က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Thursday, October 3, 2013

Hypothyroid in Children (1) လည္ပင္းၾကီးေဟာ္မုန္းနည္းေရာဂါ ကေလးမွာလာျဖစ္ (၁)

Facebook 6 hours ago3-10-2013
Saya our family is seriously worried for him. Can he grow up normally like others? I have seen that kind of children photos on the web. My brother and his wife didn’t get child for 5 years. At first the OG said they can’t get child because my bro produces very few number of sperm. This boy is the gift from god. Should they try to get another child? Can another child be the same again? The doctor lets our boy check the blood again to confirm. But the same results! Can he ve cured in time? How much probability for him? Can he learn? He is the only one generation for us. Please answer openly Saya.

ကေလးငယ္ေလးေတြမွာ လည္ပင္းၾကီးေဟာ္မုန္းနည္းေရာဂါက ကေလး ၃ဝဝဝ နဲ႔ ၄ဝဝဝ မွာ တေယာက္ျဖစ္တယ္။

(၁) Congenital Hypothyroidism ေမြးရာပါလည္ပင္းၾကီးေဟာ္မုန္းနည္းေရာဂါဟာ အဲဒီေရာဂါရွိသူေတြရဲ႕ ၉ဝ% ရွိတယ္။
(၂) ေမြးရာပါမဟုတ္တဲ့ အေၾကာင္းတခုက Hashimoto’s thyroiditis ျဖစ္တယ္။ ခုခံစနစ္ ကေမာက္ကမ ျဖစ္တဲ့ေရာဂါ ျဖစ္တယ္။ Transient Form ခဏဘဲျဖစ္တဲ့ အမ်ိဳးအစားေခၚတယ္။ ၁ဝ% ရွိတယ္။ မိခင္မွာ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္တံုးက Graves' Disease (hyperthyroidism) ရွိေနခဲ႔လိုျဖစ္ရတယ္။ ေရာဂါရွိတဲ့ မိခင္က ေဆးကုေနရင္ ကေလးအတြက္ စိုးရိမ္စရာမလိုပါ။ ဒီအမ်ိဳးအစား ကေလးမွာျဖစ္ရင္ အခ်ိန္ၾကာတာနဲ႔ ေကာင္းသြားတယ္။
(၃) Acquired Hypothyroidism ေနာက္မွျဖစ္လာတာမ်ိဳးျဖစ္တယ္။ Hashimoto's disease လို႔ ေခၚတယ္။ ပေလး အရြယ္ေရာက္ခ်ိန္မွာ ေပၚတာမ်ားျပီး၊ မိန္ကေလးေတြမွာပိုျဖစ္ၾကတယ္။

ေရာဂါေသခ်ာေအာင္ ေဆးစစ္ျခင္း -
ဒီေရာဂါ ေမြးရာပါျဖစ္ရင္ ဘာမွ မသိသာေသးပါ။ ေမြးျပီး ၃ ရက္ေလာက္နဲ႔သိႏိုင္ရင္ေဆာ့ အေကာင္းဆံုးျဖစ္တယ္။ ကေလးတိုင္းကို ေမြးျပီးမၾကာခင္ ေသြးေဖါက္စမ္းသပ္စစ္ေဆးတာမ်ိဳးကို ဖြံျဖိဳးတိုးတက္တဲ့ႏိုင္ငံေတြမွာသာ လုပ္ႏိုင္တယ္။ PKU စမ္းသပ္နည္းလုပ္ျပီး ဒီေရာဂါ စစ္တယ္။ Phenylketonuria (PKU) အျပင္ Galactosemia ေရာဂါနဲ႔ Congenital hypothyroidism ေမြးရာပါ လည္ပင္းၾကီးေဟာ္မုန္းနည္းေရာဂါေတြကို သိႏိုင္မယ္။ T4 hormone တမ်ိဳးတည္းနဲ႔ ဒါမွမဟုတ္ TSH hormone ပါ မ်ားေနမယ္။ ေျခေထာက္နဲ႔ ဒူးကို ဓါတ္မွန္ရိုက္ၾကည့္ရင္ ဖြံျဖိဳးမႈ နည္းေနတာ ေတြ႔ႏိုင္တယ္။ Thyroid gland လည္ပင္းၾကီး အက်ိတ္ကို (စကင္) လုပ္ရင္လဲ ေတြ႔မယ္။ သူ႔ေနရာမွာရွိရဲ႕လား၊ အသြင္ပံုပန္း မွန္ရဲ႕လား၊ လံုးဝကိုမရွိဘူးလား သိမယ္။

ေဆးမကုဘဲထားရင္ -
ငယ္ထိပ္ၾကီးမယ္၊ ေမြးကာစ အသားဝါေနတာၾကာမယ္၊ ခ်က္စူေနမယ္၊ ၾကီးသြားေပါက္တာ ေနာက္က်မယ္၊ ငိုသံ-အသံၾသမယ္၊ လွ်ာၾကီးျပီး အျပင္ထြက္မယ္၊ စကားေျပာ ေနာက္က်မယ္၊ ဆံပင္ေျခာက္ေသြ႔ေနမယ္၊ လက္သည္း-ေျခသည္း မာေၾကာမယ္၊ အေရျပားေျခာက္မယ္၊ မ်က္ႏွာေဖါမယ္၊ အေအးမခံႏိုင္ဘူး၊ ေျခလက္ေအးေနမယ္၊ ဝမ္းခ်ဳပ္မယ္၊ အစာစားခ်င္စိတ္ နည္းမယ္၊ အစာမ်ိဳခ်ရတာ ခက္မယ္၊ စိတ္ဓါတ္ က်မယ္၊ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာဖြံထြားမႈ ေနာက္က်ႏိုင္တယ္ (တခ်ိဳ႕မွာေစာတယ္)၊ အားယုတ္မယ္၊ ေမ့တတ္မယ္၊ ဖြံထြားမႈကို သက္ေရာက္ခံရမယ္၊ ၾကြက္သားေတြ အားနည္းမယ္၊ အဆစ္ေတြ နာမယ္၊ စိတ္-ဥာဏ္ဖြံထြားမႈ ေႏွးေကြးမယ္၊ စိတ္မူေျပာင္းလဲတာ ျဖစ္မယ္၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ တက္မယ္၊ စာသင္ယူတတ္ေျမာက္တာ ေနာက္က်မယ္၊ လည္ပင္းၾကီးမယ္။

ဘယ္လိုကုသမလဲ -
ဘယ္ကေန ဘာေၾကာင့္ျဖစ္ျဖစ္ ကုသနည္းက အတူတူဘဲ။ Thyroid replacement hormone treatment လည္ပင္းၾကီး ေဟာ္မုန္းေဆးကို ေန႔တိုင္းေသာက္ေစမယ္။ 25 and 50 mcg/day ကေနစေပးတယ္။ ၄ ပါတ္ဆိုရင္ ပံုမွန္အဆင့္ ရလာမယ္။ ကေလးဟာ ဆရာဝန္နဲ႔ မျပတ္ျပေနရသူျဖစ္တယ္။ Armour, Synthroid, Thyrolar, Levoxyl စတဲ့ ေဆးနာမယ္ေတြနဲ႔လာတယ္။ Levothyroxine ေဆးဟာ thyroxine (T4) ျဖစ္တယ္။ Synthroid နာမည္နဲ႔ ေဆးလာတယ္။ Unithroid, Levoxyl, Levo-T's နာမည္သစ္ေတြလဲတိုးလာတယ္။

ေဆးကို တသက္လံုး ေသာက္ေနရမယ္။ ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳး မရွိပါ။ သူ႔ေမြးခ်င္းေတြထက္ ေနာက္က်ေနေပမဲ့ ေဟာ္မုန္း မွန္လာတာနဲ႔ အမီလိုက္ႏိုင္မယ္။ ၾကာရင္ သူလိုကိုယ္လိုကေလး ျဖစ္လာပါမယ္။ အဲလိုမ်ိဳး ကေလးတေယာက္ ေမြးဘူးတဲ့ မိခင္ကေန ေနာက္ေကလးေမြးရင္ ၂၅% အဲလိုကေလးမ်ိဳးဘဲ ေမြးႏိုင္တယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၃-၁ဝ-၂ဝ၁၃