က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Sunday, November 10, 2013

Tongue diseases လွ်ာနာမ်ား

ဆရာ႐ွင့္ ကြ်န္မသားေလးက အသက္က၂ ႏွစ္ပါ။ အခုကေလးရဲ႕လ်ာမွာ အကြက္ကေလးေတြ ေတြ႔ေနရလိုပါ။ ကေလးကေတာ့ ပံုမွန္အတိုင္းပါပဲ။ အစာလဲစားႏိုင္ ေသာက္ႏိုင္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္တာလဲသိခ်င္ပါတယ္။ မွက္ခ႐ုဆိုတာမ်ိဳးျဖစ္ေနမွာဆိုးလို႔ပါ။ ေျဖၾကားေပးပါ ဆရာ႐ွင့္။ ပံုပါတဲြပို႔လိုက္ပါတယ္။

လွ်ာေရာင္တာမွန္သမွ် Glossitis ေခၚတယ္။ ပိုးဝင္လို႔၊ ထိခိုက္မိလို႔၊ ဘာကေနျဖစ္မွန္းမသိႏိုင္တာေတြကေနျဖစ္ေစတယ္။

• Infective ကူးစက္ေရာဂါေတြ = Glossitis မိႈပိုးကေနျဖစ္တာမ်ားတယ္။ မွက္ခရုကျဖဴေနတာရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ကနီရဲေနလို႔ စေထာ္ဘယ္ရီလွ်ာေခၚတယ္။ Syphilitic glossitis လိင္ကတဆင့္ကူးစက္ေရာဂါတခုျဖစ္တဲ့ ဆစ္ဖလစ္ေနာက္ပိုင္းေၾကာင့္ လွ်ာနာကိုေခၚတယ္။
• ေမြးရာပါလဲရွိတယ္။ Ankyloglossia (tongue tie) ေမြးရာပါလွ်ာခင္တြယ္ျခင္း၊Hypoglossia ေမြးရာပါ လွ်ာတိုျခင္း၊ Macroglossia ေမြးရာပါလွ်ာၾကီးလြန္းျခင္း၊
• Oral hairy leukoplakia လ််ာမွာ အေမႊးေပါက္ျပီး အျဖဴျပင္ထြက္တာကိုေခၚတယ္။ ဗိုင္းရပ္စ္ကေနျဖစ္ေစတယ္။ ခုခံအားနည္းေနရင္ျဖစ္တယ္။
• Oral candidiasis ခံတြင္းမွာ မိႈ (ဖန္းဂတ္စ္) ကေနျဖစ္တာဟာ ဗက္တီးရီးယားေသေဆးေၾကာင့္ ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးအေနနဲ႔ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ခုခံအားနည္းသူေတြနဲ႔ ဆီးခ်ိဳရွိေနသူေတြမွာလဲ ျဖစ္တယ္။
• Traumatic ထိခိုက္မိလို႔ျဖစ္ျခင္း။ သြားနဲ႔ကိုက္မိတာ၊ အပူေလာင္တာ၊ ဓါတ္ပစၥည္း၊ လွ်ပ္စစ္ စတာေတြကေန ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• Autoimmune conditions ကိုယ္ခံအားကေမာက္ကမျဖစ္တဲ့ေရာဂါလဲရွိတယ္။ Sjogren's syndrome ေခၚတယ္။
• Inflammatory လွ်ာေရာင္တာထဲမွာ (၁) Glossitis နဲ႔ (၂) Oral lichen planus ဆိုတာရွိတယ္။
• Hypoglossal nerve လွ်ာသြားအာရံုေၾကာ္အားနည္းလို႔ Melkersson–Rosenthal syndrome ဆိုတာျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• Motor neuron disease မိုတာႏူရုန္းေရာဂါ Lou Gehrig's disease ဆိုတာလဲရွိတယ္။ လွ်ာရဲ႕လႈပ္ရွားမႈ အားနည္းေနမယ္။
• Oral cancer လွ်ာကင္ဆာဆိုတာ လွ်ာေသးအနားတဖက္ဖက္မွာ အဖုအက်ိတ္ျဖစ္တယ္။
• Poor diet အစာအာဟာရနည္းလို႔လဲျဖစ္တယ္။ ဗီတာမင္ ဘီ နဲ႔ သံဓါတ္၊ ေဖါလစ္အက္စစ္နည္းရင္ျဖစ္တယ္။ Atrophic glossitis ေခၚတယ္။
• Black hairy tongue မဲျပီးအေမႊးေပါက္ေနတဲ့လွ်ာဆိုတာ အစားအေသာက္ညံ့တာ၊ ခံတြင္းသန္႔ရွင္းေရး မေကာင္းတာ၊ ေဆးလိပ္ေသာက္တာနဲ႔ ဗက္တီးရီးယားေဆးေတြကေန ဆက္ျဖစ္တယ္။
• Leukoplakia လွ်ာျဖဴအေၾကာင္း Common Oral Mucosal Lesions ခံတြင္း-ပါးစပ္မွာ ျဖစ္တတ္တဲ့ ေရာဂါေတြထဲမွာ ေရးထားပါတယ္။
• Geographic tongue ေျမပံုလိုအတြက္ျဖစ္တာဟာ ဘာလို႔ျဖစ္သလဲ မသိႏိုင္ပါ။ Benign migratory glossitis လို႔လဲေခၚတယ္။ ေမးတဲ့သူပို႔တဲ့ဓါတ္ပံုက အဲဒါျဖစ္တယ္။ မစိုးရိမ္ပါနဲ႔။ ခံတြင္းသန္႔ရွင္းေရး ပိုလုပ္ပါ။ ဆာရည္နဲ႔ ပလုပ္က်ဥ္းပါ။ Listerine mouth wash သံုးပါ။ ဗီတာမင္ (ဘီ) အုပ္စုတိုက္ပါ။ (စီ) လဲေကာင္းတယ္။ အစာအဟာရ ျပည့္ဝ မ််တပါေစ။

Common Oral Mucosal Lesions ခံတြင္း-ပါးစပ္မွာ ျဖစ္တတ္တဲ့ ေရာဂါေတြ http://dts-medicaleducation.blogspot.in/2012/06/common-oral-mucosal-lesions.html

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ