က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Thursday, September 9, 2010

Q and A September 2010 (9)

1. ေယာက္်ားေလးနဲ႔ တူတူေနျပီး
2. ေကာင္မေလးနဲ႔ အတူေနတံုးက
3. ကြန္ဒံုး အသံုးၿပဳခဲ႔စဥ္တုန္းက
4. ၿပီးခဲ့တဲ့ August လ 7 ရက္ေန႔မွာ ရာသီ လာပါတယ္
5. မၾကာခဏ ေခ်ာင္းဆိုးတယ္

26 Sep 10, 09:21
Q: ေယာက္်ားေလးနဲ႔ တူတူေနျပီး ေနာက္လေတြမွာ ၃-၄ လ ေလာက္ ရာသီ ပံုမွန္လာခဲ႔ပါတယ္။ အခု ၅ လေၿမာက္ ရာသီလာရမဲ့ ရက္ဝန္းက်င္မွာ ထိန္ေနတာဟာ ကိုယ္နဲ႔ ဆိုင္ပါသလား သိပါရေစဆရာ။ အတူေနခ်ိန္မွာ Condom လည္းသံုးစြဲခဲ႔ပါတယ္။
A: လိင္ဆက္ဆံျပီးေနာက္ ရာသီလာရင္ အဲဒီ လိင္ဆက္ဆံမႈေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ မရပါ။ ေနာက္တလမွာ ဆက္ဆံရင္ ေနာက္တလ အတြက္ စဥ္းစားရမယ္။ ရာသီလာျပီး လံုးဝ မဆက္ဆံဘဲ၊ ေနာက္က်မွ ရာသီထိန္တာက အရင္ ဆက္ဆံတာနဲ႔ မဆိုင္ေတာ့ပါ။ (ကြန္ဒြမ္) သံုးရင္ ၉၈% ကိုယ္ဝန္ မရႏိုင္ပါ။

27 Sep 10, 01:07
Q: ကြ်န္ေတာ္ ေကာင္မေလးနဲ႔ အတူေနတံုးက ပထမရက္မွာ အစြပ္မသံုးခဲ့ပါဘူး။ ေနာက္တစ္ရက္မွ အစြပ္ကို သံုးတာပါ။ အခုသူက ဆီးခံုနားက ေအာင့္ေနတာ အရမ္းပဲတဲ့။ အဲဒါဘာေၾကင့္လဲ သိပါရေစ။
A: ဆီးလမ္းပိုးဝင္ေနတာပါ။ တျခားအေမးကို တိုက္ရိုက္ျပန္ပါမယ္။ Honeymoon sickness မဂၤလာေဆာင္စျဖစ္ရတဲ့ လကၡဏာမ်ိဳး ျဖစ္တယ္။ လိင္ဆက္ဆံဘူးခါစ မိန္းကေလးေတြ အမ်ားအားျဖင့္ ျဖစ္ၾကတယ္။ ဆီးလမ္းပိုးဝင္တာပါ။ လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါ STD မဟုတ္ာက မ်ားတယ္။ STD လဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေဆးေသာက္ပါ။ သပ္သပ္ေရးထားတဲ့စာ ရွာဖတ္ပါ။
28 Sep 10, 08:14
Q: ကြန္ဒံုး အသံုးၿပဳခဲ႔စဥ္တုန္းက ထိပ္က သုတ္ထြက္မဲ႔ေနရာကို ေလမထုတ္ပဲ နဂိုအတိုင္း ေဂါင္းေလးအတိုင္းထားျပီး ေလမထုတ္ပဲ သံုးမိရင္ ဘာၿဖစ္တက္ပါသလဲဆရာ။
A: ကြန္ဒြမ္ ထိပ္က ေလမထုတ္ေပမဲ့ ကြ်တ္ထြက္တာ၊ ေပါက္ျပဲတာ မျဖစ္ရင္ ကာကြယ္ရာမွာ ထိေရာက္မႈ အျပည့္ရွိပါတယ္။

Sep 28, 2010 at 1:00 AM
Q: က်မ ၿပီးခဲ့တဲ့ August လ 7 ရက္ေန႔မွာ ရာသီလာပါတယ္။ က်မအမ်ိဳးသားနဲ႔ September လ 23 ရက္ေန႔ ႏွင့္ 26 ရက္ေန႔မွာ ဆက္ဆံၿဖစ္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသားကေတာ့ သုတ္ကုိ အၿပင္မွာ လႊတ္ပါတယ္။ က်မစိတ္ထဲမွာ သိပ္ မေသခ်ာသလုိ ခံစားေနရပါတယ္။ ကုိယ္ဝန္ယူဖုိ႔လဲ မၿဖစ္ႏုိင္ေသးေတာ့ ဘယ္လုိလုပ္ရင္ရမလဲဆုိတာ သိခ်င္ပါတယ္။ က်မတုိ႔ အခုေနေနတာက (႕႕႕) ႏုိင္ငံမွာပါ။ ဒီေတာ့ ဒီမွာ ဝယ္ႏုိင္မယ့္ ေဆးမ်ိဳးရွိရင္ သိခ်င္ပါတယ္။ ေက်းဇူးၿပဳၿပီး ေၿဖၾကားေပးပါ။

A: ထင္တာ မမွားႏိုင္ဘူး။ သုတ္ရည္ကို အျပင္မွာ ထုတ္ေပမဲ့ တကယ္မျပီးခင္ ၾကာေစေအာင္ ထိန္းတဲ့အခါ နဲနဲျဖစ္ျဖစ္ သုတ္ထြက္ လာတတ္တယ္။ Emergency contraceptive (EC) သံုးရလိမ့္မယ္။ (၁) ေဟာ္မုန္းပါေသာေဆး နဲ႔ (၂) သားအိမ္ထဲ ပစၥည္းထည့္ျခင္း (IUD) ႏွစ္မ်ိဳး ရွိတယ္။

(၁) Levonorgestrel ေဟာ္မုန္းပါတဲ့ေဆး
Emergency contraceptive pills (ECPs) သို႔မဟုတ္ ေဟာ္မုန္းပါေသာေဆးကို လိင္ဆက္ဆံျပီး ျမန္ျမန္သံုးေလ စိတ္ခ်ရေလ ျဖစ္တယ္။ လိင္ဆက္ဆံအျပီး ၇၂ နာရီအတြင္း သံုးရင္ အထိေရာက္ဆံုးျဖစ္တယ္။ ၅ ရက္အထိလည္း သံုးႏိုင္တယ္။

ေဆးနာမည္ေတြက ႏိုင္ငံအလိုက္ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိသည္။ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာ Morning-after Pill, Plan B စသျဖင့္ ေခၚတယ္။ Pill 72 (India), i-pill (India), E Pills (India), ECee2 (India), Postinor (Thailand), Madonna (Thailand)

၈၉% ထိေရာက္တယ္။ RU486, Mifestone, or Mifeprex တို႔လို သားပ်က္ေစတဲ့ေဆး မဟုတ္ဘဲ သေႏၶ မတည္ေအာင္သာ လုပ္ေပးျခင္း ျဖစ္တယ္။ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြက ပ်ိဳ႔ျခင္း၊ အန္ျခင္း၊ ရင္သားတင္းျခင္း။ ေနမေကာင္း ျဖစ္ျခင္း၊ ေမာပန္းျခင္း၊ ေခါင္းကိုက္ျခင္း၊ ရင္သား တင္းျခင္း၊ ဗိုက္ေအာင့္ျခင္း။

လိင္ကတဆင့္ကူးစက္ေရာဂါေတြကို အကာအကြယ္မေပးႏိုင္ပါ။ ဆက္ျပီး ကာကြယ္လိုရင္ အေရးေပၚ ေဆးအျပင္ အျခား နည္းမ်ားကိုပါ သံုးဘို႔လိုတယ္။

(၂) သားအိမ္ထဲပစၥည္းထည့္ျခင္း (IUD/IUCD) လိင္ဆက္ဆံျပီး ၇၂ နာရီအတြင္း သံုးႏိုင္တယ္။ ၉၉% စိတ္ခ်ရတယ္။ တာရွည္ ကာကြယ္တယ္။

September 28, 2010 2:58 AM
ကၽြန္ေတာ္ သူငယ္ခ်င္း တေယာက္က မၾကာခဏ ေခ်ာင္းဆိုးတယ္။ နည္းနည္း ေအးလာတာနဲ႔ ဆိုးတယ္။ သူ အရင္က ေရခ်ဳိးရင္ နည္းနည္းၾကာတယ္။ ေဆးခန္းျပရမွာလည္း ေၾကာက္ေတာ့ ေခ်ာင္းဆိုးရင္ ေဆးေလးဘဲေသာက္ ျပီးေနတယ္။ ေပ်ာက္သြားရင္ မေသာက္ေတာ့ဘူး။ မၾကာခဏ ဘာေၾကာင့္ ေခ်ာင္းဆိုးလည္း၊ အဲဒီလို မျဖစ္ေအာင္ ဘာေတြ ေရွာင္ရမလည္း၊ ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ဘယ္လိုေဆးေတြ ေသာက္သင့္သလည္း။ သူငယ္ခ်င္းက မိန္းကေလးပါ။ ေနာက္တခုက သူ႕ မ်က္လံုးေတြဟာ ငုိရင္ မ်က္ရည္ မထြက္ဘူး။ မ်က္ရည္ထြက္တဲ့ေနရာ ပိတ္ေနတယ္လို႔ေတာ့ ေျပာတယ္။ မ်က္ရည္မထြက္ေတာ့ သူငုိတဲ့အခါတိုင္း ေခါင္းမႈး၊ ေခါင္းကိုက္ ျဖစ္တယ္ခင္ဗ်ာ။ အဲဒါေၾကာင့္ ဘယ္လို ဆက္လုပ္သင့္လည္း သိပါရေစခ်င္ဗ်ာ။

ျဖစ္ေနတာ ၂ မ်ိဳး။

မ်က္ရည္လမ္း ပိတ္တာကို ေဆးေၾကာနည္းနဲ႔ ရတတ္တယ္။ ေဆးထိုးအပ္-ျပြန္နဲ႔ လမ္းဖြင့္ေပးရတာပါ။

ေခ်ာင္းဆိုးတာ ၾကာတယ္၊ ခဏခဏ ျဖစ္တယ္ဆိုရင္ ေဆးစစ္ရမယ္။ Chest specialist အထူးကုရွိရင္ ျပပါ။ Physician အထူးကုကိုလဲ ျပႏိုင္ပါတယ္။ အနဲဆံုး ဆရာဝန္တဦးဦး ျပပါ။ အာေခါင္ကေနစ စစ္ရမယ္။ လည္ေခ်ာင္း၊ ေနာက္ဆံုး အဆုပ္ စစ္ရမယ္။ ဓါတ္မွန္ ရိုက္ဘို႔ လိုခ်င္လိုမယ္။ သလိပ္စစ္တာ ခိုင္းခ်င္ခိုင္းမယ္။ ေခ်ာင္းဆိုး-ေပ်ာက္ေဆး အားမကိုးပါနဲ႔။ ပိုးေသတာ မပါဘူး။ အိပ္ေပါက္နဲ႔ ဖါးေကာက္သလို ျဖစ္ေနမယ္။ ဘယ္မွ မသြားႏိုင္ေသးသူဆိုရင္ Amoxacylin 500 mg တေန႔ ၂ ၾကိမ္ ၄-၅ ရက္ေသာက္ပါ။