က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Friday, September 14, 2012

Vitamin D ဗီတာမင္ (ဒီ)

Thu, Sep 13, 2012 at 8:01 PM
အသိ အမ်ိဳးသမီးတေယာက္က ေမးေပးပါဆိုလို႔။ ဆရာဝန္က ဗိုက္တာမင္ D နဲ႔ သံဓါတ္အား နည္းတယ္ ေျပာတယ္။ ေဆးစစ္ေတာ့ ဗီတာမင္ D က ၂၇ ပဲ ရွိတယ္တဲ့။ ၅ဝ နဲ႔ ၁၅ဝ ၾကားရွိရမယ္။ သံဓါတ္က ၆ တဲ့ (၉-၁၄ ရွိရမွာ) လို႔ေျပာတယ္။ အဲဒါေတြနဲရင္ ဘာျဖစ္တတ္လဲ၊ ဘာလို ့ ျဖစ္တာလဲ၊ ဘာလုပ္ရမလဲဆိုတာ သိခ်င္တာ။ အသက္က ၄ဝ ေက်ာ္။ ေလးဘက္နာ ေရာဂါလဲ ရွိတယ္။ ညကအေကာင္းေပမဲ့ မိုးလင္းလို႔ ေနမေကာင္းရင္ မ်က္ကြင္းညိဳ ႏံုးခ်ိျပီး ထေတာင္ မထႏိုင္ေအာင္ျဖစ္တတ္တယ္။ အခုဆရာဝန္ေပးတဲ့ေဆး ေသာက္ေနတယ္တဲ့။ ဒါေပမဲ့ အက်ိဳးဆက္ကို သိခ်င္လို႔။

အမ်ိဳးသမီးတိုင္း သံဓါတ္နည္းတတ္ၾကတယ္။ သံဓါတ္ေဆး အျမဲေသာက္ေနရမယ္။ သံဓါတ္ၾကြယ္အစာေတြစားေနရမယ္။
ဗီတာမင္ (ဒီ) ဆိုတာ ေနေရာင္နဲ႔ ထိေတြ႔ရင္ အေရျပားကေန အလိုလိုရေနတာပါ။ လြယ္လြယ္ေလး ရတာျဖစ္ေပမဲ့ နည္းေနရင္ေတာ့ ေရာဂါအေတာ္မ်ားမ်ားနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္။ အရိုးသန္မာေအာင္ လုပ္ေပးတယ္။ ဆီးခ်ိဳ၊ ကင္ဆာ၊ ႏွလံုးေရာဂါ၊ စိတ္က်ေရာဂါ၊ (မာလတီပယ္-စကယ္လ္ရိုးဆစ္) ေရာဂါေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ခ်ခ်င္သူေတြအတြက္လဲ လိုတယ္။

Vitamin D Deficiency ဗီတာမင္ (ဒီ) နည္းျခင္း
တခ်ိဳ႕မွာ နည္းေနေပမဲ့ ဘာမွ မျဖစ္သလိုေနႏိုင္တယ္။ ကေလးေတြမွာျဖစ္တာကို Rickets ေခၚတယ္။ သိပ္နည္းလြန္းရင္ Osteomalacia အရိုး အားနည္း ေရာဂါ ရလာတယ္။ အရိုးေတြနာ၊ ၾကြက္သားေတြ အားနည္းမယ္။ အသက္ ၅ဝ ေက်ာ္ လာရင္၊ အသားေရာင္ရင့္ရင္၊ ေျမာက္ဝန္ရိုးစြန္းနဲ႔နီးတဲ့အရပ္မွာေနရရင္၊ လူကဝရင္၊ Gastric bypass surgery ခြဲစိတ္ျပီး အစာအိမ္နဲ႔အူဆက္ထားရရင္၊ Milk allergy or lactose intolerance ႏြားႏို႔နဲ႔မတည့္ရင္ ျဖစ္တယ္။

Bone Health အရိုး
ကေလးငယ္ေလးေတြေရာ အသက္ၾကီးသူေတြအတြက္ပါ အရိုးေကာင္းဘို႔ရာ ဗီတာမင္ (ဒီ) လိုတယ္။ စားတဲ့အစာထဲက Calcium (ကယ္လ္စီယမ္) ဓါတ္ကို ကိုယ္ကေနစုပ္ယူဘို႔ရာမွာ အကူအညီ ေပးတယ္။ အသက္ၾကီးသူေတြ အရိုး မက်ိဳးလြယ္ေအာင္ ကာကြယ္မယ္။ ကေလးဘဝမွာ အရိုးေတြသန္မာ၊ ျဖစ္ထြန္းလာေစမယ္။ ကေလးပန္းနာ ဆိုးဆိုးဝါးဝါး ျဖစ္တာနဲ႔လဲ ဆက္စပ္တယ္။ အသက္ၾကီးလာရင္ ေက်ာက္ကပ္ကေန Vitamin D ေျပာင္းမေပးႏိုင္ ျဖစ္လာတယ္။ Crohn's disease, Cystic fibrosis, Celiac disease ဆိုတဲ့ အစာလမ္း နာတာရွည္ ေရာဂါရွိေနသူေတြမွာလဲ နည္းမယ္။

Foods အစားအေသာက္
အဆီမ်ားတဲ့ငါး၊ ၾကက္ဥအဝါႏွစ္၊ အမဲအသဲ၊ အိုက္စ္ခရင္မ္၊ ငါးၾကီးဆီ၊ အားျဖည့္ထားတဲ့ ႏို႔ထြက္ အစား အေသာက္၊ အားျဖည့္ထားတဲ့ အေစ့အဆံေတြ၊ အားျဖည့္ထားတဲ့ႏြားႏို႔၊ ဒိန္ခဲ စတာေတြထဲမွာ ဗီတာမင္ (ဒီ) ပါတယ္။

• Multiple Sclerosis (မာလတီပယ္-စကယ္လရိုးဆစ္) ေရာဂါ = ေနေရာင္နဲ႔ေဝးရာမွာ ေနရသူေတြမွာ (ေအာ္တို-အင္ျမဴး) အာရံုေၾကာေရာဂါ ပိုျဖစ္ၾကတယ္။
• ဆီးခ်ိဳ = ေလ့လာမႈတခ်ိဳ႕အရ ဆက္စပ္ေနတာေတြ႔ရတယ္။
• ကိုယ္အေလးခ်ိန္ = လူက ဝေနရင္ ဗီတာမင္ (ဒီ) နည္းတာေတြ႔ရတယ္။
• စိတ္ဓါတ္က်ေရာဂါ = စိတ္ဓါတ္က်ေနသူေတြကို ဗီတာမင္ (ဒီ) မ်ားမ်ားေပးေတာ့ သက္သာတယ္။
• ေလ့လာမႈ မျပည့္စံုေသးေပမဲ့ Colon Cancer အူမၾကီး ကင္တာအတြက္ ေကာင္းတယ္လို႔ ယူဆတာရွိထားတယ္။ ရင္သား ကင္ဆာ နဲ႔ ေယာက္်ား-ဆီးက်ိတ္ ကင္ဆာေတြကိုလဲ ေကာင္းေစတယ္လို႔ ယူဆသူေတြလဲ ရွိေသးတယ္။ ႏွလံုး ေသြးေၾကာ က်ဥ္းတာ၊ (စထုပ္ခ္) ရတာအတြက္လဲ ေကာင္းတယ္လို႔ ဆိုၾကတယ္။
• အသက္ၾကီးလို႔ျဖစ္တဲ့ အာရံုေၾကာေရာဂါ Dementia (ဒီမန္းရွား) အတြက္လဲ ေကာင္းတယ္။

Vitamin D Level ေသြးစစ္ရင္ သိမယ္။ 25-hydroxyvitamin D test လို႔ေခၚတယ္။ 20-30-50 nanograms per milliliter (ng/mL) ရွိရင္ ပံုမွန္။ ၁၂ ng/mLထက္ေလွ်ာ့ေနရင္ vitamin D deficiency နည္းတဲ့ေရာဂါလို႔သတ္မွတ္တယ္။

• လူၾကီးေတြ အစားအေသာက္ထဲမွာ တေန႔ကို ဗီတာမင္ (ဒီ) 600 IU ပါသင့္တယ္။ အသက္ ၇ဝ ေက်ာ္ရင္ 800 IU လိုမယ္။
• ႏို႔စို႔ကေလးေတြမွာ တေန႔ကို ဗီတာမင္ (ဒီ) 400 IU လိုတယ္။ ႏို႔ဗူးတိုက္ရင္လဲ ဗီတာမင္ (ဒီ) ပါတာသံုးသင့္တယ္။ ႏြားႏို႔ေသာက္ရင္ေတာ့ ေကာင္းတယ္။ လူၾကီးေတြမွာလိုဘဲ သိပ္မ်ားရင္ ကေလး အန္မယ္၊ အစားပ်က္မယ္၊ ေရငတ္မယ္၊ အသားေတြနာမယ္၊ ဒိထက္ဆိုးတာေတြလဲ ျဖစ္မယ္။

Vitamin D Supplements ဗီတာမင္ (ဒီ) ေဆး
(၂) မ်ိဳးရွိတယ္။ အစားအစာကေနရတဲ့ D2 (Ergocalciferol) နဲ႔ ေနေရာင္ကေနရတဲ့ D3 (Cholecalciferol) ေတြ ျဖစ္တယ္။ ျဖစ္လာပံုေတြ မတူေပမဲ့ ေသြးထဲမွာ ဗီတာမင္ (ဒီ) ကို မ်ားေစတာ တူတယ္။ Multivitamins (မာလ္တီ-ဗီတာမင္) ေဆးေတြထဲမွာ အမ်ားအားျဖင့္ ဗီတာမင္ (ဒီ) 400 IU ပါတတ္တယ္။ တခ်ိဳ႕ ဝမ္းႏုတ္ေဆး၊ (စတီရြိဳက္) ေဆး၊ အတက္သက္သာေဆး၊ (ကိုလက္စေထာ) က်ေဆးေတြနဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) သက္ေရာက္မႈ ရွိတယ္။ ႏွလံုးေရာဂါအတြက္ ေပးတဲ့ Digoxin နဲ႔တြဲရင္ ပိုမ်ားလာေစမယ္။ ႏွလံုးခုန္ မမွန္ျဖစ္မယ္။

Too Much Vitamin D သိပ္မ်ားရင္
လူၾကီးေတြ တေန႔ကို Vitamin D ေဆးျပား 600 IU ထက္မ်ားတာ မေကာင္းဘူး။ ေသြးေၾကာေတြ၊ ႏွလံုးနဲ႔ ေက်ာက္ကပ္ကို ထိခိုက္ေစႏိုင္တယ္။ 4,000 IU ထက္ေက်ာ္ရင္ ဆိုးတာေတြ ဆက္ျဖစ္ႏိုင္တယ္။

အေရျပားကင္ဆာ၊ တင္းတိပ္အတြက္ ေနေရာင္ကို ေရွာင္ပါ။ ဗီတာမင္ (ဒီ) ရခ်င္ရင္ေတာ့ ေနေရာင္နဲ႔ ထိေတြ႔ခ်ိန္ေလး ေပးပါ။

ေရးတဲ့ စာအတိုင္းလုပ္ရမယ္။ ေနေရာင္မထိတာကလဲ အခ်က္တခုျဖစ္မယ္။ ဗီတာမင္ (ဒီ) ကေတာ့ ေဆးနဲ႔ အစားအေသာက္နဲ႔ ေျဖးေျဖးေကာင္းမယ္ထင္တယ္။ သံဓါတ္ကေတာ့ အစားအေသာက္နဲ႔ စားေဆး နဲ႔ ၾကာေနရင္ ထိုးေဆး နဲ႔ ေသြးသြင္းတာလုပ္တာက ျမန္မယ္။ ဘာလို႔ သံဓါတ္နည္းလဲကိုပါ စစ္ရမယ္။ အေတာ္နည္းေနတယ္။ ေသြးဆင္းမ်ားေနတာၾကာေနျပီလား၊ ေသြးျဖစ္ေစတဲ့စနစ္ ခ်ိဳ႕ယြင္းေနတာလာ။ တျခားဟာေတြ ထပ္စစ္မွသာ သိမယ္။ ထပ္သိလာရရင္လဲ ထပ္ေျပာဘို႔ အၾကံေပးလိုက္ပါ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁၄-၉-၂ဝ၁၂