က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Friday, December 9, 2011

Q and A November 2011 (4)

၁။ သူ႔ရဲ႕ ေပါင္ျခံေတြမွာ ေပြးေတြအမ်ားၾကီး ေပါက္ေနတာပါ။
၂။ ကြ်န္မ ၿဖစ္ေနတဲ့ေရာဂါ (ကေတာ့ရွင္)
၃။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ TB ေရာဂါ ရွိပါတယ္။

2011/11/15
ကြ်န္ေတာ့္ အသက္က ၂ဝ မျပည့္ေသးပါဘူး။ ကြ်န္ေတာ္က (႕႕႕႕႕) မွာ အလုပ္လုပ္ရင္း ေက်ာင္းတက္ေနတာပါ။ ဇာတိကေတာ့ နယ္ကပါ။ အေဆာင္ ေနပါတယ္။ တစ္ကုိယ္ေရကို အျမဲတမ္းသန္႔ရွင္းေနတတ္တာပါ။ ေရလဲအျမဲခ်ဳိးပါတယ္။ အေဆာင္ဆုိေတာ့ ကြ်န္ေတာ့္ရဲ႕ ပုဆုိးကို ေရခ်ဳိးျပီး အျပင္မွာ လွမ္းခဲ့ရာက စတာပါ။ မ်က္ႏွာခ်င္းဆုိင္ အခန္းက အကိုတစ္ေယာက္က သူ႔ရဲ႕ ေပါင္ျခံေတြမွာ ေပြးေတြအမ်ားၾကီးေပါက္ေနတာပါ။ အဲဒါသူက ကြ်န္ေတာ့္ ပုဆုိးကို ဝတ္ျပီးေရခ်ဳိးျပီး ျပန္လွမ္းထားတာကို ကြ်န္ေတာ္က ဝတ္မိလုိက္တယ္။ အဲေနာက္မွာ တန္းျပီးေတာ့မျဖစ္ပါဘူး တစ္ပတ္ေလာက္လဲေနေရာ ေပါင္ျခံေတြမွာပါ ယားလာတယ္။ ကြ်န္ေတာ္လဲ သာမန္အားျဖင့္ ဘာမွမျဖစ္နုိင္ဘူးထင္ျပီး ေနလုိက္ရာက အခုဆုိ ေပါင္ျခံေတြမွာေရာ ခါးစပ္ေတြမွာပါ အကြက္လုိက္ေတြ ျဖစ္လာပါတယ္။ ေဆးလိမ္းပါတယ္ Nizoral ဝယ္လိမ္းပါတယ္။ မေပ်ာက္ပဲျဖစ္ေနပါတယ္။ အဲဒါအခုဆုိ ၁ လ ေက်ာ္ေက်ာ္ေလာက္ ျဖစ္ေနျပီ။ အခုဆုိ အဲဒါေတြက ယားလုိ႔ အရမ္းကို စိတ္ညစ္ေနရပါတယ္။ ဘာေဆးေတြ ေသာက္ဘာေဆးေတြ လိမ္းသင့္ပါသလဲ။ ဘာေတြေရွာင္ျပီး ဘာေတြ ေဆာင္သင့္ပါသလဲ။

ဘာမွ မစိုးရိမ္ပါနဲ႔။ Ring guard လိုမ်ိဳး ေဆးဆိုင္ရဝယ္လို႔ရတဲ့ ေပြး လိမ္းေဆး လိမ္းပါ။ Grisofulvin Tablet စားေဆးကို မတက္ ၁ ျပား၊ ညေန ၁ ျပား ေသာက္ပါ။ ေပ်ာက္ပါတယ္။ ျဖစ္တာ မၾကာေသးရင္ ေဆးလဲ သိပ္ၾကာစရာမလိုပါ။ ဒါေပမဲ့ သက္သာယံုနဲ႔ ရပ္မထားေသးဘဲ ေနာက္ထပ္ ၃-၄ ရက္ ဆက္ေသာက္ပါ။

2011/11/15
ကြ်န္မက (႕႕႕႕႕) ပါ။ အသက္က ၃၃။ အိမ္ေထာင္ မက်ေသးပါ။ ကြ်န္မၿဖစ္ေနတဲ့ေရာဂါ (ကေတာ့ရွင္) မအဂၤ ါမွာ ဝက္ၿခံလို ့အဖုေလးေတြ ခဏခဏ ထြက္လာတယ္။ မဲ့လို ့ညစ္ရင္လဲ အဆံေလးေရာ ၿပည္ေတြပါ ထြက္လာတယ္။ ေနာက္အမာရြတ္ က်န္ခဲ့တယ္။ အဲ့ဒါ ဘာေရာဂါလဲ သိခ်င္ပါတယ္။ အေရးၾကီးလားလဲ သိခ်င္ပါတယ္။ ကြ်န္မခု တၿခားနိုင္ငံမွာ အလုပ္လုပ္ေနတာမို ့ေဆးခန္း သြားၿပရေအာင္ကလဲ ဘာသာစကားကို ေသခ်ာ မေၿပာတတ္တာရယ္၊ မအဂၤ ါကိစၥလဲဆိုေတာ့ ရွက္တာလဲ ပါတာမို ့ေဆးခန္းမၿပရဲပါ။ ေနာက္မထြက္ေအာင္ ဘယ္လို ကာကြယ္ရမယ္။ လိမ္ေဆး၊ ေသာက္ေဆးမ်ားသံုးရင္ ညႊန္ပါအံုးဆရာ။ ေနာက္ ကြ်န္မတို႔မ်ိဴးရိုးက အမာရြတ္ေတြဆို မေပ်ာက္တတ္ပါ။ ကြ်န္မ ေက်ာၿပင္မွာ ငယ္ကတည္းက ဝက္ၿခံပုန္းေတြကေန အမာရြတ္ေတြ က်န္ခဲ့တာ ၅ လံုးေလာက္ရွိတယ္။ အမာရြတ္ေတြလဲ တခါတရံ အရမ္း ယားပါတယ္။ အဖုလို အနီၾကီးေတြနဲ႔ တခါတရံ ယားျပီး နာတတ္ပါတယ္။ ကုတ္ေလၾကီးေလမ်ိဳး အမာရြတ္ေတြ အဲ့တာေတြလဲ စိတ္ညစ္ရပါတယ္။ အမာရြတ္ၾကီးေတြ ခြဲရင္ေရာအဆင္ေၿပပ့မလားဆရာ။

လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါကို ခ်န္လိုက္ပါမယ္။ ျပည္တည္တဲ့အနာဆိုတာ ဗက္တီးရီးယားကေန ျဖစ္ေစတယ္။ ပိုးေတြကေတာ့ အမ်ိဳးမ်ိဳးေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ပိုးေသေဆးေတြက ႏိုင္ပါတယ္။ ေဆးဝယ္လို႔ မခက္၊ ေပ်ာက္ဘို႔လဲ အသံုးမ်ားတဲ့ေဆးကေတာ့ Ampicillin 500 mg ဆိုရင္ တခါေသာက္ ၁ ေတာင့္၊ တေန႔ ၂ ၾကိမ္၊ အနည္းဆံုး ၄ ရက္ကေန ၇ ရက္အထိ ေသာက္သင့္တယ္။ ဒီေဆးနဲ႔အတူ Cloxacillin 500 mg ကုိလဲ အဲဒီနည္းအတိုင္း တြဲေသာက္ရင္ ပိုး၂ မ်ိဳးကို ေသေစမယ္။ တခ်ိဳ႕ေဆးေတြက အဲဒီေဆး ၂ မ်ိဳးကို တခါထဲ ေရာထားတာလဲရွိတယ္။

ေနာက္ေဆးတမ်ိဳးကေတာ့ Doxycycline 100 mg ကို တခါေသာက္ ၁ ေတာင့္၊ တေန႔ ၂ ၾကိမ္၊ ၅-၁ဝ ရက္ေသာက္ႏိုင္တယ္။

အနာေနရာကို Betadine Antiseptic Ointment လိမ္းႏိုင္တယ္။

ေခြ်းသလပ္ေစအာင္ ေနပါ။ အတြင္းခံကို ခ်ည္ထည္သာ သံုးပါ။ လူဝရင္ အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ပါ။ အခ်ိဳေလွ်ာ့စားျပီး ဗီတာမင္စီ မ်ားေအာင္ အခ်ဥ္ (သံပုရာ၊ ေရွာက္၊ လိမ္ေမာ္၊ ဆီးျဖဴသီး) စားပါ။

နာတာ နဲ႔ ေရာင္တာ သက္သာေအာင္ Paracetamol ကိုပါ တခါေသာက္ ၁ ျပား၊ တေန႔ ၂-၃ ၾကိမ္ေသာက္ပါ။ မနာလဲ ေရာင္တာက်ေစမယ္။

ျပည္တည္ရင္ အရက္ျပန္၊ Dettol, Betadine အရည္ တခုခုသံုးျပီး လက္သန္႔သန္႔နဲ႔ ညွစ္ေပးႏိုင္တယ္။ မမွည့္ေသးဘဲ မညွစ္ပါနဲ႔။

၁။ Scar အမာရြတ္
၂။ Keloid အရုပ္ဆိုးတဲ့ အမာရြတ္ ေတြကို ဖတ္ႏိုင္ပါတယ္။

2011/11/16
ကြ်န္ေတာ့္ နာမည္ ေမာင္ (႕႕႕႕႕) ပါ။ ဇာတိက ရန္ကုန္ကပါ။ အခုေတာ့ (႕႕႕႕႕) မွာ ေက်ာင္းတက္ေနပါတယ္။ အသက္ ၂၄ ႏွစ္ပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ TB ေရာဂါ ရွိပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ (႕႕႕႕႕) သြားခံနီးမွာ ေဆးစစ္လိုက္တာ အဆုတ္မွာ အကြက္ေတြ႔လို႔ TB ေဆးစားခိုင္းပါတယ္။ စားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေဆး course က ျမန္မာျပည္မွာတင္ မျပတ္ပါဘူး။ ၁ လေလာက္ က်န္ပါတယ္။ (႕႕႕႕႕) မွာ ဆက္ေသာက္ပါတယ္။ ေက်ာင္းက ဓါတ္မွန္ရိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာ အဆုတ္မွာ အကြတ္ေတြ႔လို႔ ေဆးရံုမွာ သြားစစ္ရပါတယ္။ ေသြးေတြ သလိပ္ေတြ စစ္တဲ့အခ်ိန္မွာ TB ပိုးကို မေတြ႔ေပမယ့္ အဆုတ္မွာ အကြက္ရွိလို႔ မွန္ေျပာင္းထည့္ျပီး ၾကည့္မယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ သိခ်င္တာက TB ေဆးက ၆ လစားရင္ TB ေရာဂါ ေပ်ာက္ပါသလား။ ေနာက္ျပီး အဆုတ္မွာ အကြက္ကေရာ မေပ်ာက္ေသးရင္ TB ေရာဂါ ရွိေနေသးလား။ ေနာက္ျပီး ေဆး course ကုန္သြားတာ ၂ ရက္ရွိပါျပီ။ ဒါေပမယ့္ ကြ်န္ေတာ့္ စိတ္ထဲမွာ ေခ်ာင္းျပန္ဆိုးခ်င္သလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ့္ အေျခအေနက ေဆးရံုတက္ရတဲ့ အေျခအေန ရွိပါသလား သိခ်င္လို႔ပါ။ ကြ်န္ေတာ္ ေက်ာင္းတစ္ဖတ္ အလုပ္တဖတ္ လုပ္ေနရတဲ့အတြက္ စိတ္ဖိစီးမူ အရမ္းမ်ားပါတယ္။ ေဆးရံုတက္ရမွာနဲ႔ သူမ်ားအပယ္ခံရမွာ အရမ္းေၾကာက္ပါတယ္။

TB ျဖစ္ရင္ ေဆးကို ၆-၉ လ ေသာက္ေစတယ္။ တခ်ိဳ႕ကို ေန႔စဥ္ေသာက္ခိုင္းျပီး၊ တခ်ိဳ႕ကို တပါန္ ၂-၃ ရက္ေသာက္ေစတယ္။ တခ်ိဳ႕ကိုလဲ ထိုးေဆးပါ တြဲေပးတယ္။ ဘယ္နည္းနဲ႔မဆို တီဘီ ပိုးေတြ ေသေစပါတယ္။

သလိပ္မွာ ပိုးမေတြ႔ဘူး ဆိုတာ သူမ်ားကို မကူးေစႏိုင္သူမ်ိဳး ျဖစ္တယ္။

အဆုတ္ကို ဓါတ္မွန္ရိုက္ရင္ ျဖစ္ေနတာကိုလဲ အကြက္-အဆုပ္ စတာမ်ိဳးေတြ႔ေစမယ္။ အရည္ေအာင္းေနတာလဲ ရွိရင္ သိမယ္။ ေဆးကုလို႔ သက္သာ-ေပ်ာက္ကင္းရင္လဲ အမာရြတ္သေဘာ က်န္ေနရစ္တတ္တယ္။ ဓါတ္မွန္ကြ်မ္းက်င္သူ ဆရာဝန္ေတြက ခြဲျခားႏိုင္ပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ အရင္ရိုက္ထားတဲ့ ဓါတ္မွန္နဲ႔ ယွဥ္ၾကည့္တယ္။ ဓါတ္မွန္ကိုသာမက လူနာအေျခအေနကိုပါ တြဲဖက္ျပီး အကဲျဖတ္ပါတယ္။

စိတ္ဖိစီးမႈ နည္းေအာင္ေနစခ်င္ပါတယ္။ လူ႔ဘဝမွာ ဖျစ္ေနၾကပါ။ ေနရာ ေဒသေျပာင္းရရင္ တမ်ိဳး၊ အိမ္မွာေနတာလဲ တမ်ိဳး ဖိစီမႈဆိုတာ ရွိတယ္။ လူငယ္ဘဝမွာ ဖိအားေတြ မ်ားတယ္။ လူၾကီးျဖစ္လာရင္ ေၾကာင့္က်မႈေတြ မ်ားတယ္။ ရင္ဆိုင္ေက်ာ္လႊားၾကရတာပါ။ တခုေလးေလာက္ကို ေက်ာ္ႏိုင္ရင္ ငါတခုေက်ာ္ႏိုင္သြားျပီလို႔ အားတက္ပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြဟာ စိတ္ရဲ႕တန္ဘိုးကို ပိုျပီးနားလည္ၾကပါတယ္။ အခက္အခဲ ရွိေနခိ်န္မွာ မိဘ၊ ဆရာ-သမားေတြနဲ႔ ဘာသာေရး (ဘယ္ဘာသာမဆို) အဆံုးအမကို တည္ေစပါ။ (ဆရာကလဲ သမားတေယာက္ေပါ့ဗ်ာ။)

က်န္းမာ-ခ်မ္းသာပါေစ။ စာေတြ ထူးခြ်န္-တတ္ေျမာက္ပါေစ။