က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Saturday, February 22, 2014

NSAIDs (2) အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးေတြကို ေလ့လာျခင္း

NSAID (Non-steroidal anti-inflammatory drugs) ေခၚတဲ့ (စတီရြိဳက္) မပါတဲ့ အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးေတြကို Systematic review with meta-analysis စနစ္တက် ေလ့လာမႈ (မက္တာ-အနာလိုက္ဆစ္) ျပဳခဲ့တယ္။ ဒီေဆးေတြေၾကာင့္ Cardiovascular risk ႏွလံုးေသြးေၾကာေရာဂါျဖစ္လာႏိုင္ေျခ အႏၠရာယ္ နဲ႔ Death ေသဆံုးမႈ ဆက္စပ္ေနတာကို ေတြ႔ရွိရတယ္။ အဲဒီေဆးေတြထဲက Naproxen ေဆးကေတာ့ အသက္သာဆံုး ျဖစ္တယ္လို႔ ၂ဝ၁၁ ဧျပီလမွာ ထုတ္ျပန္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

NSAIDs ေဆးေတြဟာ Mild to moderate pain သာမန္နဲ႔ အသင့္အတင့္ နာတာကိုေရာ Arthritis အဆစ္နာ ေရာဂါအတြက္ ေရရွည္သံုးဘို႔ အတြက္ပါ ေကာင္းေစတဲ့ မွတ္တိုင္ထားရမဲ့ ေဆးဝါးေတြ ျဖစ္တယ္။ ၂ဝဝ၄ ခုႏွစ္မွာ Cyclooxygenase-2 (COX-2) inhibitor အမ်ိဳးအစားျဖစ္တဲ့ Rofecoxib ေဆးကို ႏွလံုး-ေသြးေၾကာေရာဂါနဲ႔ ဆက္စပ္တာ သိလာရလို႔ ေစ်းကြက္ကေန ဖယ္ရွားလိုက္တယ္။

ဆက္ျပီးေတာ့ COX-2 inhibitors ေဆးေတြကိုလဲ သတိထား ေလ့လာေနခဲ့တယ္။ ေလ့လာမႈရလဒ္ေတြက အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိတယ္။ အဲလိုျဖစ္မယ္-မျဖစ္ဘူး ကံေသကမၼ ေျပာမရေသးခဲ့ဘူး။

Network meta-analysis ကေန Large-scale က်ယ္ျပန္႔တဲ့ ေလ့လာမႈ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ Randomised controlled trials လုပ္တယ္လို႔ ေခၚတယ္။ သုေတသန ေဝါဟာရနဲ႔ဆိုရင္ Patient-years ေခၚတယ္။ ေလ့လာသူေတြအားလံုးကို ေယဘုယ် က်က် ႏွစ္ေတြနဲ႔ခ်ည္ျပီး ေလ့လာ မွတ္တမ္းတင္းတယ္။ သတ္မွတ္ထားတဲ့ လူစုကိုသာ ေလ့လာမႈျပဳတာ မဟုတ္ဘူး။ အခုေလ့လာမႈဟာ 100 patient years ေက်ာ္တယ္။ ကင္ဆာလူနာေတြကို ဖယ္ထားတယ္။ စုစုေပါင္းလိုက္ရင္ စမ္းသပ္မႈေပါင္း ၃၁ ခုမွာ လူနာေပါင္း ၁၁၆၄၂၉ ေယာက္ ပါဝင္ခဲ့တယ္။ 115 000 patient years ကို follow-up ဆက္တိုက္ ေလ့လာခဲ့တယ္။

ပဌမ ေကာက္ခ်က္မွာ Myocardial infarction ႏွလံုးေသြးေၾကာပိတ္သူေတြထဲက Fatal or non-fatal မေသသူေရာ ေသဆံုးသူပါ ပါဝင္တယ္။ ဒုတိယ ေကာက္ခ်က္မွာ Haemorrhagic or ischaemic ေသြးယိုတာနဲ႔ ေသြးေကာင္းေကာင္း မေလွ်ာက္တာေတြထဲက Fatal or non-fatal မေသသူေရာ ေသဆံုးသူပါ ပါဝင္တယ္။ ဒါ့ျပင္ Cardiovascular death ႏွလံုးေရာဂါနဲ႔ ေသဆံုးသူေတြ၊ death from any cause တျခားအေၾကာင္းေတြေၾကာင့္ေသဆံုးရသူေတြ၊ Antiplatelet Trialists' Collaboration (ATC) composite outcome ေသြးမံႈနည္းတာနဲ႔ ဆက္စပ္သူေတြ ပါဝင္ေသးတယ္။

ေဆး ၇ မ်ိဳးစမ္းခဲ့တယ္။ Celecoxib, Diclofenac, Etoricoxib, Ibuprofen, Lumiracoxib, Naproxen နဲ႔ Rofecoxib ေတြျဖစ္တယ္။

Findings ေတြ႔ရွိခ်က္ေတြကေတာ့ -
• Ibuprofen, Celecoxib, Rofecoxib နဲ႔ Lumiracoxib ေတြက Placebo ေဆးမေပးဘဲေနသူေတြနဲ႔ စာရင္ Increased risk of myocardial infarction ႏွလံုး-ေသြးေၾကာပိတ္တဲ့ အႏၠရာယ္ ပိုမ်ားတယ္။
• ေဆး ၇ မ်ိဳးလံုးက Increased risk of stroke ႏွလံုး-ေသြးေၾကာေရာဂါနဲ႔ ရင္ပတ္နာတာ ပိုမ်ားတယ္။
• Naproxen ကလြဲရင္ က်န္ ေဆး ၆ မ်ိဳးလံုးက Increased risk of cardiovascular death ႏွလံုး-ေသြးေၾကာ ေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆံုးရတာ ပိုမ်ားတယ္။
• ေဆး ၇ မ်ိဳးလံုးက Increased risk of death from any cause ဘယ္အေၾကာင္းနဲ႔ျဖစ္ျဖစ္ ေသဆံုးရတာ ပိုမ်ားတယ္။
• ေဆး ၇ မ်ိဳးလံုးက Increased risk of the ATC composite outcome ေသြးမံႈနည္းတာနဲ႔ ဆက္စပ္မႈ ပိုမ်ားတယ္။

အၾကံျပဳခ်က္ -
ဆရာဝန္ေတြဟာ NSAID therapy အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆး ေပးကုသလို႔ ျဖစ္လာႏိုင္တဲ့ Gastrointestinal အသာေျခလမ္း နဲ႔ Renal risk ေက်ာက္ကပ္အေပၚ သက္ေရာက္မႈေတြကိုသာမကဘဲ Cardiovascular risk ႏွလံုး-ေသြးေၾကာအေပၚ သက္ေရာက္ႏိုင္မႈေတြပါ သတိထားရမယ္။ ဒီေဆးေတြေပးရင္လဲ Dose ေဆးအဆ နည္းနည္းကို ရက္တိုတိုသာ ေပးသင့္တယ္။

• Painkillers အနာသက္သာေဆးမ်ား http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/06/painkillers.html
• NSAIDs (1) အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးမ်ား http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/06/nsaids.html
• Narcotic Analgesics မူးယစ္ေဆးပါ အနာသက္ေသာေဆးမ်ား http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/06/narcotic-analgesics.html

Dr. တင့္ေဆြ
၂၆-၁ဝ-၂ဝ၁၁