က်န္းမာေရးနဲ႔ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက

ဒီဘေလာ့ခ္ထဲကစာေတြကို တျခားေနရာမွာ ကြ်န္ေတာ့္ခြင့္ျပဳခ်က္မပါဘဲ ကူးယူျပီး မတင္ဘို႔ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

က်န္းမာေရး နဲ႔ ေဆးပညာ ေမးလိုတာရွိပါက
• ျဖစ္တဲ့သူရဲ႕ အသက္၊ က်ား-မ ေျပာပါ။ ေရာဂါလကၡဏာ ၁-၂-၃။ တခုတိုင္းက ဘယ္ေလာက္ ၾကာျပီ။
• လိုအပ္ရင္ က်န္းမာေရးရာဇဝင္၊ ဓါတ္မွန္၊ (အာလ္ထြာေဆာင္း)၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ လိုအပ္ရင္ အိမ္ေထာင္၊ ကေလး၊ ရွိ-မရွိ။ ေနတဲ့တိုင္းျပည္၊ ျမိဳ႕ထည့္ေရးပါ။ လူနာမည္၊ ေနရပ္လိပ္စာအတိအက် ကိစၥမရွိပါ။
• ေဆးနာမည္ေရးရင္ Trade name ကုမၸဏီကေပးတဲ့နာမည္သာမက Generic name ေဆးနာမည္ ထည့္ေရးပါ။
• ေဆးစာ၊ ေဆးစစ္ခ်က္၊ ေဝဒနာေတြကို စကန္လုပ္ျပီးျဖစ္ျဖစ္၊ ဓါတ္ပံုရိုက္လို႔ျဖစ္ျဖစ္ ပို႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဓါတ္ပံုကို ခြင့္မယူဘဲ အသံုးမခ်ပါ။
• အိမ္ေထာင္ေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေမးခြန္းေတြကို Facebook ကေန မေမးပါနဲ႔ မေျဖပါ။ တိုက္ရိုက္သာေမးပါ။
• အီးေမးလ္ အခက္အခဲရွိလို႔ Facebook message မွာျဖစ္ျဖစ္ Chat box မွာျဖစ္ျဖစ္ေရးရင္လဲ အားသလား၊ ေမးလို႔ရလား ေရးမေနဘဲ၊ တခါတည္း ေမးခြန္းသာေရးလိုက္ပါ။
• Facebook Comment ကေနေမးတာ-ေျဖတာ အဆင္မေျပပါ။
စာရွည္ေရးမရပါ။ သူမ်ားေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
• နာမ္စားသံုးတာမွာ ကိုယ္ကိုယ္ကို ‘သား’၊ ‘သမီး’ လို႔ သံုးရင္ ေမးတဲ့သူရဲ႕ သားသမီးလား ထင္မွတ္မွားႏိုင္တာသတိျပဳပါ။
• SMS အေရးအသားမ်ိဳးကို မဖတ္ပါ။ ျမန္မာစကားကို အဂၤလိပ္စာလံုးနဲ႔ေရးတာကို မဖတ္ပါ။
• ဘေလာ့ခ္ နဲ႔ ေဖ့စ္ဘြတ္မွာ အေမး-အေျဖေတြကိုသံုးတဲ့အခါ ေမးတဲ့သူရဲ႕ ကိုယ္ေရး အခ်က္အလက္ေတြ မပါေစရပါ။
• ဖုန္းဆက္ျပီးေမးရင္ Time zone မတူတာေရာ၊ အသံထြက္ လြဲႏိုင္တာေရာေၾကာင့္ အဆင္မေျပပါ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ Viber မရွိပါ။ ေဖ့စ္ဘြတ္ ဖုန္း-ဗီဒီယို အဆင္မေျပပါ။ Skype ကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မိသားစုအတြက္သာသံုးပါတယ္။
drswe01@gmail.com ကို (အီးေမးလ္) ပို႔ပါ။

(ဘေလာ့ခ္) ေတြထဲ ဝင္ဖတ္ဘို႔ အၾကံျပဳပါတယ္။
- http://dts-medicaleducation.blogspot.in/ ေဆးပညာစာမ်ား
- http://yamuna-online-clinic.blogspot.in ယမုန္နာ ေဆးခန္း
- http://my-sayawun-life.blogspot.in/ ဆရာဝန္ဘဝ အမွတ္ရတာေတြ
- http://dts-political-page.blogspot.in/ ႏိုင္ငံေရး စာမ်က္ႏွာ
- http://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025?skip_nax_wizard=true ေဖ့စ္ဘြတ္
- https://tintswe.wordpress.com/ Dr. Tint Swe ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဆးပညာစာမ်ား

Saturday, May 10, 2014

Influenza vaccine တုပ္ေကြးကာကြယ္ေဆး

ဆရာ႐ွင့္ တစ္ႏွစ္ခြဲ ကေလးကို တုတ္ေကြးကာကြယ္ေဆးထိုးလို႔ရပါသလား႐ွင့္။ ေဆးထိုးလိုက္ရင္ ဖ်ားနာတာ ျဖစ္တတ္ပါလား။

တုပ္ေကြးကာကြယ္ေဆးဟာ တျခားကာကြယ္ေဆးေတြနဲ႔မတူပါ။ တရာသီခံေဆးသာျဖစ္တယ္။ ထိုးေဆးကို Flu shot လဲေခၚတယ္။ Nasal spray ႏွာေခါင္းထဲပန္းတဲ့ေဆးလဲရွိတယ္။ မထိုးမေနရကာကြယ္ေဆးမဟုတ္ပါ။

အေမရိကားမွာ အသက္ ၆ လအထက္ကိုသာထိုးတယ္။ WHO သတ္မွတ္ခ်က္ကေတာ့ အသက္ၾကီး-နာမက်န္းသူေတြ၊ နာတာရွည္ေရာဂါသည္ေတြ၊ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြ၊ က်န္းမာေရးဝန္ထမ္းေတြ၊ ၆ လကေန ၂ ႏွစ္အထိကေလးေတြ။

ထိေရာက္မႈအတြက္ မတူတဲ့ကိန္းဂဏန္းေတြရွိတယ္။

အသက္ ၂ ႏွစ္ေအာက္ကေလးေတြကို live attenuated vaccine ထိုေဆးထိုးဘို႔ ကန္႔သတ္ထားပါတယ္။ inactivated vaccines အမ်ိဳးအစားဆိုရင္ တိတိက်က်ေျပာမရေသးပါ။ HIV ရွိေနသူေတြကို ထိုးေစတယ္။

ကာကြယ္ေဆးထိုးျပီး ၂-၄ ပါတ္ေနရင္ ခုခံႏိုင္စြမ္း အျမင့္ဆံုးျဖစ္တယ္။ ၆ လ ေနာက္မွာက်လာတယ္။ ၂-၃ ႏွစ္ ေလာက္အထိ တန္းေနတယ္။

Flu vaccines ေဆးေတြကေတာ့ -
1. TIV, QIV (injection of trivalent or quadrivalent, killed vaccine) နဲ႔
2. LAIV, Q/LAIV (nasal spray of live attenuated influenza vaccine) ျဖစ္တယ္။

ေဆးထိုးလိုက္ရင္ ႏွာရည္ယိုတယ္၊ လည္ေခ်ာင္းနာတာ၊ ၾကက္ဥနဲ႔မတည့္တာေတြျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေဆးေစ်းနဲ႔ ထိေရာက္မႈ အေကာင္း-အဆိုး ျငင္းေနၾကတံုးဘဲ။

အေမရိကားမွာ live attenuated virus (nasal spray) ႏွာေခါင္းပန္းေဆးကို ဒီလိုလူေတြကို မသံုးဘို႔ အၾကံေပးထားတယ္။
• ၂ ႏွစ္ေအာက္ကေလးေတြ၊
• အသက္ ၅ဝ ေက်ာ္သူေတြ၊
• အလာဂ်ီရတတ္သူေတြ၊
• ပန္းနာရွိသူေတြ၊
• ကေလးေတြမွာ aspirin ေဆးေပးေနရသူေတြ၊
• ႏွလံုး၊ အဆုပ္၊ ေက်ာက္ကပ္၊ အသဲ၊ ဦးေႏွာက္နဲ႔အာရံုေၾကာ၊ ေသြးေရာဂါရွိေနသူေတြ၊
• HIV ရွိသူေတြနဲ႔
• ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြ။

ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
၉-၅-၂ဝ၁၄