က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Friday, March 7, 2014

Liver cancer early detection အသဲကင္ဆာ ေစာေစာဘယ္လိုသိႏိုင္သလဲ

ဆရာခင္ဗ်ား က်ေနာ္ မွာ ဘီ ပိုး Positive ျဖစ္ေနတာ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္ကထဲကျဖစ္ပါသည္။ ၿပီးခဲ့တဲ့လကေသြးစစ္ေတာ့လဲ ဘီ positive ပါဘဲဆရာ။ က်ေနာ္ ကင္ဆာ ျဖစ္မွာစိုးရိမ္ေနပါသည္။ ေရာဂါအႏုအရင့္နဲ ့ကင္ဆာအတြက္ ေသြးစစ္ရမဲ့ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဖၚျပေပးပါခင္ဗ်ာ။

• ခက္ေတာ့ ခက္ပါတယ္။ ေရာဂါလကၡဏာေတြက ေနာက္ပိုင္းေရာက္မွသာ ေပၚလာတတ္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။
• ကင္ဆာအက်ိတ္က ေသးေနျပန္ရင္လဲ ေတြ႔ဘို႔မလြယ္ျပန္ပါ။
• ေစာေစာသိႏိုင္ေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္သင့္သလဲဆိုတာအတြက္ ဆရာဝန္ေတြၾကား အယူအဆ မတူတာေတြ ရွိျပန္တယ္။
• တခ်ိဳ႕က နာတာရွည္ျဖစ္ေနတဲ့ အသဲေျခာက္တာကေန ဆက္ျဖစ္တယ္။
• ဆရာဝန္အမ်ားစုက အလားအလာရွိႏိုင္ူေတြကို ၆-၁၂ လတခါ ေဆးစစ္ဘို႔ လမ္းညႊန္တယ္။
• Alpha-fetoprotein (AFP) ေသြးစစ္တာနဲ႔ Ultrasound အာလ္ထြာေဆာင္းရိုက္တာ ၂ မ်ိဳး လုပ္ေစပါတယ္။

(၁) Alpha-fetoprotein (AFP) blood test
- AFP ဆိုတာ ပရိုတင္းတမ်ိဳးျဖစ္တယ္။ သေႏသားဘဝမ်ား အမ်ားရွိရွိေနခဲ့ျပီး ေမြးလာတဲ့ေနာက္မွာ နည္း-ေပ်ာက္ကြယ္ သြားရမယ္။ လူၾကီးအရြယ္မ်ာ ေသြးထဲ အဲတာမ်ားေနရင္ Liver cancer အသဲကင္ဆာ ဒါမွမဟုတ္ ေယာက္်ားဆိုရင္ Germ cell tumor of the testicle က်ားအစိ ကင္ဆာ နဲ႔ မိန္းမဆိုရင္ Ovarian cancer မ်ိဳးဥအိမ္ကင္ဆာျဖစ္မလား သံသယရွိတယ္။
- ခက္တာက မတိက်လွဘူး။ တခ်ိဳ႕ အသဲကင္ဆာမ်ာ ဒါကမ်ားမေနျပန္ဘူး။ မ်ားေနတာေတြ႔ျပန္ရင္လဲ ကင္ဆာက ၾကီးေနႏိုင္တာလဲရွိျပန္ေသးတယ္။ တျခားကင္ဆာမဟုတ္တဲ့ရာဂါကေနလဲ အဲဒါေတြမ်ားေနတတ္ေသးတယ္။

(၂) Ultrasound အာလ္ထြာေဆာင္း
- ကင္ဆာရွိေနရင္ Masses (Tumors) အလံုး-အက်ိတ္ေတြပမယ္။ ဒီနည္းကိုလဲ ၆-၁၂ လတခါလုပ္သင့္တယ္။
• ဘယ္လိုလူေတြက စစ္ေဆးသင့္သလဲ
- Chronic hepatitis B virus (HBV) ဘီပိုးေၾကာင့္ နာတာရွည္အသဲေရာင္ေနသူေတြ၊
- Family history of liver cancer မိသားစုထဲမွာ အသဲကင္ဆာရွိသူေတြ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၁-၃-၂ဝ၁၄