Sunday, January 29, 2012

Liver blood tests အသဲအေျခအေန သိခ်င္ရင္ ေသြးစစ္ပါ

Sat, Jan 28, 2012 at 3:28 PM
ကၽြန္ေတာ္သည္ ႏိုင္ငံၿခားသြားရန္ ေဆးစစ္တဲ့အခါ Liver GPT တြင္ 54 ၿဖစ္ေနပါသည္။ သူ႔သတ္မွတ္ခ်က္မွာ 47 ထက္ ေက်ာ္လို႔မရပါ။ ဒါေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္ ေဆးမေအာင္ပဲ ၿဖစ္သြားပါသည္။ Liver GOT တြင္ ေအာင္ၿမင္ပါသည္။ GPT က်မွ သတ္မွတ္ခ်က္ ေက်ာ္လြန္သြားပါသည္။ ဘာေရာဂါ ၿဖစ္ပါသလဲ။

ေသြးစစ္ၾကတယ္ဆိုတာထဲမွာ အသဲအေျခအေနကိုသိဘို႔ Liver blood tests စစ္တာဟာ သမားရိုးက်ျဖစ္တယ္။ Liver functions အသဲအလုပ္လုပ္ႏိုင္ပံုနဲ႔ Liver injury အသဲကိုထိခိုက္မႈေတြကိုိ သိႏိုင္လို႔ပါ။ အရင္ဆံုး ေသြးထဲမွာ Liver enzymes (အင္ဇိုင္းမ္) ေခၚတဲ့ (ပရိုတင္း) ေတြ ရွိေနတာကို စစ္ရတယ္။

ေနေကာင္းေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ဒါေတြက အသဲရဲ႕ (ဆဲလ္) ေတြထဲမွာသာရွိေနၾကတယ္။ တခုခုျဖစ္လာမွသာ အသဲထဲကေန ေသြးထဲကို ေရာက္လာၾကတယ္။ အမ်ားဆံုးစစ္နည္းဟာ Aminotransferases (အမိုင္ႏိုထရန္စဖါေရ႕စ္) ေတြ ျဖစ္တယ္။ Transaminase လို႔လဲေခၚေသးတယ္။ Glycogen (ဂလိုင္ကိုဂ်င္) လို႔ေခၚတဲ့ (အင္နာဂ်ီ) (ေမာ္လီက်ဴး) ေတြ အသဲထဲမွာ သိုေလွာင္ထားဘို႔ရာ ဓါတ္ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ လုပ္ေပးၾကတယ္။ အတိအက်ဆိုရင္ Aminotransferase (AST = SGOT) နဲ႔ Alanine aminotransferase (ALT = SGPT) လို႔ေခၚတယ္။

ဒီ ၂ မ်ိဳးအျပင္ တျခား (အင္ဇိုင္းမ္) ေတြလဲ ရွိေသးတယ္။ Alkaline phosphatase, 5'-nucleotidase, Lactate dehydrogenase (LDH) နဲ႔ Gamma-glutamyl transpeptidase (GGT) ဆိုတာေတြလဲ ရွိေသးတယ္။

ေနေကာင္းေနသူမွာလဲ AST (SGOT) ေတြက အသဲအျပင္ ႏွလံုး၊ ေက်ာက္ကပ္၊ သရက္ရြက္၊ ဦးေႏွာက္ နဲ႔ ၾကြက္သားေတြထဲမွာလဲ ရွိေနတယ္။ ဒီ (တစ္ရွဴး) ေတြ ထိခိုက္မႈရွိရင္လဲ ေသြးထဲ ေရာက္လာမယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေသြးစစ္လို႔ ဒါေတြ မ်ားေနတိုင္း အသဲတခုထဲကို စဥ္းစားရင္ မွန္ခ်င္မွမွန္မယ္။ အသဲမွာရွိတာက ပိုမ်ားလို႔ အသဲကို အရင္စဥ္းစားတယ္။

လူတေယာက္နဲ႔ တေယာက္မတူႏိုင္ဘူး။ BMI ေခၚတဲ့ အရပ္နဲ႔ အေလးခ်ိန္ အခ်ိဳးအေပၚမူတည္တယ္။
• ပံုမွန္ AST (SGOT) = 5 to 40 units/L ရွိတယ္။
• ပံုမွန္ ALT (SGPT) = 7 to 56 units/L ရွိတယ္။
တခ်ိဳ႕ ဓါတ္ခြဲခန္းနည္းက
• ပံုမွန္ AST (SGOT) = 2-45 IU/L သတ္မွတ္ျပီးတယ္။
• ပံုမွန္ ALT (SGPT) = 2-40 IU/L သတ္မွတ္တယ္။

ဒါေတြမ်ားေနတိုင္း အသဲတခုထဲကို အျပစ္ရွာလို႔မရသလို အသဲျဖစ္ေနအံုးေတာ့ မ်ားတာနဲ႔ ေရာဂါဆိုးတာ လို႔ေျပာလို႔ ရခ်င္မွရတယ္။ လူေတြအမ်ားၾကီးျဖစ္ေလ့ရွိတဲ့ အသဲေရာင္ (ေအ) ျဖစ္ေနသူတေယာက္မွာ ေထာင္ဂဏန္း ရွိေနႏိုင္တယ္။ (ေအ) က ေဆးမကုဘဲလဲ ေပ်ာက္ႏိုင္တယ္။ (စီ) ပိုးရွိေနသူတေယာက္မွာ ဒီဟာေတြက နဲနဲသာတက္ေပမဲ့ တခ်ိန္မွာ အသက္ကိုပါ ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။

ALT and AST levels ေတြစစ္တာကို Liver function tests (LFT) လို အသဲအလုပ္ျပစစ္ေဆးျခင္းလို႔ ေခၚၾကေပမဲ့ ထိခိုက္မႈရွိလို႔ ေရာင္ရမ္းျခင္း ရွိ-မရွိကိုသာသိေစတယ္။ ဒါေတြမ်ားေနေပမဲ့ အသဲက အလုပ္ေကာင္းေကာင္း လုပ္ႏိုင္ေနေသးတာလဲ ရွိတယ္။

Liver function အသဲအလုပ္ကို တကယ္တန္း သိေစႏိုင္တဲ့စစ္နည္းေတြကေတာ့ -
• Coagulation panel ေခၚတယ္။ Prothrombin time (PT) နဲ႔ International normalized ratio (INR) ေတြ ျဖစ္တယ္။ ေသြးရဲ႕ခဲႏိုင္စြမ္းကို ျပတယ္။ ေသြးဆိုတာ ေသြးေၾကာထဲကေန ထြက္တာနဲ႔ ခဲသြားရမယ္။ ဒါမွသာ ေသြးဆက္မယိုႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ေသြးကို ခဲေစႏိုင္စြမ္းရွိတဲ့ Clotting factors ေတြကို အသဲကေန ထုတ္ေပးေနတာ ျဖစ္တယ္။ အဥမေကာင္းရင္ နည္းေနမယ္။
• ေသြးထဲမွာ Albumin (အယ္လ္ျဗဴမင္) ဆိုတာက အလုပ္ေတြ အမ်ားၾကီးနဲ႔ ဆိုင္တယ္။ အသဲကေန လုပ္ေပးေနတယ္။ ဒါေတြေသြးထဲမွာ နည္းေနရင္ Chronic liver disease နာတာရွည္အသဲေရာင္ေနတယ္လို႔ ေျပာႏိုင္တယ္။
• ေသြးနီဥေတြ ပ်က္စီးတာ၊ အသစ္လဲတာကေန ေဘးထြက္ပစၥည္းအျဖစ္ Bilirubin (ဘီလီရူဘင္) ဆိုတာ ထြက္လာတယ္။ အသဲကေန Bile သည္းေျခရည္ထဲမွာပါေနမယ္။ ဒါေတြမ်ားေနတာကလဲ အသဲ ေကာင္းေကာင္း အလုပ္မလုပ္တာကို ျပေနတာဘဲ။
• Platelet count ေသြးမံႈအေရအတြက္ နည္းေနတာကလ အသဲေရာဂါ ေနာက္ပိုင္းေရာက္ေနတာကို ျပတာဘဲ။

လူေကာင္းေတြကို အမွတ္မထင္စစ္ရင္းနဲ႔ Liver enzymes ေတြ နည္းနည္းကေန အသင့္အတင့္အထိ မ်ားေနတာ ေတြ႔ရႏိုင္တယ္။ ေရာဂါရယ္လို႔ မေခၚႏိုင္ေသးတဲ့ Fatty liver အသဲအဆီဖံုးလို႔ေခၚတာဆိုရင္ ပံုမွန္ရွိရမဲ့ အမ်ားဆံုး ဂဏန္းထက္ ၂ ဆကေန ေထာင္ဂဏန္းအထိ ရွိႏိုင္တယ္။ အရက္ေသာက္ မ်ားသူေတြမွာ ျဖစ္ၾကတယ္။ ေနာက္ျပီး ဆီးခ်ိဳ ရွိသူနဲ႔ လူအဝလြန္သူေတြမွာလဲ ရွိႏိုင္တယ္။ အေရးၾကီးတဲ့ နာတာရွည္ Chronic hepatitis B နာတာရွည္ အသဲေရာင္ (ဘီ) နဲ႔ Hepatitis C (စီ) ေတြဆိုရင္လဲ အဲလိုျပမယ္။

ဒါေတြအျပင္ ေဆးေတြေၾကာင့္လဲ မ်ားေနႏိုင္တယ္။
• အနာ-အကိုက္-အဖ်ားသက္သာေဆးေတြျဖစ္တဲ့ Aspirin, Acetaminophen, Ibuprofen, Naproxen, Diclofenac နဲ႔ Phenylbutazone ေတြျဖစ္တယ္။
• အတက္က်ေဆးေတြျဖစ္တဲ့ Phenytoin , Valproic acid, Carbamazepine နဲ႔ Phenobarbital ေတြ၊
• ပ႗ိဇီဝေဆးေတြ Tetracyclines, Sulfonamides, Isoniazid, Sulfamethoxazole, Trimethoprim, Nitrofurantoin, Fluconazole နဲ႔ Anti-fungals မိႈေဆးေတြ၊
• Cholesterol (ကိုလက္စေထာ) က်ေဆးေတြ = Lovastatin, Pravastatin, Atorvastatin, Fluvastatin, Rosuvastatin, Simvastatin နဲ႔ Niacin
• ႏွလံုးေရာဂါသံုးေဆးေတြ = Amiodarone (Cordarone), Hydralazine နဲ႔ Quinidine
• Antidepressant drugs စိတ္က်ေဆး Tricyclic type အမ်ိဳးအစားေတြ။

Acute viral hepatitis A or B အသဲေရာင္ (ေအ) နဲ႔ (ဘီ) ရက္တိုအတြင္းမွာ ျဖစ္ေနတာဆိုရင္ အသဲ (ဆဲလ္) ေတြ အမ်ားၾကီး အျမန္ပ်က္စီးၾကလို႔ AST နဲ႔ ALT ေတြ အမ်ားၾကီးတက္ေနမယ္။ ၁ဝ ဆကေန ေထာင္ဂဏန္းအထိရွိႏိုင္တယ္။ Paracetamol (ပါရာစီတေမာ) ေဆး အဆိပ္သင့္တာနဲ႔ မိႈဆိပ္သင့္တာေတြေၾကာင့္လဲ မ်ားေနႏိုင္တယ္။ အသဲကို ေသြးလံုေလာက္ေအာင္ မေရာက္ေစႏိုင္တဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးမွာလဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ၾကြက္သားေရာဂါ ဆိုးဝါးသူေတြမွာလဲ အဲလိုဘဲ။ အျဖစ္နည္းတဲ့ ေရာဂါေတြကေတာ့ ေမြးရာပါ Hemachromatosis, ေမြးရာပါ Wilson's disease, ေမြးရာပါ Alpha-1-antitrypsin deficiency, Celiac disease, Crohn's disease, Ulcerative colitis နဲ႔ Autoimmune hepatitis ေတြျဖစ္တယ္။

• Hepatitis C (စီ) က Hepatitis B (ဘီ) ထက္ပိုျပီး (အင္ဇိုင္းမ္) မ်ားေနတာျဖစ္ႏိုင္တယ္။ တျခားအသဲေရာင္ (ဒီ) နဲ႔ (အီး) ေတြကေနလဲ မ်ားေနႏိုင္တယ္။
• Hepatocellular carcinoma or Hepatoma အသဲကင္ဆာရွိလို႔ (အင္ဇိုင္းမ္) မ်ားေနတာက ရွားတယ္။
• အရက္ေၾကာင့္အသဲမွာျဖစ္ေနရင္ AST က 300 units/liter ေအာက္နဲ႔ ALT က 100 units/ liter ေအာက္ ရွိတတ္တယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ အရက္၊ ေဆးဝါး နဲ႔ လူအဝလြန္တာေတြကိုလဲ စဥ္းစား ကုသရမယ္။
• အဲဒါေတြမဟုတ္ရင္ Hepatitis B နဲ႔ C virus ကိုစစ္ရမယ္။
• အဲဒါလဲမဟုတ္ရင္ Iron ေသြးထဲက သံဓါတ္ကိုလဲစစ္ရမယ္။ မ်ားေနရင္ Hemachromatosis ေရာဂါ ျဖစ္မယ္။
• ေသြးထဲမွာ Ceruloplasmin နည္းေနရင္ Wilson's disease ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• Autoimmune hepatitis ေရာဂါဆိုရင္ Anti-nuclear antibody, Anti-smooth muscle antibody နဲ႔ Anti-liver and kidney microsome antibody ေတြ မ်ားေနမယ္။
• Ultrasound and CT scan ရိုက္ရင္ ကင္ဆာ ရွိရင္ေတြ႔မယ္။
• Gallstones သည္းေျခေက်ာက္ နဲ႔ ကင္ဆာအက်ိတ္ကေန သည္းေျချပြန္ကိုပိတ္ေနတာ ရွိေနရင္လဲ ေတြ႔မယ္။
• Liver biopsy အသဲက အစေလးထုတ္စစ္တာလဲ လိုအပ္ရင္လုပ္မယ္။

AST:ALT အခ်ိဳးခ်ၾကည့္ရင္ အၾကမ္းဖ်ဥ္း ၁ ျဖစ္ေနရတယ္။
AST:ALT ratio အခ်ိဳးက 2:1 ထက္မ်ားေနရင္ အရက္ေၾကာင့္ အသဲထိခိုက္ေနတယ္။
AST:ALT အခ်ိဳးက ၁ ျဖစ္ေနေပမဲ့ AST က ALT ထက္မ်ားေနရင္ Cirrhosis အရက္မေသာက္ဘဲ အသဲေျခာက္ေနတာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။

ဒီေသြးစစ္နည္းကို ဆရာဝန္ေတြက -
၁။ ေဆးကုဘို႔ျပင္ဆင္တာ၊
၂။ ေဆးကုသနည္းရဲ႕ထိေရာက္မႈ နဲ႔
၃။ ဘယ္ေလာက္အထိ ပ်က္စီးေနတာသိဘို႔အတြက္ လုပ္တယ္။

ေမးတဲ့သူေျပာသလို ႏိုင္ငံျခားသြားဘို႔ ေဆးစစ္တာမွာလဲ လုပ္ပါသတဲ့။

Dr. တင့္ေဆြ
၂၉-၁-၂ဝ၁၂

Tuesday, January 24, 2012

Neonatal jaundice ေမြးစကေလး အသားဝါျခင္း

January 23, 2012 6:59 PM
ဆရာရွင့္ သမီးအစ္မက ၂ဝ ရက္ေန႔က မႏၱေလးက (႕႕႕႕႕) ေဆးရုံမွာ ေယာက္်ားေလး ေမြးခဲ့ပါတယ္ရွင့္။ ေဘးအခန္းနဲ႔ မ်က္နွာခ်င္းဆိုင္အခန္းက ကေလးေတြက အသားဝါ ပါလို႔ ဓါတ္ကင္တာကို ေတြ ့ရပါတယ္။ အစ္မရဲ ့ကေလးကေတာ့ ၃ ရက္ေနမွ ေသြးေဖာက္ႀကည့္ေတာ့ အသားဝါပါလို႔ ေသြးလဲရပါတယ္ရွင့္။ အဲဒါဟာ ဘာေႀကာင့္ပါလဲရွင့္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္အတြင္းမွာ စားေသာက္ေနထိုင္မႈနဲ႔ ဆိုင္ပါသလားရွင့္။ ဒါမွမဟုတ္ ကူးစက္မႈတစ္ခုလား။ ေမြးလာမယ့္ ကေလးမွာ အသားဝါ မပါေအာင္ ဘယ္လို လုပ္သင့္ပါသလဲရွင့္။

အသားဝါကို ေခၚတဲ့ Jaundice (ဂြ်န္းဒစ္) ဆိုတာ ျပင္သစ္စကားကေနလာတယ္။ ကေလးအေရျပားမွာ Bilirubin (ဘီလီရူဘင္) ေခၚတဲ့ အေရာင္ရွိ ဓါတ္ေတြ မ်ားေနလို႔ ျဖစ္တယ္။ လူတိုင္းမွာ ရွိတာပါဘဲ၊ ကေလးမွာ မ်ားေနလို႔။ ကေလးတိုင္း ၅ဝ-၆ဝ% က ေမြးျပီး တပါတ္အတြင္းမွာ အသားဝါၾကတယ္။ ေမြးစကေလး အသားဝါတာကို ေဆးစာနဲ႔ Neonatal jaundice ေခၚတယ္။ ေသြးစစ္ၾကည့္ရင္ Bilirubin level က 85 umol/l (5 mg/dL) ထက္ မ်ားေနတာ ျဖစ္တယ္။ လူၾကီးေတြမွာေတာ့ 34 umol/l (2 mg/dL) ဆိုရင္ အသားဝါေနတယ္လို႔ ေျပာတယ္။

Causes ျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းေတြက -
1. Increase bilirubin load on liver cells: အသဲ (ဆဲလ္) ေတြမွာ (ဘီလီရူဘင္) မ်ားလာလို႔၊
2. Defective hepatic uptake of bilirubin from blood plasma: ေသြးထဲက (ဘီလီရူဘင္) ေတြကို အသဲကေန လံုေလာက္ေအာင္ မယူႏိုင္လို႔၊
3. Defective billirubin conjugation: (ဘီလီရူဘင္) ကို အသဲကေန ေပါင္းစပ္ေပးမႈမွာ ခ်ိဳ႕ယြင္းလို႔၊
4. Defective bilirubin excretion (ဘီလီရူဘင္) ေတြကို စြန္႔ထုတ္ျပစ္တာ မႏိုင္လို႔ ဆိုတဲ့အေၾကာင္းတရားေတြေၾကာင့္ အသားဝါရတယ္။

ေမြးစကေလး အသားဝါတာ (၄) မ်ိဳးရွိတယ္။
(၁) Physiological jaundice ဇီဝကမၼျဖစ္စဥ္အရ ျဖစ္လာတာမ်ိဳး၊ ေဆးကုစရာ မလိုပါ။ သေႏၶသားဘဝက ေသြးေတြကုိ အသစ္လဲရာကေန ေသြးနီဥေတြ ပ်က္စီးတဲ့အခါ (ဟီမိုဂလိုဘင္) ထဲက (ဘီလီရူဘင္) ေတြထြက္လာျပီး၊ ေသြးထဲေရာက္မယ္။ အသဲမွာ ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္တယ္။ မလိုတာေတြ ဝမ္းထဲကေန စြန္႔ထုတ္တယ္။ အသဲကေန (ဘီလီရူဘင္) ကို ႏိုင္ေအာင္ မရွင္းႏိုင္ေသးလို႔ ၂-၃ ရက္ဆို ဝါလာမယ္။ ၁-၂ ပါတ္ေနရင္ ေကာင္းသြားမယ္။
(၂) Blood group incompatibility (Rh or ABO problems) ေသြးအုပ္စုမတည့္လို႔ျဖစ္တာ၊ မိခင္ေသြးက မတူရင္ ကေလးရဲ႕ေသြးနီဥေတြကို ဖ်က္ဆီးတာမ်ိဳးျဖစ္ေစတယ္။ အဲလိုျဖစ္ရင္ ကေလးေသြးထဲမွာ (ဘီလီရူဘင္) ေတြ မ်ားလာတယ္။ ဆိုးတယ္။ ၂၄ နာရီအတြင္းမွာ သိသာလာမယ္။ Rh ေၾကာင့္ျဖစ္တာအတြက္ အခုေခတ္မွာ မိခင္ကို ကေလးေမြးျပီး ၇၂ နာရီအတြင္း RhoGAM ထိုးေပးတယ္။ ေနာက္ကေလးေတြအတြက္ ကာကြယ္ျပီးသား ျဖစ္သြားမယ္။
(၃) Breast-feeding jaundice ႏို႔ဗူးတိုက္လို႔ျဖစ္တဲ့ အသားဝါ၊ ကေလးကို ႏို႔လိုသေလာက္ မတိုက္ရင္ျဖစ္မယ္။ အဲဒါမ်ိဳးက ၅-၁ဝ% ရွိတယ္။ ေမြးကာစကေလးေတြမွာ လူၾကီးေတြလို အူထဲမွာ (ဗက္တီးရီးယား) မရွိေသးဘူး။ လူၾကီးေတြဆိုရင္ ပိုးေတြကေန Conjugated bilirubin ဆိုတာကို Stercobilinogen အျဖစ္ေျပာင္းေပးမယ္။ ေနာက္ဆံုး Stercobilin အေနနဲ႔ ဝမ္းထဲမွာ ပါသြားတယ္။ ကေလးငယ္ေလးေတြမွာ အဲလိုျဖစ္မလာႏိုင္ေသးဘူး။
(၄) Breast-milk jaundice မိခင္ႏို႔တိုက္ရာကေနျဖစ္တာ ၁-၂% ရွိတယ္။ ၄-၇ ရက္မွာျပတယ္။ ၃-၁ဝ ပါတ္အထိ ၾကာတယ္။ အႏၲရာယ္ မရွိပါ။ တခ်ိဳ႕ မိခင္ေတြရဲ႕ႏို႔ထဲမွာ Progesterone (ပရိုဂ်က္စတီရုန္း) ေဟာ္မုန္းနဲ႔ဆိုင္တာ ပါေနတယ္။ ကေလးအူကေန (ဘီလီရူဘင္) ေတြကို ျပန္စုပ္ယူေစလို႔ ျဖစ္ရတယ္။ ေနာက္ျပီး ႏို႔ထဲမွာ Lipoprotein lipase ေခၚတဲ့ (အင္ဇိုင္းမ္) ပါေနတယ္။ ဒါကေန Bilirubin ျဖစ္စဥ္ကို ထိခိုက္ေစတယ္။ ကေလးဝမ္းခ်ဳပ္ရင္လဲ ရွင္းထုတ္တာ ေႏွးလို႔ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဗိုက္ထဲတံုးကေတာ့ အခ်င္းကတဆင့္ စြန္႔ထုတ္တာ လုပ္ေပးတယ္။

လမေစ့ဘဲေမြးတာနဲ႔ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ မျပည္တဲ့ကေလးေတြမွာ ပိုျဖစ္ၾကရွာတယ္။ ကေလးအသားဝါရင္ ေသြးကို အခ်ိန္တန္တိုင္း Bilirubin levels စစ္ေနရမယ္။ ေသြးထဲမွာ Unconjugated bilirubin ဆိုတဲ့ အသဲကေန ေပါင္းစပ္ေပးတာ မလုပ္ရေသးတဲ့ (ဘီလီရူဘင္) အမ်ိဳးအစားေတြ မ်ားေနမယ္။ ေမြးကာစကေလးတိုင္း ပဌမပါတ္မွာ 30 µmol/L (1.8 mg/dL) မက ရွိၾကတယ္။ မ်ားေနတာကို Hyperbilirubinemia ေခၚတယ္။ ကေလးကို ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ ေဆးကုဘို႔လို-မလို ကေလးအထူးကု ဆရာဝန္ကေန ဆံုးျဖတ္ပါမယ္။

Pathological jaundice ေဆးကုစရာလိုတဲ့ အသားဝါဆိုတာ ၂၄-၄၈ နာရီအတြင္း ေတြ႔ရမယ္။ ေသြးဆက္စစ္ေနတဲ့အခါ -
- Total bilirubin က တနာရီမွာ 8.5 umol/l (0.5 mg/dL) ထက္မ်ားေနတာ၊
- Total bilirubin က ၂၄ နာရီမွာ (85 umol/l) 5 mg/dL ရွိေနတာ၊
- Total bilirubin 331.5 umol/l (19.5 mg/dL) မကရွိေနတာ၊
- Direct bilirubin 34 umol/l (2.0 mg/dL) မကရွိေနတာေတြဆိုရင္ ေဆးကုရမယ္။

တျခားျဖစ္ႏိုင္ေျခေတြလဲ ထည့္တြက္ရမယ္။
- ဗိုက္ထဲမွာ ကေလးက ခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္ တခုခုရွိတာ။ ေရာဂါပိုးဝင္တာ၊ Biliary atresia, PFIC, Bile duct paucity, Alagille's syndrome, Alpha 1 နဲ႔ Cystic fibrosis or hepatitis အသဲေရာဂါရွိေနရင္၊
- Hemolytic anemia, polycythemia ေသြးအားနည္းေရာဂါေတြနဲ႔ ေသြးေရာဂါေတြ၊ Abnormal RBC ေသြးနီဥ ပံုစံမမွန္ရင္၊
- Cephalohematoma ေမြးတံုးက ခက္ခဲလို႔ ေခါင္းထဲမွာ ေသြးခဲတာ ျဖစ္ေနရင္၊
- Rubella ဂ်ာမန္ ဝက္သက္၊ Syphilis (ဆစ္ဖလစ္) စတဲ့ကူးစက္ေရာဂါေတြ၊
- မိသားစုထဲမွာလဲ အဲလိုမ်ိဳးရွိဘူးတာ၊ မေအမွာ ဆီးခ်ိဳရွိေနရင္၊ (ဆာလ္ဖါ) ေဆး၊ ငွက္ဖ်ားေဆး၊ လိင္ေဟာ္မုန္းေတြနဲ႔ စိတ္ေရာဂါေဆးေတြ၊ (ကေလး ၂ လေအာက္ကို (ဆာလ္ဖါ) ပါတဲ့ေဆး မေပးရပါ။)

ေဆးစစ္ရင္
- Complete blood count
- Coomb's test
- Reticulocyte count ေတြကို စစ္ေဆးႏိုင္တယ္။

ေမြးစကေလးေတြမွာ အသားဝါတိုင္း စိုးရိမ္စရာမလိုပါ။ ေဆးကုစရာမလိုတာ မ်ားတယ္။ ၃ ရက္ေနရင္ စသိသာျပီး ၁၄-၁၅ ရက္ေနရင္ ေပ်ာက္သြားတာတယ္။ မ်က္ႏွာကစ သိသာတယ္။ ေနာက္ ရင္ပတ္၊ ဗိုက္၊ ေျခ-လက္၊ အကုန္ပါဘဲ။ မ်က္လံုးကို ၾကည့္ရင္ သိမယ္။ လက္နဲ႔အသာေလးဖိျပီး စစ္ေဆးရင္ ဝါတာကို ပိုျမင္သာတယ္။ ေရတိုက္တာနဲ႔ ေနရာင္ ျပေပးတာနဲ႔ လံုေလာက္ၾကတာ မ်ားတယ္။ ၂-၃ နာရီတခါ၊ တေန႔မွာ ၁၂ ၾကိမ္ ႏို႔တိုက္ပါ။ တခ်ိဳ႕အေျခအေနမွာ မိခင္ႏို႔ကို အတိုက္မခိုင္းဘူး။ ေရခဏခဏတိုက္ေပးပါ။ ဝမ္းသြားမ်ားတာ ေကာင္းတယ္။ လိုအပ္ရင္ ဝမ္းျခဴေပးပါ။

Phototherapy အလင္းေရာင္ေပး ကုသနည္းကို အဂၤလန္ Rochford Hospital ေဆးရံုကေန စသံုးခဲ့တယ္။ လမေစ့ေမြးတဲ့ ကေလးေတြကို ျပဳစုေပးတဲ့ သူနာျပဳဆရာမၾကီးကေန စတာျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ အေရာင္ပါတဲ့ မီးေခ်ာင္းေတြ သံုးလာတယ္။ အျပာေရာင္ကို အသံုးအမ်ားဆံုးဘဲ။ ကေလးမ်က္စိကို ဖံုးထားရမယ္။ တေန႔မွာ ၁ဝ-၁၂ ၾကိမ္၊ တခါလုပ္ရင္ ၂-၃ နာရီၾကာတယ္။ အလင္းေရာင္ေပးကုသေနတံုးလဲ ႏို႔တိုက္ႏိုင္တယ္။ တခ်ိဳ႕ေဆးရံုေတြက ဒီအခ်ိန္မွာ ေသြးေၾကာထဲကေန အဟာရျဖည့္တာသာ လုပ္ေပးတယ္။

သိပ္မဆိုးရင္ အိမ္မွာတင္ Biliblanket ကိုသံုးႏိုင္တယ္။ Fiber optics နဲ႔လုပ္ထားတယ္။ သဘာဝ ေနေရာင္ထဲက Ultraviolet light therapy ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ကေန မွဲ႔ေပါက္မလား စိုးရိမ္ရတယ္။ Total serum bilirubin 428 umol/l (25 mg/dL) ထက္ မ်ားတဲ့ကေလးကို Exchange transfusions ေသြးလဲ ကုသေပးရတယ္။

ကေလးမွာ အသားဝါတာ သိပ္ၾကာေနရင္ Kernicterus ဦးေႏွာက္ထိခိုက္တဲ့ေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အေမရိကားမွာ ကေလး ႏွစ္သိန္းရွိရင္ Kernicterus ျဖစ္တဲ့ကေလး ၃ ေယာက္ရွိတယ္။ ေယာက္်ားေလးေတြမွာ ပိုျဖစ္တယ္။ ကိုယ္ပူမယ္၊ တက္ႏိုင္တယ္။ ကေလးက တအား ငိုမယ္။ အသဲ နဲ႔ ေဘလံုးၾကီးေနမယ္၊ ေသြးျခည္ဥေလးေတြ ေတြ႔မယ္၊ ေခါင္း (ဦးေႏွာက္) ငယ္ေနမယ္။ တခ်ိဳ႕ေလးေတြမွာ Cerebral palsy မ်က္ႏွာေလျဖတ္တာ နဲ႔ Deafness နားမၾကားတာလဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။

ေမြးမဲ့ကေလး ေဆးကုရမဲ့ အသားဝါ မျဖစ္ေအာင္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တိုင္း Blood type ေသြးအုပ္စု နဲ႔ Unusual antibodies ေတြ႔ေနက် မဟုတ္တဲ့ (အင္တီေဘာ္ဒီ) ေတြရွိ-မရွိ စစ္ထားသင့္တယ္။ ေသြးအုပ္စုက O+ ျဖစ္ေနတာလဲ သတိထားရတယ္။ Rh negative ျဖစ္ေနရင္ ကေလး ခ်က္ၾကိဳးကေန စစ္တာ လုပ္သင့္တယ္။

Dr. တင့္ေဆြ
၂၃-၁-၂ဝ၁၂

Monday, January 23, 2012

ASO ဆိုတာ

Sun, Jan 22, 2012 at 2:01 PM
ဆရာ ကၽြန္မက အသက္က ၂၉ ႏွစ္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ပါ။ အရင္က ေလးဘက္နာပိုး 400 ရွိပါတယ္။ ကုိယ္ဝန္ရွိမွန္း သိသိခ်င္းမွာပဲ ေလးဘက္နာ ျပေနၾကဆရာဝန္နဲ႔ ျပၾကည့္ပါတယ္။ ပန္နဆီလင္ထိုးလို႔ရတယ္ဆိုလို႔ ၁ လံုးထိုးထားပါတယ္ဆရာ။ ၁ လတစ္ခါ ထိုးဖို႔ေျပာပါတယ္။ ကၽြန္မ ကိုယ္ဝန္အတြက္စိတ္ပူလို႔ပါဆရာ။

ေလးဘက္နာပိုးဆိုတာ အေခၚမမွန္ပါ။ ပိုးကတျခား၊ ၄ဝဝ ဆိုတာတျခား ျဖစ္ပါတယ္။ ပိုးဆိုတာ Streptolysin O ဗက္တီးရီးယား ျဖစ္တယ္။ Group A အုပ္စုဝင္ပိုးမ်ိဳးျဖစ္ျပီး O ဆိုတာ ေအာက္စီဂ်င္ ဒါ့ေၾကာင့္ Oxygen-labile hemolytic toxin ေခၚတဲ့ အဆိတ္အေတာက္ေတြ ထုတ္ေပးတဲ့ပိုမ်ိဳး ျဖစ္တယ္။ ေဆးစာမွာ ASO ကို ASLO လို႔လဲ ေခၚတယ္။ Anti-streptolysin O ျဖစ္တယ္။ သူ႔ကို တန္ျပန္တဲ့ဓါတ္ Antibody (အင္တီေဘာ္ဒီ) ျဖစ္တယ္။

ASO ဆိုတာ ဘာအေရးပါသလဲ
လူကိုယ္ထဲကို ပိုးတခုခု ဝင္လာရင္ ကိုယ္ခႏၶာကေန ဆန္႔က်င္တဲ့ Antibody (အင္တီေဘာ္ဒီ) ကိုထုတ္ေပးတယ္။ ေသြးထဲမွာ ASO မ်ားေနတယ္ဆိုတာ ဒီလူနာမွာ ဒီပိုးမ်ိဳး အရင္ကျဖစ္ျဖစ္၊ အခုဘဲျဖစ္ျဖစ္ ကူးစက္ခံထားရတယ္လို႔ ေျပာႏိုင္တယ္။ ေဆးပညာသမိုင္းမွာ ပဌမဆံုးအသံုးျပဳတဲ့ အမွတ္အသားတခု ျဖစ္လာတယ္။ Rheumatism (ရူမက္တစ္) အဖ်ားနဲ႔ Scarlet fever (စကားလက္) အဖ်ားေရာဂါေတြအတြက္ Diagnosis ေရာဂါဟုတ္-မဟုတ္နဲ႔ follow up နလံထမွာ စစ္ေဆးဘို႔ အသံုးျပဳတယ္။
ပိုးဝင္လာျပီးေနာက္ ၁-၃ ပါတ္ေနရင္ ASO titre တက္တက္လာမယ္။ ၃-၅ ပါတ္မွာ အမ်ားဆံုးျဖစ္ေနမယ္။ ၆ လၾကာရင္ နဂိုအေနျပန္ေရာက္မယ္။

Normal value ပံုမွန္ဘယ္ေလာက္ ရွိရမယ္ဆိုတာ
- သတ္မွတ္ခ်က္ ထားလို႔ မရဘူး။
- ဒါ့ေၾကာင့္ ASO ရွိတယ္ဆိုယံုနဲ႔ ေရာဂါသည္လို႔ မေျပာႏိုင္ပါ။
- သတ္မွတ္ထားတာက လူၾကီးေတြမွာ >200 units/mL ထက္နည္းရင္၊ ကေလးေတြမွာ >300 units/mL ထက္နည္းရင္ ဘာေဆးမွ မေပးပါ။

Serological methods စမ္းသပ္နည္းေတြထဲမွာ Latex agglutination နည္းနဲ႔ Slide agglutination နည္းေတြရွိတယ္။ ELISA နည္းနဲ႔ Exact titre value အတိအက် လုပ္ယူႏိုင္တယ္။ False negatives မွားျပီး မရွိဘူး ျပႏိုင္တာ ၂ဝ-၃ဝ% ရွိႏိုင္တယ္။ မွားတယ္ထင္ရင္ Anti-DNase B titre နည္းလုပ္ရတယ္။ Liver disease အသဲေရာဂါနဲ႔ Tuberculosis (TB) တီဘီေရာဂါေတြေၾကာင့္ False positives မွားျပီး အေပါင္းျပႏိုင္တယ္။ Corticosteroids (ေကာ္တီကိုစတီရြိဳက္) ေဆးေၾကာင့္ နည္းတာျပႏိုင္တယ္။ တခ်ိဳ႕ Antibiotics (အင္တီဘိုေအာတစ္) ပ႗ိဇီဝေဆးေတြေၾကာင့္လဲ နည္းေနႏိုင္တယ္။

Rheumatic fever (ရူမက္တစ္) အဖ်ားေရာဂါကို အမ်ားက ေလးဘက္နာလို႔သာ ေခၚၾကတယ္။ Acute rheumatic fever အခုျဖစ္ေနတဲ့ (ရူမက္စတစ္) အဖ်ားဆိုတာျဖစ္ေနရင္ ေရာဂါလကၡဏာေတြကေတာ့ -
- Fever ကိုယ္ပူမယ္၊
- Sore throat လည္ေခ်ာင္းနာမယ္၊
- Joint swelling and pain in more than one joint အဆစ္တခုမကနာမယ္၊ ေရာင္မယ္၊ အဆစ္ေတြ ေနရာေရြ႕ျဖစ္မယ္၊ အဆစ္နာတာက ဒူး၊ ေျခခ်င္းဝတ္က စတာမ်ားျပီး လက္ေကာက္ဝတ္၊ တေဒါင့္တစ္ စသျဖင့္ ေျပာင္းမယ္။ ဘယ္-ညာ ေျပာင္းမယ္။ ျဖစ္တဲ့အဆစ္မွာ ပူေန၊ နာေန၊ ေရာင္ေနမယ္။ ၂၄ နာရီၾကာ နာတာဆိုးေနျပီး၊ ၂-၆ ရက္ ၾကာတတ္တယ္။
- Small, painless nodules under the skin အေရျပားေအာက္မွာ မနာတဲ့ အက်ိတ္ေလးေတြ ထြက္မယ္၊
- Skin rash အေရျပားမွာ အနီျပင္ေတြထြက္မယ္၊
- Rapid, jerky movements အဆစ္ကို ေခါက္တံနဲ႔စမ္းရင္ တံု႔ျပန္မႈက ျမန္ေနမယ္၊
- Carditis တခါတေလမွာ ႏွလံုးေရာင္ေနမယ္၊ ဒါေပမဲ့ ရင္တံုတာနဲ႔ အသက္ရွဴမဝတာေလာက္သာ ခံစားရမယ္။

Glomerulonephritis ေက်ာက္ကပ္ေရာင္တာပါျဖစ္ရင္
- Decreased urine output ဆီးမ်ားမယ္၊
- Bloody urine ဆီးထဲေသြးပါမယ္၊ (စမ္းသပ္မွသိရတာလဲရွိတယ္)၊
- Swelling (edema) ကိုယ္ေရာင္မယ္၊
- High blood pressure ေသြးဖိအားတက္မယ္။
- Fatigue, decreased energy အားယုတ္မယ္၊

ASO မ်ားေနယံုနဲ႔ေတာ့ Rheumatic arthritis (ရူမက္တစ္) အဆစ္နာ-အဖ်ား ေရာဂါရွိတယ္လို႔ ေျပာမရပါ။ အစိုးရိမ္မ်ားျပီး Long term penicillin (ပနယ္စလင္) တာရွည္ေပးေနစရာလဲ မလိုပါ။ သမားေတာ္က ဆံုးျဖတ္ပါလိမ့္မယ္။ Rheumatologist ဆရာဝန္ေတြက ဒီေရာဂါမ်ိဳးမွာ (အိတ္စပတ္) ျဖစ္တယ္။

Dr. တင့္ေဆြ
၂၃-၁-၂ဝ၁၂

Friday, January 20, 2012

Laptop computer ကို ေပါင္ေပၚမွာ တင္ျပီးသံုးရင္

Wed, Jan 18, 2012 at 7:55 PM
Laptop computer ကို ေပါင္ေပၚမွာ တင္ျပီး သံုးရင္ ဘာဆုိးက်ိဳးရွိနုိင္သလဲ။ ကြ်န္ေတာ္ ၾကားဘူးတာ ကေလးမရနုိင္ဘူးလုိ႔ ၾကားဘူးတယ္။ အဲဒါ ဟုတ္ပါသလား။

Laptop computers may affect male fertility (လက္ပ္ေတာ့) ကေန ကေလးမရေစမွာျဖစ္ႏိုင္သလား ဆိုျပီး ေရးထားတာ ရွိပါတယ္။ ေယာက္်ားေတြအတြက္သာ ျဖစ္တယ္။ Laptop ဆိုတာ ေပါင္ေပၚတင္တဲ့ ကြန္ျပဴတာလို႔ တိုက္ရိုက္အဓိပၸါယ္ ဖြင့္ပါတယ္။ ကေလး မရေစတာနဲ႔ ဆက္စပ္မႈကို သုေတသန သိရသေလာက္ မက်ယ္ျပန္႔လွေသးပါ။ ေနာက္ပိုင္း Laptop အစား Notebook computer ေတြလို႔ ေခၚလာတယ္။ အပူခ်ိန္ပိုမ်ားတယ္။ ဒီအခ်က္ဟာ (ကြန္ျပဴတာ) က သံုးတဲ့သူအရင္ ပ်က္စီးမယ္လို႔ ယူဆႏိုင္တယ္။

ေဆးပညာအရ မွန္းဆႏိုင္တာေတာ့ ရွိတယ္။ ေယာက္်ား Scrotum ကပ္ပဲအိတ္ထဲက Testis အစိ ႏွစ္လံုးဟာ Sperm သုက္ပိုး ျဖစ္ေစဘို႔ရာမွာ အလြန္မတန္ အေရးပါတယ္။ အပူခ်ိန္မ်ားတာကို မၾကိဳက္ဘူး။ ေနာက္တခ်က္ (လက္ပ္-ေတာ့ပ္) ေတြရဲ႕ (ဘက္ထရီ) ကသာ ပူေစတယ္။ အေတာ္မ်ားမ်ား (လက္ပ္ေတာ့ပ္) ေတြက (ဘက္ထရီ) မေကာင္းလို႔ ခဏနဲ႔ပူၾကတာမို႔ ေပါင္ေပၚမွာ ၾကာၾကာ မတင္ႏိုင္ပါ။

(လက္ပ္ေတာ့ပ္) သံုးလို႔ သတိထားစရာေတြကို (အင္တာနက္) မွာ အေမ-အေျဖ နဲ႔ ေဆြးေႏြးတာေတြ ဖတ္ခ်င္ဖတ္ႏိုင္ပါတယ္။ အေကာင္းဆံုး အေျဖျဖစ္ႏိုင္တာက "Yes and No" ျဖစ္ပါမယ္။

Fertility experts မ်ိဳးပြါးအထူးကု ဆရာဝန္ေတြက ကေလးမရႏိုင္ေသးသူေတြကို ပူတာေတြအေရွာင္ခိုင္းတယ္။ Sperm သုက္ပိုးအေရအတြက္ မနည္းေအာင္ေျပာတာျဖစ္တယ္။ သုေတသနအရ ကပ္ပဲ့အိတ္ အပူခ်ိန္ ၁ ဒီဂရီ (စီ) တက္တိုင္း သုက္ပိုး အေရအတြက္ ၄ဝ% နည္းေစတယ္။ State University of New York ကေနထပ္ေျပာတာက (လက္ပ္ေတာ့ပ္) ကို တနာရီ ဆက္တိုက္ ေပါင္ေပၚမွာတင္ျပီးသံုးရင္ ကြန္ျပဴတာေအာက္ေျခမွာ အပူခ်ိန္ ၄ဝ ဒီဂရီ (စီ) တိုးလာတယ္။ Stony Brook study အဆိုအရ ဒီလိုကေန ကပ္ပဲ့အိတ္ အပူခ်ိန္ ၂႕၇ ဒီဂရီ (စီ) တိုးေစမယ္။

သိပ္စိုးရိမ္စရာမလိုတာ ဆက္ေတြ႔ရျပန္ပါတယ္။ အသက္ ၂၁-၃၅ ၾကား (ဗဗာ္လန္တီယာ) ၂၉ ေယာက္ကို ေပါင္စိထားေစျပီး (လက္ပ္ေတာ့ပ္) မပါဘဲ တနာရီၾကာ အထိုင္ခိုင္းေတာ့ ေပါင္ၾကားအပူခ်ိန္က ၂႕၁ ဒီဂရီ တက္တာေတြ႔ရတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ (လက္ပ္ေတာ့ပ္) ကေန ပိုတိုးတယ္ဆိုတာ မျဖစ္စေလာက္ပါ။ ေနာက္ျပီး အခုစမ္းသပ္မႈက အပူခ်ိန္ကိုသာျဖစ္ျပီး သုက္ပိုး အေရအတြက္ကို စမ္းထာ မဟုတ္ဘူး။

Cell phones (ဆဲလ္-ဖုန္း) ကေနလဲ သံုးေနတံုးျဖစ္ျဖစ္ စကားေျပာမေနခ်ိန္မွာျဖစ္ျဖစ္ Transmitter (ထရန္စမစ္တာ) ကို အျမဲ လိုက္ရွာေနတာမို႔ Radiation (ေရဒီေယးရွင္း) ထုတ္ေနတယ္။ Headset နဲ႔သံုးတာက ဦးေႏွာက္နဲ႔ ေဝးေစတယ္။ ကေလးေတြကို ပိုသတိထားဘို႔ အၾကံေပးတယ္။ ေနာက္ျပီး (ဆဲလ္-ဖုန္း) ကို ရင္ပတ္ ႏွလံုးနဲ႔နီးရာမွာ မထားသင့္ဘူးလဲ အၾကံေပးတယ္။ ကြန္ျပဴတာေတြကို အဲလိုသေဘာထားသင့္တယ္။ (လက္ပ္ေတာ့ပ္) ကေန ထြက္ေနတဲ့ Radiation (ေရဒီေယးရွင္း) ဟာ (ဆဲလ္-ဖုန္း) ထက္ နဲနဲေတာ့ ပိုတယ္။ အႏၲရာယ္ဆိုတာက မေျပာပေလာက္ပါ။

Electronic device (အီလက္ထေရာနစ္) ပစၥည္းမွန္သမွ်ကေန ထုတ္လြတ္ေနတဲ့ Electromagnetic field (EMF) ဆိုတာ Radiation ျဖစ္တယ္။ Uranium (ယူေရနီယမ္) နဲ႔ Plutonium (ပလူတိုနီယမ္) ေတြက လာတာနဲ႔ေတာ့ မတူပါ။ Non-ionizing radiation အမ်ိဳးအစားလို႔ ေခၚတယ္။ သုေတသနေတြ လုပ္တာ မနည္းပါ။ သတ္မွတ္ခ်က္ 2.5 mG ထက္ ေက်ာ္တယ္။ 150 mG ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ သံုးဘို႔မသင့္ဘူးဆိုတဲ့ ေကာက္ခ်က္ ဘယ္ကေနမွ မထြက္ပါ။

တခ်ိဳ႕ကလည္း EMF exposure နဲ႔ ကင္ဆာနဲ႔ ဆိုင္မလားဆိုတာလဲ ေလ့လာၾကတယ္။ EMF ကေန အပူခ်ိန္ တက္ေစတယ္။ (ဆဲလ္) ေတြရဲ႕အလုပ္တိုင္းဟာ အပူခ်ိန္ သတ္သတ္မွတ္မွတ္မွာ လုပ္တယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ Premature cell division (ဆဲလ္) ကြဲပြါးျခင္းကို ေစာျပီးျဖစ္ေစမယ္။ DNA ကို Mutation မူေျပာင္းေစႏိုင္မလား။ ဒီလိုစိုးရိမ္မႈေတြေၾကာင့္ (လက္ပ္ေတာ့ပ္) ေအာက္ခံ ဆိုတာေတြေပၚလာတယ္။ ဥပမာ HARApad ဆိုတာမ်ိဳး။

Infertility ကေလး မရႏိုင္ေသးသူတိုင္းကိုေတာ့ Hot baths ေရေႏြးစိမ္ခ်ိဳးတာ၊ Sauna (ေဆာ္နာ) အပူေငြနဲ႔ခ်ိဳးတာမ်ိဳးအတြက္ အေရွာင္ခိုင္းပါတယ္။ (လက္ပ္ေတာ့ပ္) ေပါင္ေပၚတင္ သံုးတာကိုလဲ အေရွာင္ခိုင္းစားရင္းထဲ ထည့္ပါေသးတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဆရာဝန္တိုင္းကေန အဲလိုေျပာတာေတာ့ မဟုတ္ပါ။

မ်ိဳးပြါးမႈဆိုတာ အေျခခံအခ်က္ေတြ တသီၾကီးရွိပါတယ္။ အပူခ်ိန္နဲ႔ မ်ိဳးပြါးမႈ အဆက္အစပ္ဆိုတာ ေယဘုယ် ဆန္ေနတယ္။ ေအးလြန္းတဲ့ အရပ္မွာလဲ လူဦးေရ ပိုမမ်ားသလို ပူတဲ့အရပ္မွာလဲ မနည္းဘူး။ (လက္ပ္-ေတာ့ပ္) အမ်ားဆံုးသံုးတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ လူဦးေရ က်သြာတယ္လို႔လဲ မၾကားမိပါ။ ပုဆိုးဝတ္တဲ့အရပ္က လူဦးေရပိုမ်ားတယ္လို႔လဲ ေျပာမရပါ။

Dr. တင့္ေဆြ
၂ဝ-၁-၂ဝ၁၂

A glass of water ေရတစ္ဖန္ခြက္ဟာ

၁။ ေရတစ္ဖန္ခြက္ဟာ ဘယ္ေလာက္ မီလီလီတာနဲ႔ ညီမွ်ပါသလဲ။
၂။ နွာေခါင္း ေနာက္ကေန ခၽြဲေတြ အာေခါင္ထဲကို ခဏခဏ စီးက်ေနပါတယ္။
၃။ အဲတာေတြေပ်ာက္ေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္ရပါလဲ။
၄။ ကြ်န္မတို႔ အိမ္ေထာင္က်တာ ၃ လရွိပါၿပီ။
၅။ ကြ်န္ေတာ္ အိပ္မရတာ ၂ ရက္ရွိပါျပီ။
၆။ ဆံပင္ေတြ မကၽြတ္ပဲ အကြက္လိုက္ ေပ်ာက္ကုန္တယ္။

January 19, 2012 1:36 PM
ေရတစ္ဖန္ခြက္ဟာ ဘယ္ေလာက္မီလီလီတာနဲ႔ ညီမွ်ပါသလဲ ဆရာ။

ဇြန္းကစေျပာပါရေစ။ လက္ဖက္ရည္ဇြန္းေတြက အရြယ္အစား အမ်ိဳးမ်ိဳး 25 mL ကေန 6 mL အထိရွိတယ္။

ဇြန္း (ယူအက္စ္) သံုး
လက္ဖက္ရည္ 1 ဇြန္း = 1/3 ဟင္းခပ္ဇြန္း = 49 mL (milliliters မီလီလီတာ) = 1⁄6 US oz (ေအာင္စ) = 1⁄48 cup ခြက္ = 1⁄768 US gallon (ဂါလံ)

ဇြန္း ျဗိတိန္ သံုး
- Teaspoon လက္ဖက္ရည္ဇြန္း = ¼ tablespoon ဟင္းခပ္ဇြန္း = 35 milliliters မီလီလီတာ
- Tablespoon ဟင္းခပ္ဇြန္း = 1/2 ounce ေအာင္စ = 142 milliliters မီလီလီတာ

စဖိုေခ်ာင္သံုး အတိုင္းအတာေတြ
1 liter = 34 ounces = 423 cups
1 cup = 8 ounces
1 tsp = 1/6 fl oz = 1/3 Tbsp
1 Tbsp = ½ fl oz = 3 tsp
1 cup = 8 fl oz = ½ pint
1 pint = 16 fl oz = 2 cups
1 quart = 32 fl oz = 2 pints
1 gallon = 128 fl oz = 4 quarts

၁၆၁၈ မွာ ပဌအဆံုး ေဆးဝါးသံုး Tablespoon ဟင္းခပ္ဇြန္း (မိုးေရ = ေပါင္းခံေရ) = 12 milliliters လို႔ သတ္မွတ္ခဲ့တယ္။

ခြက္ေတြက ပိုမတူၾကေသးတယ္။ "ငါေတာ့ အရက္ကို တေန႔မွ တခြက္ဘဲ ေသာက္တယ္" လို႔ ေျပာရင္ "ေပပါကို ကိုင္းတပ္ ေသာက္တာလား" ေမးၾကတယ္။

ထံုးစံခြက္ = 237 ml
Metric cup (မက္ထရစ္) ခြက္ = 250 ml = ¼ liter
Metric teaspoon (မက္ထရစ္) လက္ဖက္ရည္ဇြန္း = 5 ml
Metric tablespoon (မက္ထရစ္) ဟင္းခပ္ဇြန္း = 15 ml

2012/1/19
Q: အမည္ (႕႕႕႕႕)၊ အသက္ ၂ဝ၊ ေနရပ္လိပ္စာ ရန္ကုန္၊ ေဝဒနာ နွာေခါင္း ေနာက္ကေန ခၽြဲေတြ အာေခါင္ထဲကို ခဏခဏ စီးက်ေနပါတယ္။ ေပ်ာက္လုိက္ ျပန္ျဖစ္လုိက္နဲ႔ပါ။ အဲဒါနဲ႔တြဲျပီး ခံတြင္းနံဆိုးေတြလဲ ထြက္ပါတယ္။ ေရခဏခဏ
ေသာက္ရလြန္းလုိ႔ အေပါ႔ခဏခဏသြားေနရပါတယ္။ ေဆးညႊန္းလုိခ်င္ပါတယ္။ ျပန္မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္လုိ႔ရပါသလား။ အေရွ ႔ဘက္ နွာစီးတာေတာ့ မျဖစ္ပါဘူး။ အာေခါင္ထဲမွာ တခုခုရွိေနသလုိ ခံစားေနရပါတယ္။ စီးေနတာကိုလဲ သိေနရပါတယ္။

A: ျဖစ္တာ ဘယ္ေလာက္ၾကာျပီလဲ။ ဘယ္ေဆးေတြသံုးေနသလဲ။ ဆရာဝန္ကိုျပဘူးသလား။ ေဆးစစ္ေသးလား။ ဥပမာ ဓါတ္မွန္၊ အာလ္ထြာေဆာင္း။

Q: ကၽြန္ေတာ္ျဖစ္ေနတာ သံုးလေလာက္ရွိပါျပီ။ ေဆးခန္းတစ္ခါမၽွ မျပဖူးပါ ႏွာေခါင္းနဲ႔ပတ္သက္ျပီးေတာ့ပါ။ Enervon-C ေသာက္ေနပါတယ္။ ဓါတ္မွန္၊ အာလ္ထြာေဆာင္း မရုိက္ဖူးပါတယ္။

A: ေမးခြန္းလာတံုးကလဲ Spam ထဲကိုဝင္လာတယ္။ စာျပန္ေရးတာလဲ ၂ ခါလံုး မေရာက္လို႔ ဒီေနရာမွာဘဲ တင္လိုက္ပါတယ္။
• Enervon C ေဆးဟာ Multivitamins ဗီတာမင္မ်ိဳးစံုပါတဲ့ေဆးျဖစ္ပါတယ္။
• Sinusitis သို႔မဟုတ္ ကိုရီးယားကလာသည့္ ေမးခြန္းအား ေျဖၾကားျခင္း
• Respiratory tract infections (1) အသက္ရွဴလမ္း အေပၚပိုင္း ပိုးဝင္ျခင္းေတြကို ဖတ္ႏိုင္ပါတယ္။

Thu, Jan 19, 2012 at 9:29 PM
ဆရာေရးထားတဲ့ ဝက္ျခံအေၾကာင္းထဲမွာ ဝက္ျခံအပိတ္ (မည္းေနတဲ့ဟာ) အဲတာေတြ ေပ်ာက္ေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္ရပါလဲ။ ဘယ္ေဆးေသာက္ရပါသလဲခင္ဗ်ာ။

Thu, Jan 19, 2012 at 9:29 PM
ေနာက္ျပီးေတာ့ ဆရာ့ရဲ႕ အသစ္ေျပာင္းသြားတဲ့ ဝက္ဆုိက္လိပ္စာကိုလည္း သိခ်င္ပါတယ္။

Acne and Antibiotics ဝက္ျခံအတြက္ ပဋိဇီဝေဆးမ်ား

2012/1/19
ကြ်န္မက အသက္ ၂၈ ႏွစ္ပါ။ အမ်ိဳးသားကေတာ့ ၂၅ ႏွစ္ပါ။ ကြ်န္မတို႔ အိမ္ေထာင္က်တာ ၃ လရွိပါၿပီ။ အတူေနၿဖစ္တာက ၁ လခြဲေလာက္ပဲ ရွိပါတယ္။ အခုက်ေတာ့ သူကလည္း ဝန္ထမ္း ကိုယ္ကလည္း ဝန္ထမ္းဆိုေတာ့ တေယာက္တေနရာစီမွာပါ။
ကေလး ၿမန္ၿမန္လိုခ်င္လို႔ပါ။ လက္ထပ္ၿပီးကာစမွာ ေန႔တိုင္း အတူေနေပမယ့္ ကိုယ္ဝန္မရတာ စိတ္ပူလို႔ပါ။ သူငယ္ခ်င္းရဲ့ ညီမဆရာဝန္မေလး ေၿပာတာကေတာ့ Clomiphene ေသာက္ရတယ္ ေၿပာလို႔ ဘယ္လို ေသာက္ရတာလဲ ဆိုတာရယ္ Side effect ရယ္ကို သိခ်င္လို႔ပါ။ အမ်ိဳးသားနဲ႔က ေနာက္ ၃ လေလာက္ေနမွ ေတြ႔႔ရမွာ။ ေတြ႔ရင္လည္း တလေလာက္ပဲ ခြင့္ရတယ္ ဆိုေတာ့ သားသမီးရဖို႔ အခြင့္အေရး ရေအာင္ ဘယ္လို ေဆးေသာက္ရမလဲ သိခ်င္လို႔ပါရွင္။ ေနာက္ၿပီး ကြ်န္မက ဓမၼတာလည္း မမွန္တတ္တာမို႔လို႔ ကေလးရႏိုင္ေခ်ကို သိခ်င္တာပါ။ အခုဆိုရင္ က်မတို႔ ႏွစ္ေယာက္လံုး ကေလး ေတာ္ေတာ္ေလး လိုခ်င္ေနၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ အထေၿမာက္သြားေအာင္ ဆရာ့အေနနဲ႔ လမ္းညႊန္ေပးပါေနာ္။

- Clomiphene Citrate ကေလးမရႏိုင္သူမ်ားအတြက္ေဆး
- Infertility (1) ကေလးမရႏိုင္ေသးျခင္း (၁) အသက္ ၁၈ ႏွစ္ျပည့္မွ ဖတ္ပါ (၇၈)
- Mid Cycle Bleeding and Ovulation Test ၾကားရက္ေသြးဆင္းတာ နဲ႔ မ်ိဳးဥထြက္တာ ေသျခာခ်င္တယ္

2012/1/19
ကြ်န္ေတာ္ အိပ္မရတာ ၂ ရက္ရွိပါျပီ။ အိမ္မက္ေတြေတာ့ မက္ျပီး စိတ္ကသိေနတယ္။ ဦးေနွာက္ေတြက အလုပ္လုပ္ေနသလိုဘဲ။ နွစ္နွစ္ျခိဳက္ျခိဳက္ အိပ္လို႔မရဘူးျဖစ္ေနပါတယ္။ ဘယ္ေဆးေသာက္ရမလဲဆရာ။ အသက္က ၂၉ ပါ။

- Sleeping မအိပ္ဘဲေန အသက္မရွည္
- Sleeping မအိပ္ဘဲေန အသက္မရွည္
- Sleep disorders မအိပ္ဘဲေန အသက္မရွည္ (၂)

Wed, Jan 18, 2012 at 9:08 PM
ကၽြန္ေတာ့ ဆံပင္ေတြ မကၽြတ္ပဲ အကြက္လိုက္ ေပ်ာက္ကုန္တယ္။ လူေတြကေတာ့ စုန္းစုတ္တယ္လို႔ ေျပာၾကတယ္။ ေနာက္ ၃ လေလာက္ၾကာေတာ့ ျပန္ေပါက္လာတယ္။ အခုထပ္ျပီး ေပ်ာက္ေနျပန္ျပီ။ သတိထားမိသေလာက္ တႏွစ္တခါေလာက္ ျဖစ္ေနတတ္တယ္။ ေဆးေမးၾကည့္ေတာ့လဲ ဘယ္သူမွမေျပာႏိုင္ၾကဘူး။ တျခားေနရာမွဆိုရင္ ဆံပင္နဲ႔ ဖံုးထားလို႔ ျပသနာ မရွိေပမဲ့ နဖူးထိပ္နားမွာဆိုေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလး အၾကည့္ရဆိုးပါတယ္။

ေအာက္ကစာနဲ႔ ဆံပင္မိႈ (ဖန္းဂတ္စ္) ကိုလဲ သတိထားပါ။
- Hair Loss ဆံပင္ ကြ်တ္ရင္

Dr တင့္ေဆြ
၂ဝ-၁-၂ဝ၁၂

Thursday, January 19, 2012

Amphetamines ယာဘ-ရာဘ-ရာမ-ယာမ

Wed, Jan 18, 2012 at 8:54 PM
အေၾကာင္းအရာက "ယာမ" ပါ။ က်ေနာ့္ သူငယ္ခ်င္းေတြ ေဆးသံုးျပီး စာေတြက်က္တယ္။ သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ကေတာ့ စာေတြ ညသန္းေခါင္ေက်ာ္ေက်ာ္ထိ လုပ္နိုင္တယ္လို႔ ေျပာတယ္။ အဲဒါမွန္သလား။ ေအာင္သြားတဲ့ သူေတြေတာ့ ရွိပါတယ္။ မေအာင္တဲ့သူေတြလည္းရွိပါတယ္။ က်ေနာ္သိခ်င္တာက အဲဒီေဆးအေၾကာင္းပါ။ သူက ညတစ္ညလံုးေတာ့ မအိပ္ဘူး။ ဥပမာ ညေန ၂ နာရီေလာက္မွာ ေဆးသံုးထားတယ္ဆိုရင္ အဲဒီည မအိပ္ဘဲေနတယ္။ အာရံုကလည္းတစ္ခုပဲလို႔ ေျပာတယ္။ တကယ္ဟုတ္သလား။ ေနာက္ေန႔ ၂ နာရီေလာက္မွာ တအားအိပ္ခ်င္တယ္တဲ့။ အိပ္လည္းအိပ္တယ္။ ျပီးရင္ မသံုးရရင္လည္း ဘာမွမျဖစ္ဘူးတဲ့။ အရင္လိုပဲတဲ့။ မစြဲဘူးတဲ့။ သံုးလိုက္ရင္ ေပါ့သြားတယ္တဲ့။ တကယ္မစြဲဘူးလား။ ဒီေဆးကိုသံုးလို႔ ဦးေနွာက္ရဲ႕ ဘယ္အပိုင္းေတြကို ထိခိုက္သြားလဲ။

Wed, Nov 21, 2012 at 1:02 AM
ကြ်န္ေတာ္တုိ႔ ျမန္မာနုိင္ငံတြင္ ပညာေပးေဆာင္းပါး မရွိသေလာက္နည္းပါးသည့္ YaBa ေဆးျပားေခၚ စိတ္ၾကြရူးသြပ္ေဆးျပားမ်ား၏ ဆုိးက်ိဳးေကာင္းက်ိဳးမ်ားကုိ ေရးသားေဖာ္ျပေပးရန္ေတာင္းဆုိအပ္ပါသည္။ ကြ်န္ေတာ္တုိ႔ျမန္မာနုိင္ငံတြင္ ေငြဝင္ေျဖာင့္သူတုိင္း အသုံးျပဳေနၾကပါသည္။ ကြ်န္ေတာ္အပါအဝင္ သူငယ္မ်ားစြာလည္း ရံဖန္ရံခါ သုံးစြဲၾကပါသည္။ ထုိေဆးျပား၏ ဆုိးက်ိဳး ေကာင္းက်ိဳးကုိ ျမန္မာစာျဖင့္ေရးသားထားသည္ကုိ အြန္လုိင္းတစ္ပုဒ္သာရွိပါသည္။ YaBa & methamphetamine တုိ႔၏ ဆုိက်ိဳးနွင့္ေကာင္က်ိဳး အေၾကာင္းကုိ တိက်စြာခြဲျခားနားလည္းလုိပါသည္။ ေကာင္းက်ိဳးဟုထည့္ၿပီးေမးရျခင္းမွာ ကြ်န္ေတာ္အပါအဝင္ သူငယ္ခ်င္းမ်ားဟာ ခဏခဏျငင္းခုံၾကၿပီး ျဖတ္မယ္နားမယ္ မျဖတ္ဘူးမနားဘူး အလုပ္ေတြအမ်ားႀကီးလုပ္ရအုံးမယ္ စသျဖင့္အေၾကာင္းျပၿပီး ဆက္လုပ္မယ့္သူေရာ အေၾကာင္းမျပပဲ ၾကံဳတဲ့အခါလုပ္မယ္ဆုိသူဆုိ ဒီလုိနဲ႔ပဲ ေန႔မျခားေလာက္ေအာင္ကုိ ႀကိဳက္နွစ္သက္ေနၾကပါသည္။ ကြ်န္ေတာ္ကုိယ္တုိင္ပင္ မလုပ္ေတာ့ဘူးဟုဆုံးျဖတ္ထားေသာ္လည္း သူငယ္ခ်င္းမ်ားနွင့္ဆုံလွ်င္ လုပ္ခ်င္စိတ္ထိမ္းမရသည္မ်ား ခဏခဏၾကံဳလာသည့္အတြက္ ဆရာ၏ ရွင္းလင္းေရးသားမႈကုိ ေစာင့္ေမွ်ာ္ေနပါမည္ခင္ဗ်ား။

"စိတ္ၾကြေဆး" ဆိုတာေတြဟာ CNS ဗဟိုအာရံုေၾကာစနစ္အေပၚ သက္ေရာက္ေစတဲ့ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာေဆးေတြ ျဖစ္တယ္။ "ယာဘ" လို႔လူသိမ်ားတဲ့ Amphetamines (မင္မ္ဖက္တမင္း) ကို စေဖၚစပ္ခဲ့တာက ၁၈၈၇ ကတည္းကျဖစ္တယ္။ လူကေန အလိုလို ထုတ္ေပးေနတဲ့ Adrenaline နဲ႔ Noradrenaline ေတြနဲ႔တူတယ္။ (ေရွာ့ခ္) ရတာ၊ ပန္းနာထတာေတြအတြက္ အလြန္အသံုးဝင္တဲ့ အသက္ကယ္ေဆးေတြ ျဖစ္တယ္။ ရင္က်ပ္လို႔ေပးတဲ့ ေခ်ာင္းဆိုးေပ်ာက္ေဆးထဲမွာ ထည့္ထားတတ္တယ္။

Euphoric effects ပီတိစိတ္ေတြသာ ထင္ျမင္ေနေစတဲ့ အစြမ္းေၾကာင့္ ေပၚျပဴလာျဖစ္လာတယ္။ ေဆးသံုးထားသူဟာ စိတ္တက္ၾကြေနမယ္၊ တခုခုကို အာရံုစိုက္ေနျပီး၊ သူမ်ားေတြကို ဂရုမထားေတာ့ဘူး။ မအိပ္ဘဲ အၾကာၾကီး ေနႏိုင္တယ္။ မေမာလြယ္ဘူး၊ အားကစားလုပ္ရင္ ပိုလုပ္ႏိုင္တယ္။ ခံႏိုင္ရည္ပိုတယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ယံုၾကည္စိတ္မ်ားေစမယ္ ဆိုတဲ့ အစြမ္းေတြ ရေစတယ္။

Methamphetamine (မက္သဖန္တမင္း)၊ Ephedrine (အဖက္ဒရင္း) Cathinone (က္သီႏုန္း)၊ MDMA (Ecstasy) (အက္ကတက္စီ) DOM (STP) ဆိုျပီး ဆင္တူေတြ ရွိတယ္။ သူမ်ားဆီမွာ Uppers, Bennies, Beans, Speed, and Crank ဆိုတဲ့ အရပ္သံုးနာမည္ေတြ ရွိတယ္။ Pills ေဆးလံုး၊ Powder ေဆးမႈံ႔ Crystals ေဆးခဲဆိုျပီး အမ်ိဳးမ်ိဳးလာတယ္။ ေသာက္ေဆး၊ ထိုးေဆး၊ ရွဴေဆး နဲ႔ ေဆးလိပ္ေသာက္နည္းေတြနဲ႔ သံုးၾကတယ္။ တခါသံုးရင္ ၄-၆-၁၂-၂၄ နာရီခံတယ္။

ေရရွည္မွာ ဘာေတြဆက္ျဖစ္လာသလဲ။ အရင္ခံစားတာမ်ိဳး ရခ်င္ရင္ ေဆးအဆ ပိုလုိခ်င္လာမယ္။ ႏွလံုးအေပၚ ဒဏ္မ်ားလာမယ္။ ေသြးဖိအားတက္မယ္၊ ဒါ့ေၾကာင့္ Heart disease, Heart attack, Stroke ႏွလံုးနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ေရာဂါေတြ ပိုျပီး ရလမ္းမ်ားေစတယ္။

ေဆးစြဲတယ္ဆိုတာ ရုပ္ပိုင္းနဲ႔ စိတ္ပိုင္းစြဲတာဆိုျပီး ရွိတယ္။ ဒီေဆးက ၂ မ်ိဳးလံုးျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ Addiction ေဆးစြဲေနသူဆိုရင္ Psychotic episodes စိတ္ပိုင္းေျပာင္းလဲမႈေတြ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ Overdose ေဆးမ်ားသြားရင္ ႏွလံုးခုန္ ျမန္မယ္။ ဂနာမျငိမ္ ျဖစ္မယ္၊ တံုတံုရီရီျဖစ္မယ္။ သူမ်ားကို မယံုတာမ်ားမယ္၊ ေၾကာက္တာ၊ က်ိဳးေၾကာင္း မဆီေလွ်ာ္တာ၊ စိတ္ရႈတ္ေထြးတာ၊ တလြဲထင္ျမင္တာ၊ တက္တာေတြလဲ ျဖစ္ႏိုင္ေသးတယ္။

- Amphetamines နဲ႔ Cocaine or Ecstasy ေရာတာ အႏၲရာယ္မ်ားတယ္။ သတၲိေတြက တူတယ္။
- Amphetamines နဲ႔ (MAOIs) စိတ္မက်ေဆးေတြေရာရင္ ေဆးစြမ္းက ၆ ဆ တက္ေစမယ္။
- Amphetamines ေဆးသံုးစြဲထားသူကို ေနာက္ထပ္ ၁-၂ ရက္အထိ စစ္ရင္သိတယ္။

ခ်က္ခ်င္းျဖစ္တဲ့ ေဆးအဆိပ္ လကၡဏာေတြကေတာ့ Psychosis စိတ္မူမမွန္တာ၊ Hallucination သူမ်ားမျမင္တာေတြ ျမင္ေန၊ သူမ်ားမထိေတြ႔တာကို ထိေတြ႔ေနတယ္လို႔ထင္တာ၊ Anxiety စိုးရိမ္စိတ္မ်ားတာေတြ ျဖစ္မယ္။ ေဆးေၾကာင့္ Hyperthermia အပူခ်ိန္လြန္ကဲတာ၊ Heart arrhythmia ႏွလံုးခုန္မမွန္တာ နဲ႔ Stroke (စထုပ္ခ္) ေတြကေန ေသဆံုးႏိုင္တယ္။

မူးယစ္ေဆးေတြထဲက Methamphetamine (မက္သဖန္တမင္း) ရဲ႕ထူးျခားခ်က္က Neurotoxic အာရံုေၾကာကို ထိခိုက္ေစတယ္။ MDMA ကေတာ့ ဦးေႏွာက္ထဲမွာ Glutathione နဲ႔ Vitamin E ေတြကိုနည္းေစတယ္။ ေရရွည္သံုးရင္ Dependence ေဆးစြဲတယ္။ DOM ကေတာ့ ေဆးမစြဲေစဘူး။ Amphetamine (အင္မ္ဖတမင္း) ေဆးစြဲသူကိုကုရတာက Cocaine (ကိုကိန္း) ေဆးစဲြတဲ့သူေတြကို ကုရသလို အတူဘဲ။ ေဆးစြဲေနသူေတြဟာ စိတ္ဓါတ္က်မယ္၊ ပ်င္းေျခာက္ေနမယ္၊ ေဆးေၾကာင့္ ေကာင္းတယ္လို႔ ခံစားခ့ဲဘူးတာေတြကို တသတသ ျဖစ္ေနမယ္။

ႏွလံုးေရာဂါ၊ ေသြးတိုးေရာဂါ၊ ေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ၊ လည္ပင္းၾကီး-ေဟာ္မုန္းမ်ားေရာဂါ၊ မ်က္စိ-ေရတိမ္ေရာဂါ ရွိေနသူေတြ သံုးရင္ သူမ်ားထက္ ဆိုးတယ္။ Asocarboxazid, Tranylcypromine, Phenelzine ေဆးေသာက္ေနသူေတြနဲ႔ အရက္သမားေတြက လံုးဝမသံုးသင့္ၾကဘူး။

ဒုတိယ-ကမာၻစစ္တံုးက ဂ်ာမန္ တင့္ကားေမာင္း စစ္သားေတြကို မအိပ္ခ်င္ေအာင္ ေပးတယ္။ စိတ္ဓါတ္ က်ေနသူေတြကိုလဲ ေပးတယ္။ ၁၉၉ဝ ေက်ာ္မွာ လူငယ္ေတြအၾကား MDMA (Ecstasy) ေခတ္စားလာတယ္။ Amphetamine ကို Narcolepsy ေရာဂါ နဲ႔ ADHD ေရာဂါေတြမွာ ကုသေဆးအျဖစ္ သံုးတယ္။ Energy drinks အားေဆးလို ေသာက္ၾကတဲ့ ေဖ်ာ္ရည္ေတြထဲမွာ Amphetamines အနည္းနဲ႔အမ်ား ပါေနတယ္။

Amphetamines ဟာ "တရားမဝင္ေဆး" ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ၂ဝဝ၇ UNODC ရဲ႕ ခန္႔မွန္းခ်က္အရ လူေပါင္း ၁၅-၅ဝ သန္း ေဆးသံုးေနၾကတယ္။

Amphetamines ယာဘကို ဘယ္လိုျဖတ္ၾကသလဲ http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2013/09/amphetamines.html
Methamphetamine (မက္သမ္ဖတမင္း) http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2013/09/methamphetamine.html

Dr. တင့္ေဆြ
၁၉-၁-၂ဝ၁၂

Wednesday, January 18, 2012

Skin Pigmentation မ်က္ႏွာ မဲတာ ဘာလုပ္ႏိုင္သလဲ

Sat, Jan 14, 2012 at 1:41 AM
အသက္ ၁၉ ႏွစ္ပါ။ ကြ်န္ေတာ္ရဲ႕ အေပၚႏႈတ္ခမ္းနဲ႔ ေအာက္ႏႈတ္ခမ္း တ၀ိုက္မွာ မဲေနတယ္။ အဲဒါေတြ ေပ်ာက္ၿပီး နီနီေလးၿဖစ္ေအာင္ ဘယ္လိုေဆးသံုးရမလဲ။ ေရွာင္ရန္ ေဆာင္ရန္ေရာ ေၿပာပါ။ နုတ္ခမ္းေတြကလည္း အရမ္းေၿခာက္တယ္။ မဲတာေတြက ေတာ္ေတာ္ ၾကည့္ရဆိုးတယ္။

Skin Pigmentation အေရျပားမွာ နဂိုထက္ ပိုညိဳေန-မဲေန-ရဲေနတာမ်ိဳးကို ေဆးစာနဲ႔ Hyperpigmentation ေခၚတယ္။ အေရာင္ပိုႏုေနရင္ Hypopigmentation ေခၚတယ္။

အေရျပားက (ဆဲလ္) တိုင္းမွာ Melanin (မယ္လနင္) ေခၚတဲ့ အေရာင္ဆိုးေဆး ရွိတယ္။ အဲဒီ (ဆဲလ္) ေတြ မေကာင္းရင္ (မယ္လနင္) မထုတ္ႏိုင္တာမို႔ အေရာင္ေျပာင္းမယ္။ ေရာဂါပိုးဝင္တာ၊ မီးေလာင္တာ၊ အပူေလာင္တာေတြေၾကာင့္လဲ အေရာင္ႏုေစမယ္။ (မယ္လနင္) သိပ္မ်ားျပန္ရင္လဲ အေရာင္ရင့္ေစတယ္။ တခ်ိဳ႕မွာ ကြက္ျဖစ္တယ္။ တခ်ိဳ႕ၾက တကိုယ္လံုး ျဖစ္တယ္။ Vitiligo ခရုသင္း ဆိုတာလဲ အဲဒီေရာင္ခ်ယ္ေတြ မရွိေတာ့လို႔ ျဖစ္ရတယ္။ Albinism လူတကိုယ္လံုး ဗိုလ္ေတြလို ေဖြးျဖဴေနတာက မ်ိဳးဗီဇေၾကာင့္ ျဖစ္ရတယ္။

၁။ Chemical Peels ခြဲစိတ္ကုသနည္း
ကိုယ္အေပၚပိ္ုင္းမွာ ျဖစ္တာကို ကုနည္းအျဖစ္သံုးတယ္။ ေဆးရည္လိမ္းေပးျပီးရင္ အပူဖူးလို ျဖစ္လာမယ္။ ေနာက္ ကြာက်သြားမယ္။ အသစ္ျဖစ္လာမဲ့ အေရျပားက ေစာေစာက ဟာထက္ ပိုေကာင္းမွာကို ေမွ်ာ္လင့္တယ္။ ေဆးရည္ကို အမ်ိဳးမ်ိဳးေဖၚစပ္ၾကတယ္။ ေနေလာင္လို႔၊အသက္ရလာလို႔ ျဖစ္တဲ့ အေရးအေၾကာင္း ထင္တာကိုလဲ ဒီနည္းသံုးတယ္။ ေတာ္ေတာ္တန္တန္ အမာရြတ္တို႔၊ ဝက္ျခံ အမာရြတ္တို႔ကိုလဲ လုပ္ေပးတယ္။ Sun spots ေနေလာင္အစက္၊ Age spots အသက္ၾကီးအစက္၊ Liver spots အသဲအစက္ေတြကိုလဲ လုပ္ၾကတယ္။ Chemical peeling နည္းနဲ႔ Laser resurfacing, Dermabrasion or Soft tissue fillers နည္းေတြတြဲ သံုးတာမ်ိဳးလဲ လုပ္တယ္။ မခြဲခင္မွာ အေရျပားကို ပိုးသန္႔ေပးမယ္။ ေနာက္ Alpha hydroxy acid (Glycolic acid, Salicylic acid, Lactic acid) Trichloroacetic acid; Carbolic acid (Phenol) ေတြ သံုးတယ္။ အမွန္က သတိၾကီးၾကီးနဲ႔ အနာသစ္လုပ္ယူတာပါဘဲ။

၂။ Ermabrasion နည္း ျဖစ္တဲ့ေနရာကို ေအးခဲလိုက္ျပီး ထုတ္သင့္တာကို ထုတ္ယူျပစ္တယ္။

၃။ Laser Surgery ေလးဆာနဲ႔ခြဲစိတ္နည္း

Melasma တင္းတိတ္အေၾကာင္း ေရးထားပါတယ္။ တင္းတိတ္လိုဟာ ေယာက္်ားေတြမွာျဖစ္ရင္ စိတ္ဖိအား မ်ားတာနဲ႔ ဆီးခ်ိဳ ရွိေနရင္ကုသပါ။ ေနေလာင္တာလဲ သတိထားပါ။ တင္းတိတ္ မဟုတ္ေပမဲ့ ခပ္ဆင္ခင္ ျဖစ္တာေတြကိုလဲ ေဆးနည္းေတြက အက်ိဳးရွိေစႏိုင္ပါတယ္။
• လိမ္းေဆးေတြထဲမွာ Hydroquinone (HQ) 2-4% ကို အမ်ားသေဘာတူထားတယ္။ (Alphaquin HP, Alustra, Eldopaque, Eldopaque Forte, Eldoquin, Eldoquin Forte, Esoterica, Esoterica Sensitive Skin, Glyquin, Glyquin-XM, Lustra, Melanex, Melanol, Melpaque HP, Melquin HP, Melquin-3, Nuquin HP, Solaquin, Solaquin Forte, Viquin Forte) နာမယ္ေတြနဲ႔ လာတယ္။
• Tretinoin (Avita, Retin-A) 0.025%, 0.05% 0.1% cream; 0.01%, 0.025%, 0.1% gel; 0.05% solution ခရင္မ္၊ ဂ်ဲလ္၊ အရည္။
• (FDA) ကေန လက္ခံတားတာက Triple Combination Cream (Hydroquinone 4%, Tretinoin 0.05%, and fluocinolone acetonide 0.01%) ၃ မ်ိဳးတြဲလိမ္းေဆး တေန႔ ၂ ၾကိမ္ လိမ္းရတယ္။
• ေနကာမ်က္မွန္တိုင္း အသံုးမက်ပါ။ UV-A and visible radiation 320-700 nm ကို မကာကြယ္ႏိုင္ရင္ မရပါ။
• Cryotherapy, Medium-depth chemical peels, Fraxel Laser treatment ေတြနဲ႔ကုတာ ဘာျဖစ္လာမလဲ အမွန္းရ မလြယ္လွပါ။ ဆရာဝန္ ေတာ္ဘို႔လိုတယ္။ လူနာလဲ ကံေကာင္းဘို႔ လိုတယ္။

အရင္ေရးတာအျပင္ ေနာက္နည္းေတြ ေရးပါမယ္။
• Bleaching cream (Hydroquinone with Tretinoin cream) (ခရင္မ္) လိမ္းေဆး၊
• Laser treatment ေလဆာနည္း၊
• Sunscreen lotions (SPF-30) လိမ္းေဆး၊
• Mild soap or mild cleanser ဆပ္ျပာကအစ အျပင္းစားေတြ မသံုးပါနဲ႔။ (ကေလးအတြက္ေတြက မျပင္းပါ)
• Fruit cream (Lactic acid, Glycolic acid) ပါတဲ့ အသီးကထုတ္တဲ့လိမ္းေဆး၊
• Camouflage ရုပ္ဖ်က္နည္း၊
• Castor oil ၾကက္ဆူဆီကို ေရမခ်ိဳးခင္ နာရီဝက္ၾကိဳတင္ လိမ္းပါ။
• အရင္သံုးဘူးတဲ့ Creams, Lotions, Facial cleanser ေတြက မသင့္ဘူးထင္ရင္ မသံုးပါနဲ႔ေတာ့။
• Multani meetti with rose water (ရြံ႕ဝါ) ေခၚတာကို ပန္း (ႏွင္းဆီ) ေရနဲ႔ေရာလိမ္းေပးပါ။
• Aloe Vera ရွားေစာင္းလက္ပပ္၊
• မ်က္ႏွာကို ေရရိုးရိုး၊ ဒါမွမဟုတ္ ႏွင္းဆီေရနဲ႔ သစ္ေပးပါ။
• Raw papaya juice or Ripe papaya pulp သေဘၤာသီးစိမ္း၊ သေဘာၤသီးမွည့္ အရည္ လိမ္းေပးပါ။
• Lime သံုပုရာ-ေရွာက္သီး အဝိုင္းလွီးျပီး ကပ္ေပးပါ။
• ေရမ်ားမ်ား ေသာက္ေပးပါ။ ေခြ်းထဲ၊ ဆီးထဲကေန မေကာင္းတာေတြ ပိုထြက္သြားေစမယ္။

ေရးျပီးသားစာေတြ -
• Melasma တင္းတိပ္ http://www.yamunaclinic.org/index.php?option=com_content&view=article&id=223:melasma-&catid=30:medical-writings-&Itemid=46
• Dark lips ႏႈတ္ခမ္းေတြ မဲေနတာ ဘာလုပ္ရမလဲရွင္ http://www.yamunaclinic.org/index.php?option=com_content&view=article&id=2992:dark-lips-&catid=30:medical-writings-&Itemid=46
• Chapped lips ေျခာတ္ေနတဲ့ ႏႈတ္ခမ္း http://www.yamunaclinic.org/index.php?option=com_content&view=article&id=126:chapped-lips-&catid=30:medical-writings-&Itemid=46

Dr. တင့္ေဆြ
၁၈-၁-၂ဝ၁၂

Tuesday, January 17, 2012

Cellulite (ဆဲလူလိုက္)

I Have A Saggy Bum, Cellulite "က်မ "တင္" က တြဲက်ေနတယ္ရွင့္၊ (ဆဲလူလိုက္) ေပါ့" လို႔ (ေဘာလီဝုဒ္) ရုပ္ရွင္မင္းသမီး Sonam Kapoor (ဆိုနမ္-ကပူးရ္) ကေန ေျပာလိုက္တာကို ၁၇-၁-၂ဝ၁၂ ထုတ္ (တိုင္းမ္-ေအာ့ဖ္-အင္ဒီယား) သတင္းစာမွာ ေရးလိုက္ပါတယ္။

Cellulite (ဆဲလူလိုက္) ဆိုတာ ဘာလဲ။ တိတိက်က်ေျပာရရင္ "မိန္းကေလး အေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ အပ်ိဳျဖစ္ျပီးေနာက္ အသားအေရ တြဲေပ်ာ့လာတာမ်ိဳးကို ေစ့ေစ့ငုငုၾကည့္ရင္ သိႏိုင္တဲ့ အေျခအေနမ်ိဳး" ကို ေခၚပါတယ္။

ေနာက္တမ်ိဳးက မင္းသမီးေျပာတာမ်ိဳနဲ႔ အတူတူဘဲ။ "အထူးသျဖင့္ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ဗိုက္၊ တင္၊ ေျခ-လက္ေတြမွာ အဆီေတြ ပိုမ်ားလာလို႔ ပံုပန္းသဏၭာန္ေျပာင္းလာတာမ်ိဳး" ျဖစ္တယ္။ ဒီအဂၤလိပ္စကားလံုးသမိုင္းက ၁၉၂ဝ ကစတယ္။ အလွအပ-ကုမၸဏီေတြကေန သံုးၾကေပမဲ့ ဆရာဝန္ေတြကေတာ့ ေရာဂါစာရင္းထဲ မထည့္ပါ။ လွခ်င္သူေတြအတြက္ကေတာ့ တကယ့္ျပႆနာ ျဖစ္ေနတယ္။

အပ်ိဳျဖစ္လာရင္ မိန္းကေလး ၈ဝ-၉ဝ% မွာ အဲလိုျဖစ္ၾကပါတယ္။ ေယာက္်ားေလးေတြမွာ မျဖစ္ၾကတာမ်ားတယ္။ ဒါေပမဲ့ Klinefelter's syndrome, Hypogonadism ေဟာ္မုန္းနည္းေရာဂါေတြ ရွိရင္ ျဖစ္မယ္။ Postcastration သင္းကြပ္ထားရင္၊ ဆီးက်ိတ္-ကင္ဆာေၾကာင့္ Estrogen therapy ေဆးေပးေနရင္ ေယာက္်ားေတြမွာလဲ ျဖစ္မယ္။ Androgen deficiency ေဟာ္မုန္း နည္းေလျဖစ္ေလ။

ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ စာရင္းထဲမွာ ေဟာ္မုန္း၊ အစားအေသာက္၊ မ်ိဳးရိုး၊ စတဲ့အခ်က္ေတြပါမယ္။ ေဟာ္မုန္းထဲမွာ Estrogen (အီစထိုဂ်င္) က အေရးပါမယ္ ထင္ရတယ္။ တျခား Insulin, Adrenaline, Noradrenaline, Thyroid hormones, Prolactin ေဟာ္မုန္းေတြကိုလဲ စဥ္းစားၾကတယ္။

ကုသနည္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ အားလံုးေကာင္းတယ္လို႔ မေျပာႏိုင္ပါ။
• Cellulite creams (ခရင္မ္) လိမ္းေဆးေတြထဲမွာ Methylxanthines (Aminophylline, Caffeine, Theophyilline) ေတြပါတယ္။
• Dietary supplements အစာအာဟာရ ဆိုတာေတြထဲမွာ Ginkgo biloba, Sweet clover, Grape-seed bioflavinoids, Bladder wrack extract, Evening primrose oil, Fish oil, Soy lecithin) ေတြပါတယ္။ Pentoxifylline, Beta-agonists, Adrenaline, Alpha-antagonists, Amino acids, Rutin, Indian chestnut ေဆးေတြလဲ သံုးတယ္။
• Massage treatments ႏွိပ္နယ္နည္းကို စက္ေတြအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ လုပ္ၾကတယ္။
• Laser or light therapy ေလဆာနည္းလဲ ရွိတာဘဲ။
• Mesotherapy ေခၚတဲ့ ေဆးထိုးေပးနည္းကို အျငင္းပြါးတယ္။ Collagenase (အင္ဇိုင္းမ္) ကိုထိုးေပးတာျဖစ္တယ္။
• Wraps ကပ္ေပးရတာမ်ိဳးေတြလဲသံုး ၾကတယ္။
• Liposuction (လစ္ပိုဆပ္ရွင္) ေခၚတဲ့ အဆီပိုေတြ စုပ္ထုတ္ေပးနည္း ေခတ္စားေနတယ္။ ဆရာဝန္တိုင္းကေတာ့ သေဘာမတူပါ။
• Pneumatic massages ေလသံုးႏွိပ္နည္း၊ Heat therapy အပူေပးနည္း၊ Ultrasound (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ Radio frequency therapy ေရဒီယိုလိႈင္းနည္း၊ Magnetic therapy သံလိုက္ဓါတ္နည္း၊ Radial waves therapy လိႈင္းနည္း၊ Electrical stimulation လွ်ပ္စစ္နည္း၊
• FDA ကေန အသိအမွတ္ျပဳထားျပီးသားက Massage and combined laser/massage therapies ေတြျဖစ္တယ္။

Grade 1 အဆင့္ (၁) ဘာမွ မျဖစ္ေသးဘူး၊ အႏုၾကည့္မွန္ဘီလူးနဲ႔ၾကည့္မွသာ မတူေတာ့တာေတြျမင္ႏိုင္တယ္။
Grade 2 အဆင့္ (၂) အေရာင္ေဖ်ာ့လာမယ္၊ ပိုေအးေနမယ္၊ ဆန္႔ႏိုင္က်ံဳ႕ႏိုင္စြမ္း နည္းလာမယ္၊
Grade 3 အဆင့္ (၃) သိသာျမင္သာေနျပီ။ လိမ္ေမာ္ခြံနဲ႔တူလာမယ္။

အခ်ဳပ္ေျပာရရင္
၁။ Healthy diet က်န္းမာေရးနဲ႔ညီညြတ္တဲ့ အစာကိုသာစားေသာက္ပါ။ အဆီနည္းပါေစ၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ကရတဲ့အဆီသာသံုးပါ။ အသီးမ်ိဳးစံုစားပါ။ ဟင္းသီးဟင္ရြက္ စိုစိုစိမ္းစိမ္း စားပါ။
၂။ Regular exercise ပံုမွန္ ကိုယ္လက္-ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ထိန္းပါ၊ ေလွ်ာ့ပါ။
၃။ Special clothing အထူးလုပ္ထားတဲ့ Compression garments အဝတ္အစားမ်ိဳး ဝတ္ဆင္ႏိုင္ၾကပါတယ္။
၄။ ခြဲတာစိတ္တာ၊ အစာျဖည့္တာမ်ိဳး စားသံုးတာေတြကို သတိၾကီးၾကီးထားပါေလ။

အေမရိကားနဲ႔ ဥေရာပက အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ ၉ဝ% မွာျဖစ္ေနတဲ့ အဲလို အသားအေရ တြဲက်-အိေပ်ာ့ေနတာကို "Cottage cheese syndrome ဒိန္ခဲလို ေပ်ာ့စိစိ"၊ "Orange peel skin လိမ္ေမာ္ခြံ" ဆိုျပီး စိတ္ဝင္စားစရာ နာမည္မ်ိဳး ေပးထားတယ္။

Mon, Jun 18, 2012 at 8:32 AM
ေယာက္က်ားေလးတေယာက္က သူ႔သာမန္ရွိသင့္ရွိထိုက္တဲ့ တင္ပါးဆံုတက္ ပိုၾကီးေနပါတယ္။ အဲတာ သာမန္ သူမ်ား ေယာက္က်ားေလးေတြလို အေနအထားမ်ိဳးၿဖစ္ေအာင္ ဘယ္လိုၿပဳၿပင္လို႔ရနိုင္ပါသလဲ။ ခြဲစိတ္ၿဖတ္ထုပ္လို႔ ရနိုင္ပါသလား။ ဒါမွမဟုတ္ အားကစားနည္းနဲ႔ ေသးေအာင္လုပ္နိုင္ပါသလား။ ဒီလို တင္ပါးၾကီးေနတဲ့အတြက္ ငယ္ငယ္ထဲက ဆိုက္ကိုလို ၿဖစ္ေနခဲ့ရပါတယ္။

ဘယ္လို အေျခအေနေတြအတြက္ျဖစျ္ဖစ္ ကုသနည္းေတြရွိိပါတယ္။ အခုလို ခႏၶာကိုယ္ ေအာက္ပိုင္း-ေနာက္ပိုင္း ျပဳျပင္ခ်င္တာအတြက္လဲ ေရာဂါေတာ့ မဟုတ္ေပမဲ့ ျပဳျပင္နည္းေတြ ရွိတယ္။ ကုသနည္းမွာ ဆရာဝန္ေတြကေတာ့ ခြဲစိတ္နည္းကိုသာ လမ္းညႊန္ေလ့ရွိတယ္။ ေလ့က်င့္ခန္းနည္း၊ တျခားနည္းေတြကိုလဲ ေၾကာ္ညာေတြ၊ ေဆးေရာင္းတာေတြ မနည္းပါ။ အလွအပအတြက္နည္းျဖစ္ေလေတာ့ တေယာက္တမ်ိဳးရွိတယ္။

လူ႔ခႏၶာမွာ အဆီပိုျဖစ္တာကို Cellulite (ဆဲလူးလိုက္) ေခၚတယ္။ စာတပုဒ္ ေရးထားပါတယ္။ (အင္တာနက္) မွာ ရွာရင္လဲ မ်ားသလားမေမးနဲ႔။
1. Anti-Cellulite Exercises
2. Butt Minimizing Exercises
3. Butt Reduction & Cardio
4. Cellulite Solution Exercises
5. Cellulite-Reducing Exercises
6. Do Butt Exercises Really Work?
7. Exercise Tips for Hips
8. Exercise to Lose Butt Fat
9. Exercises That Target Glute Cellulite
10. Exercises to Get Rid of Your Butt
11. Exercises to Reduce Cellulite in the Butt
12. Exercises to Reduce the Stomach, Butt & Thighs
13. How Do Men Get Rid of Butt Fat?
14. How Does Your Butt Get Flat?
15. How to Get Rid of Fat Folds Under the Butt
16. How to Get Rid of Love Handles & Get a Bigger Butt
17. How to Get Rid of Pelvis Fat
18. How to Get Rid of the Fat Rolls Under Your Butt
19. How to Lift & Tone the Butt 20. How to Lose a Butt for Guys

အေျခခံသေဘာကေတာ့ ခပ္ဆင္ဆင္ပါဘဲ။ အဆီေလွ်ာ့စားခိုင္းမယ္။ တင္ပါးေနရာ သန္မာေစမဲ့ ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္း လုပ္ခိုင္းမယ္။
• Buttocks Reduction နည္းဟာ Plastic surgery နည္းျဖစ္တယ္။
• Liposuction အဆီစုပ္ထုတ္နည္းျဖစ္တယ္။ ဒါးနဲ႔ျပဳျပင္တာလဲ လုပ္ရတယ္။ ခြဲစိတ္တာ ၂-၃-၄ နာရီၾကာမယ္။
• Tumescent liposuction နည္းမွာ ေဆးရည္သြင္းထည့္ျပီး လုပ္တယ္။
• Super wet liposuction method ဆိုတာလဲရွိတယ္လို႔ ဖတ္ရတယ္။
• UAL နည္းမွာ Ultrasound assisted liposuction (အာလ္ထြာေဆာင္း) ကိုလဲသံုးတယ္။
• Power assisted liposuction (PAL) နည္းမွာ Special cannula ကိုသံုးတယ္။
• အေမရိကားမွာ $7,000 ကုန္တယ္။ Costa Rica မွာ $2,300 ကုန္တယ္။

ခြဲစိတ္နည္း ေၾကာ္ညာေတြလဲ မနည္းပါ။
1. Buttock Reduction $2.5k
2. Buttock Reduction, Buttock Reduction Surgical Procedure - PlacidWay
3. Butt Reduction. - YouTube
4. Butt Reduction South Africa - Check Prices and Compare Reviews
5. Butt Reduction France - Check Prices and Compare Reviews
6. Butt Reduction Chennai - Check Prices and Compare Reviews
7. Buttocks Reduction Surgery & Butt Augmentation in Austin, TX
8. Butt Reduction Surgery. | Flickr - Photo Sharing!
9. Liposuction - Boston - Cosmetic and Plastic Surgery Boston
10. Buttock Reduction | Find and Compare Cost of Buttocks Contouring

Dr. တင့္ေဆြ
၁၇-၁-၂ဝ၁၂

Stomach cancer အစာအိမ္ကင္ဆာ

2011/6/2
ကၽြန္ေတာ့္ အေမရဲ႔ အစာအိမ္ကင္ဆာနဲ႔ ပါတ္သက္လို႔ ေမးခ်င္ပါတယ္။ လိုအပ္တဲ့ document ေတြကိုပါ attach လုပ္ေပးလိုက္ပါတယ္။ အေမက ျပီးခဲ့တဲ့လက အစာအိမ္ ထုတ္ထားပါတယ္။ Chemo ေဆးေတြနဲ႔ ပါတ္သက္လို႔ လက္ရွိ အေနအထားကေန Chemotherapy မလုပ္သင့္၊ လုပ္သင့္ ဆရာ႔ရဲ႔အျမင္ကို သိခ်င္ပါတယ္။ ခြဲတဲ့ဆရာကလုပ္ပါ၊ မလုပ္နဲ႔ အတင္း မတုိက္တြန္းပါ၊ OT note ထဲကအတုိင္း ဆိုရင္ လုပ္သင့္တယ္၊ စာထဲမွာပါတယ္ဘဲ ေျပာပါတယ္။ သူခြဲခဲ့ဘူးတဲ့သူေတြထဲမွာ တစ္ေယာက္ကလည္း အေမ့လိုဘဲ ၇ဝ ေက်ာ္ပါၿပီ။

လြန္ခဲ့တဲ့ ၆ ႏွစ္က ခြဲခဲ့တာ၊ Chemotherapy မလုပ္ဘဲ ဒီအတုိင္းေနတာ ခုထိ ေကာင္းေနပါတယ္တဲ့။ Diagnosis လုပ္တဲ့ ဆရာမကေတာ့ အခုေဆးမသြင္းေသးဘဲနဲနဲ fit ျဖစ္လာေတာ့မွ Chemo Pill ေပးမယ္ ေျပာပါတယ္။ ဆရာေရးတဲ့`အစာအိမ္ကင္ဆာ´ေဆးစာကိုဖတ္ ၿပီးပါၿပီ။ ကံတရားနဲ႔ ေနာင္တၾကားထဲမွာ မေဝခြဲႏုိင္ပါ။ Side Effet နဲတဲ့ ေဆးေတြေတာ့ လက္လွမ္းမွီပါတယ္။ ဆရာရဲ႔ အျမင္ကို သိခ်င္ပါတယ္။

· အစာအိမ္-ကင္ဆာ လူနာ အမ်ားစုကို Chemotherapy ေဆးေပးကုသမႈ လုပ္တယ္။ ကင္ဆာ (ဆဲလ္) ေတြကို သတ္ျပစ္ဘို႔ပါ။
· မခြဲခင္ ေပးတာရွိသလို ခြဲျပီးမွလဲ ေပးတယ္။
· အမ်ားအားျဖင့္ ေသြးျပန္ေၾကာထဲကေန သြင္းေပးနည္းျဖစ္တယ္။
· ေဆး ၁ မ်ိဳးထဲမကလဲ တြဲသံုးတယ္။
· အျပင္လူနာ၊ အတြင္းလူနာ အေနနဲ႔ လုပ္ႏိုင္တယ္။
· ေဆးေတြရဲ႕ ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးဆိုတာ ေဆးအမ်ိဳးအစား နဲ႔ ေဆး အနည္း-အမ်ားအေပၚမွာ မူတည္တယ္။
· ကင္ဆာဆဲလ္ေတြကို ေသေစသလို မေသေစခ်င္တဲ့ အလ်င္အျမန္ ပြါးတတ္တဲ့ ဆဲလ္ေတြကိုလဲ ထိခိုက္ေစတယ္။
· ေသြးဥေတြကို ပ်က္စီးေစတာမို႔ ေရာဂါပိုး ဝင္လြယ္မယ္။ ထိခိုက္ရင္ ေသြးျခည္ဥတာ ပိုျဖစ္မယ္။ ေသြးပိုထြက္မယ္။ ေမာပန္းျပီး အားကုန္သလို ခံစားရမယ္။
· ဆံပင္ကြ်တ္မယ္။
· အစားပ်က္မယ္၊ ပ်ိဳ႕ခ်င္-အန္ခ်င္မယ္။ ဝမ္းပ်က္မယ္။ ပါးစပ္မွာ အနာေပါက္မယ္။
· တခ်ိဳ႕ေဆးေတြေၾကာင့္ အေရျပားမွာ အနီျပင္ထြက္တယ္။ ေျခ-လက္ ထံုက်င္ေနမယ္။
· 5-fluorouracil နဲ႔ Cisplatin ေဆးေတြကုိ အသံုးမ်ားတယ္။
· Paclitaxel, Docetaxel နဲ႔ Irinotecan ေတြလဲသံုးတယ္။
· ေဆးသစ္ေတြကိုလဲ စမ္းသပ္ေနတယ္။
· ေရာဂါရဲ႕ အလားအလာဟာ ေဆးကုတဲ့အခ်ိန္မွာ ဘယ္အဆင့္ေရာက္ေနျပီလဲ ဆိုတာအေပၚ မူတည္တယ္။
· Localized distal gastric cancer ၅ဝ% ေက်ာ္ေက်ာ့ေပ်ာက္သြားႏိုင္တာက အေကာင္းဆံုး အလားအလာ ျဖစ္တယ္။
· ကံမေကာင္းတာက အေမရိကားမွာေတာင္ ၁ဝ-၂ဝ% ေလာက္သာ အဲဒီအဆင့္မွာ သိၾကရတယ္။
· က်န္တဲ့အဆင့္ေတြဆိုရင္ ၅ ႏွစ္ေနႏိုင္ႏွဳန္းက
o Disseminated disease တျခားဆီျပန္႔ေနသူ ဝ% ကေန
o Localized distal gastric cancers confined to resectable regional disease ေနရာေလး မွာသာရွိျပီး၊ ခြဲစိတ္ထုတ္လို႔ရသူ ၅ဝ% ရွိတယ္။
o Proximal gastric cancer ဆိုရင္ ၁ဝ-၁၅% ရွိတယ္။
· ကင္ဆာေဆးနဲ႔အတူ လိုအပ္ရင္ (ခြဲစိတ္လို႔ အကုန္မထုတ္ႏိုင္ရင္) ဓါတ္ကင္တာလဲ လုပ္ႏိုင္တယ္။
· ကြ်န္ေတာ့္အေနနဲ႔ ေမးတဲ့သူရဲ႕ မိခင္ကို Chemotherapy လုပ္ပါ-မလုပ္ပါလို႔ တိုက္တြန္းလိုျခင္း မရွိပါ။ က်န္းမာေရး သုတကိုသာ ေပးပါရေစ။

Dr. တင့္ေဆြ
၂-၆-၂ဝ၁၁

Friday, January 13, 2012

Ca Liver အသဲကင္ဆာ အေမး-အေျဖ

ဘီပိုးအေၾကာင္းထဲမွာ အသဲကင္ဆာနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ကြ်န္ေတာ္က “ေရာဂါနာမယ္ တပ္ျပီးတဲ့ေနာက္ ၆ လထက္ ပိုမေနရပါ” လို႔ ေရးခဲ့ပါတယ္။ ဒီေရးသားခ်က္ဟာ ပညာရွင္ သိပ္မဆံတာကို ဝန္ခံရမွာပါ။ အေတြ႔အၾကံဳအရ ေရးလိုက္တာပါ။

ကြ်န္ေတာ့္ လုပ္သက္ အခုဆို အႏွစ္ ၃ဝ ေတာ့ ေက်ာ္ျပီေပါ့။ ေနရာေဒသလဲ စံုတယ္ေပါ့။ လူနာအားလံုးကေတာ့ ျမန္မာျပည္သား ခ်ည္းပါ။ အသဲကင္ဆာ လူနာေပါင္းက ၁ဝဝ မေက်ာ္ပါ။ ကြ်န္ေတာ္သိတဲ့ အသဲကင္ဆာလူနာေတြထဲမယ္ ဆင္းရဲတဲ့လူေရာ၊ ခ်မ္းသာသူေရာ၊ ဆရာဝန္ပါ ပါတယ္။ သုေတသန တခုဆိုတာ ဒီေလာက္နဲ႔ မရသင့္ပါ။ ေသေျခာတာက ေယာက္်ားက လံုးဝ အမ်ားစု ျဖစ္တယ္။ ကုသၾကတာကလဲ တိုင္းျပည္ ၃ ခု(ျမန္မာျပည္၊ အိႏၵိယ နဲ႔ ထိုင္း)ေတြမွာ ျဖစ္ေပမဲ့ အားလံုး ၅ ႏွစ္မခံၾကပါ။

ပညာရွင္ဆံေအာင္ ျပန္ေရးရရင္ အသဲကင္ဆာဆိုတာ သူ႔မွာစျဖစ္တာနဲ႔ သူ႔ဆီကို တျခားေနရာတခုကေန ေရာက္လာျပီး အသဲမွာ ကင္ဆာျဖစ္ရတာႏွစ္မ်ိဳးက အသက္ရွည္မွာျခင္း မတူၾကပါ။ တျခားေနရာကေန အသဲကို ေရာက္လာတာက ပိုဆိုးတယ္။ တခ်ိဳ႕က ၃ လ ကေန ၄ ႏွစ္ခံတယ္လို႔ ျခံဳေျပာတာလဲရွိတယ္။ USA မွာဆိုရင္ ၁၉၉၉ သုေတသနအရ လူနာ ၁၂၃၈၂ ထဲက ၇% ဟာ ၅ ႏွစ္အထိ ရွင္တယ္။ ၁၉၉၂-၁၉၉၉ အရဆိုရင္ ၅% ဟာ ၅ ႏွစ္အထိရွင္တယ္။ ၁၉၈၃-၁၉၉ဝ အရဆိုရင္ ၆%။ သူတို႔သုေတသန မွာလဲ အမ်ိဳးသမီးေတြက ပိုၾကာၾကာေနရတယ္။ ဥပမာ လူျဖဴအမ်ိဳးသမီးေတြက ၁ဝ႕၆% ၅ ႏွစ္ရွည္တယ္။

သုေတသနစာေတြကို ေလ့လာရင္ အမ်ားၾကီးနဲ႔ အမ်ိဳးမ်ိဳးေတြ႔ပါမယ္။ ဒါေပမဲ့ ထပ္သိဘို႔လိုတာတခု ေရးရအံုးမယ္။ “အသဲကင္ဆာ ကုသေရး” ဆိုတာ “ဘီလ်ံေဒၚလာစီးပြါးေရး” ျဖစ္ပါသတဲ့။ စီးပြါးေရးသမားေတြက ေၾကာ္ညာ အင္မတန္ ေကာင္းတာကလား။

Dr. တင့္ေဆြ
၃ဝ-၈-ဝ၉

Jun 3, 2011 at 6:32 PM
ကြ်န္ေတာ့္ အကုိၾကီးသည္ အသည္းတြင္ အလုံးေတြ႔သျဖင္႔ 2.4.2011 ေန႔က ခြဲလုိက္ပါသည္။ အသည္း ကင္ဆာ အဆင္႔ 2 ဟု ေျပာပါသည္။ သည္းေျခအိတ္တြင္လဲ ေက်ာက္တည္သျဖင့္ သည္းေျခအိတ္ ထုတ္လုိက္ပါသည္။ ယခု 2 လ ေက်ာ္ လာေသာအခါ အတ္ထာေစာင္း ထပ္ရုိက္ရာ အသည္းတြင္ အလုံးတစ္လုံး ထပ္ေတြ႔ပါသည္။ ဆရာဝန္က ထပ္ခြဲဖုိ႔ မသင့္ေတာ္ဟု ေျပာပါတယ္။ ေဆးျဖင့္ ပိတ္လုိ႔ရရင္ရ ဓါတ္ကင္လုိ႔ရရင္ရ ေနာက္ဆုံးအဆင့္ အသည္း လဲဖုိ႔ ေျပာပါတယ္။ အသည္း ကင္ဆာ ဒီေလာက္ ျမန္ျမန္ အလုံး ျပန္ထြက္တက္ပါသလား။ ယခုအခ်ိန္ထိ ခြဲတုန္းက ဗုိက္တြင္ ပလတ္စတစ္ ဗူးေလးျဖင့္ ပုိက္တပ္ထားရာ အထဲက အရည္သည္ ေသြးေရာင္ အေႏွာက္ျပစ္ျပစ္ေတြ ထြက္ေနသျဖင့္ မျဖဳတ္ရေသးပါ။ အသည္း ကင္ဆာ အစားအေသာက္ ေနထုိင္ပုံမ်ား ရွိရင္ တဆင့္ ပုိ႔ေပးရန္ အကူအညီေတာင္းပါတယ္။ ဆရာေရးေသာ ပုိ႔စ္မ်ားကုိ ေလ့လာဖတ္ပါတယ္။ အသည္းအေၾကာင္း ေရးထားေသာ ပုိ႔စ္မ်ားကုိ တစ္စုထဲ တင္ထားေသာ ေနရာ ရွိပါသလား။ အကုိၾကီးသည္ စီပုိး ဘီပုိးလဲ ရွိပါသည္။ ေနာက္ဆုံးသိလုိသည္မွာ ဆက္ကုလုိ႔ အဆင္ေျပမေျပ သိခ်င္ပါသည္။ ယခု သူက တခ်က္တခ်က္ ေအာင့္ေနပါတယ္။

• အသဲ-ကင္ဆာဟာ ကင္ဆာထဲမွာ ဆိုးတဲ့ အမ်ိဳးအစားထဲမွာ ထိပ္ကရွိတယ္။ ေဆာရီး။
• ကြ်န္ေတာ့္ အေတြ႔အၾကဳံအရ ေရာဂါအမည္ တပ္ျပီးေနာက္ ၆ လ သာခံတယ္။ အေတြ႔အၾကံဳဆိုတာ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ဝ ႏွစ္ကသာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီကာလတံုးက ေဆးေတြ၊ ေဆးအေထာက္အကူေတြ၊ စမ္းသပ္နည္းေတြ အေတာ္ ေနာက္က်ေနခဲ့တာပါ။ တိုင္းျပည္ က်န္းမာေရး အေျခအေနကလဲ အခု ပိုေကာင္းေန-မေန အထဲကလူေတြက ပိုသိမွာပါ။ အသဲလဲတယ္ဆိုတာ ျမန္မာျပည္မွာ မရွိေသးဘူး။ အခုဆို ကြ်န္ေတာ္ေနတဲ့ တိုင္းျပည္ကို လာျပီး အသဲ လာလဲေနသူေတြ တရက္မွ မျပတ္ရွိေနတယ္။
• ခြဲစိတ္အျပီး အရည္ထုတ္ျပြန္ကို ထြက္စရာကုန္မွ ျဖဳတ္ပါမယ္။
• အစားအေသာက္ကေတာ့ ခြဲစိတ္ျပီးရင္ ေမ့ေဆးလဲ ပ်ယ္ရင္ စားႏိုင္ျပီလို႔ ခြဲစိတ္ဆရာဝန္က ညႊန္ရင္ ေရွာင္စရာ မ်ားမ်ားမရွိပါ။ အသဲဆိုတာ အဆိပ္အေတာက္ မွန္သမွ် ေခ်ဖ်က္ေပးတယ္။ အစားထဲကနဲ႔ ေဆးဝါးထဲက မသင့္တာေတြကို ေခ်ဖ်က္တယ္။ ေဆးလိပ္-အရက္ကေတာ့ ေျပာစရာမလိုဘူးေပါ့။ ေဆးကိုလဲ ေဆးရံုက ညႊန္ရင္ ကိစၥမရွိပါ။ သည္းေျခအိတ္ပါ ဆက္ေနတာမို႔ ဆီ-အဆီကို နည္းေစရမယ္။
• ေနာက္အေရးၾကီးတာ ေျပာပါရေစ။ ဒီလိုမ်ိဳး ဆိုးဝါးတဲ့ ေဝဒနာရွိသူတိုင္း ကံတရားနဲ႔ စိတ္အားေတြကို အားကိုးသင့္ၾကတယ္။ လူနာ စိတ္ခ်မ္းသာေအာင္၊ စိတ္အားတက္ေအာင္၊ ကူညီသင့္ၾကတယ္။ ကံတရား ဆိုတာေတာ့ ဆရာဝန္ကေန တရားေဟာစရာ မလိုေလာက္ပါ။
• ေနာက္တခ်က္ တိုင္းရင္းေဆး၊ ျမန္မာေဆး စတာကို စမ္းရင္ အသဲက အလုပ္ေကာင္းေကာင္း မလုပ္ႏိုင္တာမို႔ ေဆး-ဓါတ္စာ မျပင္းေစသင့္ပါ။
• ဘီပိုး၊ စီပိုး၊ အသဲေရာင္ A, B, C, D, E ေတြ ေရးထားပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ့္ (ဘေလာ့ခ္) မွာ Search လုပ္လိုက္ရင္ ေတြ႔မွာပါ။ ေအာက္ဆံုးမွာလဲ မာတိကာ ရွိပါတယ္။

Wednesday, January 11, 2012

Cancer and Diet ကင္ဆာ နဲ႔ အစားအစာ

Wed, Jan 11, 2012 at 10:36 AM
အရင္တခါက ရင္သား-ကင္ဆာအေၾကာင္း ေမးခဲ့ဖူးပါတယ္။ အခု 16-12-2011 ရက္ေန႔ကစျပီး ေဆးရံုတက္ကာ ေဆးသြင္း ကုသေနပါတယ္။ ဇန္နဝါရီ ၅ ရက္ေန႔မွာ ဒုတိယအၾကိမ္ တက္ေရာက္ကုသျပီးေနပါတယ္။ ကင္ဆာေရာဂါသည္ အေမအတြက္ အစားအစာနဲ႔ ပါတ္သတ္ျပီး ေရွာင္သင့္တာေလးေတြ၊ စားသင့္တာေလးေတြ ေျပာျပေပးပါ။ ေနာက္ျပီး ကုသေနစဥ္အတြင္း ခုခံအားေကာင္းေအာင္ ေဆးရံုကေပးတဲ့ ေဆးသာမက အျခားဘာေဆးမ်ား တိုက္ႏိုင္ေသးလဲဆိုတာ ညႊန္ၾကားေပးပါဦး။

"ကင္ဆာ နဲ႔ အစားအစာ ဆက္စပ္တယ္" လို႔ ေျပာသူေတြ မနည္းပါ။ အတိအက်ေတာ့ ဆရာဝန္ေတြကမွ မေျပာႏိုင္ပါ။ ကင္ဆာကို ျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းတရားကိုလဲ အေသအျခာမသိရဘဲ (သီအိုရီ) ကသာ မ်ားေနသလို အတူတူပါဘဲ။

တခ်ိဳ႕ေလ့လာမႈေတြက ကင္ဆာကို ျဖစ္ေစတာထဲမွာ ပါတ္ဝန္းက်င္ အေၾကာင္းခံေတြက ၈ဝ-၉ဝ% ပါမယ္လို႔ ဆိုတယ္။ အဲဒီအထဲမွာ အစားအစာက ၃ဝ-၄ဝ% သက္ဆိုင္တယ္လို႔ ေျပာထားတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ သုေတသနေတြဟာ ကင္ဆာ မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ေရးမွာသာ လုပ္ၾကတာ ျဖစ္ျပီး၊ အစားအစာနဲ႔ ကင္ဆာကုဘို႔ရာလဲ အနည္းအပါးေတာ့ ရွိတယ္။

ကင္ဆာျဖစ္ေစတာေတြထဲမွာ Obesity လူအဝလြန္တာနဲ႔ Alcohol အရက္ေသစာဟာ တရားခံစာရင္းမွာ ထိပ္ကေနတယ္။ Fruits အသီးေတြနဲ႔ Vegetables အသီးအရြက္ အစားနည္းျပီး Red meat အသားစား ကဲတာေတြကလဲ ေနာက္ကလိုက္တယ္။ ေကာ္ဖီလဲ ပါေသးတယ္။ အသားစားမ်ားတာနဲ႔ Breast cancer ရင္သားကင္ဆာ၊ Colon cancer အူမၾကီးကင္ဆာ၊ Pancreatic cancer သရက္ရြက္-ကင္ဆာေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္လို႔ ေျပာတာရွိတယ္။

အေကာင္းဆံုးလို႔ အမ်ားဆံုး ေျပာတာေတြကေတာ့ Vegetables ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြ၊ Fruit သစ္သီးေတြ၊ Whole grain သိပ္ျဖဴေနေအာင္ ခြ်တ္မတားတဲ့ အႏွံေတြ နဲ႔ Fish ငါးေတြ ျဖစ္တယ္။

ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြကို Fibre (ဖိုက္ဘာ) ပါတဲ့ အစာေတြလို႔ သတ္မွတ္ျပီး၊ Antioxidant (အင္တီ-ေအာက္စီဒင့္) ေတြပါတယ္။ အသီးအရြက္ေတြမွာပါတဲ့ Flavonoids (ဖလဘိုႏြိဳက္) နဲ႔ Catechins (ကက္တ္ခ်င္) ဓါတ္ေတြဟာ "ခါးတဲ့အရသာ" ရွိတယ္။ အလြန္ ေကာင္းတဲ့ ကင္ဆာ-ကာကြယ္ေဆးေတြ ဆိုျပီးေတာင္မွ ေျပာၾကတယ္။ Catechins ဟာ ဗီတာမင္ (စီ) ထက္ အဆ ၁ဝဝ သာသတဲ့။ (အီး) ထက္ ၂၅ ဆ သာသတဲ့။ Flavonoids နဲ႔ Catechins အတူတြဲရင္ (ဆဲလ္) ေတြကို X-ray damage ဓါတ္မွန္ရဲ႕ ဒဏ္ကေန ကာကြယ္ႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုပါေသးတယ္။

Flavonoids မ်ားတဲ့ အစာေတြထဲမွာ Garlic ၾကက္သြန္ျဖဴ၊ Onions ၾကက္သြန္နီ၊ Shallots ၾကက္သြန္နီကေလး၊ Leeks ၾကက္သြန္ျမိတ္ေတြ ပါတယ္။ ဒါေတြထဲမွာ Vitamin C ဗီတာမင္ (စီ)၊ Selenium (ဆယ္လ္နီယမ္) နဲ႔ Sulfur compounds (ဆာလ္ဖါ) ဓါတ္ေပါင္းေတြလဲ ပါတာမို႔ အားလံုးေပါင္းကေန ကင္ဆာျဖစ္မွာကို တားဆီးႏိုင္တယ္လို႔ အာဟာရ သုေတသနက ယူဆတယ္။

Probiotics ဆိုတာ အစာလမ္းေၾကာင္းမွာ ရွိေနၾကတဲ့ ဗက္တီးရီးယား အေကာင္းေတြကို ေခၚတယ္။ အစာေျခရာမွာ အသံုးၾကတယ္။ ဒါ့အျပင္ အစာေတြကေန ကင္ဆာျဖစ္ေစမွာကိုလဲ တားႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဇီဝ-ဓါတုေဗဒလိုေျပာရရင္ b-glucuronidase နဲ႔ Nitro-reductase ေခၚတဲ့ (အင္ဇိုင္းမ္) ေတြကေန ကင္ဆာျဖစ္ေစမွာမ်ိဳး ေျပာင္းလဲမသြားေစဘို႔ရာ လုပ္ေပးႏိုင္တယ္။ ကိုယ္ခႏၶာရဲ႕ ခုခံအားစနစ္ တခုထဲကေန ဒီတာဝန္ယူေနရတာကို ဒါေတြကေန အကူညီေပးတယ္။

ေစာေစာပိုင္း သုေတသနေတြမွာ လူေတြစားသံုးတဲ့ အဆီကို အာရံုစိုက္ခဲ့ၾကတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ ဒီအခ်က္ကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ လက္ခံလို႔ မသင့္တာေတြ႔ရတယ္။ အရြယ္ေရာက္ခ်ိန္မွာ အာဟာရ မွ်တတာနဲ႔ ၾကီးလာလို႔ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ တက္လာတာေတြကို အာရံုစိုက္ေလ့လာၾကတယ္။ Breast ရင္သား-ကင္ဆာ နဲ႔ Colon အူမၾကီး-ကင္ဆာေတြအတြက္ ျဖစ္တယ္။ ငယ္ရြယ္တံုးမွာ ကိုယ္လက္ ေလ့က်င္ခန္း-အားကစား မလုပ္တာဟာ အခ်က္တခုဆိုတာ သိလာရတယ္။

အသီးအႏွံ၊ အသီးအရြက္ေတြက ေကာင္းတယ္ေပမဲ့ ခ်က္ျပဳတ္တာမွာ ၾကာၾကာ ခ်က္တာ မေကာင္းဘူး။ ဟင္းခ်က္တဲ့ထဲမွာ အေရာအေႏွာေတြ မ်ားတာ မေကာင္းဘူး။ ပင္ကိုယ္သဘာဝနဲ႔ နီးေလေလ ေကာင္းေလေလ။ Dairy products ႏို႔ထြက္အစာေတြ၊ Fish ငါးေတြ နဲ႔ Meat အသားေတြကို စားတာထဲက ၃ ပံု ၁ ပံုထက္ မမ်ားသင့္ဘူး။ ဒါေပမဲ့ သက္သတ္လြတ္စားပါလို႔ မဆိုလိုပါ။ စက္နဲ႔ ျပဳျပင္ထားတာကို တတ္ႏိုင္သေလာက္ ေလွ်ာ့စားပါ။ ဥပမာ ပန္းသီးေဖ်ာ္ရည္အစား ပန္းသီးကိုဘဲ စားပါ။

"အသီးအရြက္ စားတာကေန ကင္ဆာကို ကာကြယ္ႏိုင္တယ္ ဆိုတာဟာ လိုတာထက္ ပိုေျပာေနတယ္" လို႔လဲ ေနာက္ ေလ့လာမႈေတြက ေထာက္ျပလာတယ္။ Folic acid (ေဖါလစ္-အက္စစ္) က Breast ရင္သား-ကင္ဆာ နဲ႔ Colon အူမၾကီး-ကင္ဆာေတြအတြက္ ေကာင္းတယ္လို႔ အဲဒီသုေတသနက ဆိုလာတယ္။ (ေဖါလစ္-အက္စစ္) အေၾကာင္း ေရးထားပါတယ္။ မ်ားတိုင္းလဲ မေကာင္းပါ။

ကင္ဆာ ကာကြယ္ေရးအတြက္ ေကာင္းတဲ့ အစားအစာ စာရင္းထဲမွာ ဒါေတြလဲ ပါေသးတယ္။
- Soy ပဲပုတ္၊
- Vitamin E ဗီတာမင္ (အီး)၊
- Vitamin D ဗီတာမင္ (ဒီ)၊
- Flaxseeds ႏွမ္းတမ်ိဳး၊
- Selenium (ဆဲလ္နီယမ္) ဓါတ္ပါတဲ့ အစာေတြ Nuts အေစ့အဆံ၊ Cereals ဆန္-ဂ်ံဳ-ေျပာင္း-ေျပာင္ဖူး၊ Meat အသား၊ Mushrooms မိႈ၊ Fish ငါး၊ eggs ဥေတြ၊
- Green tea လဖက္ရည္ၾကမ္း၊
- Organic (ေအာ္ဂဲနစ္) အစာ ဒါမွမဟုတ္ Local produce ေဒသထြက္ အစာေတြကို တတ္ႏိုင္သေလာက္ စားသံုးပါ။

• Lung Cancer and Papaya အဆုပ္-ကင္ဆာ နဲ႔ သေဘၤာရြက္ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2012/01/lung-cancer.html ကိုလည္း တြဲဖတ္ပါ။

Dr. တင့္ေဆြ
၁၁-၁-၂ဝ၁၂

Monday, January 9, 2012

Q and A January 2012 (1)

၁။ ႏွစ္ႏွစ္ျခိဳက္ျခိဳက္ အိပ္မေပ်ာ္ပါ။ သတိလည္း အရမ္းေမ့တတ္လာပါသည္။ ေျခေထာက္ႏွင့္ လက္မ်ား ထံုေနတတ္ပါသည္။
၂။ ဝမ္းအၿမဲတမ္း ခ်ဳပ္တယ္။ နွာေခါင္းႏႈိုက္ေနလို႔ မႏိႈက္ပဲ ေနတာ့လဲ
၃။ အဲဒီ မတိုင္ခင္ ၃ ရက္ခန္႔က ေပ်ာ္ပါးမိခဲ့ပါတယ္။
၄။ ခုေဆးေပးလိုက္တာ ေသာက္ေဆးလား မေသၿခာလို႔ပါဆရာ။

Sun, Jan 8, 2012 at 7:15 PM
Q: ကၽြန္မ အသက္ ၃ဝ ရွိပါၿပီ။ အိမ္ေထာင္မရွိ-အပ်ိဳပါ။ (႕႕႕႕႕) သင္တန္းဖြင့္ၿပီး စာသင္ပါသည္။ ေန႔စဥ္ အလုပ္ခ်ိန္မွာ နံနက္ ၇ နာရီမွ ည ၉ နာရီအထိ ျဖစ္ပါသည္။ အစားေသာက္မွာ ကိုယ္တိုင္ မခ်က္ႏိုင္သျဖင့္ ျဖစ္သလိုစားပါသည္။ ကၽြန္မ၏ က်န္းမာေရး ျပႆနာမွာ ညပိုင္းတြင္ ႏွစ္ႏွစ္ျခိဳက္ျခိဳက္ အိပ္မေပ်ာ္ပါ။ နံနက္လင္း အိပ္ယာႏိုးလွ်င္ ေျခေထာက္ႏွင့္ လက္မ်ား ထံုေနတတ္ပါသည္။ လန္းလန္း ဆန္းဆန္းမရွိပဲ ေခါင္းအေနာက္ပိုင္း ကိုက္ေနပါသည္။ သတိလည္း အရမ္းေမ့တတ္လာပါသည္။ တစ္ခုခုေျပာမလို႔ စဥ္းစားရင္ ေျပာမယ့္အေၾကာင္းအရာကို မ်က္လံုးမွာျမင္ၿပီး စိတ္ကသိေနေသာ္လည္း ပါးစပ္ကထုတ္ေဖာ္ေျပာဖို႔ ၾကန္႔ၾကာေနပါသည္။ ခ်က္ခ်င္း မေျပာႏုိင္ပါ။ အရင္က အဲလိုမဟုတ္ပါ။ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ ေျပာတတ္ပါသည္။ အေၾကာလည္း အရမ္းတက္ပါသည္။ တက္လွ်င္ ဇက္ေၾကာမွ မတက္ပဲ ပခံုးေၾကာသာ တတ္ပါသည္။ ကၽြန္မက ဘာပလက္အရည္ႏွင့္ မတည့္ပါ။ TV ၾကည့္လွ်င္ တစ္ခါတစ္ရံ အာရံုစိုက္မရဘဲ စာေတြ ဝါးေနတတ္ပါသည္။

A: မိန္းကေလးျဖစ္လို႔ ရာသီမွန္ပါသလား။ အိပ္ေဆး ေသာက္ေနပါသလား။ ေဆးနာမည္ သိသလား။ ထံုေနတာကိုေရာ ေဆးေသာက္သလား။ ေဆးနာမည္။ ဆရာဝန္နဲ႔ ျပဘူး၊ ေဆးစစ္ဘူးသလား။ မ်က္မွတ္တပ္ရသလာ။ ဒါေတြစံုမွ ျပန္ေျဖပါမယ္။ ေသြးထိအားေျပာတာ ၉ဝ-၆ဝ ကိုေျပာခ်င္တာ ဟုတ္ပါသလား။ ႏွလံုးခုန္ႏွဳန္းေကာသိသလား ဆရာဝန္နဲ႔ မစမ္းဘူးရင္ ကိုယ့္ဖါသာ လက္ေကာက္ဝတ္ေနရာ လက္မဘက္မွာ စမ္းပါ။ တမိနစ္မွာ ဘယ္ေလာက္လဲ။ ပံုမွန္က ၇ဝ-၈ဝ ရွိတယ္။ သံဓါတ္ပါ အားေဆး ေသာက္သလား။

Mon, Jan 9, 2012 at 3:43 PM
Q: ကၽြန္မ လစဥ္ ရာသီ အတိအက် မွန္ေပမယ့္ အဲအခ်ိန္တိုင္း အရမ္းနာက်င္-ကိုက္ခဲတတ္ပါတယ္။ ဆီးစပ္ တင္ပါးဆံုေနရာက ကိုက္ပါတယ္။ အစာမေၾကျဖစ္ပါတယ္။ စာခ်ဥ့္လည္းျပန္တတ္ပါတယ္။ လစဥ္ Dofinal လိုေဆးမ်ိဳး ေသာက္ပါတယ္။ ေလေဆး ေသာက္ပါတယ္။ အိပ္ေဆးကို လြန္ခဲ့တဲ့ တစ္ႏွစ္ေလာက္က ေသာက္ပါတယ္။ အခု မေသာက္ေတာ့ပါ။ ဆရာဝန္နဲ႔ အခုျဖစ္တာေတာ့ မျပဖူးပါဘူးရွင္။ ရာသီကိုက္ခဲတာကို ေနရာစံုျပဖူးပါတယ္။ ေဆးထိုး-ေဆးေသာက္စဥ္ ေပ်ာက္သလိုပဲ၊ အရွင္းေတာ့ မေပ်ာက္ပါရွင့္။ လစဥ္ေတာ့ အၿမဲကိုက္ခဲတာပါပဲရွင္။ ရက္နီးရင္ စိတ္တိုတယ္။ ရင္ဘတ္နာတတ္ပါတယ္။ ေဆးေတာ့ မေသာက္ျဖစ္ပါဘူးရွင့္။ ဟုတ္ကဲ့ ေသြးေပါင္ခ်ိန္ ၉ဝ-၆ဝ ေလာက္ အခ်ိန္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ မ်ားလြန္းတာက ၁၁ဝ-၇ဝ ပါပဲ။ အိပ္ေရးပ်က္တာ မခံႏိုင္ပါရွင့္။ အအိပ္ပ်က္ရင္ အစားပါပ်က္ျပီး ေသြးေပါင္ခ်ိန္ 80-50 ေလာက္ ျဖစ္တတ္ပါတယ္ရွင့္။ အေၾကာေဆးလည္း ခဏခဏ မသြင္းခ်င္ပါဘူး။ ႏွလံုးခုန္းႏွဳန္းက အခုစမ္းလိုက္တာ ၇၇ ရွိပါတယ္။ မ်က္မွန္ကို အရင္က တပ္ပါတယ္။ ၆ လေလာက္ပဲ တတ္ပါတယ္။ မုန္လာဥနီကို သံုးလေလာက္ စြဲစားလိုက္တာ မ်က္မွန္မတပ္ရေတာ့ပါဘူးရွင္။ မ်က္မွန္ေတာင္ သူမ်ားကို ေပးလိုက္ပါျပီ။ မ်က္မွန္တပ္ရတာ စိတ္ရွဳပ္လုိ႔ပါ။

A: လက္ေကာက္ဝတ္ ႏွလံုးခုန္ႏွဳန္ ၇၇ ဆိုတာ (ဘြတ္ခ္-ပစ္ခ်ာ) လို႔ေျပာႏိုင္တယ္။ သိပ္ေကာင္းတယ္။ ေသြးဖိအား ၉ဝ-၆ဝ ဆိုတာ နည္းနည္းေတာ့ နည္းတယ္။ ဒါေပမဲ့ တခ်ိဳ႕က ပံုမွန္လို နည္းေနတာလဲရွိတယ္။ ရုတ္တရက္ နည္းတာကမွ ေဆးကုဘို႔ အေရးၾကီးတယ္။ ေသြးသြတ္၊ ေသြးယို၊ ဝမ္းေလွ်ာ စတာမ်ိဳးျဖစ္ရင္ ရုတ္တရက္နည္းသြားတာက အေရးေပၚ လုပ္ရတယ္။ မွန္တယ္ Drip ေသြးေၾကာထဲ ေဆးသြင္းတာက ခဏသာ ေသြးဖိအားတက္မယ္။ အားျဖစ္လွတယ္ မရွိပါ။ ေဆးပုလင္းထဲမွာ ေရ ၅ဝဝ စီစီ၊ သၾကား ၅% သာပါတယ္။ ဗီတာမင္ေတြပါထည့္ရင္ တရက္စာရမယ္။

• Premenstrual syndrome (PMS) ရာသီမလာခင္ ျဖစ္ခ်င္တာေတြ နဲ႔
• Menstrual mood swings ရာသီလာျခင္းႏွင့္ စိတ္ေျပာင္းလဲမႈ ေရးထားတာေတြကို ပို႔လိုက္ပါတယ္။

အိပ္ေဆးအမ်ိဳးမ်ိဳးလဲရွိေသးတယ္ နဲ႔
• Sleeping pills အိပ္ေဆး နဲ႔
• Sleeping မအိပ္ဘဲေန အသက္မရွည္ ေတြကိုလဲ ပို႔လိုက္ပါတယ္။

ေျခ-လက္ထံုေနတာေတာ့ ေဆးလိုမယ္။ ႏွစ္ဘက္လံုး၊ အထက္-ေအာက္ဆိုရင္ ဗီတာမင္ ဘီ (၁) လိုႏိုင္တယ္။ တျခားဟာေလးေတြေရာေပါ့။ ဝယ္လို႔လြယ္မယ္ ထင္ပါတယ္။ (ဘာပလက္စ္) နဲ႔ မတည့္သူေတြက စားေဆး မတည့္သူ၊ ထိုးေဆးမတည့္သူ ရွိတယ္။ အရည္ကလဲ တမ်ိဳးေပါ့။ အားလံုးကို မတည့္တာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ အရင္ဆံုး Neurobion, Neurobion forte တခုခုကို စမ္းေသာက္ၾကည့္ပါ။ တည့္ရင္ေတာ့ တခါေသာက္ ၁ လံုး၊ တေန႔ ၂ ၾကိမ္၊ ၾကာၾကာ ေသာက္ပါ။ တျခား ဗီတာမင္ ဘီအုပ္စုပါတဲ့ ေဆးေတြလဲ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ တမ်ိဳးမ်ိဳးကို စမ္းေသာက္လို႔လဲ ရပါတယ္။ ဘယ္ေဆးမွ မတည့္ရင္ေတာ့ တမင္းေရခမ္းခ်က္စား၊ ဒါမွမဟုတ္ ထမင္းရည္ေသာက္ေပေတာ့။

သတိေမ့တာအတြက္ မၾကာေသးဘူး စာတပုး္ေရးထားတာကိုလဲ ပို႔လိုက္ပါတယ္။ စာသင္ေပးတဲ့ ဆရာမ ေက်ာင္းသူ ျပန္ျဖစ္တာေပါ့။ စာဖတ္စရာေတြ မ်ားလိမ့္မယ္။
• Memory loss သတိေမ့ျခင္း

TV ၾကည့္လို႔ ဝါးတာဆိုရင္ အေဝးၾကည့္ မ်က္မွန္ လိုတာ ျဖစ္ႏိုင္ျပန္တယ္။ အခ်ိန္ရရင္ မ်က္စိဆရာဝန္ကို ျပပါ။ မ်က္မွန္ စမ္းေပးတဲ့ ဆိုင္ကို အရင္ သြားမျပပါနဲ႔။ မ်က္မွန္ကို မံုလာဥနီနဲ႔ ခြ်တ္ႏိုင္လိုက္တာ ေကာင္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ႕႕႕႕ မံုလာဥနီမွာ ဗီတာမင္ (ေအ) ပါတာမွန္တယ္။ (ေအ) က မ်က္စိအားေပးတယ္လို႔ ေယဘုယ် နားလည္ၾကတယ္။ အမွန္က ဗီတာမင္ (ေအ) ဟာ ၾကက္မ်က္သင့္တာကိုသာ ကာကြယ္ႏိုင္တယ္။ ၾကက္မ်က္သင့္တယ္ဆိုတာ ညေနခင္း အလင္းေရာင္နည္းလာခ်ိန္မွာ ေကာင္းေကာင္း မျမင္တာကို ေျပာတာ ျဖစ္တယ္။ ေကာင္းသြားျပီ ဆိုတာကလဲ တကယ္ေကာင္းတာပါဘဲ။

Peptic ulcer ေလနာ ဆိုတာ ဘုရင္မွာလည္း ျဖစ္သည္ ကိုေတာ့ မပို႔ေတာ့ပါဘူး။ သိပ္မ်ားေနအံုးမယ္။

Mon, Jan 9, 2012 at 8:40 PM
က်ြန္ေတာ့္ အသက္ က ၃ဝ ေက်ာ္ေက်ာ္ေလးပါ။ လူက ေတာ္ေတာ္ ပိန္တယ္။ ဝမ္းလဲ အၿမဲတမ္း ခ်ဳပ္တယ္။ ၿမန္မာဝမ္းႏႈတ္ေဆး အၿမဲတမ္း စားေနရတယ္။ အသက္ ၂ဝ ေလာက္ ငွက္ဖ်ား ေတာ္ေတာ္ေလး ၿဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ငွက္ဖ်ား ေဆးေတြလဲ စားရပါတယ္။ ကြီနိုင္းေတြေကာေပါ့။ ခုက ဝမ္းအၿမဲတမ္း ခ်ဳပ္တယ္။ ေရကို ဂရုစိုက္ၿပီး ေသာက္ေတာ့လဲ မၾကာဘူး ဆီးသြားခ်င္တာတာပဲရွိၿပီး ဝမ္းခ်ုဳပ္ တာကေတာ့ ဒီအတိုင္းပဲ။ ၿပီးေတာ့ ကြ်န္ေတာ့္ ေအာက္ႏႈတ္ခမ္းေတြဆို ကြဲေန ေၿခာက္ေနတာ မ်ားတယ္။ ေရေသာက္ မ်ားလည္း အတူတူပဲ။ ၿပီးေတာ့ ခုစိတ္ညစ္ေနတာက ႏွပ္ေခ်းေျခာက္ ထြက္တာမ်ားေနလို႔။ ကြ်န္ေတာ့္ ၾကည့္လိုက္ရင္ နာေခါင္းႏႈိုက္ေနတာ မ်ားတယ္။ နာေခါင္းထဲမွာလဲ အလယ္က အရိုးေပၚမွာ ႏွစ္ဘက္လံုး အနာလိုလို ၿဖစ္တယ္။ ေပ်ာက္လိုက္ ၿဖစ္လိုက္ပဲ။ ကြ်န္ေတာ့္ ခုအလုပ္လုပ္ေနရတာက စားေသာက္ဆိုင္မွာ ခ်က္ရၿပဳတ္ရတာဆိုေတာ့ ခဏခဏ အေၿပာခံ ရတယ္။ နွာေခါင္းႏႈိုက္ေနလို႔ မႏိႈက္ပဲ ေနတာ့လဲ ႏွပ္ေခ်းေျခာက္က ရွိေနေတာ့ ယားေနတာ့ ႏႈိုက္မိေနတယ္။ အဲဒါ ဘယ္လို က်င္ါၾကံ ေနထိုင္ရမယ္ ဆိုတာနဲ႔ ဘာေဆးေတြ သံုးရင္ အဆင္ေၿပပါမလဲ။ ခုက (႕႕႕႕႕) မွာပါ။

ဝမ္းနဲ႔ပတ္သက္တာ စာတပုဒ္ ပို႔လိုက္ပါတယ္။ လိုက္နာပါ။ Constipation ဝမ္းတလံုးေကာင္း ေခါင္းမခဲ (၃)။

ဗီတာမင္ ဘီ အုပ္စုေဆးလဲ ပံုမွန္ ေသာက္ပါ။ တခါေသာက္ ၁ ျပား၊ တေန႔ ၂ ခါ ေသာက္ပါ။ အစာထဲမွာ ဗီတာမင္ စီ ပါမဲ့ စိုစိမ္းျပီး ခ်ဥ္တာမ်ိဳးလဲ စားပါ။

ႏွာေခါင္းထဲမွာ ဖံု-အမံႈ ဝင္ရင္ ႏွာေခါင္းထဲက ခြ်ဲက်ိက်ိအရည္နဲ႔ ေတြရင္ ႏွပ္ဆိုတာ ျဖစ္လာတယ္။ ေလထဲမွာ မသန္႔တာ မ်ားေနခ်ိန္မွာ ႏွပ္ပိုမ်ားမယ္။ ႏွာေခါင္းကို ခဏခဏႏိႈက္ဖန္မ်ားရင္ ထိခိုက္တာေၾကာင့္ အနာျဖစ္မယ္။ တတ္ႏိုင္သေလာက္ ဆင္ျခင္ပါ။ ၾကာရင္ အက်င့္ျဖစ္လာလို႔ သိပ္မလိုဘဲလဲ ႏိႈက္မိေနတာကို ျပင္ပါ။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ ႏွာေခါင္းစည္းသံုးပါ။ ပတ္ဝန္းက်င္ ျပင္ပါ။ တေန႔ ၃-၄ ခါ အခ်ိန္ လုပ္ထားျပီး လက္ေဆးခြက္ေွရ႕မွာ ႏွာေခါင္းထဲကို ေရနဲနဲ ရွဴလိုက္ျပီး ေျခာက္နတာေတြ စိုေစျပီးေနာက္ ႏွပ္ကုန္ေအာင္ ညွစ္ထုတ္ေပးပါ။ အဲဒီအခ်ိန္ဟာ ေဘးလူနဲ႔ ေဝးေနတာ ျဖစ္ရင္ ပိုေကာင္းမယ္။ ဥပမာ ေရခ်ိဳးခန္းထဲ။ က်န္တဲ့အခ်ိန္မွာ ဆင္ျခင္ပါ။

Mon, Jan 9, 2012 at 6:37 PM
အေရးၾကီးပါသၿဖင့္ အၿမန္ၿပန္လည္ေၿဖၾကားေပးပါခင္ဗ်ာ။ ကၽြန္ေတာ့္ လိင္အဂၤါမွ ၿပည္ကဲ့သို႔ အရည္မ်ား စိမ္႔ထြက္ေနၿပီး ဆီးသြားတိုင္း နာက်င္ ခက္ခဲေနပါတယ္။ ေဆးဆိုင္မွာ ေၿပာၿပီး ဝယ္ေသာက္ေသာ္လည္း ေဆးေလးခြက္စာ ခန္႔ေသာက္ၿပီးေသာ္လည္း မထူးၿခားပါ။ အဲဒီ မတိုင္ခင္ ၃ ရက္ခန္႔က ေပ်ာ္ပါးမိခဲ႔ပါတယ္။ ဘာမ်ားၿဖစ္ႏိုင္ပါသလဲခင္ဗ်ား။ ဘာေဆးေသာက္ရမလည္း ၿပီးေတာ့ ေသာက္ရမယ့္ ေဆးအမည္ကို ေရးေပးေစခ်င္ပါတယ္။ ၿဖစ္ႏိုင္ရင္ အခုေၿဖ ၾကားေပးပါခင္ဗ်ား။ ၿပန္စာကို ေစာင့္ေနပါ့မယ္။

• STDs/STIs General Recommendations လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါမ်ား အေျခခံ ဥပေဒသ
• Urethritis in Men ေယာက္်ားေတြ ဆီးေအာင့္ရင္ ေတြကို ခ်က္ခ်င္းပို႔လိုက္ပါတယ္။ ခ်က္ခ်င္းေဆးကုပါ။

2012/1/13
ဆရာရွင့္ ခုပဲ ေဆးခန္းကၿပၿပီး ၿပန္လာတာပါ။ လိပ္ေခါင္းလို႔ေၿပာပါတယ္။ ခုေဆးေပးလိုက္တာ ေသာက္ေဆးလား မေသၿခာလို႔ပါဆရာ။ ဓာတ္ပံုရိုက္ ၿပီးပို႔လိုက္ပါတယ္။

Duphalac ေဆးထဲမွာ Lactulose ပါတယ္။ သၾကားတမ်ိဳးျဖစ္တယ္။ အူမၾကီးထဲေရာက္ရင္ အက္စစ္ဓါတ္ေတြ အျဖစ္ေျပာင္းမယ္။ ေရကိုပိုျပီး စုပ္ယူေစတာမို႔ ၀မ္းေပ်ာ့ေစမယ္။ နာတာရွည္ ၀မ္းခ်ဳပ္သူေတြကိုေပးတယ္။ ဆီးခ်ိဳရွိသူနဲ႔ မသင့္ဘူး။ Lactulose powder ေပါင္ဒါအေနနဲ႔လဲလာတယ္။ Antacids ဆိုတဲ့ေလနာေဆးကို ဆရာ၀န္မေပးပဲ တြဲမေသာက္ပါနဲ႔။ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး = ေလထႏိုင္တယ္။ ရင္ျပည့္မယ္။ ဗိုက္ေအာင့္မယ္။ ၀မ္းပ်က္မယ္။ ပ်ိဳ႕-အန္ျဖစ္ႏိုင္တယ္။

Sunday, January 8, 2012

Muscle weakness ၾကြက္သား အားနည္းျခင္း

Fri, Jan 6, 2012 at 10:06 AM
ကြ်န္ေတာ္က (႕႕႕႕႕) မွာ ေနပါတယ္။ အသက္ ၂၄ ပါ။ Testosterone Deficiency အေၾကာင္းကုိ သိခ်င္ပါတယ္။ သူရဲ႕ ၿဖစ္ေပၚတတ္တဲ့ လကၡဏာေတြနဲ႔ ယခု ကြ်န္ေတာ္ ခံစားေနရတာေတြနဲ႔ တုိက္ဆုိင္မႈ ရွိေနပါတယ္။ လိင္စိတ္အားနည္းပုိင္းမွာေတာ့ ၿပသာနာမရွိဘူး ထင္ပါတယ္။ က်န္တာေတြေတာ့ တူပါတယ္။ အဆုိးဆုံး ခံစားရတာေတာ့ ခႏၶာကုိယ္မွာ အင္မတန္ ပိန္ၿပီး လက္ေမာင္း ၾကြက္သားမ်ား သာမန္လူမ်ားေလာက္ မဖြံၿဖဳိးၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။ တကယ္လုိ႔ ေရာဂါၿဖစ္မၿဖစ္ သိရွိဖုိ႔ ဘယ္လုိ ဆရာဝန္မ်ဳိးဆီ သြားေရာက္ၿပသင့္ပါသလဲ။ ဆရာဝန္နဲ႔ မၿပဘဲ ကုိယ္တုိင္ ကုသရင္ေကာ ရႏုိင္ပါသလား။ ကုသမႈကုိ အမ်ားဆုံး ဘယ္ေလာက္ၾကာေအာင္ ကုသရပါသလဲ။ ကုသႏုိင္မယ့္ အခြင့္အလမ္းေကာ ရွိႏုိင္ပါေသးလား။ ေဆးရဲ႕ ေကာင္းက်ဳိးနဲ႔ ေဘးထြက္ ဆုိးက်ဳိး အေၾကာင္းကုိလည္း ၿပည္႔စုံစြာ သိခ်င္ပါတယ္။

ေမးတာထဲမွာ ကိုယ္ခႏၶာပိန္တာနဲ႔ ၾကြက္သားေတြ သူမ်ားေလာက္ မဖြံ႔ျဖိဳးဘူးဆိုတဲ့အခ်က္သာ ေတြ႔ပါတယ္။ ေသျခာဘို႔ အမ်ားၾကီး လိုေသးပါတယ္။ ပိန္တယ္ဆိုတာနဲ႔ ၾကြက္သားဖြံ႔ထြားမႈက ခြဲစဥ္းစားရမယ္။ ပိန္တဲ့သူတိုင္း ၾကြက္သား၊ အဆီ နည္းေနမွာပါ။ ပိန္တဲ့လူေတြ အမ်ားၾကီးပါ။ ေဆးကုစရာ မလိုသူေတြက မ်ားတယ္။ ေနေကာင္းပါရက္နဲ႔ ဝခ်င္သူေတြအတြက္ စာတပုဒ္ ေရးထားပါတယ္။

ၾကြက္သားအေၾကာင္းကို အလြယ္နဲ႔ေျပာမရပါ။ ၾကြက္သား လွီတယ္၊ ေသးၾကံဳ႕တယ္ဆိုတာကို ေဆးစာနဲ႔ေျပာရင္ ေရာဂါေတြ ျဖစ္တယ္။ ကုသရတာလဲ ခက္ခဲတာမ်ိဳးေတြရွိေသးတယ္။ Muscular dystrophy (MD) ဆိုတာရွိတယ္။ ေနာက္ Muscle atrophy (Disuse atrophy) ဆိုတာက တမ်ိဳးရွိတယ္။ အသံုးမျပဳတာမ်ားလို႔ ၾကြက္သားေတြ လွီလွီလာတာမ်ိဳး။

ၾကြက္သား သိပ္မထြားတာနဲ႔ေတာ့ Testosterone နည္းေနတယ္လို႔ မတြက္ပါနဲ႔အံုး။ Testosterone နည္းတာက ဘယ္လိုလူမ်ိဳးေတြမွာ လာျဖစ္သလဲဆိုရင္ -
• ေဟာ္မုန္းထြက္ရာေနရာမွာ ကင္ဆာေဆးကုတာ၊ ဓါတ္ကင္တာ လုပ္ေနရတာ၊
• (ခရိုမိုဇုမ္း) ပံုမွန္ မဟုတ္တာ၊
• ဦးေႏွာက္ ထိခိုက္မိရင္၊ ေရာဂါရတာ၊
• ကိုယ္ခႏၶာၾကီးထြားေအာင္ (စတီရြိဳက္) ေဆးေတြ တလြဲသံုးတာ၊
• ပသိေရာင္နဲ႔တြဲတဲ့ က်ားအေက်ာေရာင္ေရာဂါျဖစ္တာ၊
• အမ်ိဳးသမီးမွာ မ်ိဳးဥအိမ္ အလုပ္မလုပ္ေတာ့ရင္၊ ခြဲစိတ္ထုတ္လိုက္ရတာ၊
• က်ားအေစ့က သူေနရာ ကပ္ပဲ့အိတ္မွာ ရွိမေန-က်မေနတာ၊
• ကပ္ပဲ့အိတ္ ထိခိုက္မိတာ၊
• ဇရာေထာင္းလာတာ နဲ႔
• အဝလြန္တာေတြျဖစ္တယ္။

Testosterone အစြမ္းက ၂ မ်ိဳးရွိတယ္။
၁။ (အင္ဒရိုဂ်င္းနစ္) သတိၲလို႔ ေခၚတာေတြကေတာ့ ပင္မ (လိင္အဂၤါေတြ) နဲ႔ ဒုတိယ-လိင္အဂၤါေတြ ဖြံ႔ထြားေစတယ္။ အသံၾသလာမယ္၊ အေမႊးေပါက္တာ ထူးျခားလာမယ္၊
၂။ (အင္နာေဘာလစ္) သတိၲလို႔ ေခၚတာေတြကေတာ့ ၾကြက္သားေတြ ထြားလာေစမယ္။

(တက္စတိုစတီရုံး) နည္းေနသူေတြမွာ -
• ေယာက္်ား ပန္းညွိဳး-ပန္းေသျဖစ္မယ္၊ (ေမးတဲ့သူက ပံုမွန္ျဖစ္တယ္)
• (ကိုလက္စေထာ) မ်ားမယ္၊ အဝလြန္မယ္၊ (ေမးတဲ့သူက ပိန္ေနတယ္)
• လိင္စိတ္နည္းမယ္၊ (ေမးတဲ့သူက ပံုမွန္ျဖစ္တယ္)
• စိတ္ဓါတ္က်မယ္၊ စိုးရိမ္စိတ္ကဲေနမယ္၊ စိတ္မူေျပာင္းမယ္၊
• အာရံုစိုက္ရတာ ခက္မယ္၊ မွတ္ဥာဏ္ေလွ်ာ့မယ္၊
• အရိုးအားနည္းေနမယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ၾကြက္သားတခုထဲနဲ႔ (တက္စတိုစတီရုံး) နည္းတယ္လို႔ သံသယမရွိသင့္ပါ။

အထူသတိထားျပီး အထူးကု ဆရာဝန္ ညႊန္ၾကားခ်က္နဲ႔သာ ေသာက္သင့္တဲ့ ေဆးေတြထဲမွာ ေဟာ္မုန္းေတြ ပါတယ္။ Testosterone ေဆးရဲ႕ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြက မနည္းဘူး။ ပ်ိဳ႕-အန္၊ ဝက္ျခံေပါက္၊ ေခါင္းကိုက္၊ အစားစားခ်င္စိတ္မ်ား၊ စိတ္မူေျပာင္း၊ အသဲ ထိခိုက္၊ ေျခေထာက္ေရာင္။ လိင္တံမာတင္းေနတာ ျပန္မေလွ်ာ့၊ ႏွလံုးေရာဂါရွိေနသူ၊ (ကိုလက္စေထာ) မ်ားေနသူ၊ ဆီးက်ိတ္-ကင္ဆာ ျဖစ္ေနသူေတြကို မေပးသင့္ပါ။ ေဆးမ်ားသြားရင္ စိတ္ၾကမ္းဝင္တတ္တယ္။ စိတ္မူေျပာင္းတတ္တယ္။

Muscular dystrophy (MD) ေရာဂါဆိုတာ ၾကြက္သား အုပ္စုလိုက္ ျဖစ္တယ္။ သြားလာ လႈတ္ရွားမႈကို ထိခိုက္တယ္။ ၾကာေလ ဆိုးေလ ျဖစ္တယ္။ ကိုယ္ကို မထိန္းႏိုင္ျဖစ္လာမယ္။ တခါတခါ လဲက်မယ္။ အေပၚမ်က္ခြံ ေအာက္က်လာမယ္။ ၾကြက္သားေတြ ၾကာေလ ေသးငယ္ေလ ျဖစ္မယ္။ ေျခ-လက္ ပံုပန္းကအစ ေျပာင္းမယ္။ အသက္ရွဴ ခက္လာမယ္။

ေရာဂါ ဟုတ္-မဟုတ္ Muscle biopsy, Electromyography, Electrocardiography DNA analysis ဆိုတာေတြ စစ္ေဆးရမယ္။
Creatine phosphokinase (CpK3) ေသြးထဲမွာ မ်ားေနမယ္။

Muscle weakness ၾကြက္သားအားနည္ျခင္းဆိုတာလဲ ေရာဂါတခုျဖစ္တယ္။ Myasthenia လို႔ေခၚတယ္။ Muscle strength ၾကြက္သားရဲ႕ စြမ္းအားကိုက နည္းေနတာပါ။ တကယ္နည္းတာနဲ႔ ထင္တာဆိုျပီး ဆရာဝန္ေတြက ခြဲျခားရတယ္။ Muscular dystrophy နဲ႔ Inflammatory myopathy ေတြကသာ တကယ္အားနည္းေနတာေတြ ျဖစ္တယ္။

(ပိုတက္စီယန္) ဓါတ္ဆားနည္းေနခ်ိန္မွာ ၾကြက္သားမွန္သမွ် အားနည္းေနတယ္။ ကေလးငယ္ေတြ ဝမ္းေလွ်ာဖန္မ်ားေတာ့ ဗိုက္ေဖါင္းလာတယ္။ အူကၾကြက္သားေလးေတြ အားနည္းလို႔။ သိသာတဲ့ တကယ္ၾကြက္သား-အားနည္ေရာဂါဆိုတာ Myasthenia gravis ျဖစ္တယ္။ မ်က္ခြံက မ်က္လံုးကို ပိတ္ေနေအာင္ ေအာက္က်မယ္။ ကိုယ့္ခြန္အားထက္ ပိုျပီး အားသန္ခ်င္ေနသူေတြက ၾကြက္သား အားနည္းေရာဂါ ရွိေနတယ္လို႔ ထင္တတ္ၾကတယ္။ Chronic fatigue syndrome လို႔ ေခၚတယ္။

Muscular dystrophy ၾကြက္သား မဖြံ႔ျဖိဳးျခင္းဟာ ေဟာ္မုန္းေၾကာင့္ မဟုတ္ပါ။

Dr. တင့္ေဆြ
၈-၁-၂ဝ၁၂

Hepatitis C Vaccine အသဲေရာင္ (စီ) ကာကြယ္ေဆး အလားအလာရွိ

Hep C Vaccine Shows Promise In First Trial
နာတာရွည္ အသဲေရာင္ေရာဂါကို ျဖစ္ေစၾကတဲ့ထဲက (ဘီ) ပိုးအတြက္ ကာကြယ္ေဆး ရွိေနျပီျဖစ္ေပမဲ့ (စီ) ပိုး ကာကြယ္ေဆး မရွိေသးပါ။ အခု အသဲေရာင္ (စီ) ကာကြယ္ေဆး ပဌမအဆင့္မွာ စမ္းသပ္မႈ အလားအလာ ရွိေနတယ္လို႔ University of Oxford, UK (ယူေက) မွာရွိတဲ့ (ေအာက္စ္ဖို႔ဒ္) တကၠသိုလ္ သုေတသီေတြက ဆိုလိုက္ပါတယ္။ Science Translational Medicine (အြန္လိုင္း) မွာ ၄-၁-၂ဝ၁၂ ေန႔က ေတြ႔ရွိခ်က္ေတြကို ေရးထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လူေတြကို လက္ေတြ႔ သံုးႏိုင္ဘို႔ေတာ့ ေဝးပါေသးတယ္လို႔လဲ အသိေပးထားပါတယ္။

(စီ) ပိုးကို လူတေယာက္ကေန တေယာက္ ေသြးကတဆင့္ ကူးစက္ခံေနရသူေပါင္း သန္း ၁၇ဝ ရွိေနတယ္။ လူအေတာ္မ်ားမ်ားက ဘာမွလဲ မခံစားရလို႔ သူတို႔မွာ ေရာဂါပိုးရွိေနတာကို မသိၾကပါ။ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာ အသဲအစားထိုးေနၾကရတဲ့ အမ်ားဆံုး ေရာဂါလဲျဖစ္ပါတယ္။

ဒီပိုးရဲ႕ထူးျခားတာတခုကေတာ့ ဘယ္လိုျပီး ဘယ္လိုျဖစ္မယ္ဆိုတာ ဆရာဝန္ေတြအတြက္ အေတာ္ အမွန္းရခက္တာျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕မွာ ေရာဂါပိုးဝင္၊ ဘာမွမခံစားရဘဲေန၊ ေနာက္ နာတာရွည္အသဲေရာင္ျဖစ္၊ အသဲပ်က္စီးၾကတယ္။ တခ်ိဳ႕ၾကေတာ့ ခံႏိုင္ရည္ ေကာင္းေနၾကျပန္တယ္။ ပိုးေပ်ာက္သြားတာလဲ ရွိတယ္။ အဲလို ကံေကာင္းသူေတြမွာ သဘာဝေရာဂါျပီးစနစ္ကေန ဘယ္လို လုပ္သလဲကို ေလ့လာျပီး ကာကြယ္ေဆးထုတ္ႏိုင္ဘို႔ လုပ္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။ သုေတသနလုပ္သူေတြက ကာကြယ္ဘို႔ေရာ ကုသမႈအတြက္ပါ ေမွ်ာ္မွန္းထားပါတယ္။ အခ်ိန္ေတြ၊ အဆင့္ေတြ အမ်ားၾကီး လိုပါေသးတယ္။

"ေရာဂါျပီးစနစ္ရဲ႕တံု႔ျပန္မႈ ရလဒ္ေတြက စိတ္အားတက္ၾကြစရာေကာင္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ခရီးရွည္ၾကီး သြားရပါအံုးမယ္" လို႔ (ေအာက္စ္ဖို႔ဒ္) တကသိုလ္၊ Nuffield Department of Clinical Medicine ဌာန၊ ပါေမာက Paul Klenerman (ေပါလ္-ကလီနာမင္) က ေျပာပါတယ္။

ဒီစမ္းသပ္မႈကို (ေအာက္စ္ဖို႔ဒ္) တကၠသိုလ္အျပင္ အီတလီ (ဘိုင္အို-တက္ခ္) ကုမၸဏီတခု နဲ႔ (ယူေက) က University of Birmingham (ဘာမင္ဂမ္) တကၠသိုလ္ေတြ ပူးတြဲလုပ္ေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ မတူတဲ့နည္းေတြ သံုးၾကရပါတယ္ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ဒီပိုးဟာ အေတာ္ ပံုေျပာင္းတတ္လို႔ပါ။ ဒီအခ်က္က HIV နဲ႔သြားတူေနပါတယ္။

ထံုးစံက ပိုးရဲ႕ မ်က္ႏွာျပင္က တေနရာရာကို ျပစ္မွတ္ထားျပီး ကာကြယ္ေဆး ထုတ္ရတာပါ။ အခုပိုးက ေျပာခဲ့သလို ခဏခဏ ပံုေျပာင္းတတ္လို႔ အေျပာင္အလဲ နည္းေလာက္တဲ့ အထဲကေနရာကို ျပစ္မွတ္ထားၾကရပါတယ္။

(ေပါလ္-ကလီနာမင္) က ရွင္းျပတာက "အသဲေရာင္ (စီ) ပိုး အထဲပိုင္းက ပိုတည္ျငိမ္တယ္။ ပိုးရဲ႕ အင္ဂ်င္လိုေပါ့ဗ်ာ။ ကြ်န္ေတာ္တို႔က စက္ပိုင္းတေနရာရာကို ဦးတည္ျပီး ေအာင္ျမင္ေအာင္ လုပ္ၾကည့္ေနပါတယ္။"

အဲလို ပိုးရဲ႕ တည္ျငိမ္တဲ့ အတြင္းပိုင္းကို ဦးတည္လုပ္ျခင္းေၾကာင့္ အရင္က HCV vaccine ကာကြယ္ေဆး သုေတသနအရ ေရာဂါျပီးစနစ္ တံု႔ျပန္မႈနဲ႔ မတူတာကို ရႏိုင္မယ္ျဖစ္ပါတယ္။

"ဗိုင္းရပ္စ္ရဲ႕ အတြင္းပိုင္းကို သက္ေရာက္ေစဘို႔ရာ ကြ်န္ေတာ္တို႔အတြက္ T cells လိုတာပါ။ antibodies (အင္တီေဘာ္ဒီ) မဟုတ္ပါ။"
ဒါေၾကာင့္ (ေပါလ္-ကလီနာမင္) နဲ႔ အဖြဲ႔ဟာ HCV-specific T cells စီပိုးနဲ႔သာဆိုင္တဲ့ (တီ-ဆဲလ္) ေတြကို အားျဖည့္ႏိုင္ေအာင္ ၾကိဳးပမ္းၾကရတယ္။ သူတို႔သံုးတဲ့နည္းကို recombinant adenoviral vector strategy ဗ်ဴဟာလို႔ ေခၚတယ္။ က်န္းမာေနသူ (ေဗာ္လန္တီယာ) လူ ၄၁ ေယာက္မွာ စမ္းသပ္ပါတယ္။

သူတို႔ စာတမ္းထဲမွာ ေရးထားတာက HCV genotype 1B ကေန ယူထားတဲ့ Nonstructural (NS) (ပရိုတင္း) ကို သယ္ပို႔ေပးမဲ့ Adenoviruses (အဒီႏို-ဗိုင္းရပ္စ္) ၂ ခုကို ဘယ္လို အသံုးျပဳထားတယ္ဆိုတာ ပါတယ္။ တခုက ရွားပါးတဲ့ လူ႔ (ဆီရို-တိုက္ပ္) (Ad6) ကေနရျပီး၊ ေနာက္တခုကေတာ့ (ခ်င္ပန္ဇီ) (ChAd3) ကရတယ္။

ဒီ (ဖက္တာ) ႏွစ္ခုလံုးကေန HCV proteins ကိုဆန္႔က်င္တဲ့ T cell တံု႔ျပန္မႈကို ရေစတယ္။ သူတို႔ကေနတခါ (ပရိုတင္း) အမ်ိဳးမ်ိဳးကို ျပစ္မွတ္ထားၾကတယ္။ ဒါေတြကေန (Genotypes 1A and 3A) ဆိုတဲ့ Heterologous strains အမ်ိဳးအစားေတြကို သိေစႏိုင္မယ္။
တံု႔ျပန္မႈကေန ထြက္ေပၚလာတဲ့ HCV-specific cells စီပိုးသပ္သပ္ (ဆဲလ္) ေတြကေန အမ်ိဳးမ်ိဳးျဖစ္ေစတယ္။ ဒါေတြထဲမွာ (CD4+) နဲ႔ (CD8+) ဆိုတဲ့ အုပ္စုငယ္ေတြလဲ ပါဝင္တယ္။ Interleukin-2, Interferon-[gamma] နဲ႔ Tumor necrosis factor-[alpha] ေတြကို ထြက္လာေစတယ္။

Adenoviral vector strategy (အဒီႏို-ဗက္တာ) ဗ်ဴဟာကို သံုးနည္းဟာ တာရွည္ခံမဲ့ (တီ-ဆဲလ္) တံု႔ျပန္မႈကို ရေစႏိုင္တယ္လို႔ ေကာက္ခ်က္ခ်တယ္။ ဒါဟာ ခုခံအားျဖစ္ေစေအာင္ လံုေလာက္တဲ့ အရြယ္အစားနဲ႔ အရည္အေသြးကို ရေစႏိုင္တယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ HCV ကာကြယ္ေဆး ထုတ္ႏိုင္ေလာက္တဲ့ တံခါးပြင့္သြားေစေတာ့တယ္။

ဒီပဌမအဆင့္စမ္းသပ္မႈဟာ ကာကြယ္ေဆး စိတ္ခ်ရမႈ နဲ႔ ေရာဂါျပီးစနစ္အမ်ိဳးအစားကို သိနားလည္ေစဘို႔ ျဖစ္တယ္။စမ္းသပ္ခံသူေတြမွာ သိသာတဲ့ ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးမရွိၾကတာေတြ႔ရတယ္။ အခု စမ္းသပ္မႈ ေနာက္တဆင့္ တက္ေနၾကပါျပီ။

(ေအာက္စ္ဖို႔ဒ္) အုပ္စုက ေရာဂါပိုး ဝင္ေနျပီးသူေတြကိုလဲ ကုသလို႔ ရမလားဆိုတာလဲ စမ္းေနပါတယ္။ ပိုးရွိေနသူေတြမွာ T cell responses (တီ-ဆဲလ္) တံု႔ျပန္မႈက တခါတေလမွာ အားနည္းတတ္လို႔ ကုသတဲ့အခါမွာ တျခားေဆးနဲ႔ပါ တြဲရႏိုင္တယ္။ အေမရိကန္ အုပ္စုကေတာ့ ပိုးက်ယ္ျပန္႔တဲ့ ေရာဂါထူေျပာရာေတြမွာ ကာကြယ္ႏိုင္မလားဆိုတာ စမ္းေနပါတယ္။

ဒီစမ္းသပ္သုေတသနကို European Commission ဥေရာပ-ေကာ္မရွင္၊ UK Medical Research Council (ယူေက-သုေတသန-ေကာင္ဆယ္လ္)၊ Wellcome Trust (ဝဲလ္ကမ္း-ထရပ္စ္)၊ Oxford Biomedical Research Centre (ေအာက္စ္ဖို႔ဒ္-ဘိုင္အို-မယ္ဒီကယ္) သုေတသနဌာန၊ နဲ႔ Martin School at the University of Oxford (ေအာက္စ္ဖို႔ဒ္-မာတင္-စကူးလ္) ေတြကေန ေထာက္ပံ့ပါတယ္။

• Hepatitis C (1) စီ ပိုး နဲ႔
• Hepatitis C (2) စီ ပိုး ေနာက္ဆက္တြဲ ေတြကိုလည္း တြဲဖတ္ပါ။

Dr. တင့္ေဆြ
၈-၁-၂ဝ၁၂

Saturday, January 7, 2012

Urethral Polyp ဆီးထြက္ျပြန္မွာ အညႇာပါ အသီးေလးျဖစ္ေနျခင္း

Sat, Jan 7, 2012 at 1:53 AM
ကၽြန္ေတာ့္ နာမည္ (႕႕႕႕႕) ပါခင္ဗ်ာ။ အသက္က ၂၇ ျဖစ္ပါတယ္။ ယခုလက္ရွိ (႕႕႕႕႕) မွာ အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ ၂ဝ၁၁ မွာ ၄ လပိုင္းမွာ အိမ္ေထာင္က်ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္အရင္က လိင္ကိစၥေတြနဲ႔ မပါတ္သက္ဖူးသလို လိင္နဲ႔ ပါတ္သက္တဲ့ က်န္းမာေရး အသိေပးေတြ ေလ့လာဖတ္ရႈေမးစမ္းတာမ်ိဳးလည္း မလုပ္ခဲ့မိပါဘူး။ ယခု ကၽြန္ေတာ့္မွာ Urethra ဆီးျပြန္မွာ Polyps အသားပိုျဖစ္တယ္လို႔ ယူစရတဲ့ေရာဂါ ျဖစ္ေနပါတယ္။ သံုးပါတ္ေလာက္ရွိေနပါၿပီ။ ဆီးသြားတဲ့ လမ္းေၾကာင္းထဲကေန အျပင္ဘက္ကို အသားစေလး တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ထြက္လာပါတယ္။

အသားစေလးဆိုေပမယ့္ ေသြးဥေလးေတြလို အလံုးလံုးေလးေတြ ငါးဥေလးေတြ ပုံစံမ်ိဳးပါ။ အေရာင္က အနီေရာင္ပါ။ အဲဒါ ထြက္က်မလာခင္က သုတ္လႊတ္ရင္ ေနာက္ဆံုးမွာ ေသြးပါလာပါတယ္။ တျဖည္းျဖည္း ပိုထြက္လာတဲ့အတြက္ ဆီးလမ္းေၾကာင္း ပိတ္သြားမွာကိုလည္း စိုးရိမ္ေနသလို ကင္ဆာျဖစ္ေနမွာကိုလည္း စိုးရိမ္ေနမိပါတယ္။ ဇနီးနဲ႔ ႏွစ္ပါတ္ေလာက္ အတူေနၿပီး ေနာက္ပိုင္းမွာ တန္းျဖစ္တာပါ။ ဒီနိုင္ငံမွ ဆရာဝန္ သြားျပၾကည္႔ပါတယ္ ေရာဂါျဖစ္ပံုကိုပဲ ေမးၿပီးေတာ့ မၾကည္႔ဘဲ (ပိုးသတ္ေဆး)ဘဲ ေပးလိုက္ပါတယ္။

အညႇာပါ အသီးေလးမွန္သမွ် ဘယ္ေနရာမွာျဖစ္ေနေန (ေပါလစ္ပ္) ေခၚတယ္။ ေယာက္်ား ဆီးထြက္ျပြန္မွာလဲ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ရွားေတာ့ ရွားတယ္။ ကင္ဆာ မဟုတ္တဲ့ အသားပိုတမ်ိဳးျဖစ္တယ္။

ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ အေၾကာင္းခံေတြ ရွိတယ္။ ဆီးလမ္းေၾကာင္း ပိုးဝင္တာ၊ ျပည္တည္နာ၊ ဂႏိုးရီးယား၊ နီးတဲ့အရိုးကို ထိခိုက္မိတာ၊ ဆီးပိုက္ ထည့္ထားရတာေတြကေန ျဖစ္ေစတယ္။

မိန္းမေတြမွာက ေယာက္်ားေတြထက္ ပိုအျဖစ္မ်ားတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ ေမြးကတည္းကပါတယ္။ ေယာက္်ားေတြမွာ ျဖစ္ရင္ ေအာင့္မယ္၊ နာမယ္၊ သူ႔အလုပ္ ၂ မ်ိဳးျဖစ္တဲ့ ဆီးသြားတာနဲ႔ သုက္လႊတ္တာေတြမွာ အခက္အခဲျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဆီးသြာခ်င္ရင္ အျမန္ေျပးရတယ္။ ဆီးကလဲ အနယ္ပါတတ္တယ္။ ေသြးလဲပါႏိုင္တယ္။ ေသြးခဲဆို႔ေနရင္ ဆီးသြားရတာ ခက္မယ္။

Posterior urethral polyps ဆီးသြားျပြန္ရဲ႕ ေနာက္ပိုင္းမွာလာျဖစ္တာကို သပ္သပ္ေခၚတယ္။ ကင္ဆာ မဟုတ္ပါ။ Voiding cystourethogram နဲ႔ Cystoscopy သံုးျပီး ေသျခာေစႏိုင္ပါတယ္။ ကေလးငယ္ေလးေတြမွာ ျဖစ္တယ္။

Urethral Caruncle ဆိုတာကေတာ့ ေသြးဆံုးျပီး အမ်ိဳသမီးေတြမွာ အျဖစ္မ်ားတယ္။ ေသးေသးေလးဘဲ။ ၁-၂ စင္တီမီတာေလာက္ ပတ္လည္ရွိႏိုင္တယ္။ အမ်ိဳးသမီးၾကီးေတြမွာျဖစ္ရင္ Urethral prolapse နဲ႔ဆင္တူတယ္။ ကင္ဆာ မဟုတ္ပါ။ ေယာက္်ားလဲ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ Urethral carcinoma ကင္ဆာ၊ Urethral diverticulum, Urethral prolapse, Periurethral gland abscesses ေတြနဲ႔ ခြဲျခားရမယ္။

Urethral polyps ကို ကေလးေတြမွာေတြ႔ရင္ ေမြးရာပါျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ၾကီးတဲ့အထိလဲ ေနႏိုင္တယ္။ ဆီးသြးျပြန္အရင္ ဆီးအိမ္နဲ႔ နီးတဲ့ေနရာမွာ ရွိတာမ်ားတယ္။ ဒါဆိုရင္ ဆီးအသြားရခက္ေစမယ္။ ဆီးထဲလဲ ေသြးပါမယ္။ ခပ္ရွည္ရ်ည္၊ အညႇာေလးနဲ႔ ျဖစ္တာမ်ားတယ္။ လႈတ္ရွားေနမယ္။ ဆီး-ေက်ာက္၊ ျပင္ပ-ပစၥည္း၊ တျခားေနရာကလာတဲ့ ေသြးခဲစတာနဲ႔ ခြဲျခားရမယ္။

Urologists ဆီးအထူးကု ဆရာဝန္ကေန Cystoscopy လုပ္တာနဲ႔သိမယ္။ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္းရင္း သိမွကုရတာလြယ္တယ္။
မ်ားေသာအားျဖင့္ ခြဲစိတ္ကုသရတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ Minimally-invasive procedure ထိခိုက္ဒဏ္ရာ အနည္းဆံုးနည္းနဲ႔ လုပ္ေပးမယ္။
Cystourethroscopy ကင္မရာတပ္ထားတဲ့ ကရိယာေလးနဲ႔ ေကာင္းေကာင္းၾကည့္ႏိုင္ေသးတယ္။ လိုေသးရင္ ေဆးသြင္းျပီး ဓါတ္မွန္ရိုက္ႏိုင္တယ္။ ခြဲတာမဟုတ္ဘဲ Antibiotics ပိုးေသေဆးေတြနဲ႔ Analgesics အနာသက္သာေဆးေတြ ေပးရတယ္။

Sperm Color သုက္၏အေရာင္ ႏွင့္ Hematospermia သုက္ထဲေသြးပါျခင္း ပို႔လိုက္ပါတယ္။ ဖတ္ျပီး လိုရင္ ထပ္ေျပာပါ။ မစိုးရိမ္ပါနဲ႔။

Dr. တင့္ေဆြ
၇-၁-၂ဝ၁၂

Wednesday, January 4, 2012

Lung Cancer and Papaya အဆုပ္-ကင္ဆာ နဲ႔ သေဘၤာရြက္

Wed, Jan 4, 2012 at 12:54 AM
ကၽြန္မ အေဖမွာ ကင္ဆာေရာဂါ ရိွေနတာ (၃) ႏွစ္ၾကာပါျပီ။ ပထမဆုံး ေဆးစစ္ရင္း အဆုတ္မွာ အနာျဖစ္တာေတြ႔ေတာ့ စကၤာပူမွာ သြားခြဲပါတယ္။ အဆုတ္ရဲ႕ ၃ ပုံ ၁ ပုံံကုိ ခြဲထုတ္ျပီး အကုန္ ေကာင္းသြားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ၃ လ တစ္ခါေဆးသြားစစ္ရင္း ၉ လၾကာမွာ ကီမုိ (၆) လုံး ၁၂ ၾကိမ္ စကၤာပူမွာ ထိုးရပါတယ္။ ၆ လေက်ာ္ေက်ာ္ၾကာသြားပါတယ္။ ေသြးစစ္ခါနီး သေဘၤာရြက္ရည္ ေသာက္ပါတယ္။

ျပန္လာျပီး ၈ လေလာက္ၾကာတဲ့အခါမွာ ခ်ဳပ္ရိုးမွာ အက်ိတ္ထြက္လုိ႔ (႕႕႕႕႕) မွာ ျပန္ခြဲပါတယ္။ ခြဲျပီး ၆ လၾကာတဲ့အခါ ခ်ိဳင္းမွာ အက်ိတ္ထြက္လာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အေဖက ထပ္မခြဲေတာ့ဘူး ဆုိျပီး အခု ၁ ႏွစ္ၾကာေတာ့ အလုံးက ေဂါက္သီးလုံးေလာက္ ၾကီးလာပါတယ္။ ဆရာဝန္နဲ႔ျပတဲ့အခါ ခြဲရမယ္ ၂ လ ၾကာရင္ ခြဲမရေတာ့ဘူး ေျပာပါတယ္။. အေဖက မခြဲခ်င္ဘူးျဖစ္ေနတယ္။ အသိဆရာဝန္ေတြနဲ႔ တုိင္ပင္ေတာ့ ဘယ္သူမွ မခြဲခုိင္းေတာ့ မတုိက္တြန္းရဲဘူး။ အေဖက ဘာမွမလုပ္ခ်င္ဘူးေျပာတယ္။ ဘယ္လုိ လုပ္ရမလဲ ဓါတ္ကင္ရင္ ျမန္မာျပည္မွာ တန္းဆီရတယ္ ဆုိေတာ့ စကၤာပူ သြားဓာတ္ကင္ခ်င္တယ္။ ဒါေပမယ့္ သူတုိ႔ဆီမွာ ဘာမ ွမကုရေသးဘူး ေဆးစစ္တာနဲ႔တင္ သိန္း ၆ဝ ေလာက္ ကုန္သြားတယ္။ သိခ်င္တာက ဘာမွမစစ္နဲ႔ ဓါတ္ကင္ေပးပါဆုိရင္ လုပ္ေပးပါ့မလား။ ဘယ္လုိ လုပ္္ရင္ေကာင္းမလဲ။ အေဖ အသက္က ၆၇ ႏွစ္ရိွပါတယ္။ အခု အေဖက ၾကည့္လုိက္ရင္ လူေကာင္း အတိုင္းဘဲ နည္းနည္းေမာတယ္၊ က်င္တယ္၊ အစားမပ်က္ေသးေပမယ့္ ပိန္သြားတယ္။ တရားကိုတေန႔ ၂ ၾကိမ္ ထုိင္ပါတယ္။

ကင္ဆာ ျဖစ္ေနတာအတြက္ (ေဆာရီး) ပါ။ လူမႈေရး အားေပးစကား မဟုတ္လို႔ ဆရာဝန္႔အေျပာဟာ အားမနာတတ္သူက စကားေျပာတာလိုေတာ့ ျဖစ္ေနမယ္။ ေနာက္ထပ္ (ေဆာရီး) ေပါ့ဗ်ာ။

အေမရိကားမွာေတာ့ ေယာက္်ား-မိန္းမ ကင္ဆာေၾကာင့္ ေသဆံုးရတဲ့ စာရင္းမွ ထိပ္ကရွိတယ္။ သူတို႔ဆီမွာ ၅ ႏွစ္အထိ အသက္ရွင္ႏွဳန္း ၁၆% ရွိတယ္။ ယွဥ္ၾကည့္ရင္ ရင္သား-ကင္ဆာ = ၈၉%၊ အူမၾကီး-ကင္ဆာ = ၆၅%၊ ဆီးက်ိတ္-ကင္ဆာ = ၉၉% ရွိၾကတယ္။ ေဆးလိပ္နဲ႔ သိသိသာသာ ဆက္စပ္မႈရွိတယ္။

ဘယ္ေလာက္အထိ ေကာင္းေနမလဲဆိုတာ ကင္ဆာ အမ်ိဳးအစား၊ ဘယ္ေနရာမွာ စျဖစ္တယ္။ ဘယ္အထိ ျပန္႔ေနတယ္၊ ဘာေတြ ခံစားေနရတယ္။ လူနာရဲ႕ ကိုယ္ခံက်န္းမာေရး ဆိုတဲ့အခ်က္ေတြအေပၚ မူတည္တယ္။

Small cell lung cancers (SCLC) နဲ႔ Non-small cell lung cancers (NSCLC) ဆိုျပီး ၂ မ်ိဳးရွိတယ္။ SCLC က ပိုဆိုးတယ္။ ေရာဂါနာမည္တပ္ျပီး ေဆးမကုရင္ ၃-၄ လအထိသာခံတယ္။ ဓါတ္ကင္တာနဲ႔ ေဆးေပးတာကို သက္ေရာက္မႈ ေကာင္းတယ္။ ျပန္႔တာ ျမန္လို႔ ဆရာဝန္ဆီေရာက္ခ်ိန္မွာ တျခားေနရာေတြထိ ေရာက္ေနတာမို႔ ခြဲစိတ္လဲ မထူးတာမ်ားတယ္။ ၅ ႏွစ္မက ေနရသူ ၅-၁ဝ% ရွိတယ္။

NSCLC က ပိုသက္သာတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေဆးကုသတာကို တံု႔ျပန္မႈေတာ့ သိပ္မေကာင္းဘူး။ ေသးေသးေလးဆိုရင္ ခြဲစိတ္ထုတ္ျပစ္မယ္။ ၅ ႏွစ္မကရွင္သူ ၇၅% ရွိတယ္။ ဓါတ္ကင္လို႔ ေကာင္းသြားသူ အနည္းအပါးရွိတယ္။ ခံစားေနရတာရွိရင္လဲ သက္သာေစမယ္။ အသက္လဲၾကီးလို႔ ေဆးဘဲေပးရသူေတြအတြက္ အသင့္အတင့္သာ တိုးတက္ေစႏိုင္တယ္။

သေဘၤာရြက္ကို ေဆးအျဖစ္ အသံုးခ်ျခင္း
၁။ Acne ဝက္ျခံေပ်ာက္ခ်င္ရင္ သေဘၤာရြက္ကို ေနမွာအေျခာက္လွန္းျပီး ေခ်ေပးပါ၊ ေရနဲ႔ေရာျပီး မ်က္ႏွာမွာ လိမ္းေပးပါ။

၂။ Digestion အစာေခ် အားေပးတယ္။ သေဘၤာရြက္မွာပါတဲ့ Karpain ဓါတ္ဟာ အစာေခ်ရာမွာ အေႏွာက္အယွက္ျပဳတဲ့ ပိုးမႊားေတြကို ေသေစတယ္။ သေဘၤာရြက္ထဲမွာပါတဲ့ Papain နဲ႔ Chymopapain ဓါတ္ေတြက Pepsin (အင္ဇိုင္းမ္) နဲ႔တူလို႔ အစာေခ်အားေပးတယ္။ အစာေခ် ေကာင္းေစခ်င္လို႔ သေဘၤာရြက္-ေရေႏြးၾကမ္းလုပ္ရင္ အပူခ်ိန္ ၁၅ဝ ဒီဂရီ ဖါရင္ဟိုက္သာ ရွိေစသင့္တယ္။ ေရဆူမွတ္ဆိုတာ ၂၁၂ ဒီဂရီျဖစ္တယ္။

၃။ Appetite အစာ စားခ်င္စိတ္ပိုေစမယ္၊ အထူးသျဖင့္ ကေလးေတြ၊ သေဘၤာရြက္အစိမ္းကို ေရေႏြးထဲမွာ ဆားနဲနဲထည့္ျပီး ေသာက္ေစပါ။

၄။ Dengue fever ေသြးလြန္တုပ္ေကြး သက္သာေစမယ္၊ သေဘၤာရြက္ ၅ ရြက္ကို ေရလီတာဝက္နဲ႔ ျပဳတ္ေသာက္ပါ။

၅။ Menstrual pain ရာသီလာခ်ိန္ နာတာ-ကိုက္တာ သက္သာေစမယ္၊ သေဘၤာရြက္ + မန္က်ီးရြက္ + ဆား + ေရ ေရာျပီး ျပဳတ္ေသာက္ပါ။

၆။ Cancer ကင္ဆာအတြက္ သေဘၤာပင္ကထြက္တဲ့ အေစးဟာ ေဆးတန္ခိုးရွိတယ္။ ရင္သား၊ အဆုပ္၊ သရြက္ရြက္၊ သားအိမ္ဝ၊ အသဲကင္ဆာေတြအတြက္ သံုးႏိုင္ၾကတယ္လို႔ ဖေလာ္ရီဒါ တကၠသိုလ္က သုေတသန လုပ္သူေတြက ဆိုပါတယ္။ ကင္ဆာအတြက္ သံုးသူေတြက သေဘၤာရြက္ေျခာက္ကို ျပဳတ္ျပီး ေရေႏြးၾကမ္းလုပ္ ေသာက္ရတယ္။ ကင္ဆာအတြက္ Dried papaya leaf extract အရြက္ေျခာက္က Papaya leaf tea အရည္ထက္ ပိုစြမ္းတယ္လို႔ ဆိုသူေတြကဆိုတယ္။

၇။ Mentally alert စိတ္ပိုင္းမွာ ပိုျပီး လန္းဆန္းေနတယ္။ ဘာအစာမွ စားမထားခ်ိန္သံုးရင္ Euphoric စိတ္ထဲမွာ ပိုေပ်ာ္ေနမယ္။

ေသြးက်ဲေဆးေတြျဖစ္တဲ့ Coumadin, Aspirin ေတြေသာက္ေနရသူေတြနဲ႔ သေဘၤာရြက္ မသင့္ဘူး။ ကိုယ္ဝန္ရခ်င္သူေတြနဲ႔လဲ သေဘၤာရြက္ မသင့္ဘူး။

ေဆးကုဌာနေတြ အေျခအေနကို ေဝဖန္တာသာ တတ္ႏိုင္ပါတယ္။ လူနာအတြက္ အားမျဖစ္လို႔ မေျပာခ်င္လွပါ။ အခမဲ့ကုသႏိုင္တဲ့ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ မဟုတ္လို႔ ေငြေရးေၾကးေရးက ထိပ္ကေနတဲ့ ေခတ္ၾကီးမွာ ေဆးရံုပိုင္သူေတြေရာ လူနာေတြပါ အတူတူ လူျဖစ္ေနၾကရတယ္။

ဒီအဆင့္မွာ ခ်င့္ခ်ိန္စရာေတြ ပိုလာတယ္။ ဆရာဝန္ေတြက ေဆးပညာတခုထဲ ၾကည့္မယ္။ လူနာရွင္ေတြက မိဘ-ေဆြမ်ိဳး သံေယာဇဥ္နဲ႔ ဝတၱရားေတြကို ၾကည့္ၾကရတယ္။ လူနာကိုယ္တိုင္က သူခံစားေနရတာေတြ သိမယ္၊ သူ႔ သား-သမီး-ေဆြမ်ိဳးေတြရဲ႕ ဝတၱရားေတြကိုလဲ တြက္ဆမယ္။ သူ႔တရားကိုလဲ အားကိုးပါလိမ့္မယ္။

• Lung Cancer (1) အဆုပ္ ကင္ဆာ (၁) http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2011/11/lung-cancer.html
• Lung Cancer (2) အဆုပ္ ကင္ဆာ (၂) http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/07/lung-cancer.html
• Diet and cancer ကင္ဆာ နဲ႔ အစားအစာ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2012/01/diet-and-cancer.html ကိုလည္း တြဲဖတ္ပါ။

Dr. တင့္ေဆြ
၄-၁-၂ဝ၁၂

Monday, January 2, 2012

Q and A December 2011 (5)

၁။ နွာေခါင္းေနာက္ကေန ခၽြဲေတြ အာေခါင္ထဲကို ခဏခဏ စီးက်ေနပါတယ္။
၂။ ဘယ္လိုအားေဆးမ်ိဳး ေသာက္ရမလဲ။ ျပီးေတာ့ က်ေနာ္က ပိန္တယ္
၃။ ဇနီး ဝမ္းခ်ဳပ္တာ ၁ ပတ္ေလာက္ရွိပါၿပီ။
၄။ ကြ်န္ေတာ့္ မ်က္လုံးက ဘယ္ဘက္ကို ေစာင္းၾကည့္၊
၅။ အူက်တာလို႔ ထင္တာဘဲ။
၆။ My body got red spots.

2011/12/29
အမည္ (႕႕႕႕႕)၊ အသက္ ၂ဝ၊ ေနရပ္လိပ္စာ ရန္ကုန္၊ ေဝဒနာ ကၽြန္ေတာ္ နွာေခါင္းေနာက္ကေန ခၽြဲေတြ အာေခါင္ထဲကို ခဏခဏ စီးက်ေနပါတယ္။ ေပ်ာက္လုိက္ ျပန္ျဖစ္လုိက္နဲ႔ပါ။ အဲဒါနဲ႔တြဲျပီး ခံတြင္းနံဆိုးေတြလဲထြက္ပါတယ္။ ေရခဏခဏ ေသာက္ရလြန္းလုိ႔ အေပါ့ခဏခဏသြားေနရပါတယ္။ ေဆးညႊန္းလုိခ်င္ပါတယ္။ ျပန္မျဖစ္ေအာင္ကာကြယ္လုိ႔ရပါသလား။ အေရွ ့ဘက္ နွာစီးတာေတာ့ မျဖစ္ပါဘူး။ အာေခါင္ထဲမွာ တခုခုရွိေနသလုိ ခံစားေနရပါတယ္။ စီးေနတာကိုလဲ သိေနရပါတယ္။

ျဖစ္တာ ဘယ္ေလာက္ၾကာျပီလဲ။ ဘယ္ေဆးေတြသံုးေနသလဲ။ ဆရာဝန္ကိုျပဘူးသလား။ ေဆးစစ္ေသးလား။ ဥပမာ ဓါတ္မွန္၊ အာလ္ထြာေဆာင္း။
Delivery to the following recipient failed permanently:
(႕႕႕႕႕)

2011/12/30
က်ေနာ္ အသက္ ၂၂ ပါ။ က်ေနာ္က ကိုယ့္ကို အသာေျဖျပီးရင္ အားေတာ္ေတာ္ကုန္တယ္။ တပတ္ေက်ာ္ေက်ာ္ ေလာက္မွ အားျပန္ျပည့္လာပါတယ္။ ေျခေထာက္ေတြလည္း ေလွကားတက္ရင္ ေညာင္းပါတယ္။ အဲဒါ က်ေနာ္အားမရွိလို႔လား။ ဘယ္လိုအားေဆးမ်ိဳး ေသာက္ရမလဲ။ ျပီးေတာ့ က်ေနာ္က ပိန္တယ္ နည္းနည္းေလးဝခ်င္တယ္။

၁။ Weight gain လွရံုမက ဝခ်င္ေသးရင္ နဲ႔
၂။ Tonics အားေဆး ေတြကို ပို႔လိုက္ပါတယ္။

2012/1/1
ခုဆို က်ေတာ့္ ဇနီး မီးဖြားတာ ၂ ပတ္ေက်ာ္ရွိပါၿပီ။ ရုိးရုိးပဲ ေမြးတာပါ။ မိခင္ေရာ ကေလးပါ က်န္းမာၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဇနီး ဝမ္းခ်ဳပ္တာ ၁ ပတ္ေလာက္ရွိပါၿပီ။ ကေလးကိုလည္း ႏို႔တိုက္ေနေတာ့ ေဆးေတြလည္း မေသာက္ရဲဖူး။

ဝမ္းခ်ဳပ္တာ မေကာင္းပါ။ ေရ-အရည္ မ်ားမ်ားေသာက္ေစပါ။ အသီအရြက္ မ်ားမ်ား စားပါ။ ဝမ္းလြယ္စာေတြေတာ့ သိမွာေပါ့။
Ducolax suppository ဝမ္းျခဴေတာင့္သံုးႏိုင္တယ္။ ကေလးႏို႔တိုက္ရင္လဲ ကေလးဆီမေရာက္ႏိုင္ဘူး။ Enema အဆီကို တခါသံုး ပလပ္စတစ္အိတ္ေလးနဲ႔လဲ လာတယ္။ ေကာင္းပါတယ္။

2012/1/2
ကြ်န္ေတာ့္ မ်က္လုံးက ဘယ္ဘက္ကို ေစာင္းၾကည့္၊ ညာဘက္ကို ေစာင္းၾကည့္ရင္ ေအာင့္တယ္။ ၂ဝ ႏွစ္ပါ။ ျဖစ္တာ ၃ ရက္ရွိပါျပီ။ ဘာေဆးေသာက္ရမလဲ။

ေအာင့္တာသက္သက္ဆိုရင္ Pain killer (NSAID) အနာ-အကိုက္ ေပ်ာက္ေဆး တခုခုကိုသာေသာက္ပါ။ မ်က္ရည္-မ်က္ဝတ္ ထြက္ရင္ Antibiotic eye drop ခက္ပါ။ မ်က္စိအၾကည့္ရ အရင္လိုမေကာင္းတရင္ မ်က္စိဆရာဝန္ျပပါ။

2011/12/27
ကြ်န္ေတာ္က (႕႕႕႕႕) မွာ အလုပ္လုပ္ေနတာ ႀကာပါၿပီ။ အလုပ္က အေလးအပင္ေတြ မရပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၁ ႏွစ္ေလာက္က စၿပီး ကြ်န္ေတာ့္ ေဘာက ေအာင့္ေအာင့္ လာပါတယ္။ အစကေတာ့ မေနႏုိင္ေအာင္ ေအာင့္ပါတယ္။ ႀကာလာေတာ့ သိပ္ၿပီး မေအာင့္ေတာ့ပါ။ မေနႏုိင္ေအာင္ မေအာင့္ဘူးလို႔ ေျပာတာပါ။ အခုလည္း ေန႔တိုင္း ေအာင့္ေနတာပါဘဲ။ ဒါေပမဲ့ ေနႏုိင္ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ့္ စိတ္ထဲမွာ ေဘာက ေလးေနတယ္လို႔ အၿမဲတန္း ခံစားေနရတယ္။ ေဘာေအာက္ တည့္တည့္မွာ အေႀကာ ၁ ေခ်ာင္းက အေခြလိုက္ေလး ေထာင္ေနတယ္။ အေႀကာက သိသိသာသာႀကီး ေပၚေနတာလို႔ ေျပာတာပါ။ အူက် (ေဘာက်) တာလို႔ ထင္တာဘဲ။ ေဘာကႀကီးတာ မဟုတ္ဘူးေနာ္။ အဲ့ဒါ ဘာေရာဂါလို႔ ေခၚပါသလဲ။ ခဲြစိပ္ရမယ့္ အေနအထားလား။ ေဆးထိုးေဆးေသာက္တာနဲ႔ ေပ်ာက္ႏုိင္ပါသလား။ မခဲြႏုိင္ေသးရင္ ဘယ္ေလာက္ ႀကာႀကာ ေနႏိုင္ပါသလဲ။ ဘယ္လို ကာကြယ္ထားသင့္သလဲ။

ေအာင့္တယ္ဆိုရင္ အူက်တာ မဟုတ္ဘို႔မ်ားပါတယ္။ အူက်တာက ခြဲစိတ္ရမယ္။ အေရးေပၚမဟုတ္ရင္ ဘယ္အခ်ိန္က်မွ ခြဲခြဲရပါတယ္။ တဘက္ထဲျဖစ္တာမ်ားတယ္။ လွဲလိုက္ရင္၊ အိပ္လိုက္ရင္ အေကာင္းပကတိျပန္၀င္တယ္။ ကပ္ပဲ့အိတ္ တဖက္ ဒါမွမဟုတ္ ႏွစ္ဘက္ တေျဖးေျဖးနဲ႔ ၾကီးၾကီးလာရင္ မုတ္ေရာဂါျဖစ္မယ္။ ဘယ္ေလာက္ၾကီးၾကီး မနာပါ။ အိပ္ေပမဲ့ ငယ္မသြားပါ။ ခြဲရမွာပါဘဲ။ နာတယ္ဆိုတာ မ်ားေသာအားျဖင့္ အေၾကာ-အေစ့ေရာင္တာေနမယ္။ နဲနဲေလာက္သာ ပိုၾကီးေနမယ္။ ေပ်ာက္လိုက္ ေပၚလိုက္ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ပိုးေၾကာင့္ျဖစ္လို႔ ပိုးေသေဆး နဲ႔ အနာ-အေရာင္သက္သာေဆးေတြေပးရတယ္။ Hernia, Hydrocele, Varicocele, Orchitis အားလံုးေရးထားပါတယ္။ ရွာဖတ္ပါ။ မေတြ႔ရင္ အနီးစပ္ဆံုးထင္တာကို ေျပာပါ။ ပို႔ေပးပါမယ္။

On Tue, Jan 3, 2012 at 9:20 AM,
My body got red spots. What's it? I took Burmeton. Some said it's allergic (အင္ျပင္). But it's happened to me since yesterday. Thanks!

၁။ Urticaria (Hives) အင္ျပင္ ထြက္ျခင္း
၂။ Allergy medications (အလာဂ်ီ) ကို ဘယ္လို ကုသမလဲ

Piles (Hemorrhoids) Treatment လိပ္ေခါင္းကုနည္းမ်ား

ကြ်န္ေတာ့္ လက္ရိွအလုပ္ကေတာ့ အေလးအပင္ေတြကို မရပါတယ္။ အခု ဝမ္းသြားရင္ ေသြးပါေနပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး ဝမ္းခ်ဳပ္တဲ့အခါမွာလည္း လိပ္ေခါင္းထြက္လာတတ္ပါတယ္။ ဝမ္းသြားေနရင္း လိပ္ေခါင္းက ၅ စင္တီမီတာေလာက္ ထြက္ပါတယ္။ လက္နဲ႔ၿပန္ထည့္လိုက္ရင္ အဆင္ေၿပသြားပါတယ္။ အဲဒီလိပ္ေခါင္းက အၿမဲတမ္း အခ်ိန္တုိင္းေတာ့ မထြက္ပါ။ ဝမ္းခ်ဳပ္တဲ့အခါတုိင္း ထြက္ပါတယ္။ ဝမ္းေပ်ာ့ေနရင္ ထြက္တဲ့အခါထြက္တယ္။ ေအာင့္ၿခင္း နာၿခင္းလည္း မၿဖစ္ပါ။ ဝမ္းသြားရင္ ေသြးပါပါေနတာ ၁ဝ ရက္ ခန္႔ရွိပါျပီ။

လြန္ခဲ့တဲ့ ၅ ႏွစ္တုန္းက ၿမန္မာၿပည္မွာ စက္ၿပင္တဲ့အလုပ္ လုပ္တုန္းက ဝမ္းသြားရင္ ေသြးပါခဲ့ဘူးပါတယ္။ အဲဒီတုန္းကေတာ့ ေသြးေလးငါးရက္ လာျပီး ေပ်ာက္သြားတယ္။ အဲလိုမ်ိဳး ၃-၄ ၾကိမ္ေလာက္ ၿဖစ္ဘူးပါတယ္။ အခု ကြ်န္ေတာ္ (႕႕႕႕႕) မွာ အလုပ္လုပ္ေနတာ ၅ ႏွစ္ ၿပည့္ေတာ့မယ္။ အခုမွ တစ္ခါၿပန္ျပီး ၿဖစ္တာပါ။ အရက္၊ ေဆးလိပ္၊ ကြမ္းမစားပါဘူး၊ ဘီယာေတာ့ တစ္ခါတစ္ရံ ေသာက္တတ္ပါတယ္။ စအိုကိုသံုးျပီး လိင္မဆက္ဆံမွဳ မၿပဳလုပ္ပါ။ဘယ္လို ကုသမွဳ ခံယူရမလည္း ဆိုတာကို အၾကံေပးပါ။ ဆရာရဲ ့ လိပ္ေခါင္းနဲ႔ပတ္သတ္တဲ့ Post ေတြကို ဖတ္ပါတယ္။

လိပ္ေခါင္းကို ဆရာဝန္လို႔ အေခၚမခံရတဲ့ ေဆးကုသူမ်ား၊ သမားေတာ္မ်ား၊ အာယုေဗဒ၊ ဟိုမီယိုနည္းေတြ ရွိလို႔ ဆရာဝန္ေတြ သံုးတာ သက္သက္ကိုသာ ေရးပါမယ္။ တျခားနည္းေတြနဲ႔ကုလို႔ ဆရာဝန္ဆီေရာက္လာသူေတြ မနည္းလွဘူး။ ဆရာဝန္ေတြ ကုတယ္ ဆိုတာလဲ ျဖစ္ေနတာကို သက္သာေစမယ္။ ျဖစ္ေစတတ္တဲ့ အေျခခံေတြ မျပင္ရင္ ထပ္ျဖစ္ႏိုင္တာလဲ သတိျပဳရမယ္။ (လိပ္ေခါင္းအေၾကာင္း ေရးထားပါတယ္။)

အရင္ဆံုး ဆရာဝန္ကညႊန္ျပီး ဆရာဝန္မလိုတဲ့နည္းေတြ ေျပာပါရေစ။
• ေဆးဆိုင္ေတြမွာ အလြယ္ဝယ္ရတဲ့ Corticosteroid creams (စတီရြိဳက္) ပါတဲ့ လိမ္းေဆး (ခရင္မ္) ေတြက နာတာ၊ ေရာင္တာတာကို သက္သာေစမယ္။
• Lidocaine ပါတဲ့ (ခရင္မ္) ဆိုတာ ထံုေဆးျဖစ္လို႔ အနာသက္သာေစမယ္။
• Witch hazel ဆိုတာ ယားေနတာကို သက္သာေစမယ္။
• Cotton undergarments အတြင္းခံကို (ေကာ္တြန္) ကိုသာဝတ္ဆင္ပါ။
• ေရေမႊးပါတဲ့၊ အေရာင္ေတြလဲ လွေအာင္လုပ္ထားတဲ့ Toilet tissue ေရအိမ္သံုး စကၠဴမ်ိဳး မသံုးပါနဲ႔။ Baby wipes ကေလးငယ္ေလးေတြအတြက္ ထုတ္လုပ္တာမ်ိဳးက သက္သာမယ္။
• ေရကိုသာ သံုးတာ အေကာင္းဆံုးျဖစ္တယ္။
• စအိုအဝကို မကုပ္မိပါေစနဲ႔။
• Sitz baths ေရေႏြးေႏြးထဲမွာ ၁ဝ-၁၅ မိနစ္ၾကာ စိမ္ေနတာ အမ်ားၾကီးသက္သာေစမယ္။ တျခားနည္းေတြလုပ္လဲ ဒီနည္းပါ တြဲလုပ္သင့္တယ္။
• High-fiber diet (ဖိုင္ဘာ) မ်ား အစားအစာေတြ မ်ားမ်ားစားပါ။ Fiber ဆိုတာ အပင္ေတြကရတယ္။ သစ္သီးဝလံ၊ ဟင္းသီးဟင္ရြက္။ အေမရိကန္ အာဟာရအသင္းကေနညႊန္တာက တေန႔မွာ ေယာက္်ား 38 grams နဲ႔ မိန္းမ 25 grams စားသင့္တယ္လို႔ ဆိုတယ္။
• Psyllium (Metamucil) နဲ႔ Methylcellulose (Citrucel) ေတြက Bulk stool softener ဝမ္းေပ်ာ့ေဆးေတြ ျဖစ္တယ္။ အမွန္က Fiber supplement (ဖိုင္ဘာ) အပိုေဆာင္းေပးတာ ျဖစ္တယ္။
• တေန႔ကို ေရ-အရည္ (အရက္ မဟုတ္တာ) ၈ ေအာင္စခြက္နဲ႔ ၈ ခြက္ေသာက္ပါ။
• Exercising ကိုယ္လက္လႈတ္ရွားမႈ လုပ္ေပးပါ။
• Not straining ဝမ္းသြားရင္ မညွစ္ပါနဲ႔။

ဆရာဝန္ေတြ လုပ္ေပးမဲ့နည္းေတြ
• Infrared coagulation (အင္ဖရာ-ရက္တ္) နည္း၊
• Surgery ခြဲစိတ္ကုသနည္းေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။
o Rubber band ligation သားေရကြင္းစြပ္နည္း၊
o Hemorrhoidectomy ခြဲစိတ္ျဖတ္ေတာက္နည္းကို အမ်ားဆံုးသံုးတယ္။ ခါးထံုေဆး၊ ေမ့ေဆး၊ ထံုေဆး သံုးျပီး လုပ္ရတယ္။
o Sclerotherapy ထိုးေဆးနည္း၊
o Laser therapy ေလဆာနည္း၊
o Stapled hemorrhoidectomy ေနာက္ေပၚနည္းျဖစ္တယ္။ ဆိုးေနတာမ်ိဳးအတြက္ အေကာင္းဆံုးလို႔ ဆိုတယ္။ မိနစ္ ၃ဝ သာၾကာတယ္။

Prolapsed Internal Hemorrhoids အတြင္းလိပ္ေခါင္း ထြက္က်ေနရင္ အသာအယာ ဖိအားတညီထဲထား သြင္းေပးပါ။ ျပန္မဝင္တဲ့ လိပ္ေခါင္းဟာ ပိုးဝင္တာနဲ႔ ေသြးမေလွ်ာက္တာ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ Thrombosed Hemorrhoids ေသြးခဲပိတ္ လိပ္ေခါင္း ျဖစ္လာရင္ နာမယ္။ ထြက္ေနတာကို ျပန္သြင္းလို႔ မရဘူး။ ေကာင္းေကာင္း မထိုင္ႏိုင္ဘူး။ ထံုေဆးေပးျပီး ခြဲရမယ္။ ခ်က္ခ်င္း ေပ်ာက္ပါတယ္။

Sitz baths ေရေႏြးေႏြးထဲမွာ စိမ္ေနတာလုပ္ဘို႔ ထပ္ေျပာပါရေစ။

• Piles လိပ္ေခါင္းေရာဂါ အေမး-အေျဖမ်ား ကိုလည္း တြဲဖတ္ပါ။

Dr. တင့္ေဆြ
၁-၁-၂ဝ၁၂

Sunday, January 1, 2012

Kidney Diseases in Children ကေလး ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါေတြ

Sun, Jan 1, 2012 at 10:32 AM
ကြ်န္ေတာ့္ မိန္းမ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္တာ ၉ လရွိေနပါျပီ။ ကေလးဟာ ေက်ာက္ကပ္တလုံးအရြယ္ ၾကီးေနတယ္ဆုိတာ ကုိယ္ဝန္ ၄လ အရြယ္မွာ သိခဲ့ရပါတယ္။ အဲဒီအခိ်န္က (႕႕႕႕႕) က အုိဂ်ီ နဲ႔ ျပခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ ၅လမွာ တခါျပန္ျပပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ေက်ာက္ကပ္ ပုံမွန္ျပန္ျဖစ္သြားျပန္ျပီး ဆီးအိပ္ၾကီးေနျပန္ပါတယ္။ ၆ လပုိင္းေျမာက္မွာေတာ့ အရြယ္က နည္းနည္း ပုံမွန္ျပန္ျဖစ္လာပါတယ္။ ၇ လေျမာက္မွာ ျမန္မာျပန္ကုိ ျပန္သြားပါတယ္။ ရန္ကုန္က နာမည္ၾကီး ဆရာမကုိ ကုိယ္ဝန္အပ္ပါတယ္။

အဲဒီမွာ ျဖစ္ခ်င္ေတာ့ ဆရာမက ၁ လခြဲေလာက္ ECG မရုိက္ပဲ ေနခဲ့ပါတယ္။ ၉ လေျမာက္မွာ ရုိက္ေတာ့ ေက်ာက္ကပ္ ၂လုံး အရြယ္ၾကီးေနတာ သိခဲ့ရပါတယ္။ ဆရာမ ေျပာခ်က္အရ ျမန္မာျပည္မွာ စက္ကိရိယာ မျပည့္စုံလုိ႔ စကၤာပူနဲ႔ ထုိင္းမွာ သြားလုပ္ရမယ္လုိ႔ေျပာပါတယ္။ အခုလက္ရွိ ကြ်န္ေတာ့္ မိန္းမက ထုိင္းဖက္သြားဖုိ႔ အားသန္ေနပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ကေတာ့ (႕႕႕႕႕) ကုိ လာဖုိ႔ေခၚပါတယ္။ သူက ေလယာဥ္ စီးရမွာမယ့္ အခ်ိန္ၾကာလုိ႔ ခံနုိင္ရည္မရွိနုိင္ေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။ ဘယ္လုိလုပ္သင့္တယ္ဆုိတာ အၾကံဥာဏ္ေပးပါ။

- ECG မဟုတ္ပါ၊ Ultrasoung ျဖစ္မွာပါ။
- Pregnancy and Air Travel ကိုယ္ဝန္နဲ႔ ေလယာဥ္ခရီး စာတပုဒ္ ပို႔လိုက္ပါတယ္။
- ေက်ာက္ကပ္-ဆီးလမ္းေရာဂါ ရွိခ်င္ရွိေနႏိုင္ေပမဲ့ ကေလးကို ေမြးဖြါးတာက ပံုမွန္ျဖစ္မွာပါ။
- ေရာဂါနာမည္သိရင္ ကေလးအထူးကုနဲ႔ ဆီးလမ္းအထူးကုဆရာဝန္ကို တိုင္ပင္ရင္ ဘယ္ေတာ့က်မွ ခြဲရမယ္။ ေဆးေပးရမယ္ဆိုတာ သိႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။
- ခ်က္ခ်င္းခြဲရ-မခြဲရဆိုတာ ေရာဂါအေပၚမွာ မူတည္ပါတယ္။ စာတပုဒ္ထပ္ေရးျပီး ပို႔လိုက္ပါတယ္။ ခ်င္ခ်ိန္လို႔ရမွာပါ။

Childhood Kidney Diseases ကေလးငယ္ေလးေတြမွာျဖစ္တတ္တဲ့ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါေတြ
၁။ Posterior urethral valve obstruction: ဆီးထြက္ျပြန္ရဲ႕ ေနာက္ဖက္က အထိန္း ပိတ္ေနျခင္း၊ ေယာက္်ားေလးေတြမွာသာ ျဖစ္တယ္။ ခြဲစိတ္ကုသရမယ္။

၂။ Fetal hydronephrosis: (ဟိုက္ဒရို-နဖရိုးဆစ္) ေက်ာက္ကပ္ၾကီးေရာဂါ၊ တဖက္-ႏွစ္ဖက္ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ကုသနည္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ကို ခြဲစိတ္ကုသရတယ္။

၃။ Polycystic kidney disease (PKD): (ေပၚလီဆစ္စတစ္) ေရာဂါ၊ ႏွစ္ဖက္လံုးမွာျဖစ္တယ္။ အရည္ေအာင္းေနတဲ့ အိတ္ကေလးေတြ အမ်ားၾကီးျဖစ္ေနတာ။ တခ်ိဳ႕ဘာမွ မ ခံစားရေသးဘူး တခ်ိဳ႕မွာ ပိုးဝင္မယ္၊ ေက်ာက္တည္မယ္၊ ေသြးတိုးမယ္။ တခ်ိဳ႕ကို အစားအေသာက္ ဆင္ျခင္ေစရမယ္။ တခ်ိဳ႕ကို ေက်ာက္ကပ္အစားထိုးေပးရမယ္။ Dialysis ေက်ာက္ကပ္စစ္တာ လုပ္ေနရမယ္။

၄။ Multicystic kidney disease (MKD): (မာလ္တီဆစ္စ္တစ္) ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ၊ တဖက္မွာျဖစ္တယ္။ ေကာင္းတဲ့တဖက္က အလုပ္လုပ္ေပးႏိုင္တယ္။ prenatal ultrasound ကိုယ္ဝန္မွာကတည္းက (အာလ္ထြာေဆာင္း) ရိုက္ရင္သိမယ္။ တခ်ိဳ႕ကိုသာ ခြဲစိတ္ေပးဘို႔လိုမယ္။

၅။ Renal tubular acidosis: (ရနယ္လ္-က်ဴျဗဴလာ-အက္ဆီဒိုဆစ္) ေရာဂါ၊ အက္စ္ဓါတ္အထိန္းႏိုင္ဘူး။ ေဆးနဲ႔ကုရမယ္။ ေက်ာက္တည္တတ္တယ္။

၆။ Wilms tumor: (ဝီလ္-က်ဴးမား) ေရာဂါ၊ ကင္ဆာျဖစ္တယ္။ ကေလး ၂ ႏွစ္သားက်မွသိတယ္။ ခြဲစိတ္တာနဲ႔ ေဆးေပးနည္း လုပ္ရမယ္။

၇။ Glomerulonephritis: (ဂလိုမာရူလိုတဖရိုက္တစ္) ေရာဂါ၊ ေက်ာက္ကပ္ထဲက ေသြးေၾကာေလးေတြစုေဝးရာမွာ ပိုးဝင္တာ။ စစ္တဲ့အလုပ္မလုပ္ႏိုင္ဘူး။ ကိုယ္ေရာင္မယ္၊ ဆီးထဲေသြးပါမယ္၊ ဆီးနည္းမယ္။ ေဆးနဲ႔ကုရတာမ်ားတယ္၊ တခ်ိဳ႕ Dialysis ေက်ာက္ကပ္စစ္တာ နဲ႔ Kidney transplant ေက်ာက္ကပ္လဲတာလုပ္ရမယ္။

၈။ Nephrotic syndrome: (နဖေရာတစ္-ဆင္ဒရုမ္း)၊ ဆီးထဲမွာ (ပရိုတင္း) ဓါတ္ေတြပါေနမယ္။ ကေလး ၁ ႏွစ္သားမွာ သိမယ္။ မ်က္ႏွာ-ဗိုက္-ေျခ-လက္ ေရာင္လာမယ္။ ေဆးနဲ႔သာကုတယ္။

၉။ Congenital problems with the urinary tract: ေမြးရာပါ ဆီးလမ္းခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္မ်ား၊
(က) ေက်ာက္ကပ္ကေန ဆီးအိမ္ဆီသြားတဲ့ ဆီးျပြန္ ၂ ခုပါေနတာ၊ ပိုးဝင္ႏိုင္တယ္။ ေဆးေပးကုတာနဲ႔ ခြဲစိတ္တာလုပ္မယ္။
(ခ) Horseshoe kidney ေက်ာက္ကပ္ ျမင္းခြါပံုျဖစ္ေနတာ၊ ေက်ာက္ကပ္ ႏွစ္ခုက ပူးေနတာ၊ အလုပ္ေတာ့ လုပ္ႏိုင္ေနမယ္။ အသက္ၾကီးရင္ တခုခုျဖစ္လာႏိုင္တယ္။

၁ဝ။ ဆက္စပ္ေနႏိုင္တဲ့ ေရာဂါေတြ
(က) High blood pressure ေသြးတိုးေရာဂါ၊
(ခ) Kidney stones ေက်ာက္ကပ္ ေက်ာက္တည္ျခင္း၊
(ဂ) Nephritis ေက်ာက္ကပ္ေရာင္ျခင္း၊
(ဃ) Urinary tract infections (UTI) ဆီးလမ္းပိုးဝင္ျခင္း၊

Dr. တင့္ေဆြ
၁-၁-၂ဝ၁၂

ESL အဂၤလိပ္စာ

ေက်ာင္းစဖြင္ျပီလို႔ေရးေတာ့ ေမးပါတယ္။ ဘာသင္တဲ့ေက်ာင္းလဲ ဆရာတဲ့။  ေက်ာင္းအေၾကာင္း နည္းနည္း နည္းနည္း ေရးထားျပီး။ တေယာက္က ေမးဖူးတယ္။ အခုမွ...