က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

• (ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္

Sunday, November 27, 2011

Rheumatoid arthritis ေလးဘက္နာ (၂)

Jul 20, 2011 at 8:29 AM
သမီးမွာ RA positive ၿဖစ္ေနပါတယ္။ မည္သည္႔ အစားအစာမ်ားကို ေရွာင္ရမလဲ။ RA သည္ ေလးဘက္နာႏွင္႔ အတူတူဘဲလား။ အဆစ္ေတြ အားလံုး နာေနပါတယ္။ နံက္ အိပ္ရာထခ်ိန္ အဆိုးဆံုးပါ။

Arthritis အဆစ္နာ အမ်ိဳးအစားေပါင္းက ရာေက်ာ္ရွိတယ္။ ေရာဂါရာဇဝင္ နဲ႔ ဆရာဝန္ကေန စစ္ေဆးတာနဲ႔ စမယ္။ စစ္ေဆးရင္ -

1. အဆစ္ေနရာမွာ နီေနမယ္၊ ေရာင္ေနမယ္၊
2. နာေန၊ တင္းေနမယ္၊
3. အဆစ္ထဲမွာ အရည္ပိုျဖစ္လာလို႔ ေရာင္ေနမယ္၊
4. အလံုးလို-အက်ိတ္လို ျဖစ္လာမယ္၊
5. တဖက္ထဲလဲ ျဖစ္ႏိုင္၊ ဘယ္-ညာလဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္၊
6. လႈတ္ရွားရတာ အရင္ေလာက္မရ ျဖစ္လာမယ္၊
7. ကိုယ္ပူႏိုင္တယ္၊
8. အားယုတ္ေနမယ္။

အဆစ္နာျဖစ္ေနသူေတြကို ေသြးစစ္တယ္။ RF positive ဒါမွမဟုတ္ CCP ရွိေနသူဆိုတာ Rheumatoid arthritis (RA) ျဖစ္ေနတယ္ ဆိုတာကို ေသျခာေစတယ္။ မရွိတိုင္း မျဖစ္ဘူး မဟုတ္ျပန္ပါ။ ၃ဝ% မွာ RA antibodies ဆိုတာ မေတြ႔ဘူး။ အထူးသျဖင့္ ေရာဂါျဖစ္တာ ေစာေသးရင္ မရွိၾကဘူး။ Anti-CCP antibody ရွိေနသူက ပိုေသျခာတယ္။

• Blood tests = Rheumatoid Factor ၇ဝ-၈ဝ% မွာ ရွိေနမယ္။
• Erythrocyte Sedimentation Rate (ESR) ျမင့္မားေနမယ္။
• C-reactive Protein (CRP) အသင့္ကေန မ်ားေနမယ္။
• Anti-cyclic Citrullinated Peptide Antibody Test (anti-CCP) အသင့္ကေန မ်ားေနမယ္။
• Antinuclear Antibodies (ANA) အသင့္ကေန မ်ားေနမယ္။ Systemic Lupus Erythematosus ျဖစ္ေနရင္ ၉၅% ေသျခာတယ္။
• Scleroderma ျဖစ္ေနရင္ ၆ဝ-၈ဝ% ေသျခာတယ္။ Sjogren’s syndrome ျဖစ္ေနရင္ ၄ဝ-၇ဝ% ေသျခာတယ္။ Rheumatoid arthritis ဆုိရင္ ၃ဝ-၅ဝ% ေသျခာတယ္။
• Complete Blood Count လုပ္မယ္။ White blood cell ေသြးျဖဴဥ မ်ားေနႏိုင္တယ္။
• Human Leukocyte Antigens (HLA) တခ်ိဳ႕မွာ ရွိတယ္။
• Uric Acid မ်ားေနႏိုင္တယ္။ ေဂါက္ျဖစ္ေနသူေတြမွာ ေသျခာတယ္။
• X-rays ဓါတ္မွန္ နဲ႔ Magnetic Resonance Imaging (MRIs) လဲလုပ္ႏိုင္တယ္။

• Rheumatism ေလးဘက္နာ (၁) http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/06/rheumatism_08.htmlနဲ႔
• Arthritis အဆစ္နာ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2010/06/arthritis_08.htmlစာေတြကိုလဲ တြဲဖတ္ပါ။

Dr. တင့္ေဆြ
၂ဝ-၇-၂ဝ၁၁

Randomized Controlled Trial (RCT) လို႔ေခၚတဲ့ ေဆးကုသနည္းေတြရဲ႕ ထိေရာက္မႈကို စနစ္တက် ေလ့လာမႈ ျပဳျပီးထြက္လာတဲ့ ရလဒ္ေတြအရ သိရတာေတြကေတာ့ -

(၁) ထိေရာက္တဲ့ ေဆးေတြ
- Disease Modifying Anti-Rheumatic Drugs (DMARDs) = Adalimumab, Azathioprine, Chloroquine and Hydroxychloroquine, Ciclosporin (Cyclosporin A), D-penicillamine, Etanercept, Golimumab, Gold salts (sodium aurothiomalate, auranofin), Infliximab, Leflunomide, Methotrexate (MTX), Minocycline, Rituximab, Sulfasalazine (SSZ) ေဆးေတြ ေစာေစာေပးတာ သက္သာေစတယ္။
- Anti-Malarial drugs (Chloroquine and Hydroxychloroquine) ငွက္ဖ်ာေဆးေတြေပးတာ သက္သာတယ္။
- Methotrexate (ကင္ဆာေဆး) ေပးတာ သက္သာေစတယ္။
- Minocycline ေပးတာ သက္သာေစတယ္။
- Sulfasalazine ေပးတာ သက္သာေစတယ္။
- Corticosteroid ရက္တိုနဲ႔ နည္းနည္း ေပးတာ သက္သာေစတယ္။

(၂) ေကာင္းေစႏိုင္တယ္လို႔ ယူဆတဲ့ ေဆးေတြ
Auranofin ေဆးဟာ (DMARDs) ေဆးေတြေလာက္ေတာ့ မထိေရာက္ဘူး။ မဆိုးပါ။
Leflunomide ေဆးကလဲ သက္သာေလာက္မယ္လို႔ ထင္ရတယ္။ ေရရွည္ေပးတာေတာ့ မေသျခာပါ။
(DMARDs) ေဆးေတြကို တမ်ိဳးနဲ႔တမ်ိဳးတြဲေပးတာလဲ ေကာင္းႏိုင္တယ္။

(၃) မသံုးသင့္ေတာ့တဲ့ ေဆးေတြ
- Azathioprine
- Ciclosporin
- Cyclophosphamide
- Corticosteroid lone term use
- Parenteral gold
- Penicillamine

Dr. တင့္ေဆြ
၁၅-၈-၂ဝ၁၁