က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Friday, March 28, 2014

Hepatitis B Antibody Level (ဘီ) ပိုး (အင္တီေဘာ္ဒီ) အနည္း-အမ်ား

Antibody 700 ေလာက္ရၿပီး ၁ဝ ႏွစ္ေလာက္အၾကာမွာ ဘီပိုး ကူးစက္ခံရႏိုင္ေျခ႐ွိပါသလား။

• အသဲေရာင္ (ဘီ) ပိုး (အင္တီေဘာ္ဒီ) တနည္းအားျဖင့္ ခုခံစြမ္းအား ဘယ္ေလာက္မ်ားရင္ (ဘီ) ပိုးကို ကာကြယ္ႏိုင္သလဲ။
• ဒီအခ်က္ကိုသိဘို႔ သုေတသနတခုကို အာဖရိကတိုက္ (ဂမ္ဘီယာ) မွာ ကေလးေပါင္း ၇ဝဝ ကိုလုပ္ခဲ့တယ္။
• ခုခံအားဆိုတာကို တိတိက်က်ေျပာရရင္ vaccine-induced hepatitis B surface antibody (ဘီ) ပိုး ကာကြယ္ေဆး ထိုးတာလို႔ ရလာတဲ့ မ်က္ႏွာျပင္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) ျဖစ္တယ္။
• ကေလးေပါင္း ၁ဝ၄၁ ေယာက္ကို ေမြးကာစကတည္းက ဘီကာကြယ္ေဆးထိုးေပးျပီး ၇ ႏွစ္အရြယ္ထိ စဥ္တိုက္ ေလ့လာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
• အေျဖကေန ေကာက္ခ်က္ဆြဲႏိုင္တာကေတာ့ ဘယ္ေလာက္မ်ားမွသာ ကာကြယ္မယ္ဆိုတာကို အတိအက်ၾကီး မေျပာႏိုင္ပါ။
• ကေလးေတြမွာ ကာကြယ္ေဆးထိုးျပီးေနာက္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) ေတြ ထြက္လာတယ္။ အမ်ားဆံုး ⩾10 IU/L ဆိုရင္ hepatitis B surface antigen ဘီပိုး မ်က္ႏွာျပင္ (အင္တီဂ်င္) ကို ကာကြယ္ႏိုင္တယ္။
• ကူးစက္ခံထားရတဲ့ကေလး ၄၅ ေယာက္ထဲက ၃ ပံု ၂ ပံုမွာ ခဏတာကူးစက္တာေတြ႔ရတယ္။ အဲဒီအခ်က္ရဲ႕ သက္ေသကေတာ့ core antibody အဓိက (အင္တီေဘာ္ဒီ) မရွိတာ့တာျဖစ္တယ္။
• အဲဒီ ယာယီကူးစက္မႈဟာ surface antibody level မ်က္ႏွာျပင္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) အနည္း-အမ်ားနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္။
• အသဲေရာင္ (ဘီ) အျဖစ္မ်ားရာေဒသေတြမွာ (ဘီ) ကာကြယ္ေဆးထိုးရတာရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္က chronic liver diseases နာတာရွည္အသဲေရာဂါနဲ႔အတူ တြဲေနတဲ့ hepatitis B carrier state ေရာဂါသယ္ေဆင္သူအျဖစ္ကို ကာကြယ္ဘို႔ ျဖစ္တယ္။
• ကေလးေပါင္း ၁ဝ၄၁ ကိုလိုက္ေပမဲ့ ၇၆၄ ကိုသာလိုက္လို႔ရခဲ့တယ္။ ၇ ႏွစ္အရြယ္ထိလိုက္ႏိုင္ခဲ့တာက ၇ဝ၄ ေယာက္ ရွိတယ္။
• ၁ ႏွစ္ၾကာခ်ိန္မွာ ကေလး ၉၄% မွာ surface antibody-positive မ်က္ႏွာျပင္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) အေပါင္း (anti-HBs ⩾10 IU/L) ရွိၾကျပီး၊ core antibody အဓိက (အင္တီေဘာ္ဒီ) မရွိပါ။ ဒီကေလးေတြဟာ (၁) ကာကြယ္ေဆးအျပည့္ရထားတယ္။ (၂) ကူးစက္မႈမရွိၾကဘူး။
• ၁% ဟာ ကာကြယ္ေဆးကို တုန္႔ျပန္မႈမရွိဘူး။
• ၃၃ ေယာက္ (၄%) မွာ surface antibody မ်က္ႏွာျပင္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) ေရာ core antibody အဓိက (အင္တီေဘာ္ဒီ) ပါ ရွိေနၾကတယ္။
• ဒါေပမဲ့ ၃၃ ေယာက္ထဲက ၃၁ ေယာက္ဟာ ဒုတိယႏွစ္မွာ core antigens အဓိက (အင္တီေဘာ္ဒီ) မရွိေတာ့တာ ေတြ႔ရတယ္။ မိခင္ဆီကေန passive antibody transfer (အင္တီေဘာ္ဒီ) ရလာတာလို႔ ယူဆႏိုင္တယ္။
• ကေလး ၃၃ ေယာက္မိခင္ေတြ ၁၁ ေယာက္ဟာ ဘီပိုးကိုသယ္ေဆာင္ေပးေနၾကသူေတြျဖစ္တယ္။ ၆ ေယာက္ဟာ e antigen-positive (အီ အင္တီဂ်င္) အေပါင္းျပသူေတြျဖစ္တယ္။ ဆိုလိုတာက သူတို႔ေသြးထဲမွာ core antibody အဓိက (အင္တီေဘာ္ဒီ) ေတြ မ်ားေနတယ္။
• ကေလး ၄ ေယာက္ဟာ surface antibody မ်က္ႏွာျပင္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) မရွိဘဲ၊ core antibody အဓိက (အင္တီေဘာ္ဒီ) ရွိၾကတယ္။ သူတို႔ထဲက ၂ ေယာက္ဟာ surface antigen-positive မ်က္ႏွာျပင္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) အေပါင္း၇ ႏွစ္အရြယ္အထိ ရွိေနၾကတယ္။ သူတို႔ဟာ carriers ေရာဂါသယ္ေဆာင္ေပးေနသူေတြ ျဖစ္ၾကတယ္။ ဒီကေလး ၂ ေယာက္ရဲ႕ အေမေတြဟာ e antigen-positive carriers (အီး အင္တီဂ်င္) သယ္ေဆာင္ေပးေနသူေတြျဖစ္ၾကလို႔ မီးတြင္းမွာ အေမေတြဆီကေန ကူးစက္ခံထားရတာျဖစ္မယ္။
• ကာကြယ္ေဆးထိုးျပီး ၇ ႏွစ္ေနာက္ပိုင္းမွာ (အင္တီေဘ္ဒီ) ေခၚတဲ့ ခုခံႏိုင္စြမ္းဓါတ္ေတြ ေလ်ာ့နည္းလာတယ္။
• ၅ ႏွစ္သားမွာ surface antibody-positive မ်က္ႏွာျပင္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) အေပါင္းကေလးေတြ ၈၄% ရွိရာကေန ၇ ႏွစ္သားမွာ ၆၈% သာ ရွိေတာ့တာ ေတြ႔ရတယ္။ Antibody decay(အင္တီေဘာ္ဒီ) ပ်က္သုန္းျခင္းလို႔ ေခၚတယ္။
• ၁ ႏွစ္အရြယ္မွာ anti-HBs <10 IU/L က ၁% ရွိရာကေန ၂-၄ ႏွစ္သားမွာ ၄% ရွိလာတယ္။ ၅ ႏွစ္မွာ ၁၁%၊ ၇ ႏွစ္မွာ ၂၅% ရွိလာတယ္။
• core antibody-positive အဓိက (အင္တီေဘာ္ဒီ) အေပါင္းျဖစ္သူေတြ ၂ ႏွစ္ေနာက္မွာမ်ားလာတယ္။ သူတို႔ဟာ surface antibody-negative မ်က္ႏွညျပင္ (အင္တီေဘာ္ဒီ) အႏုတ္ျဖစ္ျပီး၊ core antibody-positive အဓိက (အင္တီေဘာ္ဒီ) အေပါင္းျဖစ္တယ္။
• ဒါေၾကာင့္ ကူးစက္မႈဟာ ၇ ႏွစ္အရြယ္မွာ ၇၃ ေယာက္ (၂႕၇%) ထိတက္လာတယ္။
• ကူးစက္မႈခံရတဲ့ကေလး ၄ ေယာက္မွာ Surface antigen မ်က္ႏွာျပင္ (အင္တီဂ်င္) ေတြ႔ရတယ္။
• ခ်ဳပ္လိုက္ရင္ အျပည့္အဝကာကြယ္မႈကို antibody level (အင္တီေဘာ္ဒီ လယ္ဘယ္) ဘယ္ေလာက္မွာ ရမယ္ဆိုတာ မရွိပါ။
• ဒါေပမဲ့ highest antibody stratum (>10,000) အမ်ားဆံုးျဖစ္ေနရင္ ၉၉% ကာကြယ္မယ္။ ဒီအခ်က္မွာ လတ္တေလာရထားတဲ့ (အင္တီေဘာ္ဒီ) ကိုေျပာတာျဖစ္တယ္။
• ကူးစက္ခံရတဲ့ကေလး အမ်ားစုဟာ core antibody ပင္မ အင္တီေဘာ္ဒီ ေနာက္မွာ ေပ်ာက္လာတယ္။ Core antibody reversion အဓိက (အင္တီေဘာ္ဒီ) ေနာက္ေၾကာင္းျပန္ျခင္းလို႔ ေခၚတယ္။
• (အင္တီေဘာ္ဒီ) အနည္း-အမ်ားကို ဆရာဝန္ေတြၾကား ျငင္းခုန္မႈေတြရွိတယ္။ ေသခ်ာတဲ့အခ်က္သိလာရရင္ ကာကြယ္ေဆးကို ၃ ၾကိမ္ျပည့္ေအာင္ထိုးျပီးေနာက္ booster vaccination ကာကြယ္ေဆး ထပ္ထိုးဘို႔လို-မလိုကို ဆံုးျဖတ္ႏိုင္ပါမယ္။ ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ၂၈-၃-၂ဝ၁၄