က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

• (ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္

Saturday, February 19, 2011

Neck Lumps လည္ပင္း အလံုးအက်ိတ္

ကၽြန္ေတာ့္ သားေလးက (၆)ႏွစ္ရွိပါၿပီ။ သူ႔အသက္ (၅) ႏွစ္ေလာက္မွာ လည္ပင္းရဲ႕ညာဖက္ အေပၚနား ခ်ိဳင့္ခြက္ေလးထဲမွာ ရုတ္ခ်ည္း ထိခိုက္မႈ တစ္စံုတစ္ရာမရွိဘဲ ေဖါင္းလာပါတယ္။ ျဖစ္စမွာ အေပၚယံက စိမ္းေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကေလးမွာ နာတာ က်င္တာေတာ့ ဘာမွမျဖစ္ပါဘူး။ စိတ္ပူတာနဲ႔ ကေလးအထူးကုေတြန႔ဲ ျပေတာ့ အရည္အိတ္ (သို႔) ေသြးေၾကာထံုးတယ္ ေျပာပါတယ္။
ေဆးေသာက္လို႔ ေပ်ာက္မွာ မဟုတ္တ့ဲအတြက္ ခြဲစိတ္ရမယ္ ေျပာတာန႔ဲ ကေလးခြဲစိတ္ ဆရာဝန္ၾကီးနဲ႔ ျပခ့ဲပါတယ္။ ေသြးစစ္ ဓါတ္မွန္ရိုက္ေတာ့ အဆုတ္ မေကာင္းဘူး (ဓါတ္မွန္အရ) ဆိုၿပီး၊ အဆုတ္ေဆး ေကၽြးၿပီး ေကာင္းမွခြဲၾကတာေပါ့ ဆိုတာန႔ဲ (ခြဲစိတ္တ့ဲအခါ ကေလးမွာ အဆုတ္ မေကာင္းရင္ တစ္ျခား ကိစၥေတြ) ပါလာမွာ စိုးလို႔ ဆိုၿပီး ရွင္းျပပါတယ္။ ေဆးေကၽြးလို႔ (၆) လျပည့္ေတာ့ ကေလး အထူးကု ဆရာဝန္က ဓါတ္မွန္ ၾကည့္ၿပီး၊ ရၿပီ ခြဲစိတ္ ဆရာဝန္ၾကီး ဆီသြားျပန္ျပပါဆိုလို႔ ျပန္ျပေတာ့လဲ ဓါတ္မွန္ ၾကည့္ၿပီး အဆုတ္ကို မၾကိဳက္တာနဲ႔ တစ္ခါ အဆုတ္ေဆး ေကၽြးဖို႔ ေျပာလာတာနဲ႔ ေဆးက ငယ္စဥ္ကတစ္ခါ၊ ခုတစ္ခါ ဆိုေတာ့ ႏွစ္ခါျဖစ္ေနတာနဲ႔ မေကၽြးေတာ့ဘူးဆိုၿပီး ဆံုးျဖတ္လိုက္ပါတယ္။ ဒီလိုေနရင္းကေန ေန႔စဥ္ေတာ့ ၾကည့္ေနတာပါ။ တစ္ေန႔ ေရခ်ိဳးရင္း ၾကည့္ေတာ့ အဲဒီအဖုေလး ဆိုေပမယ့္ ေတာ္ေတာ္ေလး ေဖာင္းတက္ေနတာပါ။ အဲဒီအဖုေလး မရွိေတာ့တာ ေတြ႔ရလို႔ မိသားစုလည္း ေတာ္ေတာ္ကို ဝမ္းသာသြားပါတယ္။ အဲဒီရက္မွာ ထူးျခားတာဆိုလို႔ သူ႔အဖြားနဲ႔ လမ္းေလွ်ာက္ လိုက္တယ္ လက္ကို လႊဲေလွ်ာက္တယ္။ ေနာက္ၿပီး ေက်ာပိုးအိတ္ မလြယ္ဘဲ ေဘးလြယ္အိတ္ကို ေျပာင္းလြယ္ျဖစ္တယ္။ သိခ်င္တာက (၁) ခုေပ်ာက္သြားတာ ေနာက္ျပန္ျဖစ္လာတာလား။ (၂) ဘာလို႔ ဒီလိုမ်ိဳး ခ်က္ျခင္း ျဖစ္လာၿပီး ဘာလို႔ ခ်က္ျခင္းဆိုသလို ျပန္ေပ်ာက္သြားတာလဲ ဆိုတာပါ။ ကေလးကေတာ့ က်န္းမာပါတယ္။

လည္ပင္းမွာ အလံုး-အက်ိတ္ေပၚတာ မၾကာခဏ ေတြ႔ရရတတ္ပါတယ္။ ငယ္သူနဲ႔ ရြယ္သူေတြမွာ အျဖစ္မ်ားၾကတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္တဲ့ေရာဂါေတြ စာရင္းခ်ပါမယ္။
1. Abscess ျပည္တည္နာ၊
2. Allergic reactions (အလာဂ်ီ) တခုခုနဲ႔ မတည့္တာ၊
3. Bacterial pharyngitis လည္ေခ်ာင္းနာ၊
4. Cancer of the thyroid သိုင္းရြိဳက္-ကင္ဆာ၊
5. Carotid aneurysm (ကေရာတစ္) ေသြးလႊတ္ေၾကာ ေဖါင္းျခင္း၊
6. Cat scratch disease ေၾကာင္ကုတ္ေရာဂါ၊
7. Congenital cervical rib ေမြးရာပါ လည္ပင္းနံရိုး၊
8. Congenital sternomastoid tumor ေမြးရာပါ ၾကြက္သား အက်ိတ္၊
9. Focal myositis of the sternomastoid ၾကြက္သားေရာင္ေရာဂါ၊
10. Glandular fever အက်ိတ္ေရာင္ အဖ်ား၊
11. Goiter လည္ပင္းၾကီး၊
12. Graves' disease လည္ပင္းၾကီး-ေဟာ္မုန္းမ်ားေရာဂါ၊
13. Herpes infections ေရယံု၊
14. HIV (အိတ္ခ်္အိုင္ဗြီ)
15. Hodgkin's disease လည္ပင္းအက်ိတ္-ကင္ဆာ၊
16. Leukemia လူကီးမီးယား ေသြးအားနည္းေရာဂါ၊
17. Lipoma အဆီက်ိတ္၊
18. Lymphoma တက္ေစ့ ကင္ဆာ၊
19. Mouth cancer ခံတြင္းကင္ဆာ၊
20. Mumps ပသိေရာင္ေရာဂါ၊
21. Rubella (German measles) ဂ်ာမန္ ဝက္သက္ေရာဂါ၊
22. Salivary gland tumor တံေတြးထြက္ အက်ိတ္အလံုး၊
23. Sebaceous cyst အေရျပား ေခြ်းထြက္အိတ္ အက်ိတ္၊
24. Spontaneous apical lung herniation အဆုပ္ထိပိုင္း အထက္ကြ်ံျခင္း၊
25. Stone in salivary duct တံေတြးထြက္ျပြန္ ေက်ာက္၊
26. Strep throat လည္ေခ်ာင္းနာ၊
27. Submandibular tumor ေမးရိုးေအာက္ အလံုး၊
28. Swollen Lymph Nodes တက္ေစ့ေရာင္၊
29. Thyroglossal cyst ေမြးရာပါ လည္ပင္းၾကီး-အက်ိတ္-အိတ္၊
30. Thyroid cancer လည္ပင္းၾကီး-ကင္ဆာ၊
31. Thyroid nodule လည္ပင္းၾကီး ကင္ဆာမဟုတ္ အက်ိတ္၊
32. Tonsillitis အာသီးေရာင္၊
33. Tuberculosis တီဘီ-အက်ိတ္၊

Neck Lumps and Bumps အမ်ားအားျဖင့္ ကင္ဆာမဟုတ္-အက်ိတ္ေတြ ျဖစ္တယ္။ Malignancy ကင္ဆာနဲ႔ Chronic infection နာတာရွည္ ပိုးဝင္တာေတြကေန ဆက္ျဖစ္တာလဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ရက္သတၲ ၃ ပါတ္ထက္ ေစာတာေတြဟာ သူ႔အလိုလို သက္သာ ေပ်ာက္ကင္းႏိုင္တဲ့ ေရာဂါပိုးဝင္တာ ျဖစ္မယ္။ ၄ ပါတ္မွ မေပ်ာက္ရင္ ဆရာဝန္ျပပါ။

အလံုး-အက်ိတ္-အနာ မွန္သမွ် စမ္းသပ္တဲ့အခါ မ်က္စိနဲ႔ စရျပီး၊ လက္နဲ႔ အေသအေျခာ စမ္းရပါတယ္။ ေနရာ၊ အေရာင္၊ အရြယ္အစား၊ ပံုသဏၭာန္၊ အေပ်ာ့-အမာ၊ အပူ-အေအး၊ ေရြ႕ရ-မရ၊ နာ-မနာ ဆိုတာေတြ သိေအာင္ လုပ္ရပါတယ္။

ေနရာဆိုတာမွာ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြနဲ႔ တိတိက်က် သတ္မွတ္ထားတဲ့အတိုင္း ေရးမွတ္ရတယ္။ ေဆးပညာ သင္သူေတြသာ လိုအပ္တာမို႔ မေရးေတာ့ပါ။ ေမးတဲ့သူ ေရးသလို “လည္ပင္းရဲ႕ ညာဖက္ အေပၚခ်ိဳင့္ခြက္ေလးထဲမွာ” ဆိုတာ အေတာ္ သေဘာေပါက္ႏိုင္ပါတယ္။ “လည္ပင္း ေအာက္ေျခ၊ ညာဘက္ျခမ္း၊ ညွပ္ရိုးရဲ႕ အလယ္-အရင္း-အဖ်ား အထက္နား၊ လက္သန္း တလံုးေလာက္မွာ” လို႔ ဆိုရင္ ပိုတိက်လာမယ္။ ဘဲဥပံု၊ လူၾကီးလက္မ တဆစ္ေလာက္၊ ခပ္မာမာ ဆိုတာပါ ထပ္ျဖည့္ရင္ ဆရာဝန္မ်က္စိထဲ ပိုျမင္လာႏိုင္တယ္။

• အလံုးဟာ အေရျပားနဲ႔ တဆက္ထဲ၊ အေရျပားထဲမွာဆိုရင္ Sebaceous cyst ေခြ်းထြက္အိတ္-အက်ိတ္ နဲ႔ Lipoma အဆီ-အက်ိတ္ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• အလံုးက အလယ္တည့္တည့္ေလာက္မွာ ပါးစပ္က မ်ိဳတဲ့အခါ ဒါမွမဟုတ္ လွ်ာထုတ္လို႔ အလံုးက ေရြ႕လာရင္ ေမြးရာပါ လည္ပင္ၾကီးအိတ္နဲ႔ လွ်ာဆက္ေနတဲ့ျပြန္ Thyroglossal duct ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အထဲမွာ အရည္ရွိမယ္။ ပိုးမဝင္ရင္ အနာဘူး။
• Lymph nodes တက္ေစ့ေရာင္တာ အေတာ္မ်ားမ်ားျဖစ္ၾကတယ္။ နဲနဲနာမယ္၊ မာတင္းတင္း ရာဘာလိုေနမယ္၊ ကိုင္ျပီး ေရြ႔ရင္ ရခ်င္ရမယ္၊ မရတာလဲရွိမယ္။ တက္ေစ့ ေတြ႔ရင္ ပါးစပ္၊ တံေတြးထြက္အိတ္ေတြ ဆက္စစ္ပါ။ ကင္ဆာ၊ အနာ ရွာပါ။
• ကေလးေတြဆိုရင္ အာသီးေရာင္ဘူတာေမးပါ။ မ်က္ႏွာ-လည္ပင္း အနာျဖစ္ဘူးသလား။
• လည္ပင္းၾကီး-အက်ိတ္ဆိုရင္ မ်ိဳးခ်ခိုင္းေတာ့ အထက္-ေအာက္ ေရြ႕လိမ့္မယ္။
• Dermoid cyst ဆိုတာ အေရျပားမွာ အိတ္ေလးနဲ႔အက်ိတ္၊ ခြဲရင္ အထဲမွာ အေမႊးလို၊ ေခြ်းလိုပါေနတာေတြ႔မယ္။
• ေမးရိုးေအာက္နား အက်ိတ္ေတြက လူၾကီးဆိုရင္ မာျပီး၊ မနာရင္ ကင္ဆာ၊ လူငယ္-ကေလးေတြဆိုရင္ တီဘီ၊ (အင္ဖက္ရွင္)၊ Salivary calculus တံေတြးထြက္လမ္း-ေက်ာက္ စတာေတြ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• မ်ိဳခ်ခိုင္းလို႔ မေရြ႔တာက Salivary gland swelling တံေတြးထြက္အိတ္၊ Branchial cyst ေမြးရာပါ (ဘရန္ခီရယ္) အိတ္၊ Cystic hygroma ေမြးရာပါ (ဆစ္စတစ္-ဟိုက္ဂရိုးမား) အလံုး၊ Carotid aneurysm (ကေရာတစ္) ေသြးလႊတ္ေၾကာ ေဖါင္းတာ၊ Carotid body tumour (ကေရာတစ္) အက်ိတ္၊ Sternomastoid tumour (စတာႏို-မတ္စရြိဳက္) ၾကြက္သားအလံုး (ေမြးတံုးက ထိခိုက္မိတာ)၊ Laryngocoele ေလျပြန္အိတ္ (ေလမႈတ္ရင္ ပိုေဖါင္းတာမယ္)၊
• အက်ိတ္တခုမက ေတြ႔တာဆိုရင္ TB တီဘီ၊ Glandular fever အက်ိတ္ေရာင္အဖ်ား၊ HIV (အိတ္ခ်္အိုင္ဗြီ)၊ Lymphoma (လင္ဖိုးမား-တက္ေစ့ကင္ဆာ) Metastases တေနရာမွာ ကင္ဆာျဖစ္လို႔ ျပန္႔လာတာ တခုခု စဥ္းစားပါ။ တျခားေနရာက တက္ေစ့ေတြလည္း စစ္ေဆးပါ။ ဥပမာ ခ်ိဳင္း၊ ေဘလံုး၊ အသဲ၊
• Cervical rib ေမြးရာပါ လည္ပင္းနံရိုး၊
• Subclavian artery aneurysm လည္ပင္း (ဆပ္ဖ္ကေလးဗီးယမ္း) ေသြးလႊတ္ေၾကာ ေဖါင္းတာ၊
• Pharyngeal pouch ေမြးရာပါ (ဖရင္ဂ်ီရယ္-ေပါက္ခ်္)၊

ဒီေတာ့ ျဖစ္ႏိုင္တာေတြထဲက တခုခ်င္း ဖယ္ထုတ္နည္းနဲ႔ စကာတင္းေရြးရမယ္။ လိုေသးတဲ့ စမ္းသပ္ စစ္ေဆးတာေတြ လုပ္ရလိမ့္မယ္။ တျခား က်န္းမာေရး အေျခအေနေတြလည္း ၾကည့္ရမယ္။ အေလးခ်ိန္က်လာ၊ ညေခြ်း ထြက္တာ၊ ကိုယ္ပူတာ၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေသြးစစ္၊ သလိပ္စစ္၊ အသာစထုတ္စစ္။

ကေလးေတြမွာ တီဘီ အျဖစ္မ်ားၾကတယ္။ ကေလးေတာင္ မဟုတ္ပါ။ မၾကာေသးခင္က အရြယ္ေကာင္း မိန္းကေလး ႏွစ္ေယာက္မွာ လာေတြ႔ေသးတယ္။ တေယာက္က ဓါတ္ပံုနဲ႔ ပို႔ေပးတယ္။ တေယာက္က ဒီမွာတင္ေတြ႔တယ္။ တီဘီ ျဖစ္တာ ေဆးပါတ္လည္ရင္ ေပ်ာက္သြားပါတယ္။ တီဘီ အက်ိတ္က မခြဲရတတ္ပါ။ ပိုးမရွိေတာ့ေပမဲ့ အက်ိတ္က ေတာ္ေတာ္နဲ႔ မေပ်ာက္ရွိလဲ ကိစၥမရွိပါ။ သက္သာလာတာနဲ႔ လူက ဝလာမယ္။ စားလာမယ္။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ တိုးတာဟာ ေရာဂါအေျခအေန ေကာင္းလာတာကို ျပတယ္။

ငယ္ငယ္တံုးက ႏွာေစး၊ ႏွာရည္ယိုတာကေန တီဘီပိုး၊ တျခားပိုးေတြ ဝင္လာခဲ့မယ္။ အဲဒီကေန တက္ေစ့ (လင့္ဖ္-ႏုတ္) ေတြဆီ ေရာက္လာတယ္။ အာသီးလဲ ေရာင္မယ္။ တက္ေစ့ေရာင္တာမွာ အမ်ားၾကီး လိုက္ေရာင္တာနဲ႔ ေနရာကြက္ ေရာင္တာ ႏွစ္မ်ိဳးျဖစ္ႏိုင္တယ္။
1. Generalised Tubercular Lymphadenitis မ်ားေသာအားျဖင့္ လည္ပင္းအက်ိတ္ေတြမွာ လာျဖစ္တယ္။ နာတာရွည္ သေဘာ ျဖစ္တာ မ်ားတယ္။ အဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြဆီ ေရာဂါ မေရာက္တတ္ဘူး။ ကေလးက အစားပ်က္၊ သိပ္မေဆာ့ႏိုင္၊ ပိန္၊ လွ်ာကြဲ၊ နဲနဲကိုယ္ပူ၊ ညေနပိုင္းမွာ ပူတာမ်ားတယ္။ ေခါင္းေခြ်းထြက္မယ္။
2. Local Tubercular Adenitis အျဖစ္မ်ားတယ္။ လည္ပင္းမွာဘဲ အမ်ားဆံုးျဖစ္တယ္။ ကေလး-လူၾကီးျဖစ္မယ္။

အက်ိတ္က တေျဖးေျဖး ၾကီးလာမယ္။ တခ်ိဳ႕ၾကက္ဥေလာက္ ရွိတယ္။ ေရာင္တဲ့လကၡဏာေတြရွိလာမယ္။ နီ-နာ-မာ-ပူ-ေရာင္။ တခ်ိဳ႕မွာ ျပည္တည္လာတယ္။ ျပည္အေရာင္ မတူတာေတြရွိႏိုင္တယ္။

တခ်ိဳ႕ ကေလး-လူငယ္ေတြမွာ ဗိုက္ထဲက တက္ေစ့မွာ လာျဖစ္ၾကတယ္။ Tabes Mesenterica ေခၚတယ္။ တခ်ိဳ႕မွာ အူသိမ္ တီဘီနဲ႔ ေရာေနတယ္။ ဗိုက္နာ-ဖ်ားလို႔ စစ္ရင္းမွ ေတြ႔လာတတ္တယ္။ ဝမ္းပ်က္တာ၊ အားယုတ္တာေတြလဲ ရွိမယ္။ အူတီဘီ ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ ဗိုက္ကို ေသေသျခာျခာစမ္းရင္ ဂ်ံဳနယ္ေနရသလိုရွိတယ္။ မ်က္တြင္းခ်ိဳင့္ေနတတ္တယ္။ အသားအေရ ေျခာက္မယ္။
တီဘီ အက်ိတ္ေရာင္သူေတြက သူမ်ားကို မကူးစက္ပါ။ သလိပ္ထဲ ပိုးေတြ႔တာနဲ႔ ေရာေနရင္သာ သူမ်ားကို ကူးႏိုင္တယ္။ တီဘီဆိုတာ ပိုးပါတဲ့ ႏြားႏို႔ကေနလဲ ကူးစက္လာႏိုင္တယ္။ ကေန႔ေခတ္မွာ တီဘီ ေဆးေတြ အလြန္ထိေရာက္ပါတယ္။ ၃ လ၊ ၆ လ၊ ၉ လ၊ ကုရပါတယ္။ Isoniazid, Rifampin, Pyrazinamide နဲ႔ Ethambutol ေတြက အသံုးမ်ားတယ္။ ေဆး အနည္းဆံုး ၂ မ်ိဳးတြဲေပးတယ္။ တခ်ိဳ႕ ၄ မ်ိဳး တြဲေပးရတယ္။

လည္ပင္းအက်ိတ္ကို မခြဲရတာ မ်ားပါတယ္။ ရုတ္တရက္ သက္သာသြားတာမ်ိဳးဟာ အက်ိတ္အိတ္ထဲမွာ အရည္ ရွိခ့ဲရာကေန ခမ္းသြားလို႔ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အဆုပ္တီဘီေၾကာင့္ ဒီမွာလာျဖစ္တာ ဟုတ္ႏိုင္သလို တျခားဟာလဲ ျဖစ္ႏိုင္ေသးပါတယ္။ Biopsy အသားစ ထုတ္စစ္တာ မလုပ္ဘဲနဲ႔ ဒီအက်ိတ္ဟာ ဘာလို႔ အတိအက် ေျပာမရပါ။ ကေလးက်န္းမာတာ ဝမ္းသားစရာပါ။

Dr. တင့္ေဆြ
၁၉-၂-၂ဝ၁၁