က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Tuesday, March 25, 2014

TB ေၾကာက္လို႔ရွိရင္ မေၾကာက္ပါနဲ႔

• ျပႆနာကလူေတြရဲ႕က်န္းမာေရးနဲ႔ဆိုင္တဲ့ အသိစိတ္ဓာတ္ပါပဲ။ ၂၁ ရက္ေန႔က႐ုပ္ျမင္သံၾကားမွာ ကမာၻ႔ တီဘီေန႔ က အင္တာဗ်ဴးတစ္ခုၾကည့္ရပါတယ္။ ႐ုပ္႐ွင္သ႐ုပ္ေဆာင္ ေဒၚေဆြဇင္ထိုက္ေျပာသြားတဲ့စကားတစ္ခြန္းပါ။ က်ေနာ္နားလည္လိုက္သလိုေျပာရရင္ေတာ့ “လူေတြမွာ ကိုယ့္က်န္းမာေရးကို ဂ႐ုစိုက္တက္တဲ့စိတ္ေတြ ျဖစ္ေပၚလာေအာင္ တိုးျပီးလုပ္ေပးဖို႔လည္းလိုပါတယ္” တဲ့။
• ျပႆနာက (ေကာင္ဆယ္လင္း) ေဆြးေႏြးရွင္ျပတာမလုပ္တာ မဟုတ္ပါ။ အထူးသျဖင့္ အေျခခံလူတန္းစား ေတြမွာပါ (ေကာင္ဆယ္လင္း) ကို က်က်နန လုပ္ေပးေပမယ့္ ကိုယ္ေပးခ်င္တဲ့ (မက္ေဆ့ခ်္) သတင္း အခ်က္အလက္က သူတို႔ဆီကို ေကာင္းေကာင္း မေရာက္တာပါ။
• TB သံသယျဖစ္စရာ လူနာလာတယ္ဆိုၾကပါစို႔ ကိုယ္က ဒီလိုဒီလိုပဲ ခင္ဗ်ားအေနအထားကေတာ့TB ျဖစ္ႏိုင္တဲ့ အလားအလာ႐ွိတယ္၊ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ မဆိုလိုပါဘူး။ အဲ့ေတာ့ အျဖဴအမဲကြဲျပားသြားေအာင္ သလိပ္စစ္၊ ဓာတ္မွန္ ႐ိုက္လုပ္ရေအာင္၊ သလိပ္စစ္တာလည္း အခမဲ့ပါ။ ဓာတ္မွန္ကေတာ့ ၄ဝဝဝိ/ေလာက္ ကုန္က်မယ္၊ တစ္ကယ္လို႔ ဓာတ္မွန္႐ိုက္ဖို႔ ေငြေၾကးအခက္အခဲ႐ွိရင္လည္း ေျပလည္ေအာင္လုပ္ေပးလို႔ရတယ္။ (က်ေနာ္နဲ႔ လက္တြဲ လုပ္ေနတဲ့ INGO ႏိုင္ငံတကာ အစိုးရမဟုတ္တဲ့အဖြဲ႔က ဒါအတြက္ ပိုက္ဆံျပန္ေပးပါတယ္။)
• TB ျဖစ္ခဲ့မယ္ဆိုရင္လည္း ေၾကာက္စရာမလိုပါဘူး။ ေဆး ၆ လေသာက္ရင္ အ႐ွင္းေပ်ာက္ပါတယ္ေျပာၿပီး၊ သလိပ္ခြက္ကေလးေတြ ေပးလိုက္တယ္။ ေနာက္ေန႔ ေပၚမလာေတာ့ဘူး။ အိမ္အထိ လိုက္ေျပာရေတာ့လည္း ၂ ခါေလာက္ဆို တစ္မ်ိဳးျမင္ၾကျပီ။ အမွန္ေတာ့ သူတို႔ေတြက TB နဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ရင္ဆိုင္ရမွာ ေၾကာက္တာပါ။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ဒီေရာဂါမ႐ွိဘူးလို႔ပဲ မ်က္စိမွိတ္ျပီးယံုထားၾကတယ္။ TB နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေဆး ၆ လေသာက္ရင္ ေပ်ာက္တယ္ဆိုတာလဲ သိတယ္။ ေဆးမတိုးတဲ့ TB ကိုလည္းသိတယ္။ က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာနကလဲ က်န္းမာေရးပညာေပးကို အတိုင္းအတာတစ္ခုအထိ လုပ္ထားတယ္လို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္။ ကိုယ္ကိုတိုင္က လိုလိုခ်င္ခ်င္နဲ႔ (ဆခရင္နင္) ဆန္ကာတင္စစ္ေဆးခံတာ လုပ္လာၾကရင္ သိပ္ေကာင္းမွာပါ။
• MDR TB ေဆးယဥ္တဲ့ တီဘီ နဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အဆင္မေျပတာေလးေတြ႐ွိရင္ အထက္ျမန္မာျပည္-ေအာက္ျမန္မာျပည္ တီဘီ တိုက္ဖ်က္ေရးဗဟိုဌာနေတြမွာ ဆက္သြယ္တိုင္ပင္ႏိုင္ပါတယ္။
• အထူးသျဖင့္ ပထမအႀကိမ္ ေဆးေသာက္ၿပီးသားTB လူနာေတြ ေဆးထပ္ေသာက္ရေတာ့မယ္ဆိုရင္ Gene xpert (ဂ်င္း အိတ္စပတ္) ဆိုတဲ့ သလိပ္စစ္တာမျဖစ္မေနလုပ္ရပါတယ္။ အဲ့ဒါက MDR TB အတြက္ ဆန္ကာတင္ စစ္ေဆးနည္းလိုပါပဲ။ မႏၲေလးမွာ ဆိုရင္ ျပည္သူ႔ေဆးရံုႀကီးအတြင္းက တီဘီဌာနနဲ႔ ပုသိမ္ႀကီးတီဘီေဆးရံုေတြမွာ သြားေရာက္ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြး ႏိုင္ပါတယ္။
• ကိုယ့္ပတ္ဝန္းက်င္က မသိေသးသူမ်ားကိုလည္း မွ်ေဝႏိုင္ပါတယ္။ (Kyaw Thura Aung)

ဦး/ကို ေက်ာ္သူရေအာင္ရ့ဲ (ကြန္မင့္) ကို ျမန္လည္ေဖါက္သည္ခ်တာျဖစ္ပါတယ္။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၂၄-၃-၂ဝ၁၄