Tuesday, October 29, 2013

Heart disease (3) ႏွလံုးေရာဂါ (၃)

ႏွလံုးေရာဂါကေန ဆက္ျဖစ္ႏိုင္တာေတြ
၁။ Heart failure ႏွလံုး အလုပ္မလုပ္ႏိုင္ေတာ့ျခင္း၊ အျဖစ္မ်ားတယ္။ ကိုယ္ခႏၶာကေန လိုသေလာက္ လိုက္မလုပ္ႏိုင္ေတာ့တဲ့အေျခအေန ျဖစ္တယ္။ ေကာင္းေနတဲ့ ႏွလံုးကုိက ၾကာရင္ အားနည္းလာတယ္။ ႏွလံုးေအာက္ခန္းေတြက တင္းမာလာမယ္။ က်ယ္လာမယ္။ ၾကြက္သားေတြ ေျပာ့လာမယ္။ ေရာဂါေတြထဲက ႏွလံုးခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္မ်ား၊ ႏွလံုး-ေသြးေၾကာေရာဂါ၊ ၽႊွလံုးအဆို႔ရွင္ေရာဂါမ်ား ႏွလံုးပိုးဝင္ျခင္း နဲ႔ ႏွလံုးၾကြက္သားေရာဂါေတြကေန ျဖစ္ေစမယ္။

၂။ Heart attack ႏွလံုး (အတက္ခ္) ရျခင္း၊
ႏွလံုးကိုေသြးပို႔ေပးေနတဲ့ (ကိုရိုနရီ) ေသြးလႊတ္ေၾကာမေကာင္းလို႔ျဖစ္ရတယ္။ အမ်ားဆံုးက ေသြးခဲေလးေတြကေန လာပိတ္တာ။

၃။ Stroke (စထုပ္ခ္) ရျခင္း၊
ဦးေႏွာက္ကို ေသြးလံုေလာက္ေအာင္မရလိုျဖစ္တာမို႔ Ischemic stroke ေသြးမဝလို႔ရတာလို႔လဲေခၚတယ္။ အေရးေပၚျဖစ္တယ္။

၄။ (အင္ညဴရဇင္) ေသြးလႊတ္ေၾကာေဖါင္းျခင္း၊
တကိုယ္လံုး ဘယ္ေနရာမဆိုျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေသြးလႊတ္ေၾကာေဖါင္းရာကေန ေပါက္ထြက္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္ထဲမွာ ေသြးေတြယိုျပီး အသက္ ဆံုးပါးေစႏိုင္တယ္။

၅။ အဖ်ားပိုင္း ေသြးလႊတ္ေၾကာေရာဂါ၊
Atherosclerosis ေသြးလႊတ္ေၾကာေလးေတြမာေနတာက ဆက္ျဖစ္တယ္။ ေျခေထာက္မွာအျဖစ္မ်ားတယ္။

၆။ ရုတ္တရက္ ႏွလံုးရပ္သြာျခင္း၊
ႏွလံုးခုန္တာေရာ အသကိရွဴတာပါ ရုတ္တရက္ ရပ္သြားတယ္။ သတိလစ္သြားမယ္။ ႏွလံုး လွ်ပ္စစ္စနစ္ခ်ိဳ႕ယြင္းလို႔ျဖစ္ရတယ္။ ႏွလံုးသြားေသြးလႊတ္ေၾကာေရာဂါလို ႏွလံုးေရာဂါ အခံရွိေနသူေတြမွာသာျဖစ္တယ္။ အေရးေပၚျဖစ္တယ္။

စစ္ေဆးနည္းေတြ
၁။ ေသြးစစ္ျခင္း၊
၂။ ရင္ပတ္ray ဓါတ္မွန္၊
၃။ ECG (အီး-စီ-ဂ်ီ)၊
၄။ (ေဟာ္လ္တာ) စက္၊
၅။ Echocardiogram (အက္ကိုဂရမ္)၊
၆။ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊
၇။ ႏွလုးထဲ ပိုက္ငယ္ေလးသြင္းျခင္း၊
၈။ အသားစ ထုတ္ယူစစ္ေဆးျခင္း၊
၉။ (CT) scan (စီ-တီ စကင္)၊
၁ဝ။ (MRI) (အမ္အာရ္အိုင္)၊

ႏွလံုးေရာဂါကို ကုသျခင္း
၁။ ႏွလံုးေသြးေၾကာေရာဂါ၊
(က) လူေနမႈပံုစံေျပာင္းျခင္း၊ အဆီ နဲ႔ အငန္ ေလွ်ာ့စားပါ။ တေန႔မွာ နာရီဝက္ ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။ ေဆးလိပ္ျဖတ္ပါ။ အရက္ျဖတ္-ေလွ်ာ့ပါ။
(ခ) ေဆးေပးနည္း၊
ေသြးဖိအားက်ေအာင္ Diuretics, Angiotensin-converting enzyme (ACE) inhibitors or Beta blockers ေဆးေတြ၊ Blood thinning medications ေသြးက်ဲေဆး Aspirin (အက္စပင္)၊ Cholesterol-lowering (ကိုလက္စေထာ) က်ေဆး Statins or Fibrates ေတြ။
(ဂ) ခြဲစိတ္နည္း၊ ေဆးေတြနဲ႔ မရေသးရင္ ခြဲစိတ္လို႔ရတာကို ခြဲစိတ္မယ္။ Coronary angioplasty နဲ႔ Coronary artery bypass surgery နည္းေတြ၊

၂။ ႏွလံုးခုန္မမွန္ေရာဂါ၊
(က) Vagal maneuvers (ေဗးဂတ္စ္) အာရံုေၾကာနည္း၊ အသက္ရွဴေအာင့္ထားျခင္း၊ မ်က္ႏွာကို ေရခဲေရတင္ျခင္း၊ တမင္တကာ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း၊
(ခ) ေဆးေပးျခင္း၊
(ဂ) တျခားေဆးနည္း၊ Cardioversion နဲ႔ Ablation နည္း ၂ နည္းသံုးတယ္။
(ဃ) Pacemakers or Implantable Cardioverter-defibrillators (ICDs) ကရိယာသံုးနည္း၊
(င) ခြဲစိတ္နည္း၊

၃။ ႏွလံုးခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္ Heart defect treatments
(က) ေဆးေပးနည္း၊
(ခ) အထူးနည္း၊ Catheters ပိုက္ေသးေသးေလးသံုးတယ္။
(ဂ) ႏွလံုးခြဲစိတ္နည္း၊
(ဃ) ႏွလံုးအစားထိုးျခင္း၊

၄။ ႏွလံုးၾကြက္သားၾကီးျခင္း၊
(က) ေဆးေပးနည္း၊ ACE inhibitors or angiotensin II receptor blockers နဲ႔ Beta blockers ေတြေပးမယ္။
(ခ) ကရိယာသံုးနည္း၊ Implantable cardioverter-defibrillator (ICD) ကရိယာ၊
(ဂ) ႏွလံုးအစားထိုးျခင္း၊

၅။ ႏွလံုးပိုးဝင္ျခင္း၊
(က) ပ႗ိဇီဝေဆးမ်ား၊
(ခ) တျခားေဆးမ်ား၊

၆။ ႏွလံုး အဆို႔ရွင္ေရာဂါမ်ား၊
(က) ေဆးေပးျခင္း၊ Vasodilators, Medications to lower your cholesterol, Diuretics နဲ႔ Blood-thinning medications ေတြ ေပးမယ္။
(ခ) ေလဘူေဘာင္းနည္း၊
(ဂ) ခြဲစိတ္ျပဳျပင္နည္း၊

၇။ လူေနမႈပံုစံေျပာင္းျခင္း၊ အိမ္မွာတင္လုပ္လို႔ရတဲ့နည္း၊
(က) ေဆးလိပ္ျဖတ္ပါ။
(ခ) ေသြးတိုးကို ထိန္းေနပါ၊
(ဂ) (ကိုလက္စေထာ) ခ်ပါ၊ LDL level ကို 130 mg/dL (3.4 mmol/L) ထက္နည္းပါေစ၊ တျခား သတိထားစရာပါရွိေနသူဆိုရင္ LDL ကို 100 mg/dL (2.6 mmol/L) ေအာက္အထိခ်ပါ။ စိုးရိမ္စရာအထိ ျဖစ္ေနသူဆိုရင္ 70 mg/dL (1.8 mmol/L) အထိနည္းပါေစ။
(ဃ) ဆီးခ်ိဳထိန္းေနပါ။
(င) ျငိမ္မေနပါနဲ႔၊ လႈတ္ရွားေပးပါ။
(စ) က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီညြတ္တဲ့အစားအေသာက္ကိုသာ ေရြးခ်ယ္ပါ။
(ဆ) ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ထိန္းေနပါ။
(ဇ) စိတ္ဖိအား ေလွ်ာ့နည္းသံုးပါ။
(စ်) သန္႔ရွင္းေရး ပိုဂရုစိုက္ေပးပါ။
(ည) တုပ္ေကြးရာသီမွာ ကာကြယ္ေဆးထိုးပါ။

Dr. တင့္ေဆြ

Gastric တင္ျပအပ္ပါသည္

မဂၤလာပါဆရာ အစာအိမ္အေၾကာင္းေလး တင္ျပေပးပါလားဆရာ ေလးစားစြာျဖင့္ ျဖစ္တဲ့သူ အသက္-က်ား-မ မသိ။ တင္ျပပါဆိုတာ အထက္အရာရွိကို အစီရင္ခံတာမွာသာ သံုး...