Dr, I would like to know about Grinding Teeth. What is cause by? And how can I do for not grinding teeth when sleeping deeply in night time. How can I protect not for not to grinding teeth?
အိပ္ေနတံုး ေန႔ျဖစ္ျဖစ္ ညျဖစ္ျဖစ္ သိစိတ္နဲ႔ျဖစ္ျဖစ္ မသိစိတ္နဲ႔ျဖစ္ျဖစ္ သြားၾကိတ္တာကို ေျပာတာပါ။ Bruxism လို႔လဲ ေဆးစာမွာ ေခၚတယ္။
ကိုယ္က်န္းမာေရးနဲ႔ေရာ သြားက်န္းမာေရပါ ဆိုင္တယ္။ အေၾကာင္းရင္ အမ်ိဳးမ်ိဳး ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ စိတ္ဖိအားကို အရင္ဆံုး သတၲဳခ်တယ္။ သြားဆရာဝန္ကေတာ့ သြားေန တခုနဲ႔တခု အေနမက်လို႔ ျဖစ္တာလို႔ ေျပာမယ္။ ကေလးေတြလဲ ၁၅-၃ဝ% ျဖစ္တာဘဲ။ အက်င့္လိုပါေနတာလဲ ရွိတယ္။ ငယ္သြားရွိတံုးအက်င့္ရွိတာ သိပ္စိုးရိမ္စရာ မလိုပါ။
Reflex တံု႔ျပန္မႈ မဟုတ္ဘူး Habit အက်င့္လို႔ ေထာက္ျပတာ ရွိတယ္။ အိပ္ေရး မမွန္တာေၾကာင့္လဲ ျဖစ္ရတယ္။ အရက္၊ Antidepressants စိတ္မက်ေဆးေတြကေန ပိုဆိုးေစႏိုင္တယ္။ နာတာရွည္ ျဖစ္ေနသူေတြမွာ သြားကိုလာ ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ ကေလးေတြမွာ အေအးမိတာ၊ ပိုးဝင္တာေတြေၾကာင့္ ဆက္ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• ကုေပးရတာရဲ႕ရည္ရြယ္ခ်က္က သြားေတြကို ထိခိုက္တာ နည္းေစဘို႔ ျဖစ္တယ္။
• Mouth guards and splints ဆိုတာေတြ အသံုးခိုင္းတယ္။ ေဒၚလာ ၂ဝ ကေန ၁ဝဝဝ ေပးရသတဲ့။
• Taste-based biofeedback method ကုနည္းတမ်ိဳးလဲရွိတယ္။ ပိတ္ထားတဲ့အိတ္ေလးထဲမွာ မၾကိဳက္မဲ့အရသာ Hot sauce, Vinegar, Denatonium benzoate ထည့္ေပးထားလို႔ သြားၾကိတ္ရင္ အိတ္ကေပါက္ထြက္ျပီး လူက သတိ ရွိလာေစဘို႔ ရည္ရြယ္တာျဖစ္တယ္။
• Botulinum toxin (Botox) ေဆးထိုးနည္းလဲ သံုးတယ္။
• Caffeine ေကဖင္းေတြပါတဲ့ Colas ကိုလာ၊ Chocolate ေခ်ာ့ကလက္နဲ႔ Coffee ေကာ္ဖီေလ်ာ့ စားေသာက္ပါ။
• Chewing gum ပီေက ဝါးတာ ဆင္ျခင္ပါ။
• အရက္ ေလ်ာ့ပါ။
• စားစရာ မဟုတ္တာေတြ ဥပမာ ခဲတံကိုက္တဲ့အက်င့္ ေဖ်ာက္ပါ။ ေနရင္း-ထိုင္ရင္ သြားၾကိတ္တဲ့ အက်င့္ ေျပာင္းပါ။
• Stress စိတ္ဖိအား မ်ားေနရင္ ေလ်ာ့ပါ။ ေဖ်ာက္ပါ။
• သြားအထူးကု-ဆရာဝန္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။
Dr. တင္ေဆြ
၂၆-၂-၂ဝ၁၁
ေဟမိုဂလိုဗင္ အီး အေၾကာင္း သိပါရေစဆရာ။ မိဘက သယ္ေဆာင္သူ ျဖစ္ေနရင္ ကေလးေတြမွာ ဘယ္လို သက္ေရာက္ႏိုင္ပါသလဲ။ ဘယ္လို ကုသ တားဆီး သက္သာေအာင္ လုပ္လို ့ရႏိုင္ပါသလဲ သိပါရေစ။
Hemoglobin E (HbE) ဆိုတာ ပံုမွန္ မဟုတ္ထဲ့ (ဟီမိုဂလိုဘင္) ျဖစ္တယ္။ (ဟီမိုဂလိုဘင္) ဆိုတာက ေသြးနီဥထဲမွာရွိျပီး၊ အသက္ရွဴတဲ့ထဲက ေအာက္စီဂ်င္ကို အသံုးျပဳႏိုင္တဲ့ သံဓါတ္နဲ႔ လုပ္ထားတာ ျဖစ္တယ္။ အေရးပါလွတယ္။
Homozygous အမ်ိဳးအစား ရွိသူေတြမွာ Mild hemolytic anemia ေသြးအားနည္းေရာဂါ နဲနဲရွိေနတတ္တယ္။ Spleen ေဘလံုး ၾကီးေနႏိုင္တယ္။ Heterozygous အမ်ိဳးအစားက ဘာလကၡဏာမွ မျပပါ။ Hb A နဲ႔ Hb S ျပီးရင္ တတိယ အမ်ားဆံုး ျဖစ္တယ္။ အသားမဲေတြနဲ႔ ေတာင္အာရွမွာ ေတြ႔ရတာ မ်ားတယ္။ Electrophoresis ဓါတ္ခြဲ-စမ္းသပ္နည္းနဲ႔သာ ေရာဂါကို ခြဲျခားလို႔ရတယ္။ Homozygous ရွိသူေတြမွာ ေရာဂါရွိလာရင္ ေသြးသြင္းေနရမယ္။
မိသားစုလိုက္ျဖစ္ရတယ္။ တားဆီးလို႔ေတာ့ မရပါ။ ေရာဂါလို႔ မသတ္မွတ္ပါ။ Iron deficiency anemia သံဓါတ္နည္း-ေသြးအားနည္း ေရာဂါလဲ ရွိမေနေအာင္ လုပ္ရမယ္။ သံဓါတ္ေဆး-အစာ ေပး-ေၾကြးမယ္။ ေသြးအထူးကုဆရာဝန္နဲ႔ ျပသ-ကုသရမယ္။
Hemoglobins (ဟီမိုဂလိုဘင္) အမ်ိဳးေပါင္း ရာနဲ႔ရွိတယ္။ Hemoglobin A, Hemoglobin A2 နဲ႔ Hemoglobin F ေတြက ပံုမွန္ေတြျဖစ္တယ္။ Hemoglobin S, Hemoglobin C နဲ႔ Hemoglobin E ေတြက ပံုမွန္မဟုတ္ဘူး။ Hemoglobin Constant Spring, Hemoglobin H နဲ႔ Hemoglobin Barts ေတြလဲ ရွိေသးတယ္။
Hemoglobin S ကေန မ်ိဳးဗီဇရလို႔ Sickle/beta-thalassemia ေရာဂါျဖစ္မယ္။
Hemoglobin Constant Spring ကေန မ်ိဳးဗီဇရလို႔ Alpha thalassemia ေရာဂါျဖစ္မယ္။
Hemoglobin E ကေန မ်ိဳးဗီဇရလို႔ Hemoglobin E/beta-thalassemia ပိုဆိုးတဲ့ ေရာဂါျဖစ္မယ္။
E ß-thalassemia ေသြအားနည္းေရာဂါ မွာ ရက္တိုနဲ႔ နာတာရွည္ျဖစ္မယ္။ ဆိုးဝါးသူေတြမွာ အသဲနဲ႔ ေဘလံုးၾကီးမယ္။ ေသြးခဲပိတ္တာ ျဖစ္ရင္ ေဘလံုး ထုတ္ျပစ္ရမယ္။ လူၾကီးထြားတာ ေႏွးမယ္။ လိင္ပိုင္းေျပာင္းလဲတာ ေႏွးတတ္တယ္။ အရိုးတခုခု ျဖစ္တတ္တယ္။ သံဓါတ္ ကဲေနတာလဲ ျဖစ္တတ္တယ္။ ႏွလံုး-အဆုပ္ေရာဂါ ဝင္တတ္တယ္။
Dr. တင္ေဆြ
၂၃-၂-၂ဝ၁၁
