Sunday, August 25, 2013

Osteoporosis အရိုးပါးေရာဂါ

Post Before “read more” Sun, Aug 18, 2013 at 9:43 PM ကြ်န္ေတာ့္ အေမက ရန္ကုန္မွာေနပါတယ္။ အသက္က ၅၈ ႏွစ္ရွိပါၿပီ။ ေရာဂါျဖစ္တာက ေအာက္ပိုင္း ပူတဲ့ေရာဂါ ျဖစ္ပါတယ္။ ေျခေထာက္ေတြပူတယ္။ ေဆးထိုးေဆးေသာက္ လုပ္ပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ တစ္ပါတတ္ခန္႔က အ႐ိုးကို စစ္တဲ့စက္ဆိုလား အခမဲ့စစ္ေပးတယ္ဆိုလို႔ စစ္ၾကည့္တာ အ႐ိုးပါးတာ အဆင့္ ၃ ကိုေရာက္ေနၿပီေျပာပါတယ္။ အဲတာနဲ႔ ေဆေပးလိုက္ပါတယ္တဲ့။ တစ္ပါတ္ကို တစ္လံုးေသာက္ရတဲ့ေဆး။ အ႐ိုးပါးေရာဂါ ျဖစ္တဲ့သူ ေဆာင္ရန္၊ ေရွာင္ရန္ေလးေတြ သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ ကြ်န္ေတာ္က ႏိုင္ငံျခားမွာဆိုေတာ့ အေဝးကပဲဂရုစိုက္ ႏိုင္ပါတယ္။

• အမ်ိဳးသမီး၊ အသက္ၾကီးသူေတြမွာ အဲလိုျဖစ္တာကို Osteoporosis (ေအာ္စတီယို ပိုရိုးဆစ္) လို႔ေခၚတယ္။ တျခားနာမည္ေတြလဲရွိတယ္၊ Thin bones အရိုးပါးျခင္းနဲ႔ Low bone density အရိုးသိပ္သည္းဆနည္းျခင္း။
• အရိုးအားနည္းတာေျပာလဲ မွန္တယ္။ အားနည္းေတာ့ က်ိဳးလြယ္မယ္။
• အရိုးေရာဂါထဲမွာ အမ်ားဆံုးျဖစ္တာလို႔ ေျပာႏိုင္တယ္။
• Calcium (ကယ္လ္စီယမ္) နဲ႔ တျခားဓါတ္ေတြကို စစ္ေဆးရင္ နည္းေနတာေတြ႔ရမယ္။
• (ကယ္လ္စီယမ္) က လူၾကီးပံုမွန္ 9.0 to 10.5 mg/dL နဲ႔ ဒါမွမဟုတ္ 2.25 to 2.75 mmol/L လို႔ အေျဖထြက္မယ္။
• ကေလးဆိုရင္ 7.6 and 10.8 mg/dL ဒါမွမဟုတ္ 1.9 to 2.7 mmol/L လို႔ အေျဖထြက္မယ္။
• အမ်ိဳးသမီးေတြ အသက္ ၅ဝ ေက်ာ္လာရင္ တဝက္ေလာက္မွာျဖစ္တယ္။ အရိုးတခုခုက်ိဳးျပီး ေဆးရံု ေရာက္လာၾကတယ္။
• အရိုးဆိုတာ အသက္ရွိေနသ၍ အသစ္ျဖစ္လိုက္၊ အိုေဟာင္းလိုက္၊ ေသသြားလို႔ အစားထိုးလိုက္နဲ႔ သံသရာ လည္ေနတယ္။ အသစ္အစားမထိုးႏိုင္လာရင္ ဒီေရာဂါျဖစ္လာမယ္။
• Calcium (ကယ္လ္စီယမ္) နဲ႔အတူ Vitamin D ဗီတာမင္ (ဒီ) လဲ အတူတူလိုတယ္။
• တခ်ိဳ႕လူမ်ိဳးေတြမွာ၊ တခ်ိဳ႕မိသားစုေတြမွာ ပိုျဖစ္ၾကတယ္။
• အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ Estrogen ေဟာ္မုန္း၊ အမ်ိဳးသားေတြမွာ Testosterone (တက္စတိုစတီရုန္း) ေဟာ္မုန္း နည္းလာခ်ိန္ျဖစ္တဲ့
• တခ်ိဳ႕ေရာဂါေတြအတြက္ေပးေနရတဲ့ ေဆးေတြေၾကာင့္လဲ ျဖစ္တယ္။
• အိပ္ယာထဲ အၾကာၾကီးလဲေနရသူေတြ၊ အရက္ေသာက္မ်ားသူေတြ၊ ပိန္သူေတြ၊ ေဆးလိပ္ေသာက္သူေတြမွာ ပိုေတြ႔ရတယ္။
• ေရာဂါရွိေနေပမဲ့ ဘာမွ မခံစားရတာကမ်ားတယ္။ အရိုးက်ိဳးမွ စစ္ေတာ့သိလာရတတ္တယ္။
• ခါးရိုးထဲက နာတာၾကာသူေတြ စစ္သင့္တယ္။
• ေရာဂါျဖစ္လို႔ၾကာရင္ တခ်ိဳ႕က အရပ္ပုသြားၾကတယ္။
• Bone mineral density testing စစ္ေဆးနည္းလုပ္ရတယ္။ DEXA scan နည္းလုပ္တာမ်ားတယ္။
• အရိုးေတြကို ဓါတ္မွန္လဲရိုက္တယ္။ မက်ိဳးဘဲရိုက္ၾကည္တာနဲ႔ေတာ့ မသိႏိုင္ပါ။
• Lifestyle changes လူေနမႈပံုစံေျပာင္းရေတာ့မယ္။ အစားအေသာက္ျပင္ပါ၊ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။
• ကယ္လ္စီယမ္ နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) ေသာက္ပါ။
• Bisphosphonates ေဆးကို အမ်ားဆံုးေပးတယ္။ Estrogens, Teriparatide, Raloxifene, and Calcitonin ေတြလဲ ေပးႏိုင္တယ္။
• အမ်ိဳးသမီးေတြ ၄၅-၅ဝ ႏွစ္ဝန္းက်င္ ေသြးဆံုးခ်ိန္မွာ ဒီေရာဂါျဖစ္လာတယ္။
• အသက္ အသက္ ၅ဝ ေက်ာ္အမ်ိဳးသမီးမ်ား ကယ္လ္စီယမ္ 1,000 mg နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) 400 - 800 IU ေန႔စဥ္ လိုတယ္။
• အသက္ ၅၁ ကေန ၇ဝ ဆိုရင္ (ကယ္လ္စီယမ္) 1,200 mg of calcium နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) 400 - 800 IU ေန႔စဥ္ လိုတယ္။
• ေယာက္်ား အသက္ ၅၁ ကေန ၇ဝ အတြက္ ကယ္လ္စီယမ္ 1,000 mg နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) 400 - 800 IU ေန႔စဥ္ လိုတယ္။
• အသက္ ၇ဝ ေက်ာ္သူတိုင္း ကယ္လ္စီယမ္ 1,200 mg နဲ႔ ဗီတာမင္ (ဒီ) 800 IU ေန႔စဥ္လိုတယ္။
• ေဆးလိပ္၊ အရက္ ေလွ်ာ့ပါ-ျဖတ္ပါ။ ေခ်ာ္လဲမွာမွန္သမွ် သိထားပါ။
• ပင္လယ္ငါးမ်ား၊ အရိုးပါစားလို႔ရတဲ့ငါးေတြ၊ ႏြားႏို႔၊ ဒိန္ခဲ၊ တို႔ဖူး၊ ဘဂီကူလီ ေခၚတဲ့မံုလာပြင့္အစိမ္းေရာင္ေတြမွာ ကယ္လ္စီယမ္ ပါတယ္။
• ခြဲစိတ္ကုသဘို႔လိုသူေတြကို Kyphoplasty နည္းနဲ႔ Spinal fusion နည္းလုပ္ရတယ္။

Kidney Stone Causes ေက်ာက္ကပ္ေက်ာက္ ဘာေတြကေနျဖစ္ေစသလဲ
1. Calcium (ကယ္လ္စီယမ္)၊
2. Other electrolytesတျခားဓါတ္ဆားမ်ား၊
3. Animal protein တိရစာၦန္ (ပိရိုင္း)၊
4. Vitamins ဗီတာမင္ေတြ နဲ႔
5. Other တျခားအေၾကာင္းေတြျဖစ္ၾကတယ္။

Calcium (ကယ္လ္စီယမ္) ဓါတ္ဆားကို ေက်ာက္ကပ္ေက်ာက္ထဲမွာ အမ်ားဆံုးေတြ႔ရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ (ကယ္လ္စီယမ္) ျဖည့္စြက္ေဆးအျဖစ္သံုးသူေတြမွာ ပိုျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ Committee to Review Dietary Reference Intakes for Vitamin D and Calcium (2011) ထဲမွာ ေရးထားတယ္။

ကေလးေတြကို (ကယ္လ္စီယမ္) ေပးရင္ ေန႔စဥ္လိုအပ္ခ်က္ထက္ မပိုေစရပါ။ ေန႔စဥ္လိုအပ္ခ်က္ -
• Infants ၁ ႏွစ္ေအာက္ကေလး = 400-600 milligrams
• ၁ ႏွစ္က ၁ဝ ႏွစ္ကေလး = 800 milligrams
• ၁ဝ မွ ၁၅ ႏွစ္ကေလး = 1200-1500 milligrams

Calcium blood test (ကယ္လ္စီယမ္) စစ္ေဆးျခင္း http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2013/02/calcium-blood-test.html
Vitamin D ဗီတာမင္ (ဒီ) http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2009/08/vitamin-d.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၅-၈-၂ဝ၁၃

ျပည္ေျပးတေယာက္ ဟိုေရာက္ သည္ေရာက္

၁။ ၁၉၉၃ ဗုဒၶဂါယာ ျမန္မာဘုန္းေတာ္ၾကီးေက်ာင္းမွာ ဆံသခဲ့ဖူးတယ္။ ၂။ ဝါရွင္တန္၊ ဒီစီ၊ ကက္ပီေတာ္ ကိုေရာက္ခဲ့စဥ္က ကက္ပီေတာ္ ေတာင္ကုန္းမွာရွျိ...