Saturday, March 15, 2014

TB Medicines Side Effects (တီဘီ) ေဆးေတြ နဲ႔ ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးေတြ

Thu, Apr 12, 2012 at 6:11 PM
TB ေဆး စေသာက္ေနရပါျပီ။ TB ေဆးစေသာက္ျပီးေန႔တြင္ ႏႈတ္ခမ္းမ်ားတုန္ျခင္း။ ခႏၶာကုိယ္တုန္ျခင္း။ ဆီးမွာ ပန္းေရာင္ ျဖစ္ေနျခင္း။ ခႏၶာကုိယ္ ေလးလံေနျခင္းမ်ား ျဖစ္ပါသည္။ အဲ႔ဒါမ်ားသည္ ပုံမွန္လကၡဏာမ်ားလားဟု သိခ်င္ပါသည္။ တစ္ျခား မည္သည့္ ခံစားခ်က္မ်ား၊ လကၡဏာမ်ား ျဖစ္ႏုိင္ပါေသးသနည္း။ ယင္းလကၡဏာမ်ားကုိ ဘယ္ႏွစ္လ ခံစားရပါမည္နည္း။ TB ေဆးကုိ ၆ လ (သုိ႔) ၉ လ ေသာက္ရမည္ဟု ေျပာပါသည္။

Tuberculosis (TB) (တီဘီ) ေရာဂါဟာ သူ႔အလိုလို မေပ်ာက္ပါ။ ေဆးမကုဘဲေနရင္ ေရာဂါနဲ႔ ေသဆံုးႏိုင္တယ္။ ေဆးကို မွန္မွန္ မေသာက္ရင္လဲ သက္သာယံုေတာ့ ရွိမယ္၊ ေရာဂါျပန္ျဖစ္ျပီး ေဆးကုဘို႔ မလြယ္တာျဖစ္လာမယ္။ (တီဘီ) ေရာဂါကို ပိုးေသေဆးေတြ တမ်ိဳးမက သံုးရတယ္။ (တီဘီ) ပိုးကေန ေဆးမယဥ္ေစဘို႔ ရည္ရြယ္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၆ လကေန ၉ လ အထိေပးရတာမ်ားျပီး တခ်ိဳ႕ကို ၁၂ လအထိ ေပးရတယ္။ (တီဘီ) ေဆးေတြဟာ တျခား ေဆးေတြနဲ႔စာရင္ စိတ္ခ်ရတယ္။ ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးေတြေတာ့ ေသျခာေပါက္ရွိပါတယ္။ တခ်ိဳ႕က သာမန္ျဖစ္ျပီး တခ်ိဳ႕ကေတာ့ ပိုဆိုးတယ္။ အေရးၾကီးတာက ေဆးေတြက တကယ္စြမ္းပါတယ္။

Side Effects ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးေတြ
• အစာစားခ်င္စိတ္နည္းမယ္၊
• ပ်ိဳ႕မယ္၊ အန္မယ္၊
• ကိုယ္ပူမယ္၊ (၃ ရက္မကဖ်ားႏိုင္တယ္)
• ဗိုက္ေအာင့္မယ္၊
• လက္ေခ်ာင္း-ေျခေခ်ာင္းေတြ နဲ႔ ပါးစပ္ေနရာတဝိႈက္မွာ က်င္မယ္၊ ထံုမယ္၊
• အေရျပားမွာ အနီစက္ေတြေပၚမယ္၊
• ေသြးထြက္လြယ္မယ္၊
• အဆစ္ေတြနာမယ္၊
• ေခါင္းမူးမယ္၊
• မ်က္စိၾကည့္ရတာ မေကာင္းျဖစ္မယ္၊
• နားထဲ အသံေတြမည္ေနမယ္၊ နားအၾကားမေကာင္းျဖစ္လာမယ္။
• ဆီး၊ တံေတြး နဲ႔ မ်က္ရည္ေတြ ဝါမယ္။ ကိုယ္အတြင္းထဲက အရည္ေတြလဲ ဝါေနမယ္၊
• ေနရာင္ဒဏ္ကို မခံႏိုင္ျဖစ္မယ္၊ Sunscreen သံုးပါ။
• Rifampin ေဆးနဲ႔ ကိုယ္ဝန္တားေဆး တြဲေသာက္ရင္ ဒါမွမဟုတ္ ကိုယ္ဝန္တား-အေရျပားေအာက္ ထားရတဲ့ေဆးေခ်ာင္း သံုးရင္ ကိုယ္ဝန္တားေစတဲ့အစြမ္း နည္းေစမယ္။
• Rifampin ေဆးနဲ႔ Methadone ေဆး တြဲေသာက္ရင္ ေဆးျဖတ္လကၡဏာေတြ ပိုမ်ားေစတယ္။
• TB (တီဘီ) ေဆးေသာက္ေနရင္ အရက္မေသာက္ရပါ။

Streptomycin, Ethambutol, Pyrazinamide, Rifampin နဲ႔ Isoniazid (INH) ေဆးေတြကို အမ်ားဆံုး သံုးတယ္။
• Streptomycin ထိုးေဆးက Ototoxicity နားကိုထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ အသက္ၾကီးသူေတြနဲ႔ ေက်ာက္ကပ္ သိပ္မေကာင္းရင္ သိတာမယ္။ နားထဲမွာ အသံတဝီဝီ မည္ေနမယ္။ ဆီးနည္းမယ္။ ဆီးထဲမွာ အနယ္ပါတတ္တယ္။ အေရျပား အနီစက္ေတြ ထြက္ႏိုင္တယ္။ ေဆးျဖတ္ရင္ ျပန္ေကာင္းပါတယ္။
• Ethambutol ကေန မ်က္စိကို ဒုကၡေပးႏိုင္တယ္။ Optic neuritis ေခၚတယ္။ ေဆးျဖတ္ရင္ ျပန္ေကာင္းပါတယ္။ အဖ်ားပိုင္းေနတဲ့ အာရံုေၾကာေတြထိခိုက္လို႔ ထံုတာ-က်င္တာျဖစ္မယ္။
• Pyrazinamide ကေနလဲ အသဲကို အနည္းနဲ႔အမ်ား ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ အဆစ္နဲ႔ ၾကြက္သားေတြနာမယ္။ ဆိုးလွတာေတာ့ မဟုတ္ပါ။ ေဂါက္ေရာဂါ ရွိရင္ေတာ့ ပိုဆိုးႏိုင္တယ္။
• Rifampin ကေနလဲ အသဲကို အနည္းနဲ႔အမ်ား ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဝါတာေတြျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ အရက္မေသာက္ရတာျဖစ္တယ္။
• Isoniazid ကေနလဲ အသဲကို အနည္းနဲ႔အမ်ား ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဝါတာေတြျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ အရက္မေသာက္ရတာျဖစ္တယ္။

• TB (Tuberculosis) တီဘီ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2008/10/tuberculosis-tb.html
• TB Medicines Side Effects (တီဘီ) ေဆးေတြ နဲ႔ ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးေတြ http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/04/side-effects-of-tb-medicines.html
• TB No more in Medical Curriculum ဆရာဝန္ေတြကို တီဘီ သင္မေပးၾကေတာ့တာ စိုးရိမ္စရာ http://dts-medicaleducation.blogspot.com/2009/10/tb-no-more-in-medical-curriculum.html

Dr. တင့္ေဆြ
၁၂-၄-၂ဝ၁၂

ESL အဂၤလိပ္စာ

ေက်ာင္းစဖြင္ျပီလို႔ေရးေတာ့ ေမးပါတယ္။ ဘာသင္တဲ့ေက်ာင္းလဲ ဆရာတဲ့။  ေက်ာင္းအေၾကာင္း နည္းနည္း နည္းနည္း ေရးထားျပီး။ တေယာက္က ေမးဖူးတယ္။ အခုမွ...