က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Thursday, December 2, 2010

Q and A December 2010 (2)

1. မိန္းမယူတဲ့အခါမွာေကာ သုတ္ရည္ နည္ပါးမူ့ ရိွနိုင္ပါလား
2. ေလဆာနဲ႔ ထိေတြ႔ၿပီး ကုသရင္ ေနာက္ပိုင္း ကေလးမရႏိုင္ဘူးလို႔လဲ ေျပာၾကပါတယ္
3. ကိုယ္တိုင္ ေမြးလမ္းေၾကာင္းကို စမ္းၾကည့္ေတာ့
4. အေရးေပၚ တားေဆးေသာက္ျပီး ၆ နာရီေလာက္ၾကာေတာ့

December 06, 2010 8:37 PM
Q: ကြ်န္ေတာ္က အသက္ ၁၃ ႏွစ္ကတည္းက လက္နဲ႔ လိင္စိတ္ ေျဖခဲ့ပါတယ္။ ယခုဆို ၂၁ ႏွစ္ျပည့္ပါျပီ။ တပါတ္ကို တၾကိမ္ လုပ္ျဖစ္ပါတယ္။ အခ်ိန္ၾကာလာတာနဲ႔အမွ် သည္လုပ္ငန္းက အေလ့အထတခုလိုျဖတ္နိုင္ဖို႔ ခတ္ရင္းပါ့တယ္ဆရာ။ ျပီးေတာ့ လူေကာင္လည္း ေသးပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ ထြားက်ိဳင္းမူ နည္းပါတယ္။ မိန္းမယူတဲ့အခါမွာေကာ သုတ္ရည္ နည္ပါးမူ့ ရိွနိုင္ပါလား။ ခႏၶာကိုယ္ ထြားက်ိဳင္းမူ မရိွျခင္းနဲ႔ေရာ ဆိုင္ပါသလား။

A: လက္နဲ႔ လိင္စိတ္ ေျဖတာ ပံုမွန္အေလ့အထျဖစ္ပါတယ္။ ဘာမွ ေၾကာင့္က်စရာမရွိပါ။ အိမ္ေထာင္ျပဳခ်ိန္မွာ သုတ္ထြက္တာ ကိုလဲ သြားထိခိုက္မွာ မဟုတ္ပါ။ ကုိယ္ခႏၶာ ေသးတာလဲ ပူစရာမရွိပါ။ လူေကာင္းေသးတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေက်ာ္ေတြ အမ်ားၾကီးပါ။ အိမ္ေထာင္ေရး အဆင္ေျပသူေတြလဲ အမ်ားၾကီးပါ။
အသက္ ၁၈ ႏွစ္ျပည့္မွ ဖတ္ပါ (၄) Masturbation မာစတာေဘးရွင္း မဖတ္ရေသးရင္ဖတ္ပါ။

Nov 30, 2010 at 12:22 PM
Q: သမီး အခုလိမ္းေနတဲ့ လိမ္းေဆးဘူးခြံေလးပါ တြဲၿပီး ပို႕ေပးလိုက္ပါတယ္။ အခုေဆးက သမီးနဲ႔ သင့္ေတာ္ျခင္း ရွိ မရွိ၊ ေပ်ာက္ႏိုင္ မေပ်ာက္ႏိုင္ေလး ၾကည့္ေပးပါအံုးဆရာ။ အဲဒီေဆးလိမ္းၿပီးရင္ အေရျပားမွာ ယားသလိုမ်ိဳးေလး ျဖစ္တယ္။ အဲဒါ ဘာလို႔လဲ။ သမီးမွာ ေပ်ာက္တယ္ဆိုတဲ့ ေဆးေတြကိုလဲ အဆက္မျပတ္လိမ္းေနတာေတာင္မွ ပြားလာတယ္ဆိုေတာ့ အရမ္း စိတ္ညစ္ရပါတယ္။ အခု သမီးလိမ္းတဲ့ေဆးက သမီးနဲ႔ မသင့္ေတာ္ရင္လဲ ဆရာေျပာထားတဲ့ ေဆးေတြထဲက ဘာလိမ္းရမလဲ၊ ဘယ္မွာ စံုစမ္းရမလဲ သိခ်င္ပါတယ္။ ေလဆာနဲ႔ ကုတာကို သမီးသြားေမးေသးတယ္ ဆရာ။
1) သူက ေလဆာနဲ႔လုပ္ၿပီးရင္ အေရျပားေတြ ကြာက်သြားမယ္လို႔ ေျပာတယ္။ အဲဒါဆိုရင္ အသားအေရာင္ မညီညာေတြ ျဖစ္မသြားဘူးလားဟင္။ ေလဆာနဲ႔ကု ၿပီးရင္လဲ ေနပူထဲကို ၁ လေလာက္ မသြားရဘူး။ ေနာက္ပိုင္းလဲ အရမ္း ဂရုစိုက္ရတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ေသာက္ေဆးေတြလဲ ေသာက္ရတယ္လို႔ ေျပာတယ္ဆရာ။
2) ေနာက္ၿပီး ေလဆာနဲ႔ ထိေတြ႕ၿပီး ကုသရင္ ေနာက္ပိုင္း ကေလးမရႏိုင္ဘူးလို႔လဲ ေျပာၾကပါတယ္ဆရာ။ အဲဒါ ဟုတ္ပါသလား ဆရာ။ သမီး အရမ္းေပ်ာက္ခ်င္လို႔ပါဆရာ။

A: ေဆးဗူးကို လိမ္းလို႔ ရပါတယ္။ တိုးတက္မႈ ၾကည့္ပါ။ လိုရင္ ေမးပါ။
မ်က္ႏွာမွာ တင္းတိပ္လိုမ်ိဳး အသားေရာင္ရင့္တာကို ေလဆာနဲ႔ကုတာ နည္းပါတယ္။ ဒဏ္ထိမွာေသျခာတယ္။ ေလဆာ အထူးကု ဆရာဝန္ကေန အေကာင္း-အဆိုး ေျပာျပႏိုင္ပါတယ္။
ကေလးရဘို႔ဆိုတာ ေလဆာသက္ေရာက္တဲ့ေနရာအေပၚမူတည္တယ္။ ေလဆာ ဆိုတာ ဓါတ္ကင္တာနဲ႔မတူဘူး ေလဆာက ေနရာ သိပ္ တိတိက်က် ကိုသာ သက္ေရာက္လို႔ ပိုစိတ္ခ်ရပါတယ္။
(Melasma တင္းတိပ္) ကိုဖတ္ပါ။ ရွာမေတြ႔ရင္ေျပာပါ။

Q: ကိုယ့္ဘာကို ေမြးလမ္းေၾကာင္းကို စမ္းၾကည့္ေတာ့ လက္ခလယ္ မဆံုးခင္မွာ စစမ္းမိပါတယ္။ စမ္းမိတဲ့ အလံုးက လက္ခလယ္ တစ္ဆစ္စာ ေလာက္ရွိတယ္။ လံုးပတ္က လက္ခလယ္ထက္ေတာင္ ၾကီးတယ္လို႔ ခန္႔မွန္းရတယ္။ တြန္းၾကည့္ေတာ့ နဲနဲလႈပ္တယ္။ အသားလံုး ပံုစံမ်ိဳး ၿဖစ္ေနတာလားမသိဘူး။ လံုးဝ မနာဘူးလို႔ ေၿပာတယ္။ ဒါေပမယ့္ စမ္းၿပီးတဲ့အခ်ိန္မွာ နဲနဲေသြးထြက္လာတာကို သတိထားမိတယ္။ အဲဒါနဲ႔ ေဆးခန္းကို သြားၿပၿဖစ္တယ္။ English လို ေၿပာရတာဆိုေတာ့ လိုရင္း မေရာက္ခဲ့ဘူးဆရာ။ ေဆးခန္းက စစ္ေပးလိုက္တာက Pap Smear ကို စစ္ေပးတာ။ အဲဒါ ဘာကို စစ္တာလဲလို႔ အဲဒီေဆးခန္းမွာရွိတဲ့ သူနာၿပဳကို ေမးၾကည့္ေတာ့ cancer cell ရွိမရွိကို စစ္တာလို႔ေၿပာတယ္။ ေဆးခန္းၿပတာလည္း လိုခ်င္တာ မသိခဲ့ရလို႔ စိတ္ကသိကေအာင့္ ၿဖစ္ေနရတယ္။ ဘယ္လို test နဲ႔ စစ္ေဆးမႈု လုပ္သင့္သလဲ ဆိုတာ ေၿဖၾကားေပးပါဦး။ ကေလးယူခဲ့ရင္ ၿပႆနာ ရွိနိုင္-မရွိနိုင္ ဆိုတာ သိခ်င္ပါတယ္။ လက္နဲ႔ မစမ္းၾကည့္ဘူး။ လက္နဲ႔ စမ္းၾကည့္ေအာင္ English လို ဘယ္လို test လုပ္ခ်င္တယ္လို႔ ေၿပာရမလဲ မသိေတာ့ဘူး။ Pap Smear test ကေရာ အဲဒီလို ပံုမွန္ အသားလံုး ရွိ-မရွိကိုေရာ ေၿပာနိုင္လား။

A: ေမြးလမ္းေၾကာင္းကို လက္နဲ႔ စစ္ေဆး-စမ္းသပ္တာကို Vaginal examination (VE) ေခၚတယ္။ I feel a lump in vagina. Do I need vaginal examination? လို႔ ေျပာပါ။ OG သားဖြါး-မီးယပ္ အထူးကုဆရာဝန္ကို ျပပါ။
Pap smear test ဆိုတာ သားအိမ္အဝကင္ဆာရွိ-မရွိကိုသာ စမ္းတာျဖစ္တယ္။ တျခား အနာ-အလံုးေတြဆို မသိႏိုင္ဘူး။
ေရာဂါနာမယ္ ေသျခာမွ ကေလးယူတာကို ထိခိုက္မႈကို ေျပာႏိုင္ပါမယ္။ ၾကည့္ရတာ ကင္ဆာ မဟုတ္တဲ့ အလံုးတခုခု ျဖစ္ႏိုင္တယ္။

Dec 1, 2010 at 9:59 PM
သမီးအသက္က ၂၅ႏွစ္ပါ အိမ္ေထာင္ရိွပါတယ္။ အေရးေပၚတားေဆးကို အခုပထမဦးဆံုးတၾကိမ ္စသံုးဖူးတာပါ။ ေဆးက ဆက္ဆံျပီး ၇၂ နာရီအတြင္း ေသာက္ျပီး။ ေနာက္တလံုးကို ၁၂ နာရီျခားျပီး ေသာက္ရတဲ့ေဆးပါ။ အလုပ္ အေျခအေန ေၾကာင့္ လက္ထပ္ျပီး အတူတူမေနႏိုင္တာေၾကာင့္ အတူေနတဲ့အခ်ိန္မွပဲ ေသာက္မယ္ဆိုျပီး အေရးေပၚ တားေဆးကိုပဲ ေသာက္ျဖစ္တာပါ။ ေဆးေသာက္ျပီး ၆ နာရီေလာက္ၾကာေတာ့ -
(၁) ေခါင္းေတြအရမ္းမၾကည္မလင္ျဖစ္ပါတယ္
(၂) အသက္ရႈက်ပ္ပါတယ္
(၃) စိတ္ေတြအရမ္းမၾကည္မလင္ျဖစ္ပါတယ္
ေနာက္တေခါက္အတြက္ ထပ္ေသာက္ရမွာေတာင္ ေၾကာက္ပါတယ္။ ေခါင္းကိုက္ေပ်ာက္ေဆး ေသာက္လိုက္ရင္လည္း ေဆး အာနိသင္ ပ်က္သြားမွာစိုးလို႔ မေသာက္ရဲပါဘူး။ သမီးတို႔က စီးပြားေရးအေျခအေနေၾကာင့္ ကေလးကို ေနာက္ ၂ ႏွစ္ ေလာက္ေနမွ ယူဖို႔စီစဥ္ထားတာပါ။ အခု side effect ေတြက အႏၱရာယ္ရိွပါလားဆရာ။ သက္သာေအာင္ေရာ ဘယ္လို လုပ္ရပါမလဲ။ ေလးစားစြာျဖင့္ စႏၵာ

Emergency contraceptive pills (Plan B One-Step, Plan B and Next Choice) ေတြမွာ ေရရွည္ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး မရွိသေလာက္ပါ။ ၂ဝ% ေခါင္းကိုက္၊ မူးခ်င္သလိုျဖစ္၊ ၁၄% ဗိုက္ေအာက္ပိုင္းနာ၊ ၁၂% ပ်ိဳ႕၊ ရင္သားတင္း၊ ရာသီဆင္းရက္ မမွန္ တာေတြျဖစ္တတ္တယ္။ ပ်ိဳ႕-အန္ျခင္သူေတြက အအန္သက္သာေဆး Vitamin B6, Avomin, Vomistop ေသာက္ႏိုင္တယ္။ ေခါင္းကိုက္ရင္ အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆး Diclofenic, Ibuprofen ေသာက္ႏိုင္တယ္။ ဒီေဆးေတြက တားေဆးကို မသက္ေရာက္ေစပါ။