Thursday, December 30, 2010

Paronychia က်မမွာ ေျခစြယ္ ငုတ္ငုတ္ေနလို႔ပါ

December 30, 2010 1:08 AM
ကြ်န္မရဲ႕ ေၿခမက ေၿခစြယ္ငုတ္ငုတ္ေနပါတယ္။ ေၿခစြယ္က ရွည္လာရင္ အသားကိုသြားသြားစိုက္ၿပီး ထိုးေနပါတယ္။ ၿပီးရင္ေရာင္လာၿပီးေတာ့ ျပည္တည္ပါတယ္။ တိုေအာင္ညပ္လဲ ၿပန္ရွည္လာရင္ အဲဒီအတိုင္း ၿပန္ၿဖစ္ပါတယ္။ ဆရာဝန္ ၿပေတာ့ ထံုေဆးထိုးၿပီး ေၿခသည္းခြံကို ဆြဲထုတ္ပါတယ္။ အဲဒါလဲ ရွည္လာေတာ့ ၿပန္ၿဖစ္ပါတယ္။ ၂ ခါေတာင္ အဲလို လုပ္ၿပီးပါၿပီ။ ရွည္လာေတာ့ ၿပန္ၿဖစ္ပါတယ္။ ၂ နွစ္ေလာက္ ရိွပါၿပီ။ လမ္း ၃ဝ က ေၿခဆြယ္ေဖာ္တဲ့ဆီမွာလဲ ခဏခဏ သြားေဖာ္ပါတယ္။ မေပ်ာက္ပါဘူး။ ဘယ္လိုလုပ္ရပါမလဲ။

ေျခစြယ္ငုတ္တာကို Paronychia ေခၚတယ္။ ဟုတ္တယ္ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ႏွစ္မ်ိဳးရွိတယ္၊ ရက္တိုနဲ႔ နာတာရွည္။ အသားႏုနဲ႔ ေျခသည္း-လက္သည္း အျပန္အလွန္၊ အထက္-ေအာက္ တိုးဝင္ၾကတာပါ။ အသားႏုႏုက ေဖါင္း-ေရာင္လာမယ္။ ပိုးဝင္လာႏိုင္တယ္။ ပိုးကလဲ ႏွစ္မ်ိဳး။ (ဗက္တီးရီးယား) နဲ႔ (Yeast or Mold) ဖန္းဂတ္စ္ (မိႈ)။

1. Acute paronychia ရက္တိုအမ်ိဳးအစားကို ဒီလိုလုပ္ပါ။
• တေန႔ကို ေရေႏြးနဲ႔ ၃-၄ ခါ အုပ္ေပးပါ။
• Manicuring ေျခသည္းျပင္တာ၊ Finger sucking လက္သည္းကို ပါးစပ္နဲ႔ ကိုက္တာ၊ ကိုယ့္ဖါသာလွီးတာ ေရွာင္ပါ။
• ပဋိဇီဝေဆး တခုခုေသာက္ပါ။
• Miconazole မိႈေဆးလိမ္းပါ။ Ketoconazole or Fluconazole မိႈေဆးေသာက္ပါ။
• Diabetes ဆီးခ်ိဳ စစ္ေဆး-ကုသပါ။
• ျပည္တည္လာရင္ ျပည္ခြဲထုတ္ပါ။
• ပိုးေသေအာင္ လုပ္ျပီးေနာက္မွသာ ခြဲစိတ္ကုသပါ။

Acute paronychia ရက္တိုအမ်ိဳးအစား၊ ဒါးမသံုးဘဲ ခြဲနည္း
o အနာကို အရက္ျပန္၊ အိုင္အိုင္ဒင္း ၂% လိမ္းျပီး၊
o ေဖါင္းၾကြေနတာကို Metal probe or Elevator နဲ႔ Separation မတင္ျပီး ျပည္-မန္းရည္ထြက္ေအာင္ လုပ္တယ္။
o ေျခသည္းရဲ႕ အဖ်ားပိုင္း ၃ ပံု ၁ ပံုကို ကပ္ေၾကးနဲ႔ ျဖတ္ေပးတယ္။ အသားဆိုင္ကို မလွီးပါ။
o Antibiotics ပဋိဇီဝေဆး oral ၅-၇ ရက္ အေသာက္ခိုင္းပါမယ္။
o အနာကို Cipladine/Iodine/Betadine လိမ္းျပီး ပတၲီးစည္းေပးမယ္။
o ေမးခိုင္းကာကြယ္ေဆး ATT ထိုးေပးပါမယ္။
o ၂ ရက္ေနရင္ ပတၲီးေျဖျပီး၊ ဆားရည္ေႏြးမွာ စိတ္ခိုင္းပါမယ္။ တခါလုပ္ ၁ဝ-၁၅ မိနစ္၊ တေန႔ ၃-၄ ခါ။

Acute paronychia ရက္တိုအမ်ိဳးအစား၊ ဒါးသံုး ခြဲစိတ္နည္း
o အနာကို အရက္ျပန္၊ အိုင္အိုင္ဒင္း ၂% လိမ္းမယ္၊
o 1% Lidocaine (Xylocaine) Digital anesthetic block ထံုေဆးထိုးမယ္။
o ဒါးနံပါတ္ 11-15 blade ကို သံုးမယ္။
o ေျခသည္း-လက္သည္းနဲ႔ ေဝးရာဆီကို ဒါးခ်က္သြားမယ္။
o ေဖါင္းေနတာကို ခြဲျပီး ေအာက္က ျပည္-မန္းရည္ထြက္ေစမယ္။
o ဒါးရာကို လိုအပ္ရင္ ေျခသည္း-လက္သည္း အေျခထိ ေရာက္ပါေစမယ္။
o ေျခသည္းရဲ႕ အဖ်ားပိုင္း ၃ ပံု ၁ ပံုကို ကပ္ေၾကးနဲ႔ ျဖတ္ေပးမယ္။
o အနာကို Cipladine/Iodine/Betadine လိမ္းျပီး ပတၲီးစည္းေပးမယ္။
o Antibiotics ပဋိဇီဝေဆး ၅-၇ ရက္ ေသာက္ခိုင္းပါမယ္။
o ၂ ရက္ေနရင္ ပတၲီးျဖျပီး အနာေနရာကို ဆားရည္ေႏြးမွာ စိတ္ခိုင္းပါမယ္။ တခါလုပ္ ၁ဝ-၁၅ မိနစ္၊ တေန႔ ၃-၄ ခါလုပ္ပါ။
o ေမးခိုင္းကာကြယ္ေဆး ATT ထိုးပါမယ္။

2. Chronic paronychia နာတာရွည္အမ်ိဳးအစား ျဖစ္ေနရင္ -
ပိုးမဝင္ေအာင္ ဂရုစိုက္ပါ။ ဖိနပ္မပါဘဲ လမ္းသြားတာ၊ စိုထိုင္းတာ ေရွာင္ပါ၊ အျပင္က ျပန္လာရင္ ခ်က္ခ်င္း ေျခေဆးပါ။ လိုအပ္ရင္ ေျခအိတ္ ေျပာင္းသံုးပါ။ (ေကာ္တြန္) ျခည္ထည္ကိုသာ သံုးပါ။

Eponychial Marsupialization ေခၚ ခြဲစိတ္နည္း
o ခြဲမဲ့ေနရာကို ဆပ္ျပာ-ေရနဲ႔ေဆးေၾကာပါ။ အရက္ျပန္၊ အိုင္အိုဒင္းလိမ္းမယ္။
o 1% lidocaine (Xylocaine) ထံုေဆးထိုးမယ္။
o ေသြးထြက္ သက္သာေအာင္ Tourniquet နည္းသံုးတယ္။
o Crescent-shaped incision ေဖါင္းၾကြေနတဲ့ အသားစိုင္ရဲ႕ ေဘးပါတ္လည္ ၁ မီလီမီတာအကြာ လျခမ္းပံု ဒါးရာ ေပးမယ္။
o ေျခသည္း-လက္သည္း ပံုေျပာင္းေနရင္ လွီးရတတ္တယ္။
o ေျခသည္းအေကာင္းရဲ႕ အျပင္ပိုင္းကိုပါ အစ-အဆံုး ပါပါေစ။ ေဆးထည့္၊ ပတၲီးစည္းေပးမယ္။
o ေမးခိုင္းကာကြယ္ေဆး ATT ထိုးပါမယ္။

Antibiotics ပဋိဇီဝေဆးေတြ
o Clindamycin (Cleocin) တခါေသာက္ 150-450 mg တေန႔ ၃-၄ ၾကိမ္၊
o Amoxicillin and Clavulanic acid (Augmentin) တခါေသာက္ 500mg တေန႔ ၂-၃ ၾကိမ္၊
o Antifungals Cream and Lotion လိမ္းေဆး တေန႔ ၂ ၾကိမ္၊ ၂-၆ ပါတ္။
o Ketoconazole (Nizoral) တခါေသာက္ 200-400 mg တေန႔ ၄ ၾကိမ္၊

Dr. တင့္ေဆြ
၃ဝ-၁၂-၂ဝ၁ဝ

Pain နာတာကို ဘယ္လိုစာဖြဲ႔မလဲ

အဂၤလိပ္စာလံုးေလးေတြ မထည့္မျဖစ္ပါ။ ေဆာရီး။ ၁။ ဆရာ မဂၤလာပါရွင့္ က်မအသက္၂၉နွစ္ပါ အပ်ိဳပါ က်မမွာ ခဏခဏဗိုက္အယ္လိုက္ အစားပ်က္လိုက္ တလွည့္စီျဖစ...