-၈-၂ဝ၁၆
၆-၈-၂ဝ၁၈

Hiroshima ဟီရိုရွီးမားေန႔

ၾသဂုတ္လ (၆) ရက္ေန႔ဟာ ဟီရိုရွီးမားေန႔ျဖစ္တယ္။ ဒုတိယကမာၻစစ္အတြင္း အေမရိကန္ကေန ဂ်ပန္ဟီရိုရွီးမားျမိဳ႕ေပၚမွာ ပဌမဆံုး အႏုျမဴဗံုးခ်ခဲ့တဲ့ေန႔ျဖစ္တယ္။ စုစုေပါင္း လူ ၇ ေသာင္းေသတယ္။

ဂ်ပန္ေတြက ၾသဂုတ္လ (၆) ရက္ေန႔တိုင္း အထိမ္းအမွတ္ေန႔ လုပ္ၾကတယ္။ သခၤန္းစာယူၾကတယ္။ ဟီရိုရွီးမားျမိ့ဳေပၚခ်ခဲ့တဲ့ အႏုျမဴဗံုးေၾကာင့္ ေသဆံုးရတဲ့လူအေရအတြက္ထက္ ျမန္မာျပည္မွာ နာဂစ္မုန္တိုင္းေၾကာင့္ ေသဆံုးခဲ့တဲ့ အေရအတြက္က တသိန္းသံုးေသာင္းျဖစ္လို႔ ပိုမ်ားတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔လူမ်ိဳးေတြမွာ သင္ခန္းစာမယူတတ္ၾကတာက ဆိုးလွတယ္။

နာဂစ္မွာ ႏိုင္ငံတကာကေတာ့ အကူအညီေတြေတာ့လာပါရဲ႕ အာဏာရပါတီတံဆိပ္၊ အစိုးရတံဆိပ္ကပ္ျပီးမွ လူထုလက္ထဲ ေရာက္ခဲ့ရတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔လူမ်ိဳးကက ျပီးျပီးေပ်ာက္ေပ်ာက္မ်ားတယ္။

ဗီယက္နမ္စစ္တုန္းက အန္ကယ္ဆမ္ ေခၚ အေမရကန္ပို႔ေပးတဲ့ဆန္အိတ္ေတြမွာ ဆိုဗီယက္ယူနီယန္ တံဆိပ္ကပ္တယ္လို႔ အားဂလီးအေမရိကန္စာအုပ္ထဲမွာ ဖတ္ရတယ္။ အားဂလီးဗာမားစာအုပ္ ရွိရင္ဖတ္ခ်င္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၆-၈-၂ဝ၁၅
၆-၈-၂ဝ၁၈

ဟိုတခါက ေလးႏြယ္နွမ

ကြ်န္ေတာ္တို႔ သူငယ္တန္းကတည္းက တခါတရံလို႔သာေရးၾကပါတယ္။ ျမန္မာ့စြယ္စံုက်မ္းနဲ႔ သတ္ပံုက်မ္းတိုင္းမွာ တခါတရံလို႔သာေရးပါတယ္။

အခုေတာ့ တစ္ခါတစ္ရံ၊ တစ္ခါတရီနဲ႔ တခါတစ္ရံလို႔ ဂုိဏ္းသံုးဂိုဏ္ေပၚေနတယ္။

ကမာၻမွာ ႏိုင္ငံေရးစနစ္ေျပာင္းလို႔ ဘာသာစကား သတ္ပံုေျပာင္းတာ ျမန္မာတႏိုင္ငံတည္းသာရွိတယ္။ တအမွန္ေတြကို တစ္အလုပ္ခိုင္းတယ္။ တစ္ရင္ျပီးေရာ က်န္တာေတြ ဘယ္လိုေရးေရး အမွတ္ေပးတယ္။

တခဏတိုင္း၊
တခါတရံ၊
တခါတေခါက္၊
တခါတေလ၊
တခဲနက္၊
တခ်က္တည္း၊
တစတစ၊
တစိမ့္စိမ့္၊
တစိုးတစိ၊
တစုတေဝး၊
တဆိတ္ရွိ၊
တညီတညြတ္၊
တနံတလ်ား၊
တဖက္သတ္၊
တဖက္သား၊
တမံႈမႊားမႊား၊
တမဂ္တဖိုလ္၊
တမလြန္၊
တမ္းတမ္းတတ၊
တယူသန္၊
တျပံဳးျပံဳး၊
တျဖည္းျဖည္း၊
တရံတဆစ္၊
တရံေရာအခါ၊
တရင္းတႏွီး၊
တရွက္ကႏွစ္ရွက္ရ၊
တရားခံ၊
တရားတေဘာင္၊
တရုပ္စကားပန္း၊
တလပတ္၊
တသင္းတဖြဲ႔၊
တသီးတျခား၊
တသုန္သုန္၊
တိုင္းျပည္တလႊား၊
တေကာင္းျမဳိ႕၊
တေစ့တေစာင္း၊
တေယာက္ တလက ္တအား၊
တေယာထိုး၊
တေျပးတည္း၊
တေျပးတည္း၊
တေျပာင္းတျပန္၊
တေရြ႕ေရြ႕၊
တေရာ္ကင္ပြန္း၊
တေသြ႔ေသြ႔၊
တေအာက္ေမ့ေမ့၊
ဟိုတခါက ေလးႏြယ္ႏွမ။

မူလသတ္ပံုမွန္ တခါတရံကေတာ့ သစ္ကိုင္းလြတ္တဲ့ဘဝမွာ။ ဟိုတခါက ေလးႏြယ္နွမကို ေမ့လိုက္ၾကျပီ။

တြံေတးသိန္းတန္ ေလးႏြယ္ https://www.youtube.com/watch?v=CeGUfh_xYdk

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ

ANC ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ေစာင့္ေရွာက္ျခင္း

သမီးသိခ်င္တာေလးရွိလို႔ပါ အသက္က 30 ထဲမွာပါ သားဦးကုိယ္၀န္က ခုဆို ငါးပတ္ထဲမွာပါ ကိုယ္၀န္က အေထြေထြေရာဂါကု ဆရာ၀န္နဲ႔ ျပရေသးတယ္ဆရာ သမီးက သားဖြားမီးယပ္အထူးကုနဲ႔ ျပခ်င္ေနတာပါ ဒါေပမဲ့ ေယာကၡမေတြက ကုိယ္၀န္ သံုးလေလာက္ရွိမွ ျပခိုင္းေနလို႔ပါ ၿပီးေတာ့ ေဖာလစ္အက္ဆစ္လည္း မေသာက္ေစခ်င္ေသးဘူးေျပာေနလို႔ ကေလး အသားတို႔ ႏႈတ္ခမး္တုိ႔ ျပာမွာဆိုးလို႔တဲ့ အဲ့ဒါ ဟုတ္လားဆရာ သားဖြားမီးယပ္ ဘယ္အခ်ိန္ ျပသင့္တယ္ဆိုတာေလးပါ အၾကံေပးေပးပါလားဆရာ

စိုးလို႔လို႔ ေရးရတယ္။ ဆိုးသြားမွာကို စိုးရိမ္တယ္။ အဲလိုမွာေရးသူေတြ အေတာ္ကိုမ်ားတယ္။

ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ျပီဆိုတာနဲ႔ က်န္းမာေရးအသိနဲ႔ယွဥ္ျပီး လုပ္စရာေတြအမ်ားၾကီးရွိတယ္။ ကုိယ္ဝန္ကိုအပ္ပါ။ သြားျပီး ေမြးဖြါးမယ္လို႔ ရည္ရြယ္တဲ့ ေဆးခန္း၊ ေမြးခန္း၊ ေဆးရံုေတြမွာအပ္တာက ပိုေကာင္းတယ္။ ANC (Antenatal Care) ေခၚတဲ့ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ေစာင့္ေရွာက္ျခင္းမွာ ဘာေတြလုပ္ရမယ္ဆိုတာ တိတိက်က်ရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ေနရာေတြမွာ အေသးစိတ္ လုပ္ပါလိမ့္မယ္။ အေသးမစိတ္ႏိုင္ရင္လဲ အစိုးရိမ္မၾကီးပါနဲ႔။ ေတာနယ္ေတြမွာ လက္သည္ေတာင္မပါဘဲ ေမြးႏိုင္ၾကေသးတယ္။ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္တေယာက္နဲ႔တေယာက္ အေတာ္ေတာ့ မတူၾကဘူး။ တေယာက္တည္းမွာ အရင္ကိုယ္ဝန္၊ ေနာက္ကိုယ္ဝန္ မတူတတ္ပါ။

ANC ဆိုတာ မိခင္ေလာင္းရဲ႕ ကုိယ္က်န္းမာေရး၊ စိတ္ခ်မ္းသာေရးအျပင္၊ ကေလးအတြက္ပါ လိုတာေတြကို စစ္ေဆး၊ ေဆာင္ရြက္ေပးတာပါ။ အရင္ဆံုး ကိုယ္ဝန္ရွိေနတာ ေသျခာေအာင္လုပ္တာနဲ႔ စပါတယ္။ သေႏၶစတည္ျပီး၊ ၂ ပါတ္ဆိုရင္ ဆီးစစ္လို႔ရျပီ။ တခ်ိဳ႕နည္းေတြက ဒီထက္ေတာင္ ေစာျပီး စမ္းလို႔ရေသးတယ္။ စိတ္ဝင္စားဘို႔ ေကာင္းတာက ဒီနည္းဟာ သေႏၶသားရွိ-မရွိစမ္းတာ မဟုတ္ဘဲ၊ အခ်င္းျဖစ္ေနျပီဆိုတာကို စမ္းတာျဖစ္ပါတယ္။

ေနာက္ဆံုးရာသီလာခဲ့တဲ့လက ပဌမဆံုးေသြးဆင္းတဲ့ရက္ကို မွတ္ပါ။ (LMP) ေခၚတယ္။ ဒီရက္ထဲကို ၉ လ နဲ႔ ၇ ရက္ ထည့္ေပါင္းတာနဲ႔ (EDD) ေမြးမဲ့ခန္႔မွန္းရက္ကို တြက္ယူႏိုင္တယ္။ (အာလ္ထြာေဆာင္း) အေျဖမွာ ကိုယ္ဝန္က Weeks ဘယ္ေလာက္ နဲ႔ Days ဘယ္ေလာက္ ရွိျပီလို႔ ေရးၾကတယ္။ သြားရိုက္တဲ့ရက္ထဲကေန အဲဒါကို ျပန္ႏုတ္ေတာ့ ကိုယ္ဝန္စရွိတဲ့ရက္ LMP ကို ရတယ္။ Week ကို (၄ ပါတ္ ၁ လ) လျပန္ဖြဲ႔ျပီးမွ အေပါင္း-အႏုတ္ လုပ္ရတယ္။ အလုပ္သင္ ဆရာမေတြအတြက္ေတာ့ သခ်ၤာပညာစမ္းသလိုဘဲ။ သူတို႔ချမာ အေတာ္ေခါင္းရႈတ္ၾကရွာတယ္။

ကိုယ့္မွတ္ရက္ LMP နဲ႔ တြက္တာက (အာလ္ထြာ-ေဆာင္း) ရက္တြက္တာနဲ႔ မတူျဖစ္ေနတတ္တယ္။ ကိစၥမရွိဘူး။ ဘယ္လို တြက္တြက္ ေရွ႕ ၂ ပါတ္၊ ေနာက္ ၂ ပါတ္ လြဲတတ္တယ္။ ကြ်န္ေတာ့္ ဒုကၡသည္ေဆးခန္းေလးမွာ ၁၇၉ ေယာက္ ေမြးတဲ့ အထဲက ရက္အတိအက် ေမြးသြားတာ ၃ ေယာက္ထဲနဲ႔ ၁ ရက္ထဲ ကပ္လြဲေမြးတာ ၇ ေယာက္ပဲရွိတယ္။

ကိုယ္ဝန္အပ္ျပီး ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ကုိယ္ဝန္ ၉ လကုိ ၃ ပိုင္းျခားျပီး၊ ပဌမ ၃ လမွာ ၁ လ ၁ ခါ၊ ဒုတိယ ၃ လမွာ ၂ ပါတ္ ၁ ခါ၊ ေနာက္ဆံုး ၃ လမွာ ၁ ပါတ္ ၁ ခါ ေခၚေလ့ ရွိတယ္။ ထူးျခားရင္ အခ်ိန္မေရြးလာဘို႔မွာတယ္။ ထူးတယ္ဆိုတာေတြက ကုိယ္ဝန္ႏုခ်ိန္မွာ ဆီးေအာင့္တတ္တယ္။ ပ်က္က်တတ္တယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စ လကၡဏာေတြ ဆိုးတာျဖစ္တတ္တယ္။ ေသြဖိအား အထက္က ၁ဝဝ မျပည့္ရင္ ဗီတာမင္ပါတဲ့ Drip သြင္းေပးတာ ေကာင္းတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေနာက္ပိုင္းမွာ ေစာေမြးတာ၊ ခါးနာတာ၊ တမ်ိဳးမ်ိဳး (အရည္၊ ေသြး) ဆင္းတာ စသျဖင့္ ျဖစ္တတ္တယ္။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အားေဆးေတြကို ေစာျပီးေသာက္ႏိုင္ေလ ေကာင္းေလပါ။ ဒါေပမဲ့ ကုိယ္ဝန္ရင့္လာရင္ ပိုလိုလာတယ္။ အမ်ိဳးသမီးတိုင္း ေယာက္်ားေတြထက္ ပိုလိုတာက သံဓါတ္နဲ႔ ေဖါလစ္အက္စစ္ ျဖစ္တယ္။ လူတိုင္း ေသာက္ရင္ေကာင္းတဲ့ ဗီတာမင္ ဘီ အျပင္ေပါ့။ ထပ္လိုေသးတာက (ကယ္လ္စီယံ)။

ေဆးကုမၸဏီေတြကလဲ ေရာင္းေကာင္းေအာင္ ေၾကာ္ညာေကာင္းေကာင္းနဲ႔ ထုတ္တယ္။ သံဓါတ္ေဆးကို (ယူနီဆက္ပ္) ကေန အလကားေဝတယ္။ တကမာၻလံုးေဝရတာမို႔ ေစ်းခ်ိဳခ်ိဳ ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ရတယ္။ ဗူးခြံရိုးရိုး၊ ေဆးကို သၾကားအုပ္ မထားတာမ်ိဳး။ သံေခ်းနံ႔ေတာ့ ရတာေပါ့။ အမွန္ကေကာင္းပါတယ္။ ေထာပတ္ေကာင္း စေလာင္းနဲ႔တည္ ဆိုသလို အေကာင္းကုိ ဘာနဲ႔ထည့္ထည့္ေကာင္းတာပဲေပါ့။ သံဓါတ္ကို ေဆးရည္လုပ္၊ ဗူးလွလွနဲ႔ ထည့္ေရာင္းေတာ့ ေစ်းၾကီးသြားေရာ။ Prenatal capsule ဆိုျပီးထုတ္တယ္။

သံဓါတ္က ဝမ္းခ်ဳပ္ေစတတ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ေသာက္ရမွာပါ။ ဝမ္းခ်ဳပ္ရင္ တျခားဝမ္းႏုတ္ေဆးေတြထက္ ဝမ္းေပ်ာ့ေဆးမ်ိဳး ပိုသင့္တယ္။ Milk/Cream of Magnesia ဆိုတာ ဇြန္းၾကီး ၂ ဇြန္း၊ ညမအိပ္ခင္ ေသာက္ရတယ္။ ရက္ၾကာၾကာ မသင့္ပါ။ ေရ၊ အရည္ မ်ားမ်ားေသာက္ပါ။ အသီးအရြက္၊ အသီးအႏွံမ်ားမ်ားစားပါ။ မန္က်ီးမွည့္ေဖ်ာ္ရည္၊ သေဘၤာသီးမွည့္ မွီဝဲပါ။

မိခင္ေလာင္းတဦးခ်င္း မတူတာေတြလဲရွိတတ္ေသးတယ္။ သူမ်ားထက္ ဗီတာမင္ ဘီ ၁၊ ၂၊ ေအ နည္းေနတာ။ ေနာက္ တျခားေရာဂါတခုခု ရွိေနတာ။ ေသြးတိုး၊ ႏွလံုး၊ ဆီးခ်ိဳ၊ ပန္းနာ စသျဖင့္။ သံဓါတ္နည္းလြန္းေနရင္ ပါးစပ္က မေသာက္ခ်င္ရင္ သံဓါတ္ထိုးေဆးထိုးပါ။

ဗိုက္လာအပ္ရင္ အေထြေထြစစ္ေဆးျခင္းဆိုတဲ့ ကုိယ္အေလးခ်ိန္၊ အရပ္၊ ေသြးဖိအား တိုင္းတာေတြနဲ႔ ႏွလံုး၊ အဆုပ္ နားေထာင္တာေတြလုပ္ပါမယ္။ အရပ္ပုရင္ ခက္တတ္တယ္။ သိပ္မစိုးရိမ္နဲ႔ အရပ္မရွည္၊ အသက္ငယ္ငယ္နဲ႔ လြယ္လြယ္ ေမြးတာေတြရွိပါတယ္။ ကုိယ္ဝန္ရင့္လာလို႔ Doppler နဲ႔ စမ္းရင္ ေမြးလာမဲ့ သူ႔ကေလး (FHS) ႏွလံုးခုန္သံကို ၾကားရလို႔ မိခင္ေလာင္းမွာ ပီတိေတြျဖာေနတာ သိပ္သေဘာက်ဘို႔ ေကာင္းလွတယ္။

ဗိုက္စမ္းေပးမယ္။ ၾကီးလာတဲ့သားအိမ္ကို ဆီးစပ္ရိုးအထက္မွာ စျပီးစမ္းလို႔ရရင္ ကုိယ္ဝန္က ၁၂ ပါတ္။ ခ်က္ေအာက္နားဆို ၂ဝ ပါတ္၊ ခ်က္အထက္နားရွိေနရင္ ၂၂ ပါတ္။ ရင္ေခါင္းဆိုက္တယ္လို႔ ေခၚၾကတဲ့ အျမင့္ဆံုးဆိုတာ ၃၈ ပါတ္။ ေမြးမွာက ၄ဝ ပါတ္။ ကေလးေခါင္းက ေအာက္ဆင္းလာလို႔ နိမ့္က်လာတာပါ။ တခ်ိဳ႕ ၁၃-၁၆ ပါတ္ကတည္းက အထဲက ကေလးလႈတ္တာ သိၾကတယ္။ တခ်ိဳ႕က ၂၅ ပါတ္ ေရာက္မွ သိတယ္။ အဲလို ပဌမဦးဆံုးကေလးလႈတ္တာကို Quickening လို႔ ေခၚတယ္္။ မၾကာခင္ အဲဒီပုဂၢိဳလ္ေလးက မေအဗိုက္ကို ကန္အံုးမယ္။ ကုိယ့္ကေလးေၾကာင့္ နာရတာကို ျပံဳးေနတတ္တာ မိခင္ေမတၱာ။

ေသြးစစ္တာမွာ A, B, AB, O ေသြးအုပ္စု၊ Rh factor နဲ႔ Hb ျဖစ္တယ္။ မိခင္က Rh (-)ျဖစ္ေနရင္ ကေလးနဲ႔သင့္-မသင့္ စစ္ရပါမယ္။ ေသြးအား နည္းေန-မေနဆိုတာ Hb အနည္းအမ်ားနဲ႔ သိေစတယ္။ VDRL ဆစ္ဖလစ္၊ ဘီပိုး နဲ႔ HIV ရွိ-မရွိေတြလဲ စမ္းရမယ္။ တခ်ိဳ႕ႏိုင္ငံေတြမွာ ဂ်ာမန္ဝက္သက္ကိုလည္းစစ္တယ္။ ဆီးစစ္တာက ၂ မ်ိဳးပါ။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စမွာ ဆီးထဲမွာ (အယ္လ္ဗ်ဴမင္) ပါေနတတ္တယ္။ ဆီးလမ္း ပိုးဝင္ရင္လဲပါတယ္။ ေဆးေသာက္ ေပ်ာက္တာပါ။ ဆီးခ်ိဳရွိ-မရွိ စမ္းရေသးတယ္။ ဆီးခ်ိဳရင္ ကေလးထြားတတ္တယ္။

(အာလ္ထြာေဆာင္း) ကို ကိုယ္ဝန္ႏုတံုး ၁ ခါနဲ႔ ရင့္ေတာ့ ၁ ခါ ရိုက္တာ ေကာင္းတယ္။ အစားအမ်ားၾကီး မစားဘဲ၊ ေရအမ်ားၾကီး ေသာက္သြားပါ။ ေအာက္ပိုင္းအဝတ္အစား ခြ်တ္လို႔လြယ္တာဝတ္သြားပါ။ ကိုယ္ဝန္ရွိတာကို ၅ ပါတ္ ကတည္းကသိႏိုင္ျပီ။ ၇ ပါတ္မွာ ႏွလံုးအလုပ္လုပ္ေနတာေသခ်ာျပီ။ ၂ဝ ပါတ္က်မွ ကေလးအဂၤါ ခ်ိဳ႕ယြင္းမႈ ရွိ-မရွိကုိ စစ္ေဆးတာေကာင္းတယ္။ ေနာက္သိခ်င္တာက သားအိမ္ထဲမဟုတ္ဘဲ သေႏၶတည္ေနတာလား။ ကိုယ္ဝန္ ၆ ပါတ္ ကတည္းကသိမယ္။ အမႊာဆိုတာသိမယ္။ ေရမႊာရည္အနည္းအမ်ား၊ ကေလး ေဒါင္လိုက္လား၊ ကန္႔လန္႔လား။

ကုိယ္ဝန္ေနာက္ပိုင္းမွရိုက္ရင္ အေရးၾကီးတဲ့အခ်က္ ၂ ခုသိမယ္။ အခ်င္းေနရာနဲ႔ ကေလးက Breech ေျခကဖြါး ျဖစ္-မျဖစ္ သိဘို႔ျဖစ္တယ္။ ၉ဝ% ေက်ာ္ ကိုယ္ဝန္ေတြက ကေလးဟာေခါင္းက ေအာက္မွာ။ မဟုတ္ရင္ တင္ပါးဆံုျပဳေနတတ္တယ္။ ေစာေစာ ရိုက္တံုးက တင္ပါးဆံုျဖစ္ေနေပမဲ့ ကေလးဟာ သူ႔ဖါသာသူ လွည့္သြားတတ္တယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ Scan ကို ေစာေစာ ရိုက္ထားရင္ ေနာက္ထပ္ရိုက္တာ ေကာင္းတယ္။ တင္ပါးဆံုျပဳဆိုရင္ လွည့္ေပးဘို႔ လိုခ်င္လိုမယ္၊ ေမြးရင္လဲ ပိုျပီး ဂရူစိုက္ရမယ္။ အခ်င္းဟာ ပံုမွန္ဆိုရင္ သားအိမ္အဝနဲ႔ ေဝးရတယ္။ နီးတာနဲ႔ ဖံုးေနတာဆိုရင္ ေသျခာေပါက္ ဗိုက္ခြဲေမြးရမယ္။ Scan ရဲ႕ေက်းဇူးဘဲ။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တံုး ATT ေမးခိုင္-ကာကြယ္ေဆး ၂ ခါကို တခါနဲ႔တခါ ၁ လျခားျပီး ထိုးထားပါ။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနတံုး မေသာက္သင့္တဲ့ ေဆးေတြလဲ ရွိတယ္။

ေအာက္မွာေရးတာေတြက ေဆးခန္းဆရာမေတြကို သင္ေပးရတာေတြပါ။ နားနားေနေနဖတ္ၾကည့္ပါ။ အထဲက ရင္ေသြးေလးလဲ နားေထာင္ေနလိမ့္မယ္။ နားနီးေတာ့ သူၾကီးလာရင္ ဆရာဝန္ ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္လာမွာေပါ့။ အဂၤလိပ္စာလံုးေတြကို ေက်ာ္ဖတ္ႏိုင္ပါတယ္။

ANC ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ေစာင့္ေရွာက္ျခင္း
မိခင္ေလာင္းတိုင္းကို သာမန္အားျဖင့္ ရက္သတၲ ၄-၂၈ ပါတ္ အတြင္း တလတႀကိမ္။ ၂၈-၃၆ ပါတ္ အတြင္း တလ ၂ ႀကိမ္၊ ၃၆ ပါတ္ကေန ေမြးတဲ့အထိ တပါတ္တႀကိမ္၊ ANC လုပ္ေပးရမယ္။ ကိုယ္ဝန္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အသိပညာေပးရမယ္။ အေလးခ်ိန္၊ ေသြးဖိအား တိုင္းပါ။ ကေလးအေနအထားနဲ႔ ထြားမႈမ်ား မွတ္တမ္းတင္ပါ။ ကေလးႏွလံုးခုန္သံ။ (FHS) နားေထာင္ပါ။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အားေဆးမ်ားေပးပါ။ ဆီး၊ ေသြး၊ စစ္ပါ။

ANC မွတ္တမ္းတင္ျခင္း
ကိုယ္ဝန္ရွိဘူးသမွ် အေရအတြက္ကို G လို႔မွတ္ပါ၊ အရွင္ေမြးသမွ်ကို P လို႔မွတ္ပါ။ Primigravida သားဦး-ကိုယ္ဝန္ကုိ G 1 လို႔ မွတ္ၿပီး၊ ေနာက္ကုိယ္ဝန္တိုင္းကို G 1, G 2 လို႔ ေခၚသြားမယ္။ တခါမွ မေမြးဖူးရင္ P 0 မွတ္ပါ။ ကိုယ္ဝန္ရွိတိုင္း ကေလးအေကာင္း ေမြးခ်င္မွေမြးမယ္။ ပ်က္တတ္တယ္။ ကိုယ္ဝန္ပ်က္တဲ့ အေရအတြက္ကို P ရဲ႕ေနာက္က အေပါင္း လကၡဏာနဲ႔ ေရးမယ္။ ဥပမာ G 3, P 1+1 ဆိုတာ တတိယကိုယ္ဝန္ ရွိၿပီး၊ ၁ ခါ အေကာင္းေမြး၊ ၁ ခါ ကိုယ္ဝန္ပ်က္ဘူး။
ေနာက္ဆံုးရာသီေပၚခဲ့သည့္ေန႔ Last Menstrual Period (LMP) ေနာက္ဆံုး ေသြးဆင္းတဲ့လက ပဌမဆံုး စလာတဲ့ေန႔ကို ယူပါ။ ေမြးဖြားမည့္ရက္ Expected Due Date (EDD) တြက္ပါ။ LMP ထဲသို႔ ၉ လနဲ႔ ၇ ရက္ ေပါင္းထည့္ရင္ EDD ရတယ္။ EDD ရဲ႕ ေရွ႕ေနာက္ ၂ ပါတ္အတြင္းေမြးႏိုင္တယ္။ သာမန္အားျဖင့္ ေနာက္ဆံုး ရာသီေပၚၿပီး ရက္ေပါင္း ၂၈ဝ ဒါမွမဟုတ္ ရက္သတၲပါတ္ ၄ဝ ျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ (၃၇-၄၂) ပါတ္လည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္မွတ္တမ္း ေရးမွတ္ရာမွာ ၁ ပါတ္ = ၇ ရက္၊ တလ = ၄ ပါတ္၊ တလ = ၃ဝ ရက္နဲ႔သာ တထစ္ခ်တြက္ရပါမယ္။

ဓါတ္ခြဲစမ္းသပ္ျခင္းမ်ား
• Blood grouping (A, B, AB, or O)
• Rh factor
• Hemoglobin (Hb)
• Hepatitis B virus
• Urine Sugar
• Urine Albumin
• (STDs, STIs) VDRL
• Ultrasound

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စ လကၡဏာမ်ား
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ ၇ဝ-၈၅% ျဖစ္တတ္။ ပ်ိဳ႕-အန္ျခင္း၊ ရင္သားနာျခင္း၊ အစာအိမ္ျပႆနာေပးျခင္း၊ အားယုတ္ျခင္း၊ မၾကာ ခဏ ဆီးသြားျခင္း၊ ေမာပမ္းျခင္း၊ ေသြးအနည္းငယ္ ဆင္းျခင္း၊ ယခင္ကထက္ အားအင္ျပည့္၊ အေလးခ်ိန္ တိုးလာမည္။ အေနအထိုင္ ခက္ခဲလာမည္။ အေရျပားေျပာင္းလဲမႈမ်ားရွိမည္၊ သြင္ျပင္လကၡဏာမ်ား နဲ႔ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာလည္း ေျပာင္း လာသည္။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ ခံစားရမႈမ်ားအား ကုသေပးျခင္း
ခါးနာျခင္း၊ အေနအထား ေျပာင္းေပးပါ။ ခြါျမင့္ဖိနပ္ မစီးရ။ အေလးအပင္မ မရ။ ခါးကုန္းျပီးမ မတင္ရ။ မလုပ္ရ။ ေျခေထာက္ကို အျမင့္မွာတင္ျပီး နားပါ။ ဒူးေကြး၊ ေဘးတဖက္ လွည့္အိပ္ပါ။ ေပါင္ျခားထဲ တခုခုခံထားပါ။ ခါးကို အပူ-အေအးတင္ေပးပါ။ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။ အသက္႐ွဴခက္ခဲျခင္း၊ ခါးမတ္မတ္ ထိုင္ပါ။ အိပ္လ်င္ ခပ္မတ္မတ္ အိပ္ပါ။ အသက္႐ွဴေလ့က်င့္ခန္း လုပ္ပါ။ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း၊ ေရ-အရည္မ်ားမ်ား ေသာက္ပါ။ အသီးအႏွံမ်ားမ်ားစားပါ။ ေလ့က်င့္ခန္း လုပ္ပါ။ လမ္းေလွ်ာက္ပါ။ ႂကြက္သားနာျခင္း၊ (ကယ္လ္စီယမ္) ေဆးစားပါ။ လႈပ္ရွားလ်င္ သက္သက္သာသာ လုပ္ပါ။ အအိပ္ပ်က္ျခင္း၊ မအိပ္မီ ေရေႏြးျဖင့္ ေရခ်ိဳးပါ။ နားနားေနေနေန ထိုင္ပါ။ အစာမေၾကျဖစ္ျခင္း၊ တေန႔ ၅-၆ ႀကိမ္ အစာနည္းနည္းခ်င္း စားပါ။ ေလထတတ္သည့္ အစားေရွာင္ပါ။ ဆိုဒါ-အင္တီအက္စစ္ေဆး မစားရ။ အစားစားစဥ္ ခပ္မတ္မတ္ထိုင္စားပါ။ စားၿပီးၿပီးခ်င္း မအိပ္ရ။ အစားစားၿပီး ၂ နာရီ အတြင္း ေလ့က်င့္ခန္းမလုပ္ရ။ ပ်ိဳ႕-အန္ျခင္း၊ အိပ္ရာထ ထခ်င္း ဘီစကစ္။ ေပါင္မံု႔ကင္စားပါ။ အိပ္ရာထလ်င္ ခ်က္ခ်င္း အိပ္ရာကမဆင္းရ။ မႀကိဳက္သည့္ အနံ႔အသက္ ေရွာင္ပါ။ အန္တာမ်ားက ဆရာဝန္ျပပါ။ Varicose veins ေသြးျပန္ေၾကာထံုးျခင္း၊ ေျခေထာက္ ျမွင့္ထားပါ။ လွဲေနပါ။ အၾကာ မရပ္-မသြားရ။ ေျခအိတ္-ဖိနပ္ အၾကပ္ မစီးရ။ အထူးလုပ္သားသည့္ ေျခအိတ္သံုးပါ။ အျမဲထိုင္မေနရ။ ေဖါေရာင္ျခင္း၊ ေျခေထာက္ ျမွင့္ထားပါ။ ဘယ္ဘက္ေစာင္း အိပ္ပါ။ ဆားေလွ်ာ့စားပါ။ ရင္သားထြားလာမည္၊ နာမည္၊ တင္းမည္။ Nipple ထိပ္ဖ်ားအေရာင္ ရင့္လာမည္။ ထိပ္ဖ်ားဝင္ေနပါက ဆြဲထုတ္ေပးပါ။ ေရခ်ိဳးစဥ္ ႏို႔ထိပ္ဝကို သန္႔ရွင္းေပးပါ။ Areola ေခၚ ႏို႔သီးေဘးမွ အေရာင္ညိဳအဝိုင္းတြင္ ဘဲ-ငန္း အေရျပားလို အသီးလံုးေလးမ်ား ေပၚလာမည္။ ရင္သားတြင္ အလံုးအက်ိတ္ ရွိ-မရွိ စစ္ေဆးပါ။

ကိုယ္ဝန္ရွိခ်ိန္မွာ ဘာလို႔ အေလးခ်ိန္ တိုးလာသသလဲ။
• မိခင္၏အာဟာရမ်ား = ၇ ေပါင္
• တိုးလာေသာအေရ၏အေလးခ်ိန္ = ၄ ေပါင္
• တိုးလာေသာေသြး၏အေလးခ်ိန္ = ၄ ေပါင္
• တိုးလာေသာႏို႔ = ၂ ေပါင္
• လာေသာသားအိမ္ = ၂ ေပါင္
• ကေလး၏အေလးခ်ိန္ = ၇႕၅ ေပါင္
• ေရႁမႊာေရ = ၂ ေပါင္
• အခ်င္း၏အေလးခ်ိန္ = ၁႕၅ ေပါင္
• စုစုေပါင္း တိုးသည့္အေလးခ်ိန္ = ၃ဝ ေပါင္
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ ေပးရမည့္ ေဆးမ်ား = (ATT) ကာကြယ္ေဆးတလျခားၿပီး၊ မေမြးမီ ၂ ခါထိုးၿပီး ျဖစ္ေစရမည္။ သံဓါတ္၊ ေဖါလစ္အက္စစ္၊ ဗီတာမင္ဘီအုပ္စု၊ ကယ္လ္စီယမ္၊ ဗီတာမင္ B 12 ေတြလိုတယ္။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ အန္တာ ၇ဝ-၈၅ ရာႏွဳန္းမွာျဖစ္တတ္တယ္။ တခါတေလ ေဆးေတြအသံုးမက်ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ မျဖစ္မေနေပးရတဲ့ ေဆးတခ်ိဳ႕ဟာ Placebo လူနာ စိတ္သက္သာရေစတဲ့ေဆးလို႔ ေခၚတယ္။ အန္တာ သက္သာေစဘို႔ Pyridoxine ဗီတာမင္ ဘီ ၆ ေပးေလ့ရွိတယ္။ Doxylamine 10 mg + Pyridoxine (B6) 10 mg ေပးသင့္တယ္။ B-Natal TheraPops နဲ႔ B-Natal Lozenges ေတြဟာ ဗီတာမင္ ဘီ-၆ ပါတဲ့ေဆးေတြ ျဖစ္တယ္။ ဆိုးဝါးသူေတြကို Promethazine 12.5-25 mg ကို ၄ နာရီျခား၊ Prochlorperazine 25 mg ကို စအိုမွ ၁၂ နာရီ ျခား ေပးႏိုင္တယ္။ Meclizine, Dimenhydrinate, Metoclo-pramide ေတြကိုလည္း ေပးႏိုင္တယ္။ Methylprednisolone 16 mg စားေဆး၊ ထိုးေဆး ကို ေနာက္ဆံုးအျဖစ္ ေပးႏိုင္တယ္။ ၃ ရက္နဲ႔ သက္သာရင္ ၂ ပတ္အထိ ဆက္ေပးပါ။ မသက္သာရင္ ရပ္ပါ။ ကိုယ္ဝန္ႏုစဥ္ Corticosteroids မေပးတာ ေကာင္းတယ္။ Psi Bands Acupressure ကို လက္ေကာက္ဝတ္မွာ ပတ္ထားႏိုင္တယ္။ Organic Heartburn Relieving Tea QueaseEASE နဲ႔ Essential Oil Therapy တို႔က ေခတ္သံုးေဆးေတြပါ။ ဂ်င္း (ခ်င္း) Ginger capsules of 250 mg တေန႔ ၄ ၾကိမ္ ေပးတယ္။ တရုပ္အပ္စိုက္နည္းမွာ Acupuncture point P6 ေနရာမယ္ စိုက္ေပးရတယ္။

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ အလြန္အကြ်ံ အန္ျခင္း
ကိုယ္ဝန္ရွိစဥ္ ဆိုးဆိုးရြားရြား အန္တာကို ေခၚတယ္။ ကိုယ္ဝန္ဖ်က္ေပးရတဲ့ အထိဆိုးသူရွိတယ္။ ဘာ့ေၾကာင့္ ျဖစ္ရတယ္ဆိုတာ တိတိပပမသိပါ။ ကိုယ္ဝန္ ၂ဝဝ မွာ ၁ ေယာက္ကေန ၄ ေယာက္ထိ ျဖစ္တတ္တယ္။ ကိုယ္ဝန္ ၈-၁၂ ပတ္ရွိခ်ိန္ အျဖစ္မ်ားတယ္။ ၂ဝ ပတ္ဆိုရင္ ၁ဝ% ေလာက္ဘဲ ဆက္ရွိေနတတ္တယ္။ အန္တာၾကာရင္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ေလ်ာ့၊ အာဟာရနည္း၊ ဓါတ္ဆား အခ်ိဳးအဆ ေျပာင္းလဲလာႏိုင္တယ္။ အနားယူခိုင္းပါ။ အစာကို နည္းနည္းနဲ႔ အၾကိမ္ခြဲစားေစပါ။ ပရိုတင္း မ်ားမ်ား ေကြ်းသင့္ျပီး အဆီနဲ႔အစပ္ ေလ်ာ့သင့္သည္။ Normal saline or Lactated Ringer solution သြင္းေပးဘို႔ လိုႏိုင္တယ္။ ဂလူးကို႔စ္၊ ဗီတာမင္ဘီ ၁၊ ဘီ ၆၊ မဂၢနီဆီယမ္ ေပးရမယ္။

ကိုယ္ဝန္စာ တရာေက်ာ္ေရးထားတယ္။ ကိုယ္နဲ႔မဆိုင္တဲ့ မူမမွန္တာေတြကို နားမေထာင္သင့္။ မေမးသင့္။ ကြ်န္ေတာ္ေရးတာလည္း မဆိုင္တာ မဖတ္သင့္။ ဆိုင္တာေတာ့ မျဖစ္မေနဖတ္ျပီး လိုက္တာပါ။

Dr. တင့္ေဆြ


Allergy အလာဂ်ီ သို႔မဟုတ္ မတည့္အတူေန

၁။ ဆရာရွင့္ က်မအသက္၃၉ နစ္ရွိပါၿပီရွင့္ က်မတကိုယ္လုံး အထူးသျဖင္တေတာင္ေကြး လက္ဖ်ံ တင္ပါးျပင္မ်ားတြင္ ျခင္ကိုက္ဖုကဲ့သို႔ အင္ျပင္အဖုအပိက္မ်ား ေန႔စဥ္ေပၚလာၿပီး အရမ္းယားယံျခင္းေဝဒနာကို ခံစားေနရပါသည္မွာ တလေလာက္ ရွိပါၿပီရွင့္။ ဗိုက္ေတြမနာပါရွင့္ အိမ္ေထာင္ရွိၿပီး ၃နစ္အရအရြယ္ ကေလးမိခင္တဦးပါရွင့္။ အိုမီကာ ၃ ေဆး ဆႏႉင္းလုံုးေဆးမွလြဲ၍ မည္သည့္ ေဆးဝါး တားေဆးမ်ား အသုံးစြဲ ခဲ့ပါရွင့္ အစားအစာကိုလဲ ပင္လယ္စာမ်ားမစားပါဘဲႏွင့္ ကိုယ္လုံးမ်ားတြင္ အဖုအပိတ္မ်ား ေပၚလာခ်ိန္တြင္ တနာရီၾကာမွ ယားယံၿပီး အဖုအပိတ္မ်ားက်န္ေန ခဲ့ပါသည္။ ေရွးဦးစြာ ႏွစ္ရက္ျခား တခါခံစားရၿပီး အခု ေန႔စဥ္ ရက္ဆက္ခံစားေနရပါသည္ရွင့္။ ေက်းဇူးျပဳ၍ျပန္လည္ေျဖၾကားပါ ဆရာရွင့္။ ေက်းဇူးတင္ပါသည္ရွင့္။

http://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/hives.html

ေက်းဇူးအထူးတင္ပါတယ္ ဆရာရွင့္။ ဆရာ က်န္းမာခ်မ္းသာပါေစရွင့္ အာလာဂ်ီအတြက္ ketoconazole 200mg ကို တေန႔တလုံးေသာက္ရင္ ရပါသလားရွင့္

အာလာဂ်ီအတြက္စာ ပို႔ထားျပီး။ ketoconazole ေဆးက ဖန္းဂတ္စ္ ေခၚ မိႈအတြက္ျဖစ္။

ဆရာရွင့္ ေက်းဇူးျပဳ၍ သင့္ေတာ္ ေသာက္ေဆးေလးကို ၫြန္ၾကားေပးပါရွင့္ အားကိုးပါသည္ ဆရာရွင့္

၂။ ဆရာ မဂၤလာပါရွင့္ က်မ အသက္ ၂၄ ပါရွင့့္ က်မ ဓာတ္မတည့္ေသာ mistine မွ ႏႈတ္ခမ္းနီကို ဆိုးမိပါသျဖင့္ allergic ျဖစ္ေနရပါတယ္။ ေက်းဇူးျပဳ၍ အျမန္ဆံုးေပ်ာက္ကင္းႏိုင္မဲ့ေဆးကို ေျဖၾကားေပးပါဦးရွင္။ နႈတ္ခမ္းတခုတည္းေရာင္ယမ္းျပီး အဖုေသးေလးေတျဖစ္ေနတာပါ။ mistine နဲ႔မတည့္တာ ၾကာပါျပီဆရာ။ ခဏခဏျဖစ္လို႔ လံုးဝမသံုးပဲေရွာင္ထားတာပါ။ အခု သတိမထားမိပဲျပန္ဆိုးမိလို႔ ျပန္ျဖစ္ရတာပါရွင့္။

၃။ ဆရာရွင့္ သမီးရိုေသစြာ စာေရးလိုက္ပါတယ္။ အသက္က ၂၇ ႏွစ္ပါ။ သားဦး ကိုယ္ဝန္လြယ္ထားပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္က (၆) လရွိပါၿပီ။ ၿပီးခဲ့တဲ့ စေနက အိမ္မွာေနရင္း မ်က္ႏွာကို ေရႊသြင္းတာ လုပ္မိပါတယ္။ cream ေလးကိုလိမ္းၿပီး ေျခာက္ရင္ ခြာလိုက္ရတာမ်ိဳးပါ။ ေနာက္ေန႔ မနက္က် မ်က္ႏွာတခုပဲ ေဆးထိတဲ့ေနရာေတြပဲ နီၿပီး ေယာင္လာပါတယ္။ အေရးေပၚ ဌာနသြားျပေတာ့ တာဝန္က် ဆရာဝန္မွ သက္ဆိုင္ရာ OG ဆရာဝန္ကို ဖုန္းနဲ႔ treatment ေပးခိုင္းပါတယ္။ အခု Cetrine 10 mg တမ်ိဳးပဲ ေသာက္ခိုင္းတယ္။ ေရခဲကပ္ခိုင္းပါတယ္။ Calamine lotion B.P နဲ႔သနပ္ခါး ပါးပါးေလးလိမ္း ခိုင္းပါတယ္ ဆရာ။ ျဖစ္တာ ၂ ရက္ရွိသြားၿပီဆရာ။ အေရာင္မက်ေသးပါ။ Dexa ေသာက္လို႔ရပါ သလားရွင့္။ ေလးစားစြာျဖင့္။

မတည့္အတူေနလို႔အရင္က ေခါင္းစဥ္ေပးတယ္။ အခုေတာ့ မတည့္တဲ့ဧည့္လို႔ျပင္ရမလို။ မတည့္တဲ့အရာေတြထဲမွာ အမ်ားဆံုးတာကေတာ့ ေဆးတမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ မတည့္တာျဖစ္ပါတယ္။ ေဆးဟာ အေကာင္းအဆိုး ဒြန္တြဲေနတာမ်ိဳး ျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္ေဆးမွာမဆို ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြ အနည္းနဲ႔အမ်ားရွိၾကတယ္။ အဲဒါေတြထဲမွာ အလာဂ်ီဆိုတာက တခုပါ။

Allergic rhinitis ႏွာရည္ေတြ တယိုယိုျဖစ္ေနတာ။ ပန္းနာေရာဂါ၊ ႏွင္းခူနာ၊ မတည့္ျခင္းေပါင္းစံု (ပန္းနာ + ႏွင္းခူးနာ + ႏွာရည္ယို) အတူတြဲ ျဖစ္ေနတာ ဆိုျပီးရွိပါတယ္။ သန္း-မွက္-ေလွးစတဲ့ အင္းဆက္ကိုက္ခံရတာ၊ ခ်ိတ္သံေကာင္ ရွိတာ၊ ပန္း-ျမက္-သစ္ပင္-ေပါင္းပင္ေတြရဲ႕ဝတ္မံႈေတြ၊ (ဖန္းဂတ္စ္)၊ ေၾကာင္၊ ေခြးေတြဟာလည္း အလာဂ်ီရေစတဲ့အရာေတြပါဘဲ။ အစားအေသာက္ေၾကာင့္ ျဖစ္ရတာကို အလာဂ်ီအမ်ိဳးအစား (၁)လို႔ သတ္မွတ္ပါတယ္။ ပင္လယ္စာ၊ ႏြားႏို႔၊ ဥ၊ ငါး၊ အေစ့အဆံ၊ အခ်ဥ္သီး၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီးေတြပါတယ္။ အသားေတြကသာ အလာဂ်ီရေစတာ မဟုတ္ဘူး။

မတည့္တာတခုခု ကိုယ္ခႏၶာထဲဝင္လာရင္ လူကေန သူ႔ကို တန္ျပန္ႏိုင္စြမ္းရွိတဲ့ အင္တီေဘာ္ဒီဆိုတဲ့ IgE အလိုလို ထြက္လာတယ္။ သူ႔လူနဲ႔ ကိုယ့္လူ ရန္ျဖစ္-စစ္ခင္း ၾကတာကို အလာဂ်ီလို႔ ေခၚလိုက္တာပါဘဲ။ ႏွာရည္ေတြထြက္၊ ယားယံ၊ မ်က္လံုးေတြနီရဲ၊ အေရျပား အဖုအပိန္႔ထြက္၊ ဝမ္းပ်က္၊ စတာေတြ တခုျဖစ္ျဖစ္ အကုန္ျဖစ္ျဖစ္ ျဖစ္လာမယ္။

ထပ္မျဖစ္ေအာင္ ဘာကိုမတည့္တာလည္းဆိုတာ သိဘို႔လိုတယ္။ အမ်ားစုလူနာေတြက ဘာကိုမတည့္ ျဖစ္ေနတာကို မသိၾကပါ။ ဒါ့ေၾကာင့္ ျဖစ္တတ္တဲ့လူေတြ ထပ္ျဖစ္ေနရတာေပါ့။ မတည့္ဘူးထင္တာကို ေသျခာေအာင္၊ အတိအက် သိေအာင္လုပ္တဲ့နည္းကေတာ့ Desensitization ေသြးစမ္းနည္းနဲ႔ အေရျပားစမ္းနည္းဆိုျပီး ရွိပါတယ္။ ကရိကထ အေတာ္မ်ားပါတယ္။ ဒီလိုမ်ိဳးလုပ္ႏိုင္တဲ့ အခြင့္အလမ္းမရွိရင္ ကုိယ့္အား ကိုယ္ကိုးရပါလိမ့္မယ္။ ငါ ဘာနဲ႔ တကယ္မတည့္တာလဲ စနစ္တက် ဆန္းစစ္-ေရြးထုတ္-ေရွာင္က်ဥ္ပါေလ။ မည္းမည္းျမင္တိုင္းေတာ့ တေစၧမမွတ္ေလနဲ႔။ သံုးပံုတပံုေလာက္က အစားတမ်ိဳးမ်ိဳး ေရွာင္ေနၾကတယ္လို႔ေျပာႏိုင္ေပမဲ့ တကယ္မတည့္တာကေတာ့ ၃% ေလာက္သာ ရွိတယ္လို႔ သုေတသန လုပ္ေတာ့ ေတြ႔ပါတယ္။

ဗမာလူမ်ိဳးပီပီ ခန္႔မွန္းတာကို လြယ္လြယ္ လုပ္တတ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ထင္တယ္။ ဒါမ်ားလား မသိ။ ေဘးကေန ေစတနာေတာ့ ရွိတာေပါ့။ ဟိုဟာက မတည့္ဘူးေအ့။ ဒီဟာကို မစားနဲ႔ကြ။ ဒီလိုနဲ႔ ေရွာင္လိုက္ရတာမ်ား စားစရာကို မရွိေတာ့ဘူး။ အသားေၾကာင့္ထင္လို႔ ဗက္ဂ်ီလုပ္လိုက္ရတဲ့အျဖစ္က ဒါ့ေၾကာင့္ေပါ့။ အမွန္က မတည့္တာ တမ်ိဳးထည္းသာ ျဖစ္ေလ့ရွိတာပါ။ တမ်ိဳးထဲကမွ တမ်ိဳးကမတည့္တာ။ ေခါင္းရွဳတ္မသြားနဲ႔။ ဟင္းတခြက္ ခ်က္ရင္ အမယ္မ်ိဳးစံု ထည့္ခ်က္ရတယ္မဟုတ္လား။ အဲဒီထဲက နံနံပင္ ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္မယ္။ ၾကက္သြန္နီ ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္မယ္။ ကိုယ္နဲ႔မသင့္တာက တခုခုတည္းျဖစ္မွာပါ။

အသံုးအေဆာင္ေတြမွာလည္း အဲလိုဘဲ။ ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္တခုမွာ အမယ္စံုထည့္ လုပ္ထားတာကိုး။ ေမႊးေအာင္လုပ္တဲ့ ဓါတုပစၥည္းေလးတခုေၾကာင့္ ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္နဲ႔ မတည့္တာျဖစ္ေစတယ္။ အလွအပသံုး ပစၥည္းေတြ၊ ေန႔စဥ္သံုး ပစၥည္းေတြထဲက တမယ္မယ္ကေန ကိုယ္နဲ႔မသင့္တာ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။

ေဆာင္ရန္ကေတာ့ အင္တီ-ဟစ္စ္တမင္းေဆးမ်ားပါဘဲ။ Allergy ျဖစ္ရင္ ေသြးျဖဴဥတမ်ိဳးျဖစ္တဲ့ Basophil ကေန Histamine ထုတ္ေပးတယ္။ ဒါကို ဆန္႔က်င္တဲ့ေဆးေပါ့။ ဘာမီတြန္လိုေဆးေတြကို လူတိုင္းေလာက္ သိေနၾကျပီ။ အေရးေပၚလိုရင္ ထိုးဘို႔ ထိုးေဆး၊ လိမ္းေဆး၊ ရွဴေဆးနဲ႔ မ်က္စဥ္းေတာင္ရွိပါတယ္။ အင္တီ-ဟစ္စ္တမင္းေတြဟာ အိပ္ခ်င္၊ ေခါင္းကိုက္၊ မ်က္စိျမင္ေဝဝါး၊ ဝမ္းခ်ဳပ္၊ အာေျခာက္၊ ေခါင္းမူး၊ ဆီးသြားရခက္၊ ေခါင္းမၾကည္မလင္ ျဖစ္တတ္တဲ့ ေဘးထြက္ မေကာင္းက်ိဳးေတြ ရွိပါတယ္။ ခုေခတ္မွာေတာ့ အိပ္ခ်င္ေစျခင္း မရွိတဲ့ ဒုတိယ၊ တတိယမ်ိဳးဆက္ဆိုတာေတြ ေပၚလာပါျပီ။ ေနာက္မ်ိဳးဆက္ေတြက တယ္ေတာ္ၾကတာကိုး။

Alimemazine, Chlorphenamine, Clemastine, Cyproheptadine, Hydroxyzine, Promethazine ဆိုတာေတြ ျဖစ္ေနရင္ သိပ္အေကာင္း မဟုတ္ေသးဘူး။ အိပ္ခ်င္တယ္။ အလုပ္လုပ္စရာမရွိေအာင္ ကံေကာင္းသူမ်ား ဆိုရင္ေတာ့ အံကိုက္ဘဲ။ Acrivastine, Cetirizine, Desloratadine Loratadine, Mizolastine ေတြကေတာ့ အိပ္ခ်င္ေစျခင္းမရွိတဲ့ ဒုတိယ မ်ိဳးဆက္မို႔ ပိုေကာင္းတယ္။

Cetirizine ကို ေဆာင္ထားပါ။ စားေဆး၊ ေသာက္ေဆး။ 5 mg, 10 mg ဆိုျပီးလာတယ္။ အသက္ ၆ ႏွစ္အထက္ဆိုရင္ တေန႔ တျပား။ အစာနဲ႔နီးမွ ေဝးမွ ဆိုတာ မရွိဘူး။ ေရာဂါျပင္းရင္ေတာ့ ပိုေသာက္ရမယ္ေပါ့။ တေန႔ကို ႏွစ္ခါ ခြဲေသာက္ ရတယ္။ အသက္ငယ္ရင္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္အလိုက္ ေလွ်ာ့ေသာက္ရမယ္။ ေဆးဆိုတာ ကုိယ္အေလးအခ်ိန္နဲ႔ ေပးရတာ။ ဇာတာသက္ၾကည့္ေပးတာ မဟုတ္ပါ။

ပုရြက္ဆိတ္ကိုက္ရင္၊ ျခင္ကိုက္ရင္ လိမ္းဘို႔ အင္တီ-ဟစ္တမင္းပါတဲ့လိမ္းေဆးလည္း သံုးႏိုင္သလို၊ Lidocaine 2% ထံုေဆးပါတဲ့ Spray နဲ႔ Cream ႏွစ္မ်ိဳး အတူတူဘဲ။ Calamine Lotion က ခ်က္ခ်င္းဆိုသလို ယူပစ္သလို၊ အနာ-အယား သက္သာသြားမယ္။

အလွအပသံုး ေကာ့စ္မက္တေတြကို ေရွာင္ႏိုင္သမွ် ေရွာင္ပါ။ သဘာဝပစၥည္းေတြျဖစ္တဲ့ သနပ္ခါး၊ နံ႔သာျဖဴ၊ နံ႔သာနီ၊ ကရမက္ထက္ မက္စရာ မရွိပါ။ အသစ္ေတြ ဘယ္လို ဆန္းဆန္း၊ အေကာင္းစားလို႔ ဘယ္လိုၾကြားၾကြား၊ သဘာဝ၊ ရိုးရာ၊ ထံုးစံမဟုတ္တာ မွန္သမွ် ေမးခြန္းထုတ္ခံေနၾကရပါျပီ။

မိဘမ်ိဳးရိုး လိုက္တတ္တယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ အေမ-အေဖကို ေရြးျပီးမွ အမ်ိဳးေတာ္ၾကေပေတာ့။ ငယ္တံုးက မတည့္ေပမဲ့ လာေတာ့ ေရွာင္စရာ မလိုေတာ့တာလည္း ျဖစ္တတ္တယ္။ လူမ်ား ဒီေနရာမွာ ကံေကာင္းတယ္ေနာ္။ စက္ရံုေတြ ေပါတဲ့ေနရာ၊ လူေတြရွဳတ္တဲ့ ျမိဳ႕ေတြမွာ ပိုျဖစ္တတ္တယ္။ ေတာသူ-ေတာင္သားေတြက ဒီတခ်က္မွာ စားတယ္။ ေယာက္်ားေလးမ်ားက မိန္းကေလးေတြထက္ အျဖစ္မ်ားသတဲ့။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ဂုဏ္ယူၾကပါေလ။ ဒါေပမဲ့ အလာဂ်ီ အေၾကာင္းေမးတာက အမ်ိဳးသမီးေတြခ်ည္း ျဖစ္ေနတာမို႔ ျမန္မာ အမ်ိဳးသမီးေတြ သုေတသနလုပ္တဲ့အထဲ ပါသြားၾကပံုမရဘူး။ ယားယံတာကိုျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္ကို ရွာႏိုင္-ေရွာင္ႏိုင္ရင္ ေပ်ာက္မွာပါ။

1. Allergic rhinitis အလာဂ်ီ ႏွာေခါင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/08/allergic-rhinitis.html
2. Allergy medications (အလာဂ်ီ) ကို ဘယ္လို ကုသမလဲ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/05/allergy-medications.html
3. Allergy - Urticaria - Hives အင္ျပင္ ထြက္ျခင္း
4. Allergy and Worm နာတာရွည္ (အလာဂ်ီ) ႏွင့္ သန္ေကာင္ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/09/chronic-allergies.html
5. Allergy drug may have potential against Hep C
6. Allergy Medications (အလာဂ်ီ) ကို ဘယ္လို ကုသမလဲ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/05/allergy-medications.html
7. Allergy Relief Kit (အလာဂ်ီ) ေရွးဦးသူနာျပဳ ေဆးအိတ္ http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/04/allergy-relief-kit.html
8. Allergy testing (အလာဂ်ီ) စစ္ေဆးျခင္း
9. Allergy to Eczema မတည့္တာနဲ႔ ႏွင္းကူနာ
10. Allergy Triggers (အလာဂ်ီ) ရေစတတ္တဲ့ အေၾကာင္းတရား (၁ဝ) ပါး http://doctortintswe.blogspot.com/2014/10/allergy-triggers.html
11. Allergy Relief Kit (အလာဂ်ီ) ေရွးဦးသူနာျပဳ ေဆးအိတ္
12. Allergy သို႔မဟုတ္ မတည့္အတူေန http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/05/allergy.html
13. Asthma and allergy devices not used properly
14. Mango Skin Allergy သရက္သီးခြံ အလာဂ်ီ

Dr. တင့္ေဆြ

Personal hygiene for women အမ်ိဳးသမီးမ်ား တကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းေရး

(ကန္ေတာ့ပါ)

၁။ ဆရာ မဂၤလာပါ႐ွင္ဆရာ ကန္ေတာ့ပါ က်ြန္မညီမေလးက အသက္ ၁၉ ပါဆရာ မိန္းမကိုယ္ယားယံေနလို႔ပါ ေဆးေလးၫႊန္းေပးပါဆရာ

ျဖစ္တဲ့သူ ရာသီ မသိ။ (ေဆာရီး) အေတြ႔အၾကံဳ မသိ။ တခုခုဆင္းသလား မသိ။ ဘယ္ေလာက္ၾကာျပီ မသိ။

ရာသီက မွန္ပါတယ္ဆရာ အဝါေရာင္လိုလိုအျဖဴလိုလို အႏွစ္ေတြဆင္းပါတယ္ဆရာ ကန္ေတာ့ပါဆရာ အခ်ိန္က ၁လေလာက္ၾကာပါၿပီဆရာ အပ်ိဳပါဆရာ

https://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/vaginal-itching.html
https://doctortintswe.blogspot.com/2014/11/personal-hygiene-for-women_19.html

၂။ ဆရာ မဂၤလာပါရွင့္ သမီးရယ္ အသက္ ၂၇ ရွိပါျပီ သမီး မိန္းမကုိယ္အဝမွာ အဖုေလးေတြျဖစ္ေနတယ္ ယားယားေနလုိ႔ ျကည့္လုိက္မွ အဖုအျဖဴအသားဖုေလးေတြ ေတြ႕ရတယ္ဆရာ အဲတာေလးေတြဖစ္ျကည့္ေတာ့ အသားအဖုအျဖဴေလးေတြ ထြက္လာပါတယ္ အဲတာသမီး သားအိမ္ကင္ဆာျဖစ္ေနတာလား ဆရာရဲ႕ reply ေလးကုိေစာင့္ေမ်ွာ္ေနပါတယ္ဆရာ

အိမ္ေထာင္ေရး (အတူေန) မသိ။ တခုခုဆင္း မဆင္း မသိ။ သားအိမ္ကင္ဆာကို စစ္ေဆးရင္ သိ။ ရရစ္မပါတဲ့ ပ ေတြ ျပင္လိုက္တယ္။

ဟုတ္ကဲ့ဆရာ pxcare သုံးတာ မေျပာင္လုိ႔ အပူေလာင္ျပီး အဖုျဖစ္တယ္ေျပာတယ္ဆရာ အခု မက္ထုိ C big ပဲ ပုိးသတ္ေဆး ေသာက္ခုိင္းပါတယ္ဆရာ

အိမ္ေထာင္ေရး (အတူေန) မေျပာ။ pxcare သုံးလို႔ ပိုဆိုးေစတယ္လို႔ ယူဆရ။

၃။ မဂၤလာပါဆရာ သမီးအသက္က ၂၇ ပါ။ သားသားကို ရိုးရိုးေမြးထားတာပါဆရာ။ ေမြးတုန္းက ခ်ဳပ္ထားပါတယ္ဆရာ။ အခု ကေလးက ၈ လထဲ ေရာက္ပါျပီဆရာ။ နားနဲ႔ မနာ ဖဝါးနဲ႔ နာပါဆရာ သမီးေရခ်ိဳးရင္ Lactacid သံုးတိုင္း မိန္းမကိုယ္က စပ္လို႔ပါဆရာ။ အဲ့ဒါ ဘာျဖစ္လို႔လဲလို႔ သိခ်င္လို႔ပါရွင္။ ဘာေဆးသံုးရမလဲဆရာ။ တခါမွ မေမးဖူးလို႔ အမွားပါရင္ ခြင့္လႊတ္ပါဆရာ။

၄။ ဆရာ႐ွင့္ သမီးအသက္ ၂၄ ႏွစ္ပါ။ အိမ္ေထာင္သည္ပါ။ မ႐ိုေသစကားပါ႐ွင့္ သမီးမိန္းမကိုယ္ထဲမွာယားၿပီး ေနရခက္ေနပါတယ္႐ွင့္။ အျဖဴေတြလည္းဆင္းေနပါတယ္႐ွင့္။ ရာသီလာရမယ့္ရက္ျဖစ္ေပမယ့္ အျဖဴဆင္းၿပီး အခုလို ျဖစ္ေနတာပါ။ ၁ ပတ္ေလာက္႐ွိပါၿပီ႐ွင့္။ အျဖဴက တစ္သ်ဴးကိုေရဆြတ္ထားသလို အဖတ္ေတြလဲ ပါပါတယ္႐ွင့္။ ph care လည္းသံုးပါတယ္႐ွင့္။ ဘာျဖစ္တာလဲဆရာ။ သမီးဘာေဆးေသာက္ရမလဲ၊ ဘယ္လိုဆိုျဖစ္တတ္လဲ ေျဖေပးပါဆရာ။

၅။ ဆရာ႐ွင့္ သမီးအသက္ ၂၄ ႏွစ္ပါ။ အိမ္ေထာင္သည္ပါ။ မ႐ိုေသစကားပါ႐ွင့္ သမီးမိန္းမကိုယ္ထဲမွာယားၿပီး ေနရခက္ေနပါတယ္႐ွင့္။ အျဖဴေတြလည္းဆင္းေနပါတယ္႐ွင့္။ ရာသီလာရမယ့္ရက္ျဖစ္ေပမယ့္ အျဖဴဆင္းၿပီး အခုလို ျဖစ္ေနတာပါ။ ၁ ပတ္ေလာက္႐ွိပါၿပီ႐ွင့္။ အျဖဴက တစ္သ်ဴးကိုေရဆြတ္ထားသလို အဖတ္ေတြလဲ ပါပါတယ္႐ွင့္။ ph care လည္းသံုးပါတယ္႐ွင့္။ ဘာျဖစ္တာလဲဆရာ။ သမီးဘာေဆးေသာက္ရမလဲ၊ ဘယ္လိုဆိုျဖစ္တတ္လဲ ေျဖေပးပါဆရာ။ ႐ိုေသအားကိုးလ်က္။

၆။ ဆရာရွင့္ သမီးကိုယ္ဝန္ ၃၁ ပတ္ထဲမွာပါ အခုသံုးေနတာက lifebuoy and Dettol shower cream ေတြကို ကိုယ္ဝန္မရွိခင္တည္း သံုးတာပါ။ အခု attached article ကိုေတြ႔ေတာ့ နည္းနည္းစိတ္ပူသြားပါတယ္။ အႏၲရာယ္ရွိမရွိ ေျပာျပေပးပါဦးေနာ္။ ေက်းဇူးပါဆရာရွင့္။

ပူးတြဲစာမွာ ဗိုက္ႀကီးသည္မ်ား မသံုးသင့္တဲ့ဆပ္ျပာ - ပိုးသတ္ေဆးပါသည့္ ဆပ္ျပာမ်ား (Antibacterial Soap) သံုးျခင္းသည္ သေႏၶသားႏွင့္ မိခင္ကိုပါ အႏၱရာယ္ ျဖစ္ေစေသာေၾကာင့္ ယင္းဆပ္ျပာမ်ားကိုမသံုးစြဲရန္ က်န္းမာေရး ပညာရွင္မ်ားက သတိေပးထားသည္။ ဘက္တီးရီးယားမ်ားကို ေသေစႏုိင္ ႕႕႕ လို႔ ေရးထားတယ္။ အသံုးအႏွဳန္းက မယဥ္ေက်းဘူးလို႔ထင္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္လို႔သာ အစဥ္အဆက္သံုးၾကပါတယ္။ ဗိုက္ၾကီးသည္ဆိုတာ အရပ္ေျပာဆန္ျပီး ႏွိမ္ရာက်တယ္။

အမ်ိဳးသမီးေတြ တကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းေရးကို လိုတာထက္မပိုသင့္ပါ။ အဆန္းေတြ မသံုးသင့္ပါ။ ဗဂ်ိဳင္းနားမွာ အက်ိဳးရွိေစတဲ့ ပိုးေတြရွိေနတာ ေကာင္းတယ္။ သန္႔ရွင္းေအာင္ဆိုျပီး ေဆးေတြနဲ႔လုပ္ရင္ ပိုးအေကာင္းေတြပါေသေစျပီး၊ (ဖန္းဂတ္စ္) မိႈပိုး ဝင္လာေစတတ္တယ္။ ရိုးရုိးဆပ္ျပာနဲ႔ ေရဆိုရင္ လံုေလာက္ပါတယ္။ ေမႊးတိုင္း မေကာင္းပါ။ ေစ်းၾကီးတိုင္း မေကာင္းပါ။ တခ်ိဳ႕ အေမႊးအၾကိဳင္ဆပ္ျပာေတြ မတည့္ဘူး။ ဆပ္ျပာက (အယ္လ္ကာလီ) ဓါတ္ပါတာမ်ိဳး မသင့္ပါ။ တခ်ိဳ႕က Fabric softeners ေတြနဲ႔ မတည့္ဘူး။ ဖံုးကြယ္ထားအပ္တဲ့ အတြင္းေနရာေတြ ပူေႏြးစိုထိုင္းေနတာ ၾကာရင္မေကာင္းပါ။ မိုးရာသီမွာ အထူးဆင္ျခင္ပါ။ သၾကၤန္ကာလ တခ်ိန္လံုးေရစိုေနရင္ သတိထားပါ။ အဲဒီေနရာကို ေျခာက္ေသြ႔ေစပါ။ ေလသလပ္တာ ျဖစ္ႏိုင္သေလာက္ လုပ္ေပးပါ။

ဝါဂြမ္းနဲ႔လုပ္တဲ့အတြင္းခံသာ ဝတ္ဆင္ပါ။ ရာသီလာစဥ္သံုးပစၥည္း သန္႔ပါေစ။ အသံုးအေဆာင္ပစၥည္း၊ ေဆးဝါးေတြနဲ႔ ကိုယ္နဲ႔ မတည့္-မသင့္လို႔ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္ဝန္မရေအာင္ထည့္တဲ့ IUCD ထည့္သူ ၅% မွာ ပိုးဝင္တတ္တယ္။ Vinegar douches ဆိုတဲ့ ဗဂ်ိဳင္းနားသန္႔ေအာင္ ဗနီဂါနဲ႔ ေဆးေၾကာနည္း မသင့္ပါ။ သန္႔ရွင္းေရးကို လိုတာထက္ မပိုေစနဲ႔။ ဗဂ်ိဳင္းနားဟာ သူ႔အလိုလို သန္႔ေအာင္ၾကိဳးစားႏိုင္တယ္။

အျဖဴဆင္းရင္
ရာသီလာေနခ်ိန္ဆိုတာ ပိုးဝင္ဘို႔ အေျခအေနေကာင္းတခုျဖစ္တယ္။ အျဖဴဆင္းလို႔ ေဆးေသာက္၊ ေဆးထည့္ေနရရင္ ရာသီလာေနခ်ိန္မွာလဲ ဆက္လုပ္ရမယ္။ အိမ္ေထာင္သည္ေတြဆိုရင္ ႏွစ္ေယာက္လံုးကို ေဆးတျပိဳင္တည္းကုသရမယ္။ အျဖဴဆင္းျပီး၊ ယားတာက ခဏခဏျဖစ္ေလ့ရွိတယ္။ မိႈ (ဖန္းဂတ္စ္) ပိုးဝင္လို႔ျဖစ္တယ္။ လိင္ဆက္ဆံမႈနဲ႔မဆိုင္ပဲလည္း ျဖစ္တတ္တယ္။ (ထရြိဳင္ကိုမိုးနပ္စ္) အမ်ိဳးအစားကေတာ့ လိင္ကတဆင့္ကူးစက္တယ္။ ခပ္စိုထိုင္းထိုင္းနဲ႔ ပူေႏြးေႏြး အေျခအေနကို ဖန္းဂတ္မိႈပိုးေတြက ၾကိဳက္တယ္။

ေမြးလမ္းေၾကာင္းေရာင္တာ
သန္႔ရွင္းေရးနည္းလို႔လည္း ျဖစ္တတ္တယ္။ ပိုးက အဝတ္စိုလိုမ်ိဳးမွာ ၁ နာရီေလာက္ ရွင္ေနႏိုင္လို႔ အဝတ္စိုကို အတူသံုးမိရင္ ကူးႏိုင္တယ္။ ဖိုဆိုရင္ ယင္ဖိုေတာင္ မသန္းဘူးတဲ့ အမ်ိဳးသမီးမ်ားမွာေတာင္မွ ဗက္တီးရီးယား အေရအတြက္ အေျပာင္းအလဲေၾကာင့္ ျဖစ္ရတတ္တယ္။ (ဗဂ်ိဳင္းနား) သန္႔ခ်င္လို႔ ပိုးသန္႔ေဆးပါတဲ့ ေဆးရည္ကို ဆရာဝန္မညႊန္ဘဲ မသံုးပါနဲ႔။ (အင္တီဟစ္တမင္း) လိမ္းေဆး၊ ထံုေဆးလိမ္းရင္ နာတာ၊ ယားတာ သက္သာေစမယ္။ အတူေနတာ အထူးသတိထားပါ။ ပဋိဇီဝေဆးကို လိုမွသာသံုးပါ။

ေမြးလမ္းေၾကာင္းယားတာ
အပ်ိဳေတြလည္းျဖစ္ၾကတယ္။ အျဖစ္မနည္းပါ။ တခ်ိဳ႕မွာ တခါတေလသာျဖစ္ျပီး တခ်ိဳ႕ တာရွည္ျဖစ္တယ္။ တာရွည္နဲ႔ ခဏခဏ ျဖစ္ဖန္မ်ားရင္ ေနာင္မွာ ကင္ဆာအထိ ျဖစ္မလာဘူးလို႔ မေျပာႏိုင္ပါ။ မစိုးရိမ္ပါနဲ႔၊ ရွားလြန္းပါတယ္။ ေအာက္ခံ ေရာဂါ တခုခုရွိေနလို႔ျဖစ္တာ မ်ားတယ္။ ေရာဂါရယ္လို႔ မဟုတ္ဘဲ အစိုဓါတ္ကေနလဲ ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ အစိုဓါတ္ဆိုတာ ဆီးစိုေနတာ၊ ဝမ္းသြားတာ နဲနဲေပက်န္တာ၊ ေခြ်းထြက္မ်ားတာ။ အစားအေသာက္ထဲမွာ ကိုယ္နဲ႔အဆင္မေျပတာ ဥပမာ ေကဖင္း၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီးနဲ႔ ေျမပဲ ပါေနတာေတြကေန ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ Moisturisers (Emollients) လိမ္းေဆးအေနနဲ႔ လာတယ္။ ဘာလို႔ ယားတာျဖစ္ျဖစ္ေနေန သက္သာေစမယ္။ ေဆးမ်ားသြားလို႔လည္း ကိစၥမရွိဘူး။ ယားလို႔ ကုတ္ရင္ ပိုဆိုးေစတယ္။ အတတ္ႏိုင္ဆံုး မကုတ္မိေအာင္ ထိန္းပါ။ (ေကာ္တြန္) လက္အိတ္သံုးပါ။ လက္သည္းအတိုျဖတ္ပါ။ လက္သည္းနီဆိုးတာ သတိထားပါ။

ဗဂ်ိဳင္းနား အနံ႔ဆိုးေနတာ
အနံ႔ဆိုးက ေတာ္ေတာ္နဲ႔ မေပ်ာက္ေသးရင္ စိတ္ဖိစီးမႈ ရွိလာတတ္တယ္။ လူေတာသူေတာ တိုးဘို႔ရာမွာ အခက္အခဲ ရွိလာႏိုင္တယ္။ တကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းမႈ နည္းလို႔လားဆိုျပီး သန္႔ရွင္းေရးကို ပိုလုပ္ပါလိမ့္မယ္။ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ရာမွာ သတိထားစရာေတြ ရွိတယ္။ ေဆးဆိုင္ေတြက ေဆးေၾကာရည္တိုင္းက ေနရာတိုင္းအတြက္ မသံုးသင့္ပါ။ ပိုးရွိသမွ်ကို ေသေစတာ မေကာင္းပါ။ ကိုယ္ထဲ၊ ကိုယ္ေပၚမွာ ပိုးဆိုတာေတြ အျမဲရွိေနတယ္။ သူ႔ေရာမွာ သူ႔အမ်ိဳးအစားရွိေနတာက ေကာင္းတယ္။ ရွိသင့္တာေတြကု ရွင္းလိုက္ရင္ မွ်ေျခပ်က္မယ္။ ဗဂ်ိဳင္းနားကို ပိုးေသေဆးနဲ႔ေဆးလို႔ မိႈ (ဖန္းဂတ္စ္) ပိုး ဝင္လာႏိုင္တယ္။ (ဗဂ်ိဳင္းနားဖလိုရာ) ဆိုတာ သူ႔ဖါသူရွိေနသင့္တဲ့ ပိုးေတြကိုေခၚတယ္။ မိုက္ခရိုဖီးလစ္ ဗက္တီးရီးယားေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ (လက္တိုဗက္ဆီးလိုင္) ဆိုတာေတြက အဓိကက်တယ္။ အကာကြယ္ေပးေနတ့ဲ ပိုးမ်ိဳးသာျဖစ္တယ္။ အက္စစ္ဓါတ္ကို ထိန္းေပးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဗဂ်ိဳင္းနားကို လိုတာထက္ပိုျပီး ေဆးေၾကာရင္ ဒီအက္စစ္ဓါတ္အေျခအေန ေျပာင္းသြားျပီး ပိုးသစ္ေတြ ဝင္လာေစႏိုင္တယ္။ အသစ္ဝင္တဲ့ပိုးေတြကို ေရာဂါရေစတဲ့ပိုးေတြလို႔ေခၚတယ္။

ဆရာဝန္မလိုတဲ့ အေထာက္အကူနည္းေတြ
အလြန္အကြ်ံေဆးေၾကာျခင္း၊ ေဆးျဖန္းျပီးေဆးေၾကာျခင္း၊ အဝတ္အစား တင္းၾကပ္ေနေအာင္ ဝတ္ဆင္ျခင္း၊ ဓါတုေဆးေတြ ဥပမာ အေမႊးအၾကိဳင္ပါတဲ့ေဆးေၾကာရည္၊ ပိုးေသေဆးဆပ္ျပာေတြသံုးရာကေန ဗဂ်ိဳင္းနားေရာင္တာနဲ႔ မိႈပိုးဝင္တာေတြျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ ကိုယ္ဝန္တားနည္း၊ ဗဂ်ိဳင္းနားထဲ ပစၥည္းထည့္ထားတာ၊ အသြင္းအထုတ္ လုပ္တာ၊ အတူေနတာမွာ စအိုလမ္းနည္းကို ဗဂ်ိဳင္းနားလမ္းနည္းနဲ႔တြဲျပီး ဆက္ဆံတာ၊ အိမ္ေထာင္သည္ေတြ အတူေနျပီးတဲ့ေနာက္ ဆီးသြားတဲ့ အေလ့အက်င့္ လုပ္သင့္တယ္။ ဗဂ်ိဳင္းနားထဲကို အသစ္ဝင္လာတဲ့ ပိုးေတြက ဆီးလမ္းကို ေရာက္လာမွာကို တားရာ ေရာက္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ မဂၤလာေဆာင္ကာစ သတို႔သမီး အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ဟန္းနီးမြန္း ဆီးေအာင့္တာ ျဖစ္ၾကရတယ္။ မိန္းကေလးတိုင္း ကိုယ္နံ႔ မတူတတ္တာထဲမွာ ဒီေနရာက အနံ႔လဲပါတယ္။ သဘာဝပါ။ ရာသီဆင္းခ်ိန္မွာလဲ အနံ႔မတူ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ ဆင္းတဲ့ရာသီေသြးက ေဟာင္းေနတာဆိုရင္ တမ်ိဳးျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေမ့ေလွ်ာ့ျပီး ရာသီလာတံုးသံုးတဲ့ Tampon ကို မထုတ္ဘဲထားမိရင္လဲ ျဖစ္တတ္တယ္။

စည္ပိုင္းထဲ စိမ္ခ်ိဳးတာထက္ ေရကိုအေပၚကေနေလာင္းခ်နည္းက ေကာင္းတယ္။ ေရမေျခာက္ေသးခင္ အတြင္းခံ မဝတ္ပါနဲ႔။ မိႈပိုးေတြက စိုထိုင္းတာကိုၾကိဳက္ၾကတယ္။ ေခါင္းေလွ်ာ္တာကို သီးသန္႔လုပ္ပါ။ တခ်ိဳ႕ ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္က ကိုယ္နဲ႔မသင့္တာျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဆပ္ျပာ၊ ေရေမႊး၊ ေခြ်းနံ႔ေပ်ာက္ေဆးေတြက ကိုယ္နဲ႔ သင့္-မသင့္ သတိထားပါ။ လိုမယ္ထင္ရင္ ေျပာင္းသံုးပါ။ မသံုးဘဲ ေနလို႔ရရင္ မသံုးပါနဲ႔။

(ေရာဂတ္) ဒိန္ခ်ဥ္ စားေပးသင့္တယ္။ (ကြန္ဒြမ္) မွာ သုက္ပိုးသတ္ေဆးလဲ တြဲထားတာဆိုရင္ ကိုယ္နဲ႔ သင့္-မသင့္ ၾကည့္ပါ။ ဆီးစပ္ေမႊး မရိတ္ပါနဲ႔။ စိတ္ဖိအားမ်ားေနရင္ ေလွ်ာ့ခ်ပါ။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္မ်ားေနရင္ ေလွ်ာ့ခ်ပါ။ အတြင္းအဂၤါေနရာ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ရင္ (ထိုင္ေနတဲ့ အေနအထားမွာ) လက္ကို ေရွ႕ကေန ေနာက္ဖက္ဆီသာ တလမ္းသြား လႈပ္ရွားပါ။ (ေကာ္တြန္) ၁ဝဝ% ခပ္ေခ်ာင္ေခ်ာင္ကိုသာ ဝတ္ဆင္ပါ။ အၾကပ္ေတြ မဝတ္ပါနဲ႔။ အတြင္းခံကို ေန႔တိုင္းလဲလွယ္ပါ။ စိုထိုင္းတာမ်ားရင္ တေန႔တခါမကလဲပါ။ ေနလို႔ရတဲ့ ေနရာ-အခ်ိန္ေတြမွာ အတြင္းခံမဝတ္ဘဲေနပါ။ ေလသလပ္ခံပါ။ ေရနဲ႔ ေန႔တိုင္း မိန္းမကိုယ္ကို အသာအယာေဆးေၾကာပါ။ Feminine hygiene sprays and douches ကိရိယာေတြ၊ အသံုးအေဆာင္ေတြ မသံုးဘဲသာ ေဆးပါ။ ေမႊးေစလိုရင္ တျခားေနရာမွာသာ ေရေမႊးသံုးပါ။

ကြန္မင့္ေနရာမွာ မဟုတ္တရုတ္ေတြလာမေရးေစလိုပါ။ ကိုယ္ပိုင္နည္းဆိုရင္လည္း ကိုယ့္ေဖ့စ္ဘြတ္မွာသာ တင္ေစလိုပါတယ္။

ေဒါက္တာတင္ေဆြ

ESL အဂၤလိပ္စာ

ေက်ာင္းစဖြင္ျပီလို႔ေရးေတာ့ ေမးပါတယ္။ ဘာသင္တဲ့ေက်ာင္းလဲ ဆရာတဲ့။  ေက်ာင္းအေၾကာင္း နည္းနည္း နည္းနည္း ေရးထားျပီး။ တေယာက္က ေမးဖူးတယ္။ အခုမွ...