က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

• (ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္

Friday, November 8, 2013

Tattoo တက္တူး

ကြ်န္ေတာ္တို႔ အရပ္အေခၚ စက္တံေရာဂါနဲ႔ မွင္ေရာဂါအေၾကာင္းေလး သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ ေက်းဇူးျပဳၿပီး ေျဖၾကား ရွင္းလင္းေပးေစခ်က္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ။

ေဆာရီး။ ဒီအသံုးေတြက တေနရာတမ်ိဳး။ ျဖစ္ေန-ခံစားေနရတာကို ေျပာပါ။ ဒါလဲမွန္းဆရမွာဘဲ။ မႏွစ္ေလာက္က မွင္အေၾကာင္း တေယာက္လဲေမးလို႔ မွန္းေျဖခဲ့ဘူးေသးတယ္။

က်ေနာ္က (႕႕႕႕႕) ေဆးတကၠသိုလ္ (႕႕႕႕႕) နွစ္ကပါ။ မြန္ျပည္နယ္က အေဒၚၾကီး၊ အမၾကီးေတြ ေျပာေနတဲ့ေရာဂါ၊ သူတို႔အေခၚ ''မွင္'' တဲ့။ အေဒၚ-အေမ-အမ်ိဳးေတြမွာ အဲ့ဒီ မွင္ ျဖစ္ေနတယ္ ဆိုတဲ့စကားက ခဏခဏ ၾကားေနရတယ္။ သူတို႔က အဲ့ဒီ မွင္ ဆိုတာကို လက္ဖမိုး ေနရာေတြကို မွင္ထိုးတဲ့ ေၾကးခြ်န္နဲ႔ ထိုးၾကတယ္။ ငယ္ငယ္တုန္းက ျမင္ဖူးတာပါ။ လက္ဖဝါး ေျခဖဝါးေတြမွာ ေယာင္လာတယ္။ အဲ့ဒါေတြက ေနရာ ေရႊ႕ေနတယ္။ တခါခါ ေက်ာထိပါ ေရာက္တယ္ ေျပာတယ္။ အရပ္ထဲမွာေတာ့ မွင္ ဗိုက္ထဲ ေရာက္ရင္ ေသတယ္လို႔လဲ ေျပာေနၾကတယ္။ (႕႕႕႕႕) မွာ ေရာက္ေနတဲ့ ညီမကပါ သူမွင္ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ဖုန္းနဲ႔ ေျပာလာတယ္။ ဆရာဝန္နဲ႔ ျပၾကည့္ေပါ့ဆိုေတာ့ ဆရာဝန္က Gout လို႔ ေျပာတယ္တဲ့။ အဲ့ဒီ မွင္နဲ႔ ပက္သက္ျပီး ဆရာဝန္ေပါက္ေတြအတြက္နဲ႔ ျပီးေတာ့ အမ်ားလဲ ဗဟုသုတ ရေအာင္ ေရးေပးပါ။

“မင္” ဆိုတာ “မွင္” လို႔ အသံထြက္ရတယ္၊ အဓိပၸါယ္က “ေရးျခစ္၊ ပံုႏွိပ္၊ ထိုးႏွံရာတြင္ သံုးေသာ အေရာင္ရွိ အရည္၊ အေစး” လို႔ ျမန္မာအဘိဓာန္က ဆိုပါတယ္။ “မင္ေၾကာင္” ဆိုတာ “မွင္ေဂ်ာင္” လို႔ အသံထြက္ရတယ္၊ အဓိပၸါယ္က “စုတ္ျဖင့္ မင္တို႔၍ ကိုယ္ခႏၶာတြင္ ထိုးႏွံထားသည့္ အရုပ္၊ စာလံုး စသည္” လို႔ပါတယ္။

အမွန္က Tattoo သာ ျဖစ္ပါမယ္။ Indelible ink ဖ်က္မရတဲ့ မင္နဲ႔ အေရျပားရဲ႕ Dermis layer (ဒါးမစ္) အလႊာမွာ ေရးထိုးရပါတယ္။ ထိုးကြင္း-မင္ေၾကာင္ ထိုးၾကတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။
1. Decorative အဆင္တန္းဆာ၊
2. Spiritual uses အစြမ္းတန္ခိုး ေမွ်ာ္ကိုးလို႔၊
3. Identification သတ္သတ္မွတ္မွတ္ ျဖစ္ေစဘို႔၊ (Nazi concentration camp နာဇီ အက်ဥ္းစခန္း)၊
4. Cosmetic လွခ်င္ပခ်င္လို႔၊ (Permanent makeup ရာသက္အန္ မိတ္ကပ္)၊
5. Medical ေဆးသံုး၊ (ေခတ္သံုး = ဓါတ္ကင္ရာ၊ ေရွးသံုး = ေျမရွိဳး-မိုးပ်ံအစြမ္း)၊
6. Fraternal/Social အုပ္စု-အသင္းဝင္ သတ္မွတ္ခ်က္၊ (Brotherhood, Secret society အသင္းဝင္)။

Tattooing လုပ္ရတယ္ဆိုတာ Pigment မင္ (ေဆးရည္) ကို Epidermis (အပီဒါးမစ္) ေအာက္မွာရွိတဲ့ (တစ္ရွဴး) ထဲ ေရာက္ေစရတယ္။ Foreign material ကိုယ့္ပစၥည္းမဟုတ္တဲ့ တစိမ္းသက္သက္သာ ျဖစ္လို႔ သူ႔ဆီကို Immune system ေရာဂါျပီးစနစ္ထဲက Phagocytes (ေဖဂိုဆိုက္) ေတြကေန ဝိုင္းအံုလာၾကမယ္။ အနာက်က္လာခ်ိန္မွာ ပ်က္စီးသြားတဲ့ (အပီဒါးမစ္) ေတြ ကြာက်မယ္။ သူ႔မ်က္ႏွာျပင္က မင္ေတြ ပါသြားမယ္။ အတြင္းထဲမွာ Granulation tissue အသားႏု တက္လာျပီး၊ Connective tissue တြယ္ဆက္-တစ္ရွဴးေတြ ျဖစ္လာေစတယ္။

အဲဒီအခါ အေပၚလႊာ Upper dermis က ေျပာင္းလဲသြားျပီ ျဖစ္တယ္။ Pigment ေတြဟာ Fibroblasts (ဖိုက္ဘရိုဘလပ္စ္) ေတြထဲမွာ ပိတ္မိေနသလို ျဖစ္ေနတယ္။ အစမွာ Stable တည္ျငိမ္ေနတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေရရွည္ ဆယ္စုႏွစ္ေတြ ၾကာလာရင္ Pigment ေဆးေတြဟာ Deeper into the dermis နက္တဲ့ အတြင္းလႊာထဲကို Migrate ကူးဝင္လာႏိုင္တယ္။

Health risks က်န္းမာေရး-အႏၲရာယ္ ဘာေတြ ရွိသလဲ။
• Infection ေရာဂါဝင္တာ၊
• Allergic reactions မတည့္တာေတြ ရႏိုင္တယ္။
• Single-use items တခါသံုး သံုးတာ မဟုတ္ရင္၊ Sterilization ပိုးသန္႔နည္းသံုးတာ မလုပ္ရင္ ဆိုးဝါးတာေတြ ျဖစ္ေစမယ္။
• ျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိတဲ့ ကူးစက္ေရာဂါ စာရင္းထဲမွာ Surface infections of the skin အေရျပားနာ၊ Herpes simplex ေရယံု၊ Tetanus ေမးခိုင္၊ Fungus မိႈ၊ Hepatitis အသဲေရာင္၊ Tuberculosis တီဘီ နဲ႔ HIV ေတြ ပါတယ္။
• Tattooists ထိုးေပးသူေတြဟာ Blood-borne pathogen training သင္တန္းတက္ထားသူ ျဖစ္ရမယ္။
• MRI ရိုက္တဲ့အခါမွာ Tattoo pigments ေတြနဲ႔ Interaction ရွိတာ ေတြ႔လာရတယ္။ မင္ထဲမွာ Metal particles သတၲဳေတြ ပါလို႔ အရုပ္ထင္တာမွာ လာျပီး ျပႆနာျဖစ္တယ္။ မင္ထဲမွာ Iron oxide ပါတာမ်ားရင္ သိသာတယ္။

ေမးတာထဲမွာ ပါတာမ်ိဳးက သူမ်ားဆီမွာ Five dots tattoo ဆိုတဲ့ အစက္ ၅ စက္ကို လက္ဖမိုး လက္မနဲ႔ လက္ညွိဳးၾကား ထိုးတာမ်ိဳးနဲ႔ ဆင္တယ္။ Quincunx ေခၚတဲ့ အံစာတံုးက အစက္ ၅ စက္လိုမ်ိဳး ထိုးတယ္။ ေလးစက္က စတုရန္းပံု၊ တခုက အလယ္မွာ ရွိတယ္။ ယဥ္ေက်းမႈ တမ်ိဳးနဲ႔တမ်ိဳး အယူအဆ မတူၾကဘူး။ “ခ်စ္တဲ့သူ ကိုဆံရွည္ ေရာင္ႀကီးေဗြ။ ဒူးေပါင္႐ိုး အရင္းမွာေလ၊ ထိုးကြင္းနဲ႔ အလွသားေအ” သီခ်င္းကို ဆရာေရႊျပည္ေအး ေရးခဲ့ဘူးတယ္။ မၾကာေသးခင္က ျမန္မာေတြရဲ႕ ေရွးဓေလ့ ထိုးကြင္း အေၾကာင္း ေဆာင္းပါးေရးတဲ့သူက ဆရာဝန္တဦး ျဖစ္ပါတယ္။

Dr. တင့္ေဆြ
၁၅-၅-၂ဝ၁၁